Administrative Court dismisses naturalization appeal where applicant failed to meet seven-year lawful residence requirement.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Administrative Court dismissed the applicant's appeal against the Interior Ministry's refusal of her naturalization request. The court found she had only five years of lawful residence at the time of application, falling short of the statutory seven-year requirement. The court ruled that subsequent regularization of her stay did not retroactively validate the period of illegal residence needed for citizenship.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 146 of the Constitution; Art. 146 of the Constitution: The requirement for seven years of lawful residence for naturalization is a substantive condition that cannot be satisfied by periods of illegal stay, even if later regularized.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
ΑΝΑΦΟΡΕΣ:
Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Θαλασσινός Γρηγόρης, ν. Kυπριακής Δημοκρατίας μέσω Eπιτροπής Δημόσιας Yπηρεσίας (Aρ. 1) (1995) 3 ΑΑΔ 255
Γεωργίου Kλεάνθης Hλία ν. Kυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Διευθυντή Kοινωνικών Aσφαλίσεων και άλλου. (1995) 3 ΑΑΔ 349
Χρυσοστόμου Ελένη και Άλλοι ν. Αικατερίνης Δημητρίου Κωνσταντινίδου και Άλλων (1999) 3 ΑΑΔ 13
Eπιστημονικό Tεχνικό Eπιμελητήριο Kύπρου v.Γεωργίας Oρφανίδου και Άλλων (2000) 3 ΑΑΔ 524
Σύνδεσμος Ασφαλιστικών Εταιρειών Κύπρου ν. ΕπιτροπήςΠροστασίας του Ανταγωνισμού (2002) 3 ΑΑΔ 314
Παντελή Παντελής Αντωνίου ν. Δημοκρατίας (1994) 4 ΑΑΔ 1020
Γεωργίου Δαυίδ ν. Δημοκρατίας (1994) 4 ΑΑΔ 1127
ΣΤΑΛΑ ΚΙΟΥΠΗ κ.α. ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ κ.α., ΥΠΟΘΕΣΗ ΑΡ. 1534/2012, 10/3/2016, ECLI:CY:AD:2016:D148
ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:
ECLI:CY:DD:2018:109
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (Υπόθεση Αρ. 655/2014)
5 Μαρτίου 2018
[Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ
TAMARA MAXIM GHINCULOV
Αιτήτρια,
-ΚΑΙ-
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ
Καθ’ ου η αίτηση.
_______________
Η αιτήτρια εμφανίζεται αυτοπροσώπως.
Λ. Χριστοδουλίδου-Ζαννέτου (κα), Εισαγγελέας της Δημοκρατίας, για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, δικηγόρος για το καθ’ ου η αίτηση.
_______________
ΑΠΟΦΑΣΗ
Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.: Με την άνω προσφυγή η αιτήτρια ζητεί την ακύρωση της απόφασης του καθ’ ου η αίτηση, η οποία της κοινοποιήθηκε με επιστολή του καθ’ ου η αίτηση ημερομηνίας 16.4.2014 και με την οποία απορρίφθηκε αίτημα της αιτήτριας για απόκτηση της κυπριακής υπηκοότητας με πολιτογράφηση.
Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης έχουν ως ακολούθως:
Η αιτήτρια, με καταγωγή από την Μολδαβία, αφίχθηκε στην Κυπριακή Δημοκρατία στις 17.7.2001, με άδεια εισόδου, με σκοπό να εργαστεί ως βοηθός κουζίνας σε συγκεκριμένη εταιρεία.
Στις 31.8.2001 η αιτήτρια αιτήθηκε άδεια προσωρινής παραμονής, η οποία της παραχωρήθηκε μέχρι τις 15.11.2001.
Στις 17.1.2002, η αιτήτρια αιτήθηκε, εκ νέου, άδεια προσωρινής παραμονής, η
οποία της παραχωρήθηκε μέχρι τις 15.3.2002.
Στις 9.5.2002 η αιτήτρια αιτήθηκε εκ, νέου, άδεια προσωρινής παραμονής, η οποία της παραχωρήθηκε μέχρι τις 25.10.2002.
Στις 18.12.2002, η αιτήτρια τέλεσε γάμο με έλληνα υπήκοο.
Η αιτήτρια αναχώρησε από την Κυπριακή Δημοκρατία στις 16.12.2003 και αφίχθηκε, εκ νέου, στις 3.7.2014.
Στις 27.10.2014 η αιτήτρια αιτήθηκε και της παραχωρήθηκε, στις 31.10.2005, έγγραφο διαμονής, ως μέλος οικογένειας υπηκόου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ισχύ μέχρι τις 31.10.2010.
Είχε προηγηθεί, στις 2.10.2008, υποβολή αίτησης της αιτήτριας, για απόκτηση της κυπριακής υπηκοότητας με πολιτογράφηση, η οποία και απορρίφθηκε με την εδώ επίδικη απόφαση, με το αιτιολογικό, ότι κατά την εξέταση της εν λόγω αίτησης διαπιστώθηκε, ότι η αιτήτρια, κατά την χρονική στιγμή υποβολής της αίτησης της, δεν συμπλήρωνε εφτά (7) χρόνια νόμιμης παραμονής στην Κυπριακή Δημοκρατία, αλλά μόνο πέντε (5) χρόνια, ένα μήνα και 6 μέρες. Η αιτήτρια ενημερώθηκε για την απόρριψη της αίτησης της, με επιστολή του καθ’ ου η αίτηση ημερομηνίας 16.4.2014.
Εναντίον της πιο πάνω απόφασης, καταχωρήθηκε η παρούσα προσφυγή στις 9.5.2014.
