Supreme Court dismisses defense's judge exclusion request due to identical grounds and prior ruling by another judge.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the defense attorney's request to exclude Judge Paweł Kołodziejski from the case. The defense argued that the judge's appointment by the Judicial Council created a conflict of interest, noting that a previous exclusion request was already decided by another judge, Anna Dziergawka. The court ruled that the identical factual grounds for exclusion preclude a new request under the relevant procedural code, as the matter was already effectively resolved by the prior decision.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 41a k.p.k.: A second request for a judge's exclusion based on identical factual grounds as a previously adjudicated request is not subject to adjudication.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III KK 147/24 POSTANOWIENIE Dnia 24 lipca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie E. S. skazanego z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k. i in., po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2024 r. wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie sędziego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie III KK 147/24, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art.42 § 1 k.p.k. oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, postanowił włączyć sędziego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie Sądu Najwyższego o sygn. akt III KK 147/24.
UZASADNIENIE
W dniu 25 marca 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy skazanego E. S. od wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 30 października 2023 r., sygn. akt III Ka 633/23.Sprawa ta zarządzeniem Prezesa Izby Karnej Sądu Najwyższego z dnia 4 kwietnia 2024 r. przydzielona została do rozpoznania sędziemu Pawłowi Kołodziejskiemu.W dniu 10 kwietnia 2024 r. obrońca skazanego złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznania wniesionej kasacji sędziego Pawła Kołodziejskiego uzasadniając to okolicznością powołania wyżej wymienionego na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. z 2018 r., poz. 3 – dalej w tekście ustawa o KRS z 2017 r.).Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2024 r. wydanym przez Sąd Najwyższy w składzie - SSN Anna Dziergawka, wniosku obrońcy nie uwzględniono.W dniu 27 czerwca 2024 r. obrońca skazanego złożył ponowy wniosek o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędziego Pawła Kołodziejskiego.W uzasadnieniu swojego wystąpienia wskazał, że złożenie kolejnego wniosku spowodowane było faktem rozstrzygania w tej sprawie – co do wcześniejszego żądania wyłączenia sędziego referenta – przez sędziego, którego dotyczą tożsame okoliczności związane z powołaniem na urząd sędziego Sądu Najwyższego.
W zaistniałym układzie procesowym zdaniem obrońcy nie może mieć zastosowania art. 41 a k.p.k., tym bardziej, że z uwagi na nieuzyskanie w Biurze Obsługi Interesantów Sądu Najwyższego informacji o osobie sędziego, któremu przydzielono do rozpoznania jego wniosek z dnia 10 kwietnia 2024 r., pozbawiony został możliwości złożenia wniosku o wyłączenie również tego sędziego mającego rozstrzygać w przedmiocie pierwotnego wniosku opartego o przepis art. 41 § 1 k.p.k.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Podzielić należy stanowisko obrońcy co do braku podstaw do stosowania w tej sprawie art. 41 a k.p.k.
Przepis ten przewiduje, że wniosek o wyłączenie sędziego oparty na tych samych podstawach faktycznych co wniosek wcześniej rozpoznany pozostawia się bez rozpoznania.Rzecz w tym, co trafnie zauważa obrońca, odwołując się przy tym do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 2024 r., III KK 540/23, że ten pierwotny wniosek został rozpoznany przez Sąd Najwyższy z udziałem sędziego Anny Dziergawki, która również powołana została na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy o KRS z 2017 r.Jak zasadnie wywiedziono w powołanym postanowieniu, fakt wydania orzeczenia z udziałem sędziego Sądu Najwyższego powołanego na ten urząd w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy o KRS z 2017 r., zgodnie pkt. 1 uchwały składu połączonych Izb Sądu Najwyższego:
Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110/20 (OSNK 2020, z. 2, poz. 7), skutkuje nienależytą obsadą sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co znalazło swoje potwierdzenie również w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz.
