Supreme Court allows appeal against first-instance judgment due to jurisdictional error and procedural defects.

Απόφαση 559 / 2021 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 559/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλτάνα Κοκκοβού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αγγελική Τζαβάρα, Θωμά Γκατζογιάννη, Χρήστο Τζανερρίκο, και Αναστασία Μουζάκη - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 2 Δεκεμβρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ" (ΕΦΚΑ) που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως οιονεί καθολικού διαδόχου του αρχικά εναγομένου Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "ΙΔΡΥΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ - ΕΝΙΑΙΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΜΙΣΘΩΤΩΝ" (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ), το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Διονύσιο Καραλή και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ, ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ, ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΕΝΤΥΠΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ", που εδρεύει στο Κορωπί Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Βασιλική Γκισάκη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-08-2013 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 720/2015 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4954/2018 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 30/7/2018 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, η πληρεξούσια της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

[Ι] Με την κρινόμενη από 30-07-2018 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα, κατά την τακτική διαδικασία με αριθ.4954/2018 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, το οποίο δίκασε ως Εφετείο. Με την απόφαση αυτή, αφού εξαφάνισε, κατά παραδοχή της έφεσης της ενάγουσας και ήδη αναιρεσίβλητης, την εκκαλουμένη με αριθ. 720/2015 οριστική απόφαση του Ειρηνοδικείου Αθηνών, που είχε απορρίψει την από 31-08-2013 αγωγή της αναιρεσίβλητης, λόγω ελλείψεως δικαιοδοσίας των πολιτικών δικαστηρίων, απέρριψε την προβληθείσα από το εναγόμενο και ήδη αναιρεσείον ένσταση πενταετούς παραγραφής, δέχθηκε την αγωγή και υποχρέωσε το τελευταίο να καταβάλει στην ενάγουσα και ήδη αναιρεσίβλητη 15.921,25 ευρώ και ειδικότερα με το νόμιμο τόκο 6% ετησίως για το οφειλόμενο τίμημα από 1654,10 ευρώ μετά την πάροδο 150 ημερών από την έκδοση του τιμολογίου πώλησης και με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής για το ποσό των 14.267,15 ευρώ, που συνιστά την ωφέλεια του εναγομένου και ήδη αναιρεσείοντος από την καταρισθείσα μεταξύ τους άκυρη πώληση. Η κρινόμενη αίτηση ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (ΚΠολΔικ 495, 552, 553, 556, 558. 564, 566 παρ. 1).Επομένως, πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω, ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (ΚΠολΔικ 577 παρ. 3).

[ΙΙ] Από τη διάταξη του άρθρου 560 αρ.1 ΚΠολΔ προκύπτει ότι λόγος αναίρεσης κατά των αποφάσεων των πρωτοδικείων, που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, επιτρέπεται μόνο αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, δηλαδή με απόδοση στον κανόνα δικαίου έννοιας μη αληθινής ή μη αρμόζουσας, ή έννοιας περιορισμένης ή στενής, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (ΟλΑΠ 7/2006, ΟλΑΠ 4/2005). Ειδικότερα με αυτό τον λόγο αναίρεσης ελέγχονται τα σφάλματα του δικαστηρίου κατά την εκτίμηση του νόμω βάσιμου της αγωγής ή των ισχυρισμών των διαδίκων, καθώς και τα νομικά σφάλματα κατά την έρευνα της ουσίας της διαφοράς. Ελέγχεται δηλαδή, αν η αγωγή, ένσταση κλπ. ορθώς απορρίφθηκε ως μη νόμιμη ή αν, κατά παράβαση ουσιαστικού κανόνα δικαίου, έγινε δεκτή ως νόμιμη ή απορρίφθηκε ή έγινε δεκτή κατ` ουσίαν (ΟλΑΠ 27 και 28/1998).

