Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZ 176/22 Generato dall'IA

Supreme Court partially allowed appeal, remanding case for review of applicants' financial hardship regarding court fees.

Numero d'incarto III CZ 176/22
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Parzialmente accolto (Partially Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court partially overturned the appellate court's dismissal of the cassation appeal, remanding the case for three specific plaintiffs while rejecting the appeal for others. The appellants argued that the lower court failed to conduct a comprehensive assessment of their financial situations, particularly regarding fixed expenses and income volatility. The court held that the appellate court erred by not considering essential living costs against income, thereby incorrectly concluding that the plaintiffs could afford the fees.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 101 ust. 1 u.k.s.c.; Art. 3941 § 3 k.p.c.: Court fee exemptions require an objective inability to pay due to financial hardship, necessitating a holistic review of income against fixed living expenses rather than a mere calculation of savings.

Parole chiave

Generato dall'IA
court fee exemption financial hardship assessment fixed living expenses cassation appeal income volatility appellate review legal aid criteria sospensione della riscossione fiscale

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 101 ust. 1 u.k.s.c.
oddalono, oparte o art. 101 ust. 1 u.k.s.c., żądania powodów: I.
Art. 39814 k.p.c.
Zażalenie w tym zakresie podlegało oddaleniu na podstawie art. 39814 w zw.
Art. 39815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c.
Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art.
Art. 3941 § 3 k.p.c.
art. 3941 § 3 k.p.c.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zwolnienie od kosztów sądowych szczególne wsparcie Państwa dla osób, które ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów sądowych bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny.
Art. 112 ust. 3 u.k.s.c.
Braki fiskalne nie zostały uzupełnione w tygodniowym terminie oznaczonym w art. 112 ust. 3 u.k.s.c., dlatego skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.Od postanowienia z dnia 15 października 2021 r.
art. 380 k.p.c
powodowie wnieśli zażalenie, wskazując na naruszenie art. 380 k.p.c.
art. 39821 k.p.c
art. 3941 § 3 k.p.c
art. 3941 § 3 k.p.c.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zwolnienie od kosztów sądowych szczególne wsparcie Państwa dla osób, które ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów sądowych bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZ 176/22 POSTANOWIENIE Dnia 20 maja 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Karol Weitz (przewodniczący)‎SSN Agnieszka Piotrowska‎SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie z powództwa H. D. S., B. S. W.-P., J. M. Z., E. W., A.T.W.-B., D. H. W., I. L. P., A. S., M. P., A. M. P., W. P. P.‎przeciwko Skarbowi Państwa - Starosty Powiatu Wysokie Mazowieckiew Wysokiem Mazowieckiem., Wojewodzie Podlaskiemu w Białymstoku.i Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi w Warszawie‎o zapłatę,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2022 r., zażalenia powodów E. W., I. P., M. P., A. P. , W. P. P. i A. S.na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku‎z dnia 15 października 2021 r., sygn. akt I ACa 2/21, 1) uchyla zaskarżone postanowienie w stosunku do E. W., I. L. P. i A. S. i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Białymstoku pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego, 2) oddala zażalenie w pozostałej części.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 15 października 2021 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku odrzucił skargę kasacyjną powodów E. W., I. P., A. S., M. P., A. P. i W. P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 11 maja 2021 r. w sprawie o zapłatę. Sąd drugiej instancji wskazał, że powodowie wraz ze skargą wnieśli o zwolnienie ich od opłat sądowych od tego środka zaskarżenia. Postanowieniem z dnia 17 września 2021 r. oddalono, oparte o art. 101 ust. 1 u.k.s.c., żądania powodów: I. P., A. S., M. P., A. P. i W. P. - w całości; a E. W. ponad 1.000 złotych.Orzeczenie to doręczono ich pełnomocnikowi w dniu 29 września 2021 r.

Braki fiskalne nie zostały uzupełnione w tygodniowym terminie oznaczonym w art. 112 ust. 3 u.k.s.c., dlatego skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.Od postanowienia z dnia 15 października 2021 r. powodowie wnieśli zażalenie, wskazując na naruszenie art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. art. 3941 § 3 k.p.c.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zwolnienie od kosztów sądowych szczególne wsparcie Państwa dla osób, które ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów sądowych bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny.

Pomoc ta może być przyznana wyłącznie w sytuacji, gdy niemożność poniesienia kosztów postępowania, w całości lub w części, ma charakter obiektywny, na który strona nie ma realnego wpływu. Postępowanie sądowe jest bowiem co do zasady odpłatne i strona ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych powinna wcześniej poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby tak poczynione oszczędności okazały się niewystarczające, sąd może zwolnić ją z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2016 r., II CZ 126/16, nie publ., z dnia 27 lipca 2016 r., V CZ 34/16, nie publ. z dnia 5 listopada 2021 r., II CZ 48/21, nie publ.).

Sad Apelacyjny w stosunku do M. P., A. P. i W. P. trafnie zatem ocenił ich sytuację majątkową, stwierdzając, że są oni w stanie uiścić należne koszty sądowe, gdyż posiadali oszczędności w kwocie odpowiednio 3 356 886,50 złotych, 240 000 złotych i 147 536,31 złotych. Zażalenie w tym zakresie podlegało oddaleniu na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. Inaczej należy ocenić rozstrzygnięcie wobec pozostałych powódów E. W., I.P. i A. S..Sąd Apelacyjny ztwierdził, że A. S. dysponował oszczędnościami i był w stanie uiścić 15 308 złotych tytułem opłaty sądowej, jednakże jednocześnie Sąd ten wskazał, że w ostatnim okresie powód poniósł stratę w wysokości 22 000 zł.

Sąd Apelacyjny ograniczył się jednak do ustalenia przychodów jego działalności, ale nie rozważył natomiast należycie, jakie są jego stałe wydatki i jak ich wysokość wpływa na możliwość uiszczenia przez niego kosztów sądowych.Przy ocenie stanu majątkowego I. P., Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania art. 101 ust. 1 u.k.s.c., stwierdzając, że jej dochody i męża pozwalały na pokrycie 7 654 złotych tytułem opłaty od skargi kasacyjnej, pomimo braku oszczędności. Sąd nie wziął natomiast pod uwagę jej comiesięcznych wydatków.Natomiast powódka E. W., utrzymywała się z emerytury w wysokości 2 376 złotych miesięcznie.

Jednocześnie wskazała, że comiesięczne utrzymanie pochłania 2 330 złotych. Trzeba też zważyć, że E. W. była już postanowieniem z dnia 27 lutego 2017 r. zwolniona częściowo od kosztów sądowych Brak wszechstronnego rozważenia sytuacji majątkowej powodów E. W., I. P. i A. S. sprawia, iż przedwczesne było odrzucenie ich skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 11 maja 2021 r. Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z powodu jej nieopłacenia. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., orzekł, jak w sentencji. [as]