22) oraz wparcie także w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskie (TSUE) i przede wszystkim Europejskiego Trybunału Praw Człowiek (ETPCz) dokonujących – w ramach ich wyłącznej kompetencji – interpretacji wiążących Rzeczpospolitą Polską norm traktatowych prawa unijnego oraz przepisów konwencyjnych, w tym w szczególności art. 6 ust 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (EKPC).Przedstawioną w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 2024 r., II KK 540/23 i powtórzoną w obecnie rozpoznawanym wniosku obrońcy wykładnię Sąd Najwyższy w tym składzie w całej rozciągłości podziela, a nie znajdując konieczności jej powielania do niej się w tym miejscu odwołuje, uznając za własną.W efekcie postanowienie z dnia 13 czerwca 2024 r., III KK 147/24 (KRI 428), którym odmówiono wyłączenia SSN Pawła Kołodziejskiego, nie może być brane pod uwagę, co oznacza, że przepis art. 41 a k.p.k. nie stanowi przeszkody w rozpoznaniu ponowionego wniosku obrońcy w tym samym przedmiocie.Za powyższym przemawiają nadto jeszcze dwie okoliczności.Pierwsza związana również w uprzednim procedowaniem w przedmiocie rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego Pawła Kołodziejskiego przez sędziego Annę Dziergawke, w sytuacji, gdy oboje powołani zostali na urząd sędziów Sądu Najwyższego na wniosek organu nie będącego organem tożsamym z organem konstytucyjnym, którego skład i sposób wyłaniania reguluje Konstytucja RP, w szczególności w art. 187 ust.1 (zob. pkt 1 powołanej wyżej uchwały Sądu najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22), a podstawą pierwotnego wniosku o wyłączenie sędziego Pawła Kołodziejskiego był właśnie tryb jego powołania na urząd sędziego Sądu Najwyższego.
W rzeczywistości więc podejmując się merytorycznego rozpoznania tego wniosku sędzia Anna Dziergawka orzekała w sprawie, która dotyczy jej bezpośrednio, co skutkowało jej wyłączeniem z urzędu na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. (iudex inhabilis).Druga odnosi się do okoliczności niezłożenia wniosku o wyłączenie sędziego Anny Dziergawki od rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego Pawła Kołodziejskiego przez samego obrońcę (uczynił to obrońca w odniesieniu do tej sędziego, ale jako członka składu kolegialnego Sądu Najwyższego wyznaczonego do rozpoznania sprawy III KK 147/24 na rozprawie w dniu 24 września 2024 r.
– k. 85 akt SN). W tym kontekście zauważyć należy, że złożenie takiego wniosku nie było konieczne w sytuacji zaistnienia okoliczności skutkujących wyłączeniem sędziego z mocy prawa, o czym była mowa powyżej. Co więcej, twierdzenie autora obecnego wniosku o wyłączenie co do braku informacji o wyznaczeniu do rozpoznania jego pierwotnego wniosku złożonego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w odniesieniu do sędziego Pawła Kołodziejskiego przez sędziego pozostającego w identycznej sytuacji prawnej znajduje swoje potwierdzenie w systemie elektronicznym Sądu Najwyższego obejmującym dane o obiegu dokumentów.
Oczywiste w tym stanie rzeczy jest, że obrońca pozbawiony był możliwości wszczęcia odpowiedniej procedury o wyłączenie sędziego wyznaczonego do rozpoznania jego wniosku z dnia 10 kwietnia 2024 r., skoro nie były mu dostępne informacje o osobie tego wyznaczonego sędziego. Biorąc natomiast pod uwagę, że sędzia Paweł Kołodziejski został powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę Sądownictwa w składzie ukształtowanym ustawą o KRS z 2017 r., zasadność wniosku o jego wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej jest oczywista, Argumentacja w tym względzie przedstawiona w uzasadnieniu wniosku obrońcy jest w pełni zasadna i wyczerpująca. Rozpoznanie sprawy E. S. z udziałem tego sędziego będzie skutkowało zaistnieniem uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. i w konsekwencji tego koniecznością wznowienia postępowania kasacyjnego z urzędu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2023 r., II KO 73/22), a w razie wniesienia skargi indywidualnej do ETPCz może doprowadzić również do odpowiedzialności odszkodowawczej Rzeczypospolitej Polskiej.Kierując się przedstawionymi wyżej względami postanowiono jak na wstępie. [J.J.][ms] SSN (Tomasz Artymiuk)