Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 253/24 Generato dall'IA

Supreme Court quashes lower court verdict for failing to order mandatory ban on contact with minors due to sexual offense conviction.

Numero d'incarto IV KK 253/24
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court of Poland quashed the lower court's verdict in its entirety, remanding the case for a new trial. The defendant was convicted of sexual offenses against minors, and the Prosecutor General argued that the lower court violated procedural rules by issuing a conviction without a hearing. The court ruled that the lower court failed to order a mandatory criminal measure prohibiting contact with minors, which was legally required given the nature of the crimes. Consequently, the decision was overturned because this omission significantly affected the defendant's rights and the proper execution of the penalty.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 41 § 1a pkt 2 k.k.; Art. 387 § 1, 2, 3 k.p.k.; When a criminal statute mandates a specific protective measure for the protection of minors, the court is obliged to issue such a measure, and failure to do so constitutes a material law violation affecting the verdict's substance.

Parole chiave

Generato dall'IA
mandatory criminal measure protection of minors sexual offenses procedural violation ban on contact Supreme Court quashing remittal for retrial procedimento in corso

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 41 § 1a pkt 2 k.k.
387 § 1, 2 i 3 k.p.k., którego konsekwencją była obraza prawa karnego materialnego w postaci art. 41 § 1a pkt 2 k.k.Rozpoznając wniosek oskarżonego złożony na podstawie art.
Art. 387 § 1, 2, 3 k.p.k.
akt III K 1428/23, Sąd Rejonowy w Białymstoku, uwzględniając – na podstawie art. 387 § 2 k.p.k.
Art. 438 pkt 1a k.p.k.
Brak tego obligatoryjnego rozstrzygnięcia, jak przyjął Sąd Najwyższy, jest równoznaczny z naruszeniem prawa materialnego stanowiącym względną przyczynę odwoławczą określoną w przepisie art. 438 pkt 1a k.p.k. (por.
art. 202 § 3 k.k
skazanego z art. 202 § 3 k.k.
art. 535 § 5 k.p.k
202 § 4a k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
art. 387 § 2 k.p.k
akt III K 1428/23, Sąd Rejonowy w Białymstoku, uwzględniając – na podstawie art. 387 § 2 k.p.k.
art. 4 § 1 k.k
202 § 4a k.k., mimo iż wniosek ten nie zawierał propozycji obligatoryjnego - z mocy art. 41 § 1a k.k.
art. 60 § 1 k.k
art. 60 § 6 pkt 3 k.k
i art. 60 § 6 pkt 3 k.k.
art. 85 § 1 k.k
i za to na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności;3.na podstawie art. 85 § 1 k.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

IV KK 253/24 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 listopada 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Waldemar Płóciennik‎SSN Marek Pietruszyński w sprawie M. L. skazanego z art. 202 § 3 k.k. i art. 202 § 4a k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 26 listopada 2024 r. kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść oskarżonego od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 15 listopada 2023 r., sygn. akt III K 1428/23, uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania.

Marek Pietruszyński Tomasz Artymiuk Waldemar Płóciennik UZASADNIENIEWyrokiem z dnia 15 listopada 2023 r., sygn. akt III K 1428/23, Sąd Rejonowy w Białymstoku, uwzględniając – na podstawie art. 387 § 2 k.p.k. – wniosek oskarżonego M. L. o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie kary bez przeprowadzania postępowania dowodowego:1.uznał oskarżonego za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu z art. 202 § 3 k.k. i za to na podstawie art. 202 § 3 k.k. w zw. art. 4 § 1 k.k. w zw. z art. 60 § 1 k.k. i art. 60 § 6 pkt 3 k.k. wymierzył mu karę jedenastu miesięcy pozbawienia wolności;2.uznał oskarżonego za winnego popełnienia czynu z art. 202 § 4a k.k. i za to na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności;3.na podstawie art. 85 § 1 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. wymierzył oskarżonemu karę łączną jednego roku pozbawienia wolności;4.na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 § 2 k.k., art. 73 § 2 k.k. wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego łącznej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat, oddając oskarżonego w tym okresie pod dozór kuratora;5.na podstawie art. 41a § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu przebywania w miejscach wychowania i edukacji małoletnich na okres czterech lat;6.na podstawie art. 43a § 3 k.k. orzekł wobec oskarżonego w związku ze skazaniem za czyn z art. 202 § 4a k.k. środek karny w postaci świadczenia pieniężnego w kwocie 10.000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej;7.rozstrzygnął w przedmiocie kosztów.Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu 23 listopada 2023 r. (k. 300).Od wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku, kasację w dniu 12 czerwca 2024 r. wniósł Prokurator Generalny.

