Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KZ 18/24 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal as inadmissible because defense counsel's mandate expired before the judgment was served to the accused.

Numero d'incarto III KZ 18/24
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the defendant's appeal against the district court's refusal to appoint a public defender, ruling it inadmissible due to a missed deadline. Although the defense attorney had requested the written reasoning of the appellate judgment, the mandate was terminated before the judgment was served to the accused. The court held that the seven-day period for filing an appeal only begins after the judgment is properly served to the client, which had not occurred.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 423 § 2 k.p.k.; Art. 429 § 1 k.p.k.; If defense counsel's mandate expires before the judgment with reasoning is served to the accused, the court must serve the document to the accused, and the appeal period only commences upon such service.

Parole chiave

Generato dall'IA
defense counsel mandate termination service of judgment reasoning appeal period commencement public defender appointment inadmissible appeal diritto a un difensore difetto di legittimazione del ministero pubblico domanda di protezione provvisoria

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 430 § 1 k.p.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.W niniejszej sprawie zażalenie należało pozostawić bez rozpoznania.Zgodnie z art. 430 § 1 k.p.k. w zw.
art. 429 § 1 k.p.k.
z art. 429 § 1 k.p.k. w zw.
art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.
z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw.
art. 539f k.p.k.
z art. 539f k.p.k., p o s t a n o w i ł pozostawić zażalenie bez rozpoznania.
art. 423 § 2 k.p.k.
Przepis art. 423 § 2 k.p.k. ustanawia zasadę, że wyrok z uzasadnieniem doręcza się temu, kto złożył wniosek na podstawie art.
art. 422 k.p.k.
ustanawia zasadę, że wyrok z uzasadnieniem doręcza się temu, kto złożył wniosek na podstawie art. 422 k.p.k. Jednak nie sposób nie zauważyć, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku obrońca oskarżonego zawsze składa w imieniu swojego mocodawcy.
art. 539b § 1 k.p.k.
Sąd Okręgowy podał, że „jednym z warunków formalnych przyjęcia skargi na wyrok Sądu odwoławczego jest wniesienie jej w terminie, o którym mowa w art. 539b § 1 k.p.k., tj.
art. 430 § 1 k.p.k
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.W niniejszej sprawie zażalenie należało pozostawić bez rozpoznania.Zgodnie z art. 430 § 1 k.p.k.
art. 429 § 1 k.p.k
z art. 429 § 1 k.p.k., jeśli przyjęty do rozpoznania środek odwoławczy jest niedopuszczalny z mocy ustawy, sąd odwoławczy pozostawia go bez rozpoznania.
art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k
z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III KZ 18/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 czerwca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie T. J., po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 13 czerwca 2024 r., kwestii dopuszczalności zażalenia oskarżonego na postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 26 marca 2024 r., IV Ka 1313/23, o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu celem sporządzenia skargi na wyrok sądu odwoławczego, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k., p o s t a n o w i ł pozostawić zażalenie bez rozpoznania.

UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 17 stycznia 2024 r., IV Ka 1313/23, wydanym w sprawie R. B. i T. J., wyrok Sądu I instancji – Sądu Rejonowego w Myśliborzu z dnia 20 marca 2023 r., II K 515/20, został uchylony a sprawa przekazania temu Sądowi do ponownego rozpoznania (wyrok Sądu Okręgowego k. 1713).Obrońca oskarżonego T. J. – adw. D. H. – złożył w terminie wniosek o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku (k. 1730-1732). Wyrok Sądu odwoławczego z uzasadnieniem został doręczony obrońcy oskarżonego w dniu 27 lutego 2024 r. (k. 1761).Pismem datowanym na 17 lutego 2023 r. (data wpływu do Sądu Okręgowego 22 lutego 2024 r.) adw.

D. H. poinformował Sąd Okręgowy w Szczecinie o wygaśnięciu upoważnienia do obrony udzielonego przez oskarżonego T. J. Poinformował również, że oskarżony zwolnił go z obowiązku działania na jego rzecz przez okres 14 dni. W tym piśmie wystąpił również z wnioskiem o doręczenie dalszych pism procesowych i wyroku wraz z uzasadnieniem na adres oskarżonego oraz z wnioskiem o rozważenie ustanowienia obrońcy z urzędu celem zbadania podstaw do wniesienia „skargi kasacyjnej” (k. 1759).W wykonaniu zarządzenia upoważnionego sędziego z dnia 12 marca 2024 r., IV Ka 1313/23, Sąd Okręgowy poinformował adw.

