Legislator Giurisprudenza & Legislazione
Υπόθεση Αρ. 1019/2015 ECLI:CY:DD:2017:435 Generato dall'IA

Administrative court annuls planning decision due to unexcused absence of advisory council member violating quorum rules.

Numero d'incarto Υπόθεση Αρ. 1019/2015
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Cipro (CY)
Data della decisione
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Administrative Court annulled the Ministerial Council's decision to reject a planning application because the advisory committee lacked a valid quorum. The applicant argued that members were absent without proper justification, citing the General Principles of Administrative Law. The court held that mere claims of 'conflict' without proof failed to excuse the absence, rendering the committee's composition illegal and the subsequent decision void.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Articles 21 and 22 of the General Principles of Administrative Law Law, N.158(I)/1999; An administrative advisory body's decision is void if its composition is defective due to unexcused absence of members, as such absence violates the principles of equal treatment and proper procedure applicable to multi-person decision-making bodies.

Parole chiave

Generato dall'IA
administrative advisory body unexcused absence quorum violation void administrative decision General Principles of Administrative Law planning permission appeal procedural illegality autorizzazione in materia di protezione della natura

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Article 146 of the Constitution
Article 4 of the Planning and Zoning Law 1972
Regulation 3 of the K.D.P. 309/1999
Articles 21 and 22 of the General Principles of Administrative Law Law, N.158(I)/1999

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

ΑΝΑΦΟΡΕΣ:

Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

PANTELIS KYPRIANOU ν. REPUBLIC (PUBLIC SERVICE COMMISSION) (1976) 3 CLR 210

Σύνδεσμος Ασφαλιστικών Εταιρειών Κύπρου ν. ΕπιτροπήςΠροστασίας του Ανταγωνισμού (2002) 3 ΑΑΔ 314

Sigma Radio T.v. Ltd ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου (2005) 3 ΑΑΔ 130

Kόρτας Kώστας και Άλλη ν. Pαδιοφωνικού Iδρύματος Kύπρου (2007) 3 ΑΑΔ 67

Αρχή Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, Αντέννα Λίμιτεδ ν. (Αρ. 1). (2013) 3 ΑΑΔ 242

Καρακόκκινος Μάριος και Άλλοι ν. Αρχής Λιμένων Κύπρου (2004) 4 ΑΑΔ 956

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΔΑΛΙΤΗΣ ν. ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΦΟΡΕΙΑΣ ΓΕΡΙΟΥ, Υπόθεση Αρ. 1528/2012, 22/12/2014, ECLI:CY:AD:2014:D986

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:

ECLI:CY:DD:2017:435

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(Υπόθεση Αρ. 1019/2015)

15 Δεκεμβρίου 2017

[Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.]

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

ΟΡΥΚΤΑΚΟ ΛΙΜΙΤΕΔ

Αιτήτριας,

-ΚΑΙ-

1. ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΜΕΣΩ

(α) ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Καθ’ ης η Αίτηση.

_____________

Α. Χ. Ευτυχίου, δικηγόρος για τον Αιτητή.

Δ. Καλλίγερος, για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, δικηγόρο για καθ’ ης η αίτηση

_____________

ΑΠΟΦΑΣΗ

Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, Δ.: Με την άνω προσφυγή ο αιτητής ζητεί από το Δικαστήριο την ακόλουθη θεραπεία:

«Α. Δήλωση του Δικαστηρίου ότι η απόφαση των Καθ’ ων η αίτηση να απορρίψουν αίτηση της Αιτήτριας για έκδοση Πολεοδομικής Άδειας για προσθήκες και/ή Μετατροπές σε υφιστάμενα αδειούχα βιομηχανική οικοδομή για επεξεργασία Φαιοχώματος και/ ή ούμπρας και/ ή μπετονίτη κατόπιν επανεξέτασης της μετά την ακύρωση προηγούμενης απόφασης των στις συνεκδικασθείσες προσφυγές 43/12 και 380/2012 στις 24/6/14 η οποία κοινοποιήθηκε στην Aιτήτρια με επιστολή των ημερ. 29/5/2015, είναι άκυρη, παράνομη και χωρίς οποιοδήποτε νομικό αποτέλεσμα και οτιδήποτε παραλήφθεικε (sic) να γίνει να εκτελεστεί.»

Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, έχουν, εδώ περιληπτικά αναφερόμενα, ως ακολούθως:

Στις 6.52009, η αιτήτρια υπέβαλε την αίτηση αρ. ΛΕΥ/0967/2009 στο καθ’ ου η αίτηση Υπουργικό Συμβούλιο (εφεξής το «Υπουργικό»), δια της πολεοδομικής αρχής, Διευθυντή Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, για χορήγηση σ’ αυτήν πολεοδομικής άδειας, κατά παρέκκλιση των προνοιών της Δήλωσης Πολιτικής, για προσθήκες/μετατροπές σε υφιστάμενη, στην κοινότητα Μαλούντας, αδειούχα βιομηχανική οικοδομή επεξεργασίας φαιοχώματος και νομιμοποίηση υφιστάμενης αυθαίρετης μονάδας επεξεργασίας μπετονίτη.

Το Συμβούλιο Μελέτης Παρεκκλίσεων (εφεξής το «Συμβούλιο») διεξήγαγε, περί του θέματος, δημόσια ακρόαση, η οποία έλαβε χώρα στις 27.7.2011. Το Συμβούλιο, με εισήγηση του, εισηγήθηκε την απόρριψη της αίτησης. Κατόπιν αυτής, ο Υπουργός Εσωτερικών υπέβαλε σχετική πρόταση προς το Υπουργικό ημερομηνίας 17.10.2011. Στις 4.11.2011 το Υπουργικό απέρριψε την αίτηση της αιτήτριας.

Η αιτήτρια ενημερώθηκε για την εν λόγω απόφαση με επιστολή ημερομηνίας 25.11.2011. Η εν λόγω απόφαση του Υπουργικού ημερομηνίας 4.11.2011, όπως απορρίψει την προαναφερόμενη πολεοδομική αίτηση της αιτήτριας και η απόφαση του Διευθυντή Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως να εκδώσει Γνωστοποίηση Αρνήσεως Χορηγήσεως Πολεοδομικής Άδειας, προσβλήθηκαν δικαστικώς στο Ανώτατο Δικαστήριο, με επιτυχία (βλ.

απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερομηνίας 24.6.2014 στις συνεκδικαζόμενες προσφυγές Αρ. 43/2012 και 380/2012 ΟΡΥΚΤΑΚΟ ΛΙΜΙΤΕΔ ΚΑΙ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ (Α) ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ, (Β) ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ ΩΣ ΤΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ κ.ά.). Μετά την πιο πάνω ακυρωτική απόφαση, το Συμβούλιο, στη συνεδρίαση του αρ. 14/2014 ημερομηνίας 11.9.2014, επανεξέτασε την πολεοδομική αίτηση της αιτήτριας και αποφάσισε την διεξαγωγή δημόσιας ακρόασης στις 26.11.2014, στην οποία έλαβε μέρος και η αιτήτρια.

Κατόπιν αυτής, το Συμβούλιο, στη συνεδρίαση του αρ. 1/2015 ημερομηνίας 15.1.2015, αποφάσισε, όπως εισηγηθεί εκ νέου την απόρριψη της εν λόγω αίτησης. Η έγκριση των πρακτικών της συνεδρίασης του Συμβουλίου ημερομηνίας 15.1.2015, έγινε στη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 28.1.2015. Ακολούθησε υποβολή σχετικής πρότασης του Υπουργού Εσωτερικών ημερομηνίας 21.4.2015 προς το Υπουργικό, το οποίο, στη συνεδρίαση του ημερομηνίας 6.5.2015, αποφάσισε, εκ νέου, να απορρίψει την πολεοδομική αίτηση της αιτήτριας.

Η αιτήτρια ενημερώθηκε για την εν λόγω απόφαση με επιστολή ημερομηνίας 29.5.2015 και, εναντίον της εν λόγω απόφασης, καταχώρισε, στις 7.8.2015, την παρούσα προσφυγή.

Με τη γραπτή της αγόρευση, η αιτήτρια προώθησε σειρά λόγων ακυρότητας, με τελευταίο (σελ. 7 και 8 στη γραπτή της αγόρευση), ότι παρατηρείται ζήτημα παράνομης διαφοροποίησης της σύνθεσης του Συμβουλίου στις επίδικες συνεδριάσεις του ημερομηνιών 11.9.2014, 26.11.2014, 15.1.2015 και 28.1.2015, αφού δεν συμμετείχαν πάντα τα ίδια μέλη στις εν λόγω συνεδριάσεις.

Το ίδιο ζήτημα ανέπτυξε περαιτέρω η αιτήτρια και στην γραπτή απάντηση της, εκεί σελ. 4 και 5, θέτοντας, επιπρόσθετα και ειδικότερα, ζήτημα, ότι α) από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 26.11.2014, στην οποία διεξάχθηκε η δημόσια ακρόαση, απουσίαζαν τα μέλη του Συμβουλίου Π. Χατζηχαμπής και Φ. Φαίδωνος, λόγω κωλύματος, ως αναφέρεται στα πρακτικά, χωρίς να διευκρινίζεται το κώλυμα τους (τα εν λόγω μέλη συμμετείχαν στη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 11.9.2014, στην οποία αποφασίστηκε η διεξαγωγή δημόσιας ακρόασης), β) στη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 15.1.2015 (στην οποία λήφθηκε η τελική απόφαση για υποβολή αρνητικής εισήγησης), απουσίαζε το μέλος Φ.

Φαίδωνος, χωρίς οποιαδήποτε διευκρίνιση για το λόγο απουσίας του, ενώ σε αυτή συμμετείχε ο Π. Χατζηχαμπής, ο οποίος, λόγω του ότι απουσίαζε από τη δημόσια ακρόαση ημερομηνίας 11.9.2014, δεν ήταν σε θέση να μορφώσει ολοκληρωμένη άποψη, γ) Από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 28.1.2015, κατά την οποία εγκρίθηκαν τα πρακτικά ημερομηνίας 15.1.2015, απουσίαζαν τα μέλη Φ.

Φαίδωνος και Π. Χατζηχαμπής και, τέλος, δ) Στη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 26.11.2014, κατά την οποία διεξάχθηκε η δημόσια ακρόαση παρακαθόταν, ως Γραμματέας, η Λειτουργός Πολεοδομίας κα Ελευθερίου Παπαχριστοφόρου.

Ο αντίλογος της καθ’ ης η αίτηση στον πιο πάνω λόγο ακυρότητος, συνοψίζεται στις σελ. 2 και 3 της γραπτής της αγόρευσης, στην οποία αναφέρονται, κατά λέξη, τα εξής:

«..Όλα αυτά βεβαίως ΕΑΝ ΚΑΙ ΕΦΟΣΟΝ η επίδικη απόφαση δεν ακυρωθεί για τυπικούς λόγους ΣΥΝΘΕΣΕΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ τους οποίους ο ευπαίδευτος συνάδελφος επιμελώς τοποθέτησε ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΥΣ στην αγόρευση του για να αποτρέψει μίαν νέαν ακυρωτική απόφαση που δεν θα του προσέδιδε κανένα ουσιαστικό έρεισμα ικανοποίησης των αιτημάτων των Αιτητών, καμία πραγματική προοπτική επιτυχίας με τελική υιοθέτηση της παρέκκλισης. Αλλ’ ακριβώς αυτή η ισχαιμική τοποθέτηση των ακυρωτικών λόγων συνθέσεως στο τέλος, επιγραμματικά, στερεότυπα και χωρίς οποιαδήποτε ανάλυση και συνακόλουθα πειστικότητα, είναι αυτή που τους καθιστά απορριπτέους ΚΑΙ αυτούς…»

Περαιτέρω ενώπιον μου, κατά την ακρόαση της υπόθεσης στις 4.12.2017, ο ευπαίδευτος συνήγορος για την καθ’ ης η αίτηση υποστήριξε, ότι με τον τρόπο που θέτει η πλευρά της αιτήτριας τον άνω λόγο ακυρώσεως ως τελευταίο την αγόρευση της και χωρίς τεκμηρίωση, τον έχει υποβιβάσει σε δευτερεύον ζήτημα, το οποίο δεν τεκμηριώνεται από την αιτήτρια, είναι αβάσιμος και για αυτό το Δικαστήριο δεν θα έπρεπε να αναλάβει από μόνο του να τον εξετάσει. Από την πλευρά της η αιτήτρια, δια του ευπαίδευτου συνηγόρου της, υποστήριξε ενώπιον μου κατά την ακρόαση, ότι η ταξινόμηση του άνω λόγου ακυρότητας (στη γραπτή της αγόρευση και απάντηση) ως τελευταίου, δεν σημαίνει ότι δεν του δίδει σημασία η ότι τον έχει υποβιβάσει, αλλά, ως ανέφερε, όλοι οι λόγοι έχουν σημασία και υποστήριξε, ότι εν λόγω λόγος ακυρώσεως είναι τεκμηριωμένος.

Εξέτασα το πιο πάνω ζήτημα με προσοχή.

Είναι ορθό, καταρχήν, να αναφερθεί, ότι σύμφωνα με την διαχρονικά σταθερή νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, η σύνθεση διοικητικού συλλογικού οργάνου ανατρέχει στη ρίζα της νομιμότητας, ως ζήτημα δημόσιας τάξης.

Ως έχει πλειστάκις λεχθεί, διαπίστωση προβλήματος σε σχέση με τη σύνθεση, πλήττει καίρια τη ληφθείσα απόφαση την οποία και καθιστά άκυρη, του θέματος δυναμένου, βεβαίως, να εξεταστεί και αυτεπαγγέλτως από το Δικαστήριο (ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ (2002) 3Α.Α.Δ. 314; SIGMA RADIO T.V. LTD ΚΑΙ ΑΡΧΗΣ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ΚΥΠΡΟΥ (2005) 3 Α.Α.Δ. 130; απόφαση ημερομηνίας 31.1.2012 στην Προσφυγή αρ. 719/2010 ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΛΕΤΡΑΡΗΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΥ ΛΑΡΝΑΚΟΣ), ανεξάρτητα, δηλαδή, αν έχει εγερθεί ή δικογραφηθεί δεόντως από την αιτήτρια.

Στην παρούσα περίπτωση, ως έχει ανωτέρω προαναφερθεί, η αιτήτρια έχει προωθήσει τόσο με την γραπτή αγόρευση, όσο και την γραπτή απάντηση της, ως λόγο ακυρότητας, την κακή σύνθεση του Συμβουλίου υπό τις εκφάνσεις αυτού που αναφέρθηκαν ανωτέρω, ενώ έχει δικογραφηθεί και ως λόγος ακυρότητας στην προσφυγή της (βλ.

εκεί νομικό σημείο αρ (9)). Η δε, αρίθμηση ή ταξινόμηση κάποιου λόγου ακυρότητας στη γραπτή αγόρευση του αιτητή ως τελευταίου στη σειρά, ουδόλως δύναται να προκαθορίζει την βασιμότητα του ή να θεωρείται, ότι υποβιβάζει το θέμα σε δευτερεύον ζήτημα ένεκα τέτοιας ταξινόμησης, πόσον μάλλον να περιορίζει καθ’ οιονδήποτε τρόπο το Δικαστήριο να εξετάζει οποιοδήποτε τεθέντα λόγο ακυρώσεως (πόσο μάλλον όταν ανάγεται σε ζήτημα δημόσιας τάξεως), εάν το κρίνει ορθό ή επιβάλλεται, κατά προτεραιότητα.

Η επαρκής αιτιολόγηση η μη τέτοιου λόγου ακυρότητας είναι, βέβαια, θέμα κατάληξης του Δικαστηρίου μετά από την εξέταση, στην οποία προβαίνει, χωρίς όμως να δεσμεύεται απαραίτητα και από την επιχειρηματολογία που αναπτύσσεται στις αγορεύσεις. Ως έχει λεχθεί και στην απόφαση ημερομηνίας 19.5.2016 στην Προσφυγή Αρ. 873/2012 ΛΟΥΚΙΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ κ.α.

ΚΑΙ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, «.. Η αρμοδιότητα οργάνου και η νομιμότητα της σύνθεσης αποτελούν θεμελιώδη ζητήματα που άπτονται της δημοσίας τάξεως. Ως τέτοια εξετάζονται κατά προτεραιότητα από το Δικαστήριο, ακόμη και αυτεπάγγελτα, χωρίς να επηρεάζονται από την επιχειρηματολογία που αναπτύσσεται στις αγορεύσεις των διαδίκων..»(η υπογράμμιση δική μου)

Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω, αποφάσισα, όπως εξετάσω το ζήτημα της ορθής σύνθεσης του Συμβουλίου κατά προτεραιότητα, αφού τυχόν εύρημα βασιμότητας του σχετικού λόγου ακυρώσεως πλήττει καίρια τη ληφθείσα απόφαση η οποία, σε τέτοια περίπτωση, καθίσταται άκυρη.

Στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 167/09 ΑΝΤΕΝΝΑ ΛΤΔ ΚΑΙ ΑΡΧΗΣ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ΚΥΠΡΟΥ (2013) 3 Α.Α.Δ. 242, αποφασίστηκαν τα ακόλουθα:

«…Η αρχή δικαίου παραμένει αναλλοίωτη ότι τα μέλη που συγκροτούν το συλλογικό όργανο υπέχουν υποχρέωση συμμετοχής στη σύνθεση του οργάνου εκτός όπου η απουσία τους εξ αντικειμένου κρίνεται δικαιολογημένη. Σε κάθε άλλη περίπτωση η αδικαιολόγητη απουσία μέλους συνεπάγεται παρανομία στη σύνθεση η οποία στοιχειοθετεί λόγο ακυρότητας που ανατρέχει στη ρίζα της διοικητικής διαδικασίας και συνεπώς δεν δικαιολογείται η εξέταση άλλου θέματος. Σχετική και επί παρόμοιου θέματος είναι η απόφαση του Κωνσταντινίδη, Δ. στην Αντέννα Λτδ ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, υποθ. αρ. 437/2008, ημερ. 4/10/1010 με την οποία συμφωνούμε...».

Στο σύγγραμμα του Καθηγητή Ε. Σπηλιωτόπουλου «Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου» 12η έκδοση, Τόμος 1, σελ. 146, παρ. 129, αναφέρονται τα εξής:

«Λ ε ι τ ο υ ρ γ ί α. Όλα τα μέλη του συλλογικού οργάνου που παίρνουν την απόφαση πρέπει να έχουν παραστεί σε όλη την εξέταση της υπόθεσης, από την αρχή ως το τέλος, διότι μόνