Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UZ 40/11 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses cassation appeal as inadmissible due to value below ten thousand zloty threshold.

Numero d'incarto II UZ 40/11
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the cassation appeal against a social security benefit decision, ruling it inadmissible because the calculated value of the dispute fell below the ten thousand zloty threshold. The applicant's lawyer argued for a value of 147,000 zloty based on total rent differences, but the court determined the relevant value was merely 6,000 zloty representing the annual difference between claimed and paid benefits. The court held that since the value was determined solely under Article 22 of the Civil Procedure Code, it did not meet the admissibility requirement under Article 3982 of that code.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 22 k.p.c.; Art. 3982 § 1 k.p.c. The value of the subject matter of a cassation appeal in social security benefit cases is the difference between the hypothetical and actual annual benefits; if this difference is below ten thousand zloty, the appeal is inadmissible.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation appeal admissibility social security benefits value of dispute threshold rental benefit calculation civil procedure code

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 22 k.p.c.
za ten okres oraz kwota 14.334 zł obliczona zgodnie z art. 22 k.p.c. jako suma
Art. 3982 § 1 k.p.c.
niż dziesięć tysięcy złotych (art. 3982 § 1 k.p.c.).
Art. 3986 § 2 k.p.c.
podstawie art. 3986 § 2 k.p.c., odrzucił skargę kasacyjną Z.
Art. 21 k.p.c.
Sąd drugiej instancji art. 21 k.p.c., poprzez ustalenie wartości przedmiotu
Art. 19 § 1 k.p.c.
decyzji organu rentowego (art. 19 § 1 k.p.c.).
Art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej
w art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej.
art. 3986 § 2 k.p.c
podstawie art. 3986 § 2 k.p.c., odrzucił skargę kasacyjną Z.
art. 22 k.p.c
za ten okres oraz kwota 14.334 zł obliczona zgodnie z art. 22 k.p.c.
art. 3982 § 1 k.p.c
niż dziesięć tysięcy złotych (art. 3982 § 1 k.p.c.).
art. 39821 k.p.c
3986 § 2 i w związku z art. 39821 k.p.c.,

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II UZ 40/11

POSTANOWIENIE

Dnia 23 listopada 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Roman Kuczyński (przewodniczący)

SSN Bogusław Cudowski

SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku Z. I.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o wysokość świadczenia,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 23 listopada 2011 r.,

zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 30 czerwca 2011 r.,

I. oddala zażalenie,

II. przyznaje adw. J. S. od Skarbu Państwa (kasa Sądu

Apelacyjnego) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej

z

urzędu

w

postępowaniu

kasacyjnym

kwotę

(sto

dwadzieścia) zł powiększoną o podatek od towarów i usług.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2011 r. Sąd Apelacyjny, działając na

podstawie art. 3986 § 2 k.p.c., odrzucił skargę kasacyjną Z. I. od wyroku tego Sądu

z dnia 7 grudnia 2010 r. zapadłego w sprawie o wysokość świadczenia.

Sąd

Apelacyjny

wskazał,

że

w

skardze

kasacyjnej

pełnomocnik

wnioskodawcy określił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 143.729 zł,

podając w piśmie z dnia 6 czerwca 2011 r., że składa się na nią kwota 129.395 zł

stanowiąca różnicę pomiędzy świadczeniem rentowym jakie wnioskodawca

powinien otrzymywać w latach 1991-2008 a świadczeniem faktycznie otrzymanym

za ten okres oraz kwota 14.334 zł obliczona zgodnie z art. 22 k.p.c. jako suma

świadczeń rentowych za okres jednego roku w zaokrągleniu do jednego złotego (12

miesięcy x 1.194,48 zł).

W ocenie Sądu Apelacyjnego skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdyż

wartość przedmiotu zaskarżenia obliczona na podstawie art. 22 k.p.c. jest niższa

niż dziesięć tysięcy złotych (art. 3982 § 1 k.p.c.). Sąd drugiej instancji wskazał, że

wysokość świadczenia rentowego wnioskodawcy ustalona decyzją organu

rentowego z dnia 20 marca 2008 r. wyniosła 1.078 zł. Nawet przy założeniu, że

wysokość świadczenia rentowego żądanego przez wnioskodawcę wynosi 1.578 zł,

to różnica pomiędzy świadczeniem żądanym a wypłaconym w skali jednego roku

wynosi 6.000 zł (1.578 zł - 1.078 zł x 12 miesięcy).

W zażaleniu na powyższe postanowienie wnioskodawca zarzucił naruszenie

przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a

mianowicie: 1) art. 25 § 1 i 2 oraz art. 26 w związku z art. 368 § 2 w związku z art.