D. H., że z uwagi na fakt, iż nie jest już obrońcą oskarżonego, nie jest umocowany do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem na adres oskarżonego oraz nie jest umocowany do złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu (k. 1762-1763). Pismo z powyższą informacją zostało doręczone adw. D. H. w dniu 18 marca 2024 r. (k. 1764).Pismem z dnia 18 marca 2024 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 19 marca 2024 r., oskarżony zwrócił się do Sądu Okręgowego w Szczecinie o wyznaczenie obrońcy z urzędu celem sporządzenia skargi na wyrok sądu odwoławczego (k. 1765-1767).Postanowieniem z dnia 26 marca 2024 r., IV Ka 1313/23, Sąd Okręgowy w Szczecinie odmówił wyznaczenia oskarżonemu obrońcy z urzędu.

Sąd Okręgowy podał, że „jednym z warunków formalnych przyjęcia skargi na wyrok Sądu odwoławczego jest wniesienie jej w terminie, o którym mowa w art. 539b § 1 k.p.k., tj. w terminie 7 dni od daty doręczenia wyroku z uzasadnieniem. W niniejszej sprawie obrońca oskarżonego złożył skuteczny, terminowy wniosek o doręczenie mu uzasadnienia orzeczenia, doręczenie przesyłki nastąpiło zaś w dniu 27 lutego 2024 r. W takich okolicznościach, termin na złożenie w sprawie skargi na wyrok przez stronę upłynął w dniu 5 marca 2024 r.

W tym też czasie oskarżony miał możliwość złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu do podjęcia czynności w kierunku ewentualnego sporządzenia skargi na wskazany wyrok. Oskarżony składając swój wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu do sporządzenia skargi dopiero w dniu 19 marca 2024 r. terminu tego nie dochował, a zatem jego wniosek okazał się spóźniony. W tym stanie rzeczy brak jest więc przesłanek warunkujących ustanowienie wnioskodawcy obrońcy z urzędu, jako że obecnie nie toczy się żadne postępowanie, do którego mógłby zostać wyznaczony obrońca z urzędu”.

Zażalenie na to postanowienie wniósł oskarżony, który zarzucił „dowolną a nie swobodną ocenę dowodów, niepełne wyjaśnienie okoliczności sprawy przyjętych za podstawę orzeczenia, skutkujące nieprawidłowym przyjęciem, że upłynął mi termin na wniesienie skargi do Sądu Najwyższego, a tym samym wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu jest bezpodstawny. Tymczasem Sąd doręczył odpis wyroku wraz z uzasadnieniem adwokatowi, który na skutek wypowiedzenia pełnomocnictwa nie był już moim obrońcą. Nie doszło wiec do skutecznego doręczenia.

Doręczenie nastąpiło bowiem już po wypowiedzeniu pełnomocnictwa ze skutkiem natychmiastowym, a więc po zwolnieniu obrońcy z obowiązku świadczenia na moją rzecz. Sąd przesłał uzasadnienie po nadaniu informacji o ustaniu obrony. W tym stanie rzeczy Sąd powinien był doręczyć odpis wyroku wraz z uzasadnieniem mi, a tego nie uczynił”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.W niniejszej sprawie zażalenie należało pozostawić bez rozpoznania.Zgodnie z art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., jeśli przyjęty do rozpoznania środek odwoławczy jest niedopuszczalny z mocy ustawy, sąd odwoławczy pozostawia go bez rozpoznania.

Jednocześnie, zgodnie z odpowiednio stosowanym w postępowaniu skargowym (art. 539f k.p.k.) art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. środek odwoławczy nie przysługuje na odmowę wyznaczenia adwokata lub radcy prawnego w celu sporządzenia skargi. Jak wskazuje się w literaturze w odniesieniu do art. 528 § 1 k.p.k., decyzje wydane w tzw. postępowaniu przedkasacyjnym przez sąd odwoławczy działający jako sui generis sąd pierwszej instancji lub zarządzenia prezesa tego sądu lub upoważnionego sędziego a blokujące drogę do wydania orzeczenia kasacyjnego mogą być zaskarżone zażaleniem, jednak z wyjątkami przewidzianymi w art. 528 § 1 k.p.k. (zob.