Zaskarżył powyższy wyrok w całości na niekorzyść skazanego M. L., zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 387 § 1, 2 i 3 k.p.k., polegające na niezasadnym uwzględnieniu przez Sąd meriti wadliwego wniosku M. L. o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego wobec wymienionego oskarżonego, któremu przypisano odpowiedzialność karną za dwa występki z art. 202 § 3 k.k. oraz z art. 202 § 4a k.k., mimo iż wniosek ten nie zawierał propozycji obligatoryjnego - z mocy art. 41 § 1a k.k. zd. drugie (w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 września 2023 r., a po tej dacie - z treści art. 41 § 1a pkt 2 k.k.) - orzeczenia na czas określony albo dożywotnio odnośnie każdego z przypisanych czynów środka karnego w postaci zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów lub działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub opieką nad nimi, co skutkowało wydaniem wyroku, również z rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą wskazanego wyżej przepisu prawa materialnego”.Jednocześnie Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu Białymstoku do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja Prokuratora Generalnego, wniesiona na niekorzyść skazanego z zachowaniem terminu określonego w art. 524 § 3 k.p.k., okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.Zaskarżone orzeczenie jest wadliwe, ponieważ zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 387 § 1, 2 i 3 k.p.k., którego konsekwencją była obraza prawa karnego materialnego w postaci art. 41 § 1a pkt 2 k.k.Rozpoznając wniosek oskarżonego złożony na podstawie art. 387 § 1 k.p.k., Sąd jest zobligowany sprawdzić, czy zostały spełnione wszystkie warunki jego dopuszczalności.

Jednym z nich jest zgodność zgłaszanych we wniosku, zaakceptowanych przez uprawnionych uczestników postępowania propozycji, w tym również tych co do oceny prawno-karnej zarzucanego oskarżonemu czynu/czynów, wymiaru kary bądź środków karnych, z obowiązującymi przepisami prawa karnego materialnego. W sytuacji, w której treść wniosku nie uwzględnia tych warunków, niewątpliwym obowiązkiem sądu jest bądź to uzależnienie swojej decyzji o uwzględnieniu wniosku od dokonania w nim zmiany konwalidującej dostrzeżoną jego wadliwość (art. 387 § 3 k.p.k.), bądź też rozpoznanie w dalszym ciągu sprawy na zasadach ogólnych (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lutego 2019 r., V KK 34/18).Analiza akt przedmiotowego postępowania doprowadziła Sąd Najwyższy do wniosku, że Sąd Rejonowy w Białymstoku nie dokonał należytej oceny wniosku oskarżonego M.

L. o wydanie wyroku w trybie art. 387 k.p.k., w zakresie jego zgodności z przepisami prawa karnego materialnego. Uwadze tego organu procesowego uszło, że zawarta we wniosku o dobrowolne poddanie się karze propozycja nie zawiera odnośnie do każdego z zarzucanych czynów postulatu orzeczenia obligatoryjnego środka karnego określonego w art. 41 § 1a zd. drugie k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 września 2023 r., a po tej dacie - w art. 41 § 1a pkt 2 k.k., w postaci zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub z opieką nad nimi na czas określony albo dożywotnio.

W treści przywołanej regulacji tak w brzmieniu sprzed 30 września 2023 r., jak również po tej dacie, ustawodawca posłużył się zwrotem „sąd orzeka” opisany wyżej zakaz w sytuacji skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego, co oznacza, że Sąd Rejonowy w Białymstoku był obowiązany orzec ten środek karny. Nie postawiono więc organowi procesowemu możliwości wyboru co do decyzji w tym przedmiocie. Brak tego obligatoryjnego rozstrzygnięcia, jak przyjął Sąd Najwyższy, jest równoznaczny z naruszeniem prawa materialnego stanowiącym względną przyczynę odwoławczą określoną w przepisie art. 438 pkt 1a k.p.k. (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia: 12 stycznia 2022 r., II KK 600/21; z dnia 23 lipca 2024 r., III KK 87/24).

Obraza prawa materialnego ma bowiem miejsce wówczas, gdy stan faktyczny został w orzeczeniu prawidłowo ustalony, a nie zastosowano do niego właściwego przepisu prawa materialnego, a także w sytuacji niezastosowania określonego przepisu, gdy jego zastosowanie było obowiązkowe (zob. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt II KK 31/17).Mając na uwadze przedstawione wyżej uwagi należy stwierdzić, że w odniesieniu do oskarżonego M. L. zaktualizowały się wszelkie przesłanki obligujące Sąd do zawarcia w wyroku skazującym rozstrzygnięcia w przedmiocie środka karnego, o którym mowa w art. 41 § 1a pkt 2 k.k. Na mocy wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku przypisano oskarżonemu popełnienie występków z art. 202 § 3 k.k. i 202 § 4a k.k., których przedmiotem ochrony jest wolność seksualna małoletniego.Wobec powyższego na sądzie meriti ciążył obowiązek orzeczenia tego środka karnego.

Wykazane uchybienie będące wynikiem rażącego naruszenia art. 387 § 1, 2 i 3 k.p.k. poprzez brak orzeczenia w analizowanej sprawie zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów lub działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub opieką nad nimi w zakresie obydwu czynów stanowi w konsekwencji rażącą obrazę art. 41 § 1a pkt 2 k.k., mającą istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ oskarżony z nieuprawnioną korzyścią nie został ograniczony w możliwości podjęcia szeroko pojętej działalności, w której miałby nieograniczony kontakt z małoletnim, pomimo że został skazany za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej.Wobec powyższego kształt zaskarżonego orzeczenia wydanego w sprawie jest zasadniczo odmienny od właściwego w okolicznościach niniejszej sprawy, co rzutuje w sposób istotny na sytuację skazanego oraz realizację celów kary w zakresie odnoszącym się do zasad prewencji indywidualnej.W związku z tym należało uchylić wyrok Sądu Rejonowego w Białymstoku w całości i sprawę w tym zakresie przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania, w trakcie którego powinien uwzględnić przedstawioną argumentację prawną.Z przedstawionych wyżej względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. [J.J.] r.g.

Marek Pietruszyński Tomasz Artymiuk Waldemar Płóciennik