[ΙΙΙ] Κατά την παράγραφο 6 του άρθρου 40 του Α.Ν 1846/1951, όπως αντικαταστάθηκε αρχικά με το άρθρο 15 παρ.2 του Ν. 4476/1965 και στη συνέχεια με το άρθρο 7 του Ν 825/1978 "Πάσαι αι αξιώσεις εκ παροχών εις χρήμα της ασφαλίσεως ασθενείας παραγράφονται μετά εξ μήνας αφ' ης κατέστησαν απαιτηταί. Απαιτηταί δόσεις συντάξεων μη εισπραχθείσαι δι` οιονδήποτε λόγον εντός έτους παραγράφονται. Η ετήσια παραγραφή άρχεται από του τέλους του μηνός ον αφορά η υπό πληρωμήν σύνταξις [...]. Πάσα άλλη οιαδήποτε κατά του Ι.Κ.Α. απαίτησις παραγράφεται μετά πενταετίαν". Από την τελευταία αυτή διάταξη προκύπτει ότι και οι απαιτήσεις από σύμβαση πώλησης, καθώς και για απόδοση του πλουτισμού από άκυρη σύμβαση πώλησης, των προμηθευτών του ΝΠΔΔ "Ενιαίος Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ)", που υπεισήλθε στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του ΙΚΑ ως οιονεί καθολικός διάδοχος, κατ' άρθρο 51 του Ν.4387/2016, υπόκεινται σε πενταετή παραγραφή. Η παραγραφή αυτή αρχίζει από τότε που γεννήθηκε η αξίωση και ήταν δυνατή η δικαστική επιδίωξή της (άρθρο 251 ΑΚ) και όχι από τη λήξη του έτους, μέσα στο οποίο συμπίπτει η έναρξη της παραγραφής, όπως ορίζει το άρθρο 253, το οποίο αφορά μόνο στις αξιώσεις, που αναφέρονται περιοριστικά στο άρθρο 250 ΑΚ.

[IV] Στην προκείμενη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, κατ' άρθρο 561 παρ.2 ΚΠολΔ, προκύπτει, ότι το Πρωτοδικείο που δίκασε ως Εφετείο , εκτιμώντας το σύνολο των αποδεικτικών μέσων, που νομίμως επικαλέστηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, δέχτηκε ως προς την ουσία της υπόθεσης τα ακόλουθα:

«| Η ενάγουσα και ήδη εκκαλούσα αποτελεί ανώνυμη εταιρία παραγωγής, επεξεργασίας και ανάπτυξης συστημάτων έντυπης πληροφορικής, με αντικείμενο δραστηριότητας, εκτός άλλων, την κατασκευή πάσης φύσεως εντύπων, τη διαχείριση πληροφοριών και την αυτοματοποίηση συστημάτων έντυπης πληροφορικής. Στα πλαίσια της δραστηριότητάς της αυτής, η ενάγουσα, η οποία διατηρούσε εμπορική συνεργασία με το εναγόμενο ΝΠΔΔ με την επωνυμία "Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων-Ενιαίο Ταμείο Ασφάλισης Μισθωτών (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ), στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του οποίου υπεισήλθε, ως οιονεί καθολικός διάδοχος κατ' άρθρον 51 του Ν. 4387/2016, το ήδη εφεσίβλητο ΝΠΔΔ με την επωνυμία "ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ (ΕΦΚΑ)", κατά το χρονικό διάστημα από 18-02-2008 και μέχρι 31-07-2008, δυνάμει διαδοχικών άτυπων συμβάσεων πώλησης ιδιωτικού δικαίου, που καταρτίστηκαν μεταξύ της εν λόγω διαδίκου και του εναγομένου, χωρίς τη διαδικασία δημόσιων συμβάσεων προμήθειας, κατόπιν απλής παραγγελίας των οργάνων του εναγομένου και χωρίς την έγγραφη κατάρτιση σύμβασης προμηθείας, πώλησε στο εναγόμενο τα κατωτέρω αναφερόμενα είδη, απαιτούμενα για τη λειτουργία των υπηρεσιών του, συνολικής αξίας, μετά του αναλογούντος ΦΠΑ, 15.921,25 ευρώ, τα οποία η ενάγουσα του παρέδωσε, κατά τις αντίστοιχες ημερομηνίες εκδόσεως εκ μέρους της των κατωτέρω τιμολογίων-δελτίων αποστολής, στα οποία αναγράφονται το είδος και οι ποσότητες των πωληθέντων ειδών και η αξία του ΦΠΑ.