J. Matras, [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. K. Dudka, WKP 2020, t. 1 do art. 528). Nie ma wątpliwości, że art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowi lex specialis w stosunku do art. 81 § 1a k.p.k. Skoro art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. stosuje się odpowiednio w postępowaniu skargowym, to zażalenie na odmowę wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia skargi jest niedopuszczalne i jako takie, jeśli zostało przyjęte do rozpoznania, należy pozostawić bez rozpoznania. Wypada na marginesie zauważyć, że przy doręczeniu odpisu postanowienia oskarżony został pouczony o jego niezaskarżalności (k. 1770).Ponadto, również zgodnie z art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., jeśli przyjęty do rozpoznania środek odwoławczy został wniesiony po terminie, sąd odwoławczy pozostawia go bez rozpoznania.

T. J. odebrał odpis postanowienia o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w dniu 28 marca 2024 r. (k. 1771). Termin 7-mio dniowy upływał zatem w dniu 4 kwietnia 2024 r. Tymczasem zażalenie zostało przez oskarżonego nadane listem poleconym w dniu 5 kwietnia 2024 r. (k. 1773). To jednak nie ta okoliczność przesądziła o pozostawieniu zażalenia bez rozpoznania tylko niedopuszczalność tego środka odwoławczego z mocy prawa. Skoro bowiem oskarżonego pouczono – zresztą prawidłowo – że na rzeczone postanowienie zażalenie mu nie przysługuje, to, co oczywiste, nie pouczono go o terminie do wniesienia zażalenia, zatem nie mógł temu terminowi uchybić.

Niezależnie od pozostawienia zażalenia oskarżonego bez rozpoznania jako niedopuszczalnego z mocy prawa, trzeba zauważyć, że w ocenie Sądu Najwyższego procedowanie w tej sprawie przez Sąd Okręgowy w tzw. „postępowaniu okołoskargowym” było wadliwe, a oskarżony ma rację twierdząc, że wyrok z uzasadnieniem powinien być mu doręczony. Skoro tak się nie stało, to termin do wniesienia skargi dla oskarżonego nie rozpoczął jeszcze biegu i niesłuszne jest stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że termin ten już upłynął.

Kluczową kwestią w tej sprawie jest ustalenie, czy istnieje obowiązek doręczenia oskarżonemu wyroku z uzasadnieniem wówczas, gdy o sporządzenie tego uzasadnienia w terminie wnioskował tylko jego obrońca, zaś przed doręczeniem obrońcy wyroku z uzasadnieniem doszło do natychmiastowego i skutecznego wypowiedzenia stosunku obrończego. Przepis art. 423 § 2 k.p.k. ustanawia zasadę, że wyrok z uzasadnieniem doręcza się temu, kto złożył wniosek na podstawie art. 422 k.p.k. Jednak nie sposób nie zauważyć, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku obrońca oskarżonego zawsze składa w imieniu swojego mocodawcy.

Zatem w sytuacji, gdy – jak w tej sprawie - doręczenie uzasadnienia nastąpiło do rąk osoby niepełniącej już funkcji obrońcy, Sąd po otrzymaniu informacji o wypowiedzeniu pełnomocnictwa do obrony powinien doręczyć wyrok wraz z uzasadnieniem osobie, w imieniu której w terminie wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został złożony (tak, słusznie Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 sierpnia 2018 r., IV KZ 39/18). Ponieważ w tej sprawie takie doręczenie oskarżonemu wyroku z uzasadnieniem w ogóle nie nastąpiło, nie rozpoczął jeszcze biegu 7-dniowy termin zawity do wniesienia przez oskarżonego skargi na wyrok kasatoryjny Sądu Okręgowego.

Dopiero dopełnienie przez Sąd Okręgowy tej czynności spowoduje rozpoczęcie biegu termin do wniesienia skargi, w toku którego oskarżony będzie mógł się również ubiegać o wyznaczenie obrońcy z urzędu, jeżeli po zapoznaniu się z treścią uzasadnienia wyroku nadal będzie zainteresowany wniesieniem skargi na wyrok kasatoryjny Sądu Okręgowego. Z uwagi na powyższe należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia.[PGW] [ms] ‎