Supreme Court dismissed pension claim for metalworking tasks not matching specific casting industry definitions.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the applicant's cassation appeal regarding the right to early retirement based on special working conditions. The court found that the applicant's duties as a lathe and milling operator did not constitute 'casting' work under the specific regulatory definition requiring proximity to molten metal in foundries. Consequently, the court ruled that the applicant's tasks, performed outside of foundry environments, did not meet the statutory criteria for special working conditions.
Regesto Legislator
Generato dall'IAUstawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 grudnia 1998 r.; Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. o wieku emerytalnym pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze: art. 184 ust. 1 pkt 1; Wytyczne Sądu Najwyższego określają, że czynności operacyjne na maszynach obróbki odlewów poza odlewnią nie stanowią pracy w szczególnych warunkach.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II UK 308/18 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Prusinowski w sprawie z wniosku M.S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w O. o prawo do emerytury,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 7 listopada 2019 r.,skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)z dnia 9 maja 2018 r., sygn. akt III AUa (…), I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjne do rozpoznania, II. zasądza od wnioskodawcy na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. 240 zł (dwieście czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 9 maja 2018 r. Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację M.S. od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o prawo do emerytury. M.S. domagał się przyznania prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych na podstawie art. 184 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, z całokształtu materiału dowodowego sprawy, w szczególności z dokumentów z akt osobowych wnioskodawcy oraz opinii biegłego z zakresu bhp wynika, że stanowiska pracy (frezer, tokarz) oraz rodzaj faktycznie wykonywanych przez wnioskodawcę w spornym okresie czynności (wstępna obróbka odlewów za pomocą tokarki i frezarki) nie stanowią pracy w warunkach szczególnych, bowiem, nie zostały wymienione w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, ani też w przepisach branżowych.
Co prawda skarżący zajmował się wstępna obróbką odlewów przy użyciu tokarki i frezarki, jednak nie były to czynności polegające na wybijaniu, oczyszczaniu i wykańczaniu odlewów w rozumieniu wykazu A, działu III poz. 23 rozporządzenia, gdyż nie były wykonywane w odlewniach staliwa, żeliwa, metali nieżelaznych i rur i nie odbywały się bezpośrednio po odlaniu i zastygnięciu odlewów. Z dokumentów z akt osobowych wnioskodawcy nie wynika również, aby miał on powierzone stanowisko operatora maszyn do obróbki wiórowej odlewów żeliwnych.Skargę kasacyjną oparto na podstawie naruszenia prawa materialnego: art. 32 ust. 2 i art. 32 ust. 4, art. 184 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnych charakterze:
§ 1 pkt 1 oraz wykaz A dział III, poz. 23.Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdyż w sprawie występuje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości, to jest załącznika A dział III, poz. 23 do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnych charakterze w związku z § 1 ust. 1 tego rozporządzenia i art. 32 ust. 2, 32 ust. 4 i 184 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, z zakresie oceny, czy za prace w szczególnych warunkach, określone w załączniku A dział III poz. 23 do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnych charakterze, należy uznać:1. prace wykonywane poza odlewnią polegające na wybijaniu, wykańczaniu i oczyszczaniu odlewów.2. prace polegające na wykonywaniu czynności wykańczania i oczyszczania odlewów, bez wykonywania czynności wybijania odlewów.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.W myśl art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania na czym polegają wątpliwości związane z jego rozumieniem oraz przedstawienia argumentacji świadczącej, że wątpliwości te mają rzeczywisty i poważny charakter, nie należą do zwykłych wątpliwości, które wiążą się z procesem stosowania prawa (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, LEX nr 2054493).
Konieczne jest wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, a także przedstawienie własnej propozycji interpretacyjnej. Natomiast nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawa ani nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne, jeżeli Sąd Najwyższy wyraził swój pogląd we wcześniejszym orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 2015 r., I PK 4/15, LEX nr 1661934).W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że do prac w szczególnych warunkach przy "wybijaniu, oczyszczaniu i wykańczaniu odlewów" nie zalicza się wszystkich prac związanych z zatrudnieniem w przemyśle metalowym.
Przeciwne stanowisko oznaczałoby traktowanie wszelkich czynności związanych z pracą przy wykańczaniu odlewów za pracę w szczególnych warunkach, co z kolei czyniłoby bezprzedmiotowym wyznaczanie granic pojęcia "wybijanie, oczyszczanie i wykańczanie odlewów" i przenosiłoby wcześniejsze uprawnienia emerytalne na różnorakie roboty przy tego rodzaju pracach, niezależnie od etapu procesu technologicznego, z którym związane są czynniki kojarzone z koniecznością wcześniejszej realizacji ryzyka emerytalnego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2018 r., III UK 114/17, LEX nr 2559408).
Wskazuje się, że przez wykańczanie odlewów należy rozumieć śrutowanie i szlifowanie powierzchni odlewów, naprawę spawaniem oraz wstępną obróbkę mechaniczną (skórowanie). Chodzi o tak zwaną obróbkę wykańczającą odlew po wybiciu odlewu z formy, gdy zachodzi konieczność oczyszczenia odlewu z przywartej masy formierskiej, bądź gdy odlew po takim oczyszczeniu lub wykonaniu detali ma być produktem finalnym. Korzysta się wówczas z urządzeń szlifierskich, zatem szkodliwość pracy przy tak rozumianym wykańczaniu odlewów jest porównywalna z pracą szlifierza.
Nie można natomiast traktować wytwarzania z odlewu wyrobu finalnego (części zamiennej) na tokarkach, frezarkach jako pracy polegającej na wykańczaniu odlewu w przyjętym powyżej rozumieniu. Inny jest bowiem przedmiot tej pracy, używa się innych narzędzi oraz wykonuje się ją w innych warunkach (poza odlewnią). Wskazuje się, że warunki pracy tokarza i frezera nie są tak samo szkodliwe, jak warunki pracy przy wykańczaniu odlewów w odlewniach, gdzie podstawowe zagrożenie dla życia i zdrowia pracowników stanowi wysokie stężenie pyłu, zagrożenie poparzeniem i gorący mikroklimat (wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 19 kwietnia 2018 r., I UK 84/17, LEX nr 2549196; z dnia 2 czerwca 2017 r., III UK 157/16, niepublikowane; z dnia 2 czerwca 2017 r., III UK 158/16, LEX nr 2329017; z dnia 13 grudnia 2016 r., III UK 40/16, LEX nr 2186064; postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 24 kwietnia 2018 r., III UK 118/17, LEX nr 2496316; z dnia 13 lutego 2019 r., III UK 149/18, LEX nr 2618554).
Zaprezentowane judykaty tworzą spójną linię orzeczniczą, eliminując argument o braku standardu orzeczniczego w przypadku osób wykonujących prace frezerskie, tokarskie przy odlewach (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2018 r., III UK 114/17, LEX nr 2559408). Nie budzi wątpliwości, że poz. 23 załącznika A do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - "wybijanie, oczyszczanie i wykańczanie odlewów" dotyczy tylko tych zakładów pracy, w których znajdowały się piece odlewnicze do odlewania staliwa, żeliwa, metali nieżelaznych i rur oraz odnosi się wyłącznie do prac związanych z ciągiem technologicznym odlewania (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2018 r., I UK 84/17, LEX nr 2549196).Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
O kosztach procesu rozstrzygnięto na podstawie reguły z art. 98 § 1 k.p.c. i art. 99 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c.as