Ειδικότερα, αποδείχθηκε ότι μετά την υποβολή εκ μέρους της ενάγουσας της αντίστοιχης προφορικής προσφοράς της για την πώληση εντύπων τύπου "ΙΚΑ ΠΟΛΥΕΝΤΥΠΟ ΔΩΡΟΣΗΜΟΥ", "ΙΚΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΔΩΡΟΣΗΜΟΥ" και "ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας (ΕΚΑΑ)", οι εκπρόσωποι του εναγομένου έδωσαν στην ενάγουσα την προφορική εντολή να πωλήσει σε αυτό:

1) δυνάμει του υπ' αριθμ. ΤΠ Σ .../25-7-2008 τιμολογίου πώλησης, 4.483 έντυπα τύπου "ΙΚΑ ΠΟΛΥΕΝΤΥΠΟ ΔΩΡΟΣΗΜΟΥ", αξίας 1.390 ευρώ πλέον ΦΠΑ σε ποσοστό 19% ποσού 264,10 ευρώ και συνολικού τιμήματος 1.654,10 ευρώ, πληρωτέου εντός 150 ημερών από την έκδοσή του, συνοδευόμενου από το υπ' αριθμ. ΔΑ Υ .../18-7-2008 δελτίο αποστολής,

2) δυνάμει του υπ' αριθμ. ΤΠ Σ .../31-7-2008 τιμολογίου πώλησης, 155.713 έντυπα τύπου "ΙΚΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΔΩΡΟΣΗΜΟΥ", αξίας 9.500 ευρώ πλέον ΦΠΑ σε ποσοστό 19% ποσού 1.805 ευρώ και συνολικού τιμήματος 11.305 ευρώ, πληρωτέου εντός 150 ημερών από την έκδοσή του, συνοδευόμενου από το υπ' αριθμ. ΔΑ 3 .../28-7-2008 δελτίο αποστολής και

3) δυνάμει του υπ' αριθμ. ΔΑ-ΤΠ Α .../18-2-2008 τιμολογίου πώλησης, 49.000 έντυπα τύπου "Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας (ΕΚΑΑ)", αξίας 2.489,20 ευρώ πλέον ΦΠΑ σε ποσοστό 19% ποσού 472,95 ευρώ και συνολικού τιμήματος 2.962,15 ευρώ, πληρωτέου εντός 90 ημερών από την έκδοσή του.

Η σχετική δαπάνη για τα πρώτα δύο ρηθέντα τιμολόγια, είχε ήδη εγκριθεί με την από 26-06-2008 και με αριθμ.πρωτ. .../ΠΟΥ/27 απόφαση του Προϊσταμένου της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του εναγομένου, ενώ για το τρίτο τιμολόγιο, η σχετική δαπάνη είχε εγκριθεί με την από 20-12-2007 και με αριθμ.πρωτ. ...-3/17 απόφαση του ίδιου ανωτέρω οργάνου του εναγομένου.

Επομένως, το συνολικό τίμημα των ανωτέρω συμβάσεων πώλησης, ανήλθε στο ποσό των (1.654,10+11.305+2.962,15=) 15.921,25 ευρώ. Τα ανωτέρω εμπορεύματα παραδόθηκαν προσηκόντως στο εναγόμενο, με τα προαναφερόμενα παραστατικά, κατά τις ημερομηνίες εκδόσεως των εν λόγω παραστατικών, γεγονός που ουδόλως αμφισβητήθηκε από το εναγόμενο ΝΠΔΔ, ωστόσο, έναντι του προαναφερθέντος συνολικού τιμήματος, το εναγόμενο ουδέν κατέβαλε στην ενάγουσα.

Περαιτέρω, από τα προμνησθέντα αποδεικτικά μέσα, αποδείχθηκε ότι η δεύτερη και η τρίτη των ενδίκων διαδοχικών συμβάσεων πώλησης, οι οποίες έχουν αντικείμενο ανώτερο των 2.500 ευρώ (δηλαδή αυτές για τις οποίες εκδόθηκαν τα υπ' αριθμ. ΤΠ Σ .../31-7-2008 και ΔΑ-ΤΠ Α .../18-2-2008 τιμολόγια πώλησης, συνολικής αξίας 11.305 ευρώ και 2.962,15 ευρώ, αντίστοιχα) είναι άκυρες, κατά παράβαση του άρθρου 41 ν.δ. 496/1974, σύμφωνα με τα εκτεθέντα στην αμέσως ανωτέρω μείζονα σκέψη, δεδομένου ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση, ουδόλως αποδείχθηκε ότι τηρήθηκε έγγραφος τύπος για την κατάρτιση των ως άνω συμβάσεων, ούτε ότι προηγήθηκε έγγραφη σχετική πρόταση εκ μέρους του εναγομένου, ώστε με την εκπλήρωση της σύμβασης να αίρεται η ακυρότητα από την έλλειψη έγγραφης αποδοχής.

Επομένως, οι σχετικές αξιώσεις από τα αμέσως προαναφερόμενα τιμολόγια στηρίζονται στις διατάξεις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού, δεδομένου ότι το εναγόμενο δεν κατέβαλε το αντίστοιχο, για την προμήθεια των ανωτέρω εντύπων, τίμημα, με αποτέλεσμα να καταστεί πλουσιότερο σε βάρος της περιουσίας της ενάγουσας, χωρίς νόμιμη αιτία, εφόσον, ναι μεν για τις ως άνω καταρτισθείσες συμβάσεις πωλήσεως δεν τηρήθηκε ο απαιτούμενος τύπος και για το λόγο αυτό τυγχάνουν άκυρες, αλλά το εναγόμενο, έχει υποχρέωση να αποδώσει την ωφέλεια, της οποίας η αξία είναι ίση με το τίμημα των ειδών που παρέλαβε και το οποίο θα κατέβαλε εάν καταρτίζονταν έγκυρες συμβάσεις πωλήσεως.

Αντιθέτως, αναφορικά με την πρώτη επίδικη σύμβαση πώλησης (για την οποία εκδόθηκε το υπ' αριθμ. ΤΠ Σ .../25-7-2008 τιμολόγιο πώλησης, συνολικής αξίας 1.654,10 ευρώ), για την εγκυρότητα αυτής, ενόψει του ότι το αντικείμενο της εν λόγω σύμβασης υπολείπεται του ποσού των 2.500 ευρώ, δεν ήταν απαραίτητο να καταρτισθεί τούτη εγγράφως κι ως εκ τούτου είναι έγκυρη, του εναγομένου ΝΠΔΔ ευθυνόμενου να καταβάλει το τίμημα της σύμβασης αυτής βάσει των διατάξεων για την πώληση.

Το εναγόμενο και ήδη εφεσίβλητο ΝΠΔΔ, επαναφέρει την πρωτοδίκως προβληθείσα ένσταση περί παραγραφής των ενδίκων αξιώσεων της ενάγουσας, διατεινόμενο ότι έχουν υποπέσει στην προβλεπόμενη από τη διάταξη του άρθρου 40 παρ. 6 του α.ν. 1846/1951 πενταετή παραγραφή, η οποία εκκινεί από τότε που γεννήθηκε η αξίωση και είναι δυνατή η δικαστική της επιδίωξη.

Συγκεκριμένα, το εναγόμενο ΝΠΔΔ υποστηρίζει ότι από τις 25-07-2008, 31-07-2008 και 18-02-2008, οπότε και γεννήθηκε και ήταν δικαστικά επιδιώξιμη η αξίωση από την πρώτη, δεύτερη και τρίτη των επιδίκων συμβάσεων πώλησης, αντιστοίχως, της έναρξης της παραγραφής ταυτιζομένης, όπως υποστηρίζει το εναγόμενο, με την ημερομηνία έκδοσης εκάστου των ρηθέντων τιμολογίων πώλησης και μέχρι την ολοκλήρωση της άσκησης της αγωγής με την επίδοση αυτής στο εναγόμενο στις 26-11-2013, έχει παρέλθει χρονικό διάστημα μείζον της πενταετίας και ως εκ τούτου οι επίδικες αξιώσεις της ενάγουσας είχαν ήδη, κατά το χρόνο άσκησης της αγωγής, υποπέσει στην άνω πενταετή παραγραφή.

Ωστόσο, ο ισχυρισμός αυτός του εναγομένου τυγχάνει απορριπτέος ως μη νόμιμος, διότι, σύμφωνα με τα προδιαληφθέντα στην αμέσως εκτεθείσα μείζονα σκέψη, εφόσον πρόκειται για αξιώσεις της ενάγουσας από πώληση εμπορευμάτων, ο χρόνος της πενταετούς παραγραφής εκκινεί από το τέλος του έτους, εντός του οποίου η αξίωση έγινε απαιτητή και δικαστικά επιδιώξιμη, ήτοι για άπασες τις διαδοχικές συμβάσεις πώλησης, από 31-12-2008 και, συνεπώς, έως τις 26-11-2013, οπότε και πράγματι επιδόθηκε η κρινόμενη αγωγή στο εναγόμενο (βλ.

τη μετ' επικλήσεως προσκομιζόμενη υπ' αριθμ. .../26-11-2013 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών Ευγένιου Πετρουτζή), δεν είχε συμπληρωθεί το απαιτούμενο χρονικό διάστημα των πέντε ετών για να υποκύψουν σε παραγραφή οι επίδικες αξιώσεις.

Μετά τις παραδοχές αυτές, αποδείχθηκε ότι το εναγόμενο ΝΠΔΔ υποχρεούται να καταβάλει την ενάγουσα το συνολικό ποσό των (1.654,10+11.305+2.962,15=) 15.921,25 ευρώ και δη, κατά την κύρια βάση της αγωγής από την καταρτισθείσα εγκύρως πρώτη ως άνω σύμβαση πώλησης, το ποσό των 1.654,10 ευρώ, με το νόμιμο τόκο 6% ετησίως μετά την πάροδο 150 ημερών από την έκδοση του υπ' αριθμ. ΤΠΣ .../25-7-2008 τιμολογίου πώλησης, κατά δε την επικουρική βάση της αγωγής από τις διατάξεις του αδικαιολόγητου πλουτισμού ως προς τη δεύτερη και τρίτη των επιδίκων συμβάσεων πώλησης, το ποσό των (11.305+2.962,15=) 14.267,15 ευρώ, με το νόμιμο τόκο 6% ετησίως από την επομένη της επίδοσης της κρινομένης αγωγής [...] |».

Με αυτά που δέχθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, έκανε δεκτή την έφεση, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση, κράτησε την υπόθεση και, αφού απέρριψε την προβληθείσα από το εναγόμενο και ήδη αναιρεσείον ένσταση παραγραφής, δέχθηκε την αγωγή και υποχρέωσε αυτό να καταβάλει στην ενάγουσα και ήδη αναιρεσίβλητη 15.921,25 ευρώ με τους νόμιμους τόκους.

Σύμφωνα με τις προπαρατιθέμενες αιτιολογίες, το δικαστήριο δέχθηκε ότι ο χρόνος της πενταετούς παραγραφής εκκινεί από το τέλος του έτους, εντός του οποίου η αξίωση έγινε απαιτητή και δικαστικά επιδιώξιμη, ήτοι για άπασες τις διαδοχικές συμβάσεις πώλησης, από 31-12-2008 και, συνεπώς, έως τις 26-11-2013, που επιδόθηκε η κρινόμενη αγωγή στο εναγόμενο δεν είχε συμπληρωθεί το απαιτούμενο χρονικό διάστημα των πέντε ετών για να υποκύψουν σε παραγραφή οι επίδικες αξιώσεις.

Κατά την προδιαληφθείσα νομική σκέψη, οι απαιτήσεις από τη σύμβαση πώλησης, καθώς και για απόδοση του πλουτισμού από την άκυρη σύμβαση πώλησης, των προμηθευτών του αναιρεσείοντος υπόκεινται σε πενταετή παραγραφή, η οποία όμως αρχίζει από τότε που γεννήθηκε η αξίωση και ήταν δυνατή η δικαστική επιδίωξή της (άρθρο 251 ΑΚ) και συγκεκριμένα από τη λήξη του χρονικού διαστήματος μετά την έκδοση των τιμολογίων, που έπρεπε να καταβληθεί το τίμημα και όχι, όπως δέχθηκε η προσβαλλόμενη, από τη λήξη του έτους, μέσα στο οποίο συμπίπτει η έναρξη της παραγραφής.

Έτσι που έκρινε το Εφετείο παραβίασε με εσφαλμένη υπαγωγή τις παραπάνω αναφερόμενες διατάξεις ουσιαστικού δικαίου και συγκεκριμένα τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 40 του Ν. 1846/1951, όπως αντικαταστάθηκε αρχικά με το άρθρο 15 παρ. 2 του Ν. 4476/1965 και στη συνέχεια με το άρθρο 7 του Ν. 825/1978, καθώς και αυτές των άρθρων 250, 251 και 253ΑΚ.

Επομένως, ο σχετικός πρώτος λόγος της αναίρεσης από το άρθρο 560 παρ. 1 με το οποίο πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση είναι βάσιμος.

[V] Περαιτέρω, κατά το άρθρο 22 παρ. 1 του Ν. 3693/1957 "περί τροποποιήσεως και συμπληρώσεως των περί Νομικού Συμβουλίου του Κράτους διατάξεων", η αμοιβή του πληρεξούσιου δικηγόρου που περιλαμβάνεται στις δαπάνες, οι οποίες θα αποδοθούν στο διάδικο που νίκησε μειώνεται μέχρι το μισό του ελαχίστου ορίου της διατίμησης και δεν μπορεί να υπερβεί κάποιο χρηματικό ποσό αναπροσαρμοζόμενο κάθε φορά με κοινή απόφαση των Υπουργών Δικαιοσύνης και Οικονομικών, η οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (άρθρο 5 § 12 του ν. 1737/1987). Κατά την παρ.3 του ίδιου άρθρου οι διατάξεις των προηγούμενων παραγράφων εφαρμόζονται και στις δίκες στις οποίες διάδικος είναι υπουργός ή νομάρχης ή πρόσωπο του οποίου η νομική υπηρεσία διεξάγεται δια του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. Από τη διατύπωση της τρίτης παραγράφου προκύπτει ότι μόνο στα νομικά πρόσωπα η νομική υπηρεσία των οποίων διεξάγεται από το Ν.Σ.Κ. έχουν εφαρμογή οι διατάξεις των παραγράφων 1 και 2 περί μειώσεως της αμοιβής του πληρεξουσίου δικηγόρου κ.λπ. (ΑΠ 589/2015, ΑΠ 1382/2005 , ΑΠ 1617/1999).

Στην προκείμενη περίπτωση το αναιρεσείον με το δεύτερο λόγο από τον αριθμό 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ προβάλλει ότι το πρωτοδικείο, δικάσαν ως εφετείο, παραβίασε ευθέως τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις του άρθρου 22παρ.1 του ν.3693/1957 και της ΚΥΑ 134423/1993, οι οποίες προβλέπουν μειωμένη δικαστική δαπάνη στα ΝΠΔΔ, των οποίων η νομική υπηρεσία διεξάγεται δια του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, διότι η δική του νομική υπηρεσία διεξάγεται δια του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, κατ' άρθρο 62 παρ.3του ν.4387/2016, καθώς και η νομική υπηρεσία του αρχικού διαδίκου ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και έπρεπε η εις βάρος του δικαστική δαπάνη να υπολογισθεί μειωμένη. Ο λόγος αυτός της αναίρεσης είναι αβάσιμος, αφού η νομική υπεράσπιση της ένδικης υπόθεσης του αναιρεσείοντος δεν διεξήχθη από αντιπρόσωπο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, αλλά από πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος με πάγια αντιμισθία (ΑΠ 18/2020).

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, η αίτηση αναίρεσης πρέπει να γίνει δεκτή, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί, η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, που την εξέδωσε και του οποίου είναι δυνατή η συγκρότηση από άλλο Δικαστή, εκτός από εκείνον που την είχε δικάσει προηγουμένως (άρθρ. 580 παρ. 3ΚΠολΔ). Τέλος, τα δικαστικά έξοδα μεταξύ των διαδίκων πρέπει να συμψηφιστούν, λόγω του δυσερμηνεύτου των διατάξεων που εφαρμόσθηκαν (αρθρ. 179ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθ. 4954/2018 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, του οποίου η συγκρότηση από άλλο Δικαστή είναι εφικτή. Και

Συμψηφίζει τα μεταξύ των διαδίκων δικαστικά έξοδα.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 12 Ιουνίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 6 Μαΐου 2021.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