Η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση, στα γεγονότα της ένστασης που καταχώρησε, εκεί παράγραφο 9, αναφέρεται και σε απόφαση του καθ’ ου η αίτηση για απόρριψη αίτηση της αιτήτριας ημερομηνίας 21.9.2010 για παραχώρηση δελτίου διαμονής ως μέλος της οικογένειας ευρωπαίου πολίτη, με το αιτιολογικό, ότι αυτή δεν συζούσε πλέον, με τον ευρωπαίο σύζυγο της, θέμα όμως, που σαφέστατα δεν αφορά στο αντικείμενο της παρούσας προσφυγής και, εν πάση περιπτώσει, έτυχε (επιτυχώς) δικαστικής προσβολής με την προσφυγή με αριθμό 5991/2013 TAMARA GHINGULON* ΚΑΙ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ 1. ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ 2. ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΑΡΧΕΙΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ, επί της οποία εκδόθηκε απόφαση στις 27.1.2017 (* Το τελευταίο γράμμα στο επίθετο της αιτήτριας στον τίτλο της εν λόγω προσφυγής είναι λανθασμένο. Το επίθετο της αιτήτριας έχει, ορθά γραμμένο, ως αναγράφεται στον τίτλο της παρούσας προσφυγής.).
Με την αγόρευση της, η αιτήτρια, η οποία χειρίστηκε αυτοπροσώπως την παρούσα προσφυγή, ισχυρίζεται, καταρχήν, ότι για την καθυστέρηση δύο μηνών στην υποβολή της αίτησης της για ανανέωση της άδειας παραμονής της από 9.5.2002 μέχρι 25.10.2002 ευθύνη έχει η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση δια της αρμόδιας υπηρεσίας αυτού, αφού οι συναντήσεις για τέτοια ανανέωση, καθορίζονται από την αρμόδια αρχή και οι αλλοδαποί δεν έχουν δικαίωμα να διαφωνήσουν.
Όσον αφορά την απουσία της αιτήτριας από την Κύπρο για την περίοδο 16.2.2003 μέχρι τις 3.7.2014, ημερομηνία κατά την οποία επέστρεψε στο νησί, η αιτήτρια τονίζει, ότι έφυγε μόνο για μερικούς μήνες. Με την γραπτή απάντηση της δε, εξειδικεύει περαιτέρω την εν λόγω θέση της, αναφέροντας, ότι κατά την εν λόγω περίοδο, κατοικούσε και εργαζόταν νόμιμα στη Κυπριακή Δημοκρατία, προσκομίζοντας, στη γραπτή της αγόρευση, βεβαίωση των Κοινωνικών Ασφαλίσεων σχετικά με τις ετήσιες εισφορές της, ενώ στις 31.10.2005 είχε εκδοθεί άδεια παραμονής της για διάστημα πέντε χρόνων, μέχρι τις 31.10.2010.
Η αιτήτρια υποστηρίζει, ότι είχε συμπληρώσει τα 7 χρόνια παραμονής της στην Κύπρο, ως απαιτείται από τη σχετική νομοθεσία, αφού κατέφθασε στην Κύπρο στις 17.7.2001 μέχρι και όταν αιτήθηκε την απόκτηση της κυπριακής υπηκοότητας με πολιτογράφηση στις 2.10.2008. Η αιτήτρια, συγκεκριμένα, με βάση αυτά τα δεδομένα, υποστηρίζει, ότι είχε, κατά την στιγμή της εν λόγω αίτησης της, συμπληρώσει στην Κυπριακή Δημοκρατία 7 χρόνια, 2 μήνες και 15 μέρες παραμονής.
Τέλος, η αιτήτρια διερωτάται, πως μπορούσε να υποβάλει αίτηση για πολιτογράφηση της το έτος 2008, εφ’ όσον, ως υποστηρίζει, κατά το καθ’ ου η αίτηση, δεν κατοικούσε στην Κύπρο από το 2001 μέχρι το 2014.
Με την δική της γραπτή αγόρευση, η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση απορρίπτει τους πιο πάνω ισχυρισμούς της αιτήτριας, υποστηρίζοντας, ότι η επίδικη απόφαση είναι καθ’ όλα νόμιμη, προϊόν δέουσας έρευνας και πλήρως αιτιολογημένη. Η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση, συναφώς, υποστηρίζει, ότι ο καθ’ ου η αίτηση δεν μπορούσε να αφήσει απαρατήρητη τα διαστήματα παράνομης παραμονής της αιτήτριας στην Κυπριακή Δημοκρατία, αφού εξέταζαν αίτηση της για πολιτογράφηση και η επταετής νόμιμη παραμονή και ο ένας χρόνος αδιάλειπτης παραμονής της αιτήτριας πριν την αίτηση στην Κύπρο, είναι ένα από τα νομοθετικώς προβλεπόμενα τυπικά προσόντα, σε σχέση με τέτοια αίτηση. Η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση θέτει και θέμα έλλειψης εννόμου συμφέροντος της αιτήτριας, λόγω του ότι δεν πληρούσε το κριτήριο της εν λόγω απαιτούμενης χρονικής περιόδου παραμονής στην Κυπριακή Δημοκρατία. Τέλος, αφού η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση παραπέμπει στην ισχύουσα νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου αναφορικά με τις παραμέτρους άσκησης της εξουσίας του καθ’ ου η αίτηση, σε σχέση με τέτοιες αιτήσεις πολιτογράφησης, καταλήγει στην θέση, ότι το καθ’ ου η αίτηση ενήργησε, στην παρούσα περίπτωση καλόπιστα και υπεύθυνα, αφού πρώτα είχε διεξάγει τη δέουσα έρευνα που απαιτείται και με πλήρη αιτιολόγηση της απόφασης του, ως αυτή προκύπτει από το διοικητικό φάκελο της υπόθεσης.
