Supreme Court quashes appeal due to statute of limitations expiry, dismissing prosecution's appeal on traffic offense.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court quashed the District Court's decision to uphold the lower court's conviction for a traffic offense. The prosecution appealed, arguing procedural errors, but the Court found the appeal inadmissible because the statute of limitations for the offense had expired before the appeal was filed. Consequently, the Court ordered the dismissal of the proceedings regarding the defendant, leaving the original acquittal in force.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 5 § 1 pkt 4 k.p.k.; Art. 45 § 1 k.w.: The appeal court must dismiss proceedings ex officio if the statute of limitations has expired, regardless of the scope of the appeal or the defendant's objections.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
I KK 338/23 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 października 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski w sprawie J. W. ukaranego za czyn z art. 86 k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 4 października 2023 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść ukaranego od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z 12 czerwca 2023 r. sygn. akt IV Ka 534/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu z 31 stycznia 2023 r. sygn. akt II W 732/20, 1. na podstawie art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. w zw. z art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. uchyla zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu w zakresie dotyczącym J. W. i umarza postępowanie w odniesieniu do tego obwinionego;
2. kosztami postępowania w sprawie w zakresie dotyczącym J. W. obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z 12 czerwca 2023 r. sygn. akt IV Ka 534/23 utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu z 31 stycznia 2023 r. sygn. akt II W 732/20, którym J. W. został uznany za winnego tego, że:w dniu 23 maja 2020 r. około godz. 13:00 na ul. […] w […], kierując samochodem osobowym marki C. o nr rej. […], stworzył zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że wykonując manewr wyprzedzania, nie zachował szczególnej ostrożności oraz bezpiecznej odległości od samochodu osobowego marki C.1 o nr rej. […], który jechał z tego samego i w tym samym kierunku, w wyniku czego uderzył w ww. pojazd, a następnie na skutek uderzenia oba pojazdy przemieściły się i uszkodziły zaparkowane samochody osobowe marki T. o nr rej. […] oraz F. o nr rej. […], tj. popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 k.w., za które przyjmując, że w czasie popełnienia powyższego czynu miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozpoznania znaczenia czynów i pokierowania swoim postępowaniem w myśl art. 17 § 2 k.w. (pkt I wyroku)Ponadto, na podstawie art. 86 § 1 k.w. w zw. z art. 24 § 1 k.w., sąd pierwszej instancji wymierzył J.
W. karę grzywny w wysokości 1 000 złotych (pkt I wyroku) oraz na podstawie art. 86 § 3 k.w. w zw. z art. 29 § 1 i 2 k.w. orzekł wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 10 miesięcy (pkt II wyroku). Wyroki zawierały ponadto rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesowych. Kasację od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z 12 czerwca 2023 r. sygn. akt IV Ka 534/23, wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżył on ten wyrok w całości na korzyść ukaranego. W kasacji podniósł jeden zarzut, wskazując na „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa procesowego i materialnego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt. 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. polegające na wydaniu orzeczenia o utrzymaniu w mocy wyroku Sądu I instancji, pomimo istnienia w dacie orzekania negatywnej przesłanki procesowej w postaci przedawnienia karalności wykroczenia, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia przewidzianą w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w."Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz utrzymanego nim w mocy wyroku Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu i umorzenie postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w.Słusznie podaje skarżący, że doszło w tej sprawie do orzekania w przedmiocie odpowiedzialności wykroczeniowej J.
W. w sytuacji przedawnienia karalności czynu z art. 86 § 1 k.w.Zgodnie z treścią art. 45 § 1 k.w. karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu.Obwinionemu przypisano nieprawomocnym wyrokiem Sądu I instancji popełnienie wykroczenia w dniu 23 maja 2020 r.Karalność przypisanego J. W. wykroczenia ustała zatem z dniem 24 maja 2023 r., czyli po upływie trzech lat od daty jego popełnienia.Wyrok sądu odwoławczego zapadł w dniu 12 czerwca 2023 r.
W myśl przepisu art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. - nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy nastąpiło przedawnienie orzekania.Natomiast w myśl przepisu art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w. - sąd odwoławczy uchyla na posiedzeniu zaskarżone orzeczenie, niezależnie od granic zaskarżenia, podniesionych zarzutów i wpływu uchybienia na treść orzeczenia, jeżeli zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych w art. 5 § 1 pkt 4-10 k.p.k.W dacie orzekania przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu ustała karalność przedmiotowego wykroczenia, a co za tym idzie - doszło do przedawnienia orzekania, co stanowi tzw. bezwzględny powód odwoławczy ujęty w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w., który musi być brany pod uwagę poza zakresem zaskarżenia oraz niezależnie od granic podniesionych zrzutów.
W sytuacji przedawnienia wykroczeń powinnością sądu odwoławczego jest uchylenie zaskarżonego wyroku w tym zakresie i umorzenie postępowania co do przedawnionych czynów z uwagi na treść przepisów art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 września 2013 r. sygn. akt III KK 300/13).W tej sytuacji powinnością sądu odwoławczego było uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania z uwagi na treść przepisów art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2016 r. sygn. akt V KK 220/16).Nadmienić należy, iż w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 15 zzr ust. 1 i 6 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. nowelizującej ustawę z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2020.568 z dnia 2020.03.31), zgodnie z którym w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemiologicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 nie biegnie przedawnienie karalności oraz przedawnienie wykonania kary w sprawach o przestępstwa, przestępstwa i wykroczenia skarbowe oraz w sprawach o wykroczenia, który został uchylony z dniem 16 maja 2020 r. na mocy ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U.2020.875 z dnia 2020.05.15).
Wykroczenie przypisane obwinionemu J. W. zostało bowiem popełnione 23 maja 2020 r., a zatem siedem dni po okresie wyznaczonym powyższymi przepisami, tj. od 31 marca 2020 r. do 16 maja 2020 r., kiedy to wstrzymany został bieg przedawnienia wykroczeń. Zatem w dacie wyrokowania, gdy upłynął już nawet najdłuższy możliwy 3-letni okres przedawnienia wykroczenia (art. 45 § 1 k.w.), należało w oparciu o art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. postępowanie umorzyć. Tak się nie stało i dlatego zarzut skarżącego okazał się w pełni zasadny. Sądowi Najwyższemu w tej sytuacji nie pozostawało nic innego, jak tylko uchylić zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu i umorzyć postępowanie z uwagi na ustanie karalności wykroczenia, czemu nie sprzeciwiała się treść art. 45 § 2 k.w., jako że w dacie składania kasacji okres przedawnienia już upłynął (zob. uchwała Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2002 r., I KZP 15/02, OSNKW 2002, z. 7-8, poz. 49).O kosztach postępowania orzeczono po myśli art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w. (B.B.)[ms]