3982 § 1 w związku z art. 3984 § 3 i art. 3986 § 2 i w związku z art. 39821 k.p.c.,

poprzez

ich

niewłaściwe

zastosowanie

i

uznanie

skargi

kasacyjnej

za

niedopuszczalną z uwagi na to, że nie spełnia wymogów formalnych określonych w

art. 3982 § 1 k.p.c., gdyż wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie,

będącej sprawą z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych wynosi 6.000 zł,

a więc jest niższa od kwoty 10.000 zł, podczas gdy wartość przedmiotu zaskarżenia

w niniejszej sprawie wynosi 147.000 zł i taka też kwota została wskazana przez

pełnomocnika wnioskodawcy w piśmie z dnia 6 czerwca 2011 r., gdyż jest to kwota

wskazana jako wartość przedmiotu sporu (również jako wartość przedmiotu

zaskarżenia w apelacji) i wartość ta nie została sprawdzona przez Sąd pierwszej

instancji w trybie art. 25 § 1 i § 2 k.p.c., w związku z powyższym pozostała aktualna

w postępowaniu apelacyjnym i kasacyjnym, a tym samym zgodnie z art. 398 2 § 1

k.p.c. skarga kasacyjna jest dopuszczalna; 2) z ostrożności procesowej - art. 19 § 1

i 2 w związku z art. 21 i w związku z art. 22 w związku z art. art. 368 § 2 w związku

z art. 39821 w związku z art. 3986 § 2 w związku z art. 3984 § 3 k.p.c., poprzez ich

nieprawidłowe zastosowanie i ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia w

niniejszej sprawie jedynie w oparciu o art. 22 k.p.c., podczas gdy w jej stanie

faktycznym wartość przedmiotu sporu/zaskarżenia należało obliczyć zgodnie z art.

21 k.p.c., zliczając należne już świadczenie (za okres poprzedzający wniesienie

odwołania) oraz wartość przedmiotu sporu obliczoną dla świadczeń przyszłych w

myśl art. 22 k.p.c., gdyż żądanie przedstawione w odwołaniu wnioskodawcy

obejmowało

także

świadczenia,

które

powinny

być

spełnione

w

czasie

poprzedzającym jego wniesienie.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego

postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do

ponownego rozpoznania, a w konsekwencji przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w

sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia w

sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych jest niższa niż

dziesięć tysięcy złotych. Jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych

skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w

sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie

obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Z uwagi na zakres dopuszczalności

skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe strona zobowiązana jest do

oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 398 4 § 2 zdanie pierwsze k.p.c.).

Z kolei treść art. 3986 § 2 i 3 k.p.c. nakłada na sąd drugiej instancji oraz Sąd

Najwyższy

obowiązek

dokonania

kontroli

dopuszczalności

skargi

jako

nadzwyczajnego środka zaskarżenia przysługującego poza tokiem instancji i

weryfikacji z urzędu wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia w

celu wyeliminowania przypadków nieprawidłowego oznaczenia tej wartości w

zamiarze zapewnienia sobie dostępu do postępowania kasacyjnego (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2006 r., IV CZ 34/06, Lex nr

200867 i orzeczenia tam powołane). Dlatego w judykaturze Sądu Najwyższego

zdecydowanie przeważa stanowisko, że obowiązek oznaczenia w postępowaniu

kasacyjnym wartości przedmiotu zaskarżenia nie może - ze względu na

dopuszczalność skargi kasacyjnej uzależnioną od tej wartości - ograniczać się

jedynie do wskazania kwoty przekraczającej kwotę decydującą o dopuszczalności

skargi, lecz powinien być rozumiany jako zobowiązanie do wykazania podstaw, na

których opiera się wyliczenie, adekwatnych do przedmiotu zaskarżenia skargą

kasacyjną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2007 r., II UZ

30/07, OSNP 2009 nr 3-4, poz. 54 i orzeczenia tam powołane). Z tego właśnie

względu Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 20 maja 2011 r. zwrócił skargę

kasacyjną wraz z aktami sprawy i zobowiązał Sąd drugiej instancji do sprawdzenia

wartości przedmiotu zaskarżenia, a w konsekwencji ustalenia, czy nadzwyczajny

środek zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej istotnie jest dopuszczalny.

Natomiast zaprezentowany przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 20

października 2008 r., I PZ 26/08 (OSNP 2010 nr 5-6, poz. 67) pogląd, do którego

odwołuje się skarżący, wyrażony został z powołaniem się na wcześniejsze

orzecznictwo pochodzące z okresu, w którym od nieprawomocnego wyroku sądu

odwoławczego przysługiwała kasacja będąca zwykłym środkiem zaskarżenia

przysługującym w toku instancji. Dlatego stanowisko to - jako niepoparte

przekonującymi argumentami wypływającymi z aktualnie obowiązującego stanu

prawnego - nie jest aprobowane przez skład rozpoznający niniejsze zażalenie.

Przepis art. 476 § 2 i 3 k.p.c. wyjaśnia ustawowe pojęcia spraw z zakresu

ubezpieczeń społecznych, stanowiąc w § 2 pkt 2, iż należą do nich między innymi

sprawy,

w których

wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych,

dotyczących emerytur i rent. Zakres rozpoznania i orzeczenia (przedmiot sporu) w

tych sprawach wyznaczony jest zatem w pierwszej kolejności przedmiotem decyzji

organu

rentowego

zaskarżonej

do

sądu

ubezpieczeń

społecznych

(por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 1999 r., II UZ 52/99, OSNAPiUS

2000 nr 15, poz. 601), a w drugim rzędzie przedmiotem postępowania sądowego,

określonego zakresem odwołania od decyzji organu rentowego do sądu (por.

postanowienie z dnia 11 kwietnia 2006 r., II UZ 1/06, niepublikowane).

Przedmiotem decyzji organu rentowego było przeliczenie pobieranego przez

wnioskodawcę świadczenia rentowego. Sprawa o wysokość renty jest sprawą o

świadczenie, w której dopuszczalność skargi kasacyjnej zależy od wartości

przedmiotu zaskarżenia (por. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3

czerwca 1997 r., II UZ 36/97, OSNAPiUS 1998 nr 8, poz. 256). Wartość przedmiotu

zaskarżenia w takiej sprawie stanowi obliczona stosownie do wskazań zawartych w

art. 22 k.p.c. (świadczenia powtarzające się) różnica pomiędzy hipotetyczną

wartością renty, jaką skarżący otrzymywałby, gdyby jego żądanie ustalenia

wysokości świadczenia rentowego zostało uwzględnione, a wartością renty

pobieranej (tak również w postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia

1997 r., II UKN 40/96, OSNAPiUS 1997 nr 16, poz. 301, z dnia 18 października

2000 r., II UZ 123/00, OSNAPiUS 2002 nr 15, poz. 370, z dnia 23 listopada 2007 r.,

II UZ 30/07, OSNP 2009 nr 3-4, poz. 54). Wartością przedmiotu sporu w sprawie

wszczętej odwołaniem wnioskodawcy od decyzji organu rentowego była więc

różnica pomiędzy sumą świadczeń rentowych za jeden rok wedle żądania

wnioskodawcy a sumą świadczeń za jeden rok w kwotach ustalonych przez organ

rentowy. W toku postępowania pierwszoinstancyjnego wnioskodawca kwoty te

określił odpowiednio na: 1.578 zł oraz 1.078 zł, a różnicę między nimi na kwotę 500

zł (por. wyliczenie na k. 50 i 248 akt, na które powołuje się skarżący). Powoduje to,

że określona w taki sposób przez skarżącego wartość przedmiotu sporu za okres

jednego roku, stanowiąca jednocześnie wartość przedmiotu zaskarżenia skargą

kasacyjną, w oczywisty sposób jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, a jej

oznaczenie na kwotę wyższą nie może być uznane za skuteczne dla uznania

dopuszczalności tej skargi. Pozostaje ono bowiem w zupełnym oderwaniu od

określonej przez skarżącego różnicy pomiędzy żądaną wysokością świadczenia

emerytalnego a wysokością wypłacaną przez organ rentowy za okres jednego

miesiąca.

Nie są również zasadne zarzuty zażalenia w zakresie niezastosowania przez

Sąd drugiej instancji art. 21 k.p.c., poprzez ustalenie wartości przedmiotu

zaskarżenia wyłącznie na podstawie art. 22 k.p.c., a nieuwzględnienie w niej

wartości świadczeń rentowych za okres poprzedzający wniesienie odwołania od

decyzji organu rentowego (art. 19 § 1 k.p.c.). Kwestia ta znalazła swoje

rozstrzygnięcie w judykaturze Sądu Najwyższego, w której przyjmuje się, że w

sprawach o świadczenia emerytalno-rentowe żądanie podwyższenia pobieranego

świadczenia za okres wcześniejszy od objętego zaskarżoną decyzją nie jest

roszczeniem odrębnym i art. 21 k.p.c. nie ma zastosowania, a wartość przedmiotu

sporu (zaskarżenia) ustala się na podstawie art. 22 k.p.c. (por. postanowienia z

dnia 21 kwietnia 2005 r., I UZ 76/04, OSNP 2006 nr 3-4, poz. 66; z dnia 2 marca

2011 r., II UZ 3/11, LEX nr 844749; z dnia 20 lipca 2011 r., II UZ 23/11,

niepublikowane). Jest tak dlatego, że żądanie wyrównania świadczenia za okres

poprzedzający złożenie wniosku nie jest samodzielnym roszczeniem o roszczenie

pieniężne w rozumieniu art. 19 § 1 k.p.c., ale jest objęte żądaniem o ponowne

obliczenie renty i przysługuje pod warunkiem zaistnienia okoliczności określonych

w art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej. W związku z tym nie podlega ono

zliczeniu na zasadzie określonej w art. 21 k.p.c. z kwotą wynikającą z ustalenia

wartości przedmiotu sporu na podstawie art. 22 k.p.c.

Z powyższych względów zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art.

39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.