Κατά τις διευκρινήσεις της παρούσας υπόθεσης, η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση διερωτήθηκε, κατά πόσον υπάρχει ανάγκη επιμονής της αιτήτριας στην παρούσα προσφυγή, αφού η αιτήτρια έχει, πλέον, μέχρι την ημερομηνία των διευκρινήσεων, προσθέσει περαιτέρω έτη παραμονής της στην Κυπριακή Δημοκρατία και θα μπορούσε, αν το επιθυμούσε, να υποβάλει, τώρα, νέα αίτηση για πολιτογράφηση της. Εν πάση περιπτώσει, παρά την πιο πάνω θέση του καθ’ ου η αίτηση, η αιτήτρια επέλεξε την συνέχιση της παρούσας προσφυγής και περάτωση αυτής.
Εξέτασα όλα τα ανωτέρω με τη δέουσα προσοχή.
Προέχει η εξέταση της θέσης του καθ’ ου η αίτηση, την οποία έθεσε με την γραπτή του αγόρευση, ότι η αιτήτρια στερείται εννόμου συμφέροντος για την παρούσα προσφυγή, διότι δεν πληρούσε το νομοθετικά καθορισμένο κριτήριο της επταετούς παραμονής της στην Κυπριακή Δημοκρατία.
Σημειώνεται, καταρχήν, ότι σύμφωνα με τη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, το Δικαστήριο δύναται να εξετάσει και αυτεπαγγέλτως ζητήματα που δεν εγείρονται στο δικόγραφο, αν κρίνει ότι αυτά είναι δημόσιας τάξης. Όπως αναφέρεται στην υπόθεση ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ (2002) 3 Α.Α.Δ. 314 (με δικές μου υπογραμμίσεις):
«Ως τέτοια ζητήματα η Κυπριακή νομολογία έχει μέχρι τώρα αναγνωρίσει εκείνα που αφορούν τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου και επομένως το παραδεκτό της προσφυγής - το εμπρόθεσμο, την εκτελεστότητα και το έννομο συμφέρον - όπως επίσης και την αρμοδιότητα του οργάνου που εξέδωσε την απόφαση: βλ. ενδεικτικά τη Θαλασσινός ν. Δημοκρατίας (1995) 3 Α.Α.Δ. 255. Δεν έχει πάντως αποκλειστεί η επέκταση: βλ. Γεωργίου ν. Δημοκρατίας (1995) 3 Α.Α.Δ. 349.»
Εξετάζοντας την άνω προδικαστική ένσταση, αυτή δεν μπορεί, παρά να απορριφθεί. Κατά πόσο η αιτήτρια όφειλε να πληροί για τους σκοπούς της επίδικης αίτησης της, ως προϋπόθεση, το κριτήριο της επταετούς παραμονής της στην Κυπριακή Δημοκρατία, αποτελεί το κύριο ερώτημα της παρούσας προσφυγής και, ως εκ τούτου, αποτελεί ζήτημα, το οποίο πρέπει να εξεταστεί στην ουσία της προσφυγής και όχι ως προδικαστικό ζήτημα παραδεκτού.
Έχει κατ' επανάληψη νομολογηθεί ότι ένας αιτητής νομιμοποιείται και δεν στερείται του απαραίτητου εννόμου συμφέροντος να προσβάλει μια διοικητική απόφαση, εφόσον η εκτίμηση της Διοίκησης αναφορικά με τα προσόντα αμφισβητείται, κατά τρόπο που αυτή καθίσταται επίδικο θέμα της προσφυγής, όπως συμβαίνει εν προκειμένω (βλ. ενδεικτικά Στάλα Κιούπη κ.α. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2016:D148, Υποθ. Αρ. 1534/2012, ημερ. 10.3.2016, Παντελή v. Δημοκρατίας (1994) 4 Α.Α.Δ. 1020,Γεωργίου v. Δημοκρατίας (1994) 4 Α.Α.Δ. 1127, Χρυσοστόμου κ.ά v. Κωνσταντινίδου κ.ά. (1999) 3 Α.Α.Δ. 13 και ΕΤΕΚ ν. Ορφανίδου και άλλων (2000) 3 Α.Α.Δ 524).
Συνεπώς, η προδικαστική ένσταση απορρίπτεται.
Επί της ουσίας, εξέτασα προσεκτικά όλα τα ενώπιον μου δεδομένα, έχοντας υπόψη τη σχετική νομοθεσία επί του θέματος και υπό το φως του περιεχομένου του διοικητικού φακέλου της υπόθεσης.
Από τα έγγραφα με αριθμούς 160, 161, 162 και 163 στο διοικητικό φάκελο της υπόθεσης και τις εκεί παραπομπές στα έγγραφα 29, 31, 44, 56 και 22 του διοικητικού φακέλου, προκύπτει με σαφήνεια, ότι το καθ’ ου η αίτηση υπολόγισε, ως περιόδους παράνομης παραμονής της αιτήτριας, μέχρι την στιγμή υποβολής της αίτησης της για πολιτογράφηση, τις περιόδους 15.11.2001 μέχρι 17.1.2002, 15.3.2002 μέχρι 9.5.2002, 25.10.2002 μέχρι 16.12.2003 και 2.10.
μέχρι 27.10.2004, δηλαδή συνολικά ένα χρόνο, 6 μήνες και 15 μέρες παράνομης παραμονής, με αποτέλεσμα η αιτήτρια, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του καθ’ ου η αίτηση, να συσσωρεύει συνολικά 5 χρόνια, 1 μήνα και 6 μέρες νόμιμης διαμονής της στην Κυπριακή Δημοκρατία. Ως εκ τούτου, το καθ’ ου η αίτηση έκρινε ότι, η αιτήτρια δεν πληροί τα τυπικά προσόντα, ως αυτά προνοούνται από την οικία νομοθεσία και, συγκεκριμένα, από το άρθρο 111 του περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμου, Ν.141 (Ι)/2002, ως ίσχυε κατά την στιγμή της επίδικης αίτησης της αιτήτριας (εφεξής ο «Νόμος») για ευόδωση του αιτήματος της.
Βρίσκω, ότι οι πιο πάνω υπολογισμοί του καθ’ ου η αίτηση είναι ορθοί, αφού επαληθεύονται, ως τέτοιοι, από τα ενώπιον μου έγγραφα. Πράγματι, κατά τις επίδικες περιόδους, η αιτήτρια δεν παρέμενε νόμιμα, με νόμιμη άδεια παραμονής στην Κυπριακή Δημοκρατία. Συνεπώς, ορθά κρίθηκε, ότι η αιτήτρια δεν πληρούσε την επταετή παραμονή στην Κυπριακή Δημοκρατία, πριν και μέχρι την υποβολή της επίδικης αίτησης της, ως προβλέπεται στο άρθρο 111 του Νόμου, σε συνδυασμό με τον Τρίτο Πίνακα του Νόμου, στον οποίο το άρθρο 111 παραπέμπει.
Η εν λόγω νομοθετική απαίτηση είναι υποχρεωτική και, χωρίς αυτή, δεν μπορεί να ασκηθεί η, κατά την νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου όντως ευρύτατη, διακριτική ευχέρεια του Υπουργού Εσωτερικών για έγκριση ή μη τέτοιας αίτησης, ως η επίδικη (βλ. όμως περιπτώσεις κατά τις οποίες το Υπουργικό Συμβούλιο δύναται να εξαιρέσει, υπό ειδικές περιστάσεις, από κάποιες ή μέρους των προϋποθέσεων της παραγράφου 1 του τρίτου Πίνακα του Νόμου).
Ούτε η θέση της αιτήτριας, ότι για τα παράνομα διαστήματα παραμονής της από την υποβολή της αίτησης της για ανανέωση της άδειας παραμονής της μέχρι την έγκριση των εκάστοτε αιτήσεων της, ευθύνη έχει η πλευρά του καθ’ ου η αίτηση δια της αρμόδιας υπηρεσίας αυτού, αφού τις συναντήσεις για τέτοια ανανέωση, καθορίζονται από την αρμόδια αρχή και οι αλλοδαποί δεν έχουν δικαίωμα να διαφωνήσουν, μπορεί να ευσταθήσει. Αφ’ ενός, υπάρχουν σαφείς και ορθές, ως εξέτασα, αναφορές και αποδεικτικά έγγραφα στο διοικητικό φάκελο της υπόθεσης, αναφορικά με το ποιες ημερομηνίες επακριβώς υπέβαλλε η αιτήτρια τις σχετικές αιτήσεις της και από πότε αυτές εγκρίνονταν και, προκύπτει ως γεγονός, ότι η αιτήτρια υπέβαλε σε διάφορες περιπτώσεις τις αιτήσεις της καθυστερημένα, μετά την λήξη της εκάστοτε ισχύουσας άδειας παραμονής της και τελούσα, όντως, υπό καθεστώς παράνομης παραμονής, ως οι χρονικές περίοδοι, τις οποίες, ως ανέφερα ανωτέρω, ορθά υπολόγισε το καθ’ ου η αίτηση. Η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου, έχει ήδη αποφανθεί περί του εν λόγω ζητήματος, κρίνοντας, ότι τέτοιος υπολογισμός είναι ορθός και νόμιμος, αφού, ιδιαίτερα, ούτε η εκ των υστέρων έγκριση αιτήσεως για άδεια παραμονής θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι αίρει το στοιχείο της παρανομίας.
Παραπέμπω, σχετικά στην δεσμευτική, ως προς τον λόγο της, για το παρόν Δικαστήριο, απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερομηνίας 10.7.2014 στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 37/2010 ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΑΡΧΕΙΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΝΙMAL JAYAWEERA, στην οποία λέχθηκαν και τα ακόλουθα, με δικές μου υπογραμμίσεις:
«...Ο εφεσίβλητος, υπήκοος της Σρι Λάνκα, αφίχθηκε στην Κύπρο στις 23 Ιουνίου 1995, αφού εξασφάλισε άδεια προσωρινής παραμονής για εργασία. Έκτοτε, μετά από σειρά γεγονότων, που θα αναλυθούν στη συνέχεια, υπέβαλε στις 8 Απριλίου 2004, αίτηση για πολιτογράφηση, η οποία απορρίφθηκε στις 29 Οκτωβρίου 2007. Αμφισβητώντας τη νομιμότητα της πιο πάνω απόφασης, καταχωρήθηκε η προσφυγή υπ' αριθμό 27/2008. Ο αδελφός μας Δικαστής που εκδίκασε την υπόθεση δικαίωσε τον εφεσίβλητο χαρακτηρίζοντας την απόφαση ανεπαρκώς αιτιολογημένη και αφετέρου, ότι, οι ανανεώσεις της αδείας παραμονής που κατά καιρούς, εγκρίνονταν, κάλυπταν την όποια περίοδο παράνομης παραμονής που, κατ' ισχυρισμό της εφεσείουσας, υπήρχαν.
Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο προωθήθηκε και η παρούσα έφεση. Αναφορικά με το λόγο έφεσης (3) για ανεπαρκή αιτιολογία, η ευπαίδευτη συνήγορος του εφεσίβλητου, κατά το στάδιο της συζήτησης της έφεσης, αποδέχτηκε ότι ο λόγος όντος είναι βάσιμος καθότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι επαρκώς αιτιολογημένη.
Συνεπώς δεν θα μας απασχολήσει περαιτέρω.
Το κρίσιμο συναφώς ερώτημα που τίθεται είναι, με δεδομένη την παρέλευση χρονικού διαστήματος, ενίοτε σημαντικού, μεταξύ της λήξης της περιόδου αδείας προσωρινής παραμονής, της υποβολής αίτησης για ανανέωση και της έγκρισης της εκάστοτε αιτήσεως, αν αυτή η έγκριση νομιμοποιεί, αναδρομικώς, και την περίοδο που ο εφεσίβλητος βρισκόταν χωρίς άδεια παραμονής σε ισχύ.
Για να καταδειχθεί το εύρος του θέματος, θεωρούμε απαραίτητο στο σημείο αυτό να παραθέσουμε τα γεγονότα που συνθέτουν την υπόθεση, όπως περιγράφονται στην πρωτόδικη απόφαση.
Όπως σημειώθηκε πιο πάνω, ο εφεσίβλητος εξασφάλισε, με την άφιξη του στην Κύπρο στις 23 Ιουνίου 1995, άδεια προσωρινής παραμονής για εργασία. Η άδεια παρατάθηκε, με διάφορες αιτήσεις μέχρι 30 Ιουνίου 2002. Στο μεταξύ, είχαν ακυρωθεί διατάγματα κράτησης και απέλασης ημερ. 12 Μαρτίου 2002, που εκδόθηκαν εναντίον του εφεσίβλητου. Η ανανέωση μέχρι τις 30 Ιουνίου 2002, θεωρήθηκε ως «τελική».
Υποβλήθηκαν, μέσω των εργοδοτών του εφεσίβλητου, αιτήσεις για ανανέωση της προσωρινής αδείας παραμονής, μετά τη λήξη της πρώτης, στις 31 Ιουλίου 1996, 12 Αυγούστου 1997, 20 Ιουλίου 1998, 23 Δεκεμβρίου 1998 και 30 Ιουλίου 1999. Η τελευταία αίτηση αρχικώς δεν έγινε αποδεχτή, στη συνέχεια όμως εγκρίθηκε, μετά από νέο διάβημα, με ισχύ μέχρι 27 Ιουνίου 2000. Στις 28 Ιουνίου 2000, η άδεια ανανεώθηκε μέχρι τις 7 Ιουλίου 2001, Η υποβληθείσα νέα αίτηση για παράταση, ημερ. 2 Ιουλίου 2001, δεν έγινε αποδεχτή, με αποτέλεσμα να εκδοθούν, στις 2 Νοεμβρίου 2001, διατάγματα κράτησης και απέλασης εναντίον του εφεσίβλητου και της οικογένειας του. Υποβλήθηκε νέα αίτηση που ενώ, αρχικώς έτυχε αρνητικής απάντησης, στη συνέχεια, μετά από ασκηθείσες παρεμβάσεις, εγκρίθηκε και χορηγήθηκε στον εφεσίβλητο άδεια παραμονής μέχρι τις 30 Ιουνίου 2002.
Το άλλο χρονικό σημείο που ενδιαφέρει, για σκοπούς της έφεσης, είναι η υποβολή αίτησης για πολιτογράφηση που έγινε στις 8 Απριλίου 2004.
Στην αρνητική απάντηση της εφεσείουσας, επισημαίνεται ότι με βάση τον Τρίτο Πίνακα του περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμου, αρ.141(Ι)/2002, ο εφεσίβλητος θα έπρεπε να έχει τουλάχιστον, κατά τα προηγούμενα επτά έτη, επταετή νόμιμη παραμονή στη Δημοκρατία, κατά δε τη διάρκεια του έτους πριν την αίτηση πρέπει να υπήρχε διαρκής διαμονή. Ο εφεσίβλητος, όπως είχε αποφασίσει η εφεσείουσα, δεν πληρούσε τα πιο πάνω κριτήρια. Η περίοδος δε νόμιμης παραμονής του εφεσίβλητου, σύμφωνα με υπολογισμό της εφεσείουσας ήταν, τέσσερα χρόνια, δυο μήνες και έντεκα ημέρες.
Ο αδελφός μας Δικαστής, πρωτοδίκως, αντίκρισε το θέμα των παρατάσεων που δίδοντο ως εξής:
«Αλλά και περαιτέρω, προσεκτική αναδρομή στην ολότητα των δεδομένων του διοικητικού φακέλου, τα οποία εν μέρει αναπαράγονται και στα Παραρτήματα της ένστασης, αποκαλύπτει ότι για κάθε περίοδο που εγκρινόταν η παράταση της διαμονής του αιτητή, η διοίκηση, έστω και αν δεν υπέβαλλε ο αιτητής έγκαιρα το σχετικό έντυπο Μ61 προς διευθέτηση της παραμονής του, εξέδιδε διαδοχικά νέες άδειες παραμονής, καλύπτοντας με αυτό τον τρόπο και την παράλειψη αυτή.»
Χαρακτήρισε δε την ενέργεια της εφεσείουσας ως μεμπτή, λέγοντας:
«Με βάση τα πιο πάνω παρατηρείται πλάνη περί τα πράγματα και το νόμο, διότι δεν είναι ορθό για τη διοίκηση εκ των υστέρων να ανατρέχει στο παρελθόν για να ανακαλύψει περιόδους κατά τις οποίες ο αιτητής δεν είχε έγκαιρα υποβάλει την αίτηση στο έντυπο Μ61 (που όπως διαφάνηκε δεν ισχύει εν πάση περιπτώσει για τις δύο πρώτες περιόδους δηλαδή μέχρι και το 2000), όταν η ίδια η διοίκηση ενέκρινε και εξέδιδε άδειες παραμονής για κάθε νέα αίτηση του αιτητή. Είναι φανερό ότι δεν μπορεί η καθ' ης να επιδοκιμάζει και να αποδοκιμάζει ταυτόχρονα δικές της ενέργειες, ούτε είναι δυνατό περίοδοι που εκ των υστέρων καλύφθηκαν με νόμιμη άδεια παραμονής να θεωρούνται ετεροχρονισμένα ως περίοδοι παράνομης διαμονής.»
Το κύριο επιχείρημα που προβλήθηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο της εφεσείουσας, εδραζόταν στην ερμηνεία που ήδη δόθηκε από το εφετείο αναφορικά με την ανανέωση αδειών παραμονής κάμνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην υπόθεση Δημοκρατία ν. Ζ.Μ. (2011) Α.Α.Δ. 3(Α), σελ.20, όπου αποφασίστηκε όπως είπε ότι, τα διαστήματα της παράνομης διαμονής δεν μπορούν να προσμετρήσουν. Με αυτό το δεδομένο η κα. Ουστά υποστήριξε ότι η τελική αξιολόγηση του χρόνου παραμονής του εφεσίβλητου, που έγινε από το αρμόδιο τμήμα, ήταν ορθή και εισηγήθηκε την αποδοχή των δυο, εναπομεινάντων λόγων έφεσης.
Στην αντιπέρα πλευρά, η ευπαίδευτη συνήγορος του εφεσίβλητου αρχικώς εισηγήθηκε ότι τα γεγονότα της υπόθεσης Ζ.Μ. (ανωτέρω), διαφέρουν από τα της παρούσης. Αργότερα κατά τη συζήτηση της έφεσης, παραδέχτηκε ότι υπάρχει δεσμευτικό νομολογιακό προηγούμενο, αλλά υποστήριξε ότι η νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Λουξεμβούργο, οδηγεί προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Ειδικότερα, έγινε αναφορά στην υπόθεση C-135/08 Rottmann ν. Freistaat Bayern, ημερ. 2 Μαρτίου 2010. Το ερώτημα που τέθηκε με αίτηση έκδοσης προδικαστικής απόφασης, είχε σχέση με τις διατάξεις της Συνθήκης της Ε.Κ. που ρυθμίζουν την ιθαγένεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγκεκριμένα, όπως αναφέρεται στην αιτιολόγηση 2, η αίτηση προβλήθηκε στο πλαίσιο διαφοράς ανάκλησης της πράξης πολιτογράφησης του προσφεύγοντος.
Τα γεγονότα της υπόθεσης έχουν ως ακολούθως:
Ο Rottmann, γεννήθηκε στο Γκράτσς της Αυστρίας, έχοντας αυστριακή ιθαγένεια. Το 1995 μετέφερε τις εργασίες του στο Μόναχο της Γερμανίας. Το Φεβρουάριο του 1998 ζήτησε να του χορηγηθεί η γερμανική ιθαγένεια. Κατά τη διαδικασία δεν απεκάλυψε ότι είχε ασκηθεί εναντίον του ποινική δίωξη στην Αυστρία. Του χορηγήθηκε η γερμανική ιθαγένεια στις 5 Φεβρουαρίου 1999. Τον Αύγουστο του 1999, οι δημοτικές αρχές του Γκρατς πληροφόρησαν το Δήμο Μονάχου ότι εκκρεμούσε ένταλμα σύλληψης εναντίον του Rottmann. Παράλληλα το Σεπτέμβριο του 1999, η εισαγγελία της Αυστρίας γνωστοποίησε στο Δήμο Μονάχου, ότι, μεταξύ άλλων, τον Ιούλιο του 1995, είχε ασκηθεί ποινική δίωξη εναντίον του στο Γκρατς.
Κατόπιν τούτου, το Freistaat Bayern, με απόφαση του ημερ. 4 Ιουλίου 2000 ανακάλεσε αναδρομικά την πολιτογράφηση του προσφεύγοντος με το αιτιολογικό ότι «ο ενδιαφερόμενος είχε αποκρύψει το γεγονός ότι εκκρεμούσε κατ’ αυτού ποινική διαδικασία στην Αυστρία και επομένως είχε αποκτήσει τη Γερμανική ιθαγένεια χάρη σε απάτη».
Τα γεγονότα της απόφασης Rottmann (ανωτέρω) δεν μπορούν να έχουν οποιαδήποτε συνάρτηση ή συνάφεια με τα γεγονότα της εξεταζόμενης υπόθεσης. Το καθοριστικό, κατά την άποψη μας, στοιχείο στην εν λόγω υπόθεση ήταν η συνέπεια της απώλειας της ιθαγένειας της Ευρωπαϊκής ΄Ενωσης για τον αναιρεσείοντα, που ακόμη και αν, όπως αποφασίστηκε ήταν κατ' αρχήν, κατά το εθνικό (Γερμανικό) δίκαιο νόμιμη η ανάκληση της πράξης απονομής της ιθαγένειας, εντούτοις, η εν λόγω απόφαση θα απέληγε σε ανιθαγένεια του αναιρεσείοντος.
Υπομνήστηκε από το Δικαστήριο ότι τα κράτη μέλη, κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους στον τομέα της ιθαγένειας, οφείλουν να τηρούν το δίκαιο της ΄Ενωσης, πλην όμως διατηρείται το δικαίωμα εκάστης χώρας μέλους να ρυθμίζει τα της χορήγησης της ιθαγένειας. Παράλληλα, η υπόθεση κρίθηκε στη βάση της αρχής της αναλογικότητας και κλήθηκε το γερμανικό δικαστήριο, κατά την κυρίως δίκη για την πράξη ανάκλησης, να σταθμίσει τις επιπτώσεις για τον ενδιαφερόμενο και να τηρήσει την αρχή της αναλογικότητας σημειώνοντας περαιτέρω ότι το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν απαγορεύει σε ένα κράτος μέλος να ανακαλέσει την πράξη απονομής ιθαγένειας του σε πολίτη της Ένωσης, ιθαγένειας την οποία απέκτησε ο ενδιαφερόμενος κατόπιν πολιτογράφησης χάρη σε απάτη, υπό την προϋπόθεση, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, ότι η εν λόγω απόφαση είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας.
Η άλλη υπόθεση στην οποία έκαμε αναφορά η ευπαίδευτη συνήγορος του εφεσίβλητου C - 329/97 Sezgin Ergat v. Stadt Ulm, ημερ. 16 Μαρτίου 2010, ο αναιρεσείων, τούρκος υπήκοος είχε εισέλθει τον Οκτώβρη του 1975 με άδεια στη Γερμανία, για να ζήσει με τους γονείς του, οι οποίοι εργάζονταν ήδη στη χώρα αυτή ως μισθωτοί. Από το 1983 ο Ergat κατείχε άδεια εργασίας περιορισμένης διάρκειας και στις 19 Οκτωβρίου 1989 του χορηγήθηκε, άδεια αορίστου χρόνου. Το 1983 του χορηγήθηκε κατόπιν αιτήσεως του, άδεια διαμονής για ένα έτος. Η ισχύς της εν λόγω αδείας παρατάθηκε για τέσσερις φορές, την πρώτη φορά για ένα έτος και στη συνέχεια για δύο έτη, κάθε φορά. Αποτελούσε μη αμφισβητούμενο γεγονός ότι οι τρεις τελευταίες παρατάσεις εγκρίθηκαν παρόλο που η αίτηση για ανανέωση είχε υποβληθεί μετά τη λήξη της ισχύος της αδείας διαμονής. Η ισχύς της τελευταίας έληξε στις 28 Ιουνίου 1991. Ο Ergat ζήτησε παράταση, με αίτηση που υπέγραψε 10 Ιουνίου 1991, η οποία όμως περιήλθε στην αρμόδια υπηρεσία Αλλοδαπών, 24 Ιουλίου 1991, δηλαδή 26 ημέρες μετά τη λήξη της ισχύος της τελευταίας αδείας διαμονής του.
Η Υπηρεσία Αλλοδαπών με απόφαση της ημερ. 22 Ιανουαρίου 1992 απέρριψε την αίτηση ως εκπρόθεσμη και έκρινε ότι η διαμονή του Ergat δεν ήταν πλέον, μετά τη λήξη της ισχύος της άδειας του, νόμιμη, και τον υποχρέωσε να εγκαταλείψει τη Γερμανία.
Η διοικητική προσφυγή που υπέβαλε απορρίφθηκε στις 4 Μαϊου 1992. Επέστρεψε στη Γερμανία το Φθινόπωρο του 1993 και τον Ιούνιο του επόμενου χρόνου άσκησε ένδικη προσφυγή κατά της απόφασης ημερ. 4 Μαίου 1992.
Η προσφυγή έγινε δεκτή πρωτοδίκως αλλά απορρίφθηκε κατ' έφεση. Ο εν λόγω Ergat θεώρησε ότι το πρώτο εδάφιο του άρθρου 7 της Απόφασης 1/80 της 19ης Σεπτεμβρίου 1980, που σχετίζεται με την προώθηση της σύνδεσης την οποία εξέδωσε το Συμβούλιο Σύνδεσης το οποίο συστάθηκε με τη Συμφωνία σύνδεσης μεταξύ της ΕΟΚ και της Τουρκίας, του επέτρεπε να αξιώσει παράταση της ισχύος της άδειας διαμονής του.
Το προδικαστικό ερώτημα που τέθηκε στο ΔΕΕ είχε ακριβώς επικεντρωθεί στην ερμηνεία των προϋποθέσεων του εν λόγω άρθρου αυτού της Απόφασης 1/80.
To κρίσιμο θέμα που διαφοροποιεί τα γεγονότα της υπόθεσης από τα εγειρόμενα στην υπό εξέταση υπόθεση είναι οι σχετικές πρόνοιες της Συμφωνίας 1/80, όπου τούρκος υπήκοος μετά από πενταετή νόμιμη διαμονή λόγω οικογενειακής συμβιώσεως με εργαζόμενο, αποκτά το δικαίωμα ελεύθερης πρόσβασης στην αγορά εργασίας. Αυτή ήταν η ειδοποιός διαφορά η οποία εδραζόταν στο γεγονός ότι ο Ergat ήταν κάτοχος εργασίας αορίστου χρόνου από το 1989 και του επέτρεπε να εξεταστεί το αίτημα του για άδεια διαμονής ανεξαρτήτως αν αυτή είχε υποβληθεί μετά τη λήξη της αδείας διαμονής.
Στην προκείμενη περίπτωση το αναφαίρετο και κυριαρχικό δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας ως προς τη διατήρηση, ή είσοδο προσώπων στην Κύπρο όσο και η διακριτική ευχέρεια της να παραχωρεί την κυπριακή υπηκοότητα επιβεβαιώθηκε με την απόφαση στην υπόθεση Ζ.Μ. (ανωτέρω). Τα γεγονότα της εν λόγω υπόθεσης προσομοιάζουν με αυτά της παρούσας και αποφασίστηκε το εξής:
«Ο εφεσίβλητος στην παρούσα υπόθεση, καίτοι εισήλθε νόμιμα στη Δημοκρατία και κατά το χρόνο υποβολής της αίτησης του για πολιτογράφηση διέμενε νόμιμα, δεν πληρούσε την προβλεπόμενη για την περίπτωση του - διέμενε στη Δημοκρατία για σκοπούς εργοδότησης – επταετή νόμιμη διαμονή. Τα διαστήματα της παράνομης διανομής του δεν μπορούν να προσμετρήσουν. Οι μετέπειτα παρατάσεις της προσωρινής αδείας παραμονής του δεν νομιμοποιούν την προηγούμενη παράνομη διαμονή του.»
Έχοντας αναλύσει τις αποφάσεις του Δικαστηρίου του ΔΕΕ καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι διαφοροποιούνται, ως προς τα γεγονότα και τη νομική βάση επί των οποίων στηρίχθηκαν και εφαρμόζεται, επί του προκειμένου, το δεσμευτικό προηγούμενο της απόφασης Ζ.Μ.
Ενόψει των πιο πάνω θεωρούμε ότι ο πρώτος και ο δεύτερος λόγος έφεσης έχουν βάση και γίνονται αποδεκτοί, λαμβάνοντας υπόψη ότι τα στοιχεία για την περίοδο της παράνομης παραμονής του εφεσίβλητου στη Δημοκρατία υπήρχαν, συνακόλουθα δεν θα μπορούσε να θεωρηθεί η συμπεριφορά της διοίκησης ως αντιφατική. Ούτε η εκ των υστέρων η έγκριση αιτήσεως για άδεια παραμονής θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι αίρει το στοιχείο της παρανομίας όπως αποφασίστηκε στην υπόθεση Ζ.Μ. ανωτέρω. Αναφορικά με τον τρίτο λόγο έφεσης και την προβληθείσα έλλειψη αιτιολογίας θεωρούμε επίσης ότι είναι βάσιμος, γεγονός το οποίο έχει αποδεχτεί και η ευπαίδευτη συνήγορος του εφεσίβλητου.
Με γνώμονα τα πιο πάνω η έφεση επιτρέπεται, η εκκαλούμενη απόφαση ακυρούται. Η προσβαλλόμενη απόφαση της διοίκησης επικυρώνεται.
Η διαταγή για έξοδα της πρωτόδικης διαδικασίας επίσης ακυρώνεται και ποσό €1,500 ως έξοδα πρωτοδίκως και €1,500 ως έξοδα εφέσεως επιδικάζονται υπέρ της εφεσείουσας και εναντίον του εφεσίβλητου...»
Στην δε, απόφαση της Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερομηνίας 13.12.2016 στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 165/2010 ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ κ.α. ν. NANA SIKHARULIDZE, αναφέρθηκαν και τα εξής, πάλι με δικές μου υπογραμμίσεις:
«…Εν προκειμένω, η άδεια παραμονής της εφεσίβλητης σε κάποιες περιπτώσεις είχε λήξει πριν από την υποβολή αίτησης εκ μέρους της για παράταση. Δεν θεωρούμε ότι η παραχώρηση άδειας παραμονής στη βάση της εκπρόθεσμης αίτησης για παράταση εξάλειψε τον παράνομο χαρακτήρα της παραμονής της εφεσίβλητης που δεν καλυπτόταν από άδεια, μετατρέποντας την μάλιστα, εκ των υστέρων από παράνομη σε νόμιμη. (Δέστε Δημοκρατία ν. Nimal Jayaweera, A.E. αρ.37/2010, ημερομηνίας 10.7.2014). Ούτε η μη λήψη μέτρων εκ μέρους της Διοίκησης, σε σχέση με την παράνομη παραμονή, ενδύει με το μανδύα της νομιμότητας την χωρίς άδεια παραμονή της εφεσίβλητης. Το να μην ασκήσει η Διοίκηση της εξουσίες που της παρέχονται από το Νόμο δεν συνεπάγεται αποδοχή της παράνομης παραμονής. Όπως εύστοχα παρατηρείται στη Salangina:
«η απόφαση για λήψη ή όχι τέτοιων μέτρων έχει αναφορά στα δικά της κριτήρια και όχι αποκλειστικά στα δεδομένα της εν λόγω παράνομης παραμονής. Δεν μπορούσαν λοιπόν να δημιουργούντο εύλογες προσδοκίες στην αιτήτρια για παραγνώριση της παράνομης παραμονής της για σκοπούς της Οδηγίας και του Νόμου ώστε να τίθετο θέμα αντιφατικής συμπεριφοράς». …»
Συνεπώς, με βάση όλα τα προαναφερόμενα, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται ως αβάσιμη, με έξοδα ύψους 1000 ευρώ εναντίον της αιτήτριας και υπέρ του καθ’ ου η αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
Εναπόκειται στην αιτήτρια, εάν θα επιδιώξει την υποβολή νέας αίτησης της για πολιτογράφηση στο παρόν ή μελλοντικό στάδιο, ως εύστοχα της υποδείχθηκε από την πλευρά του καθ’ ου η αίτηση, κατά τις διευκρινήσεις της παρούσας υπόθεσης (βλ. ανωτέρω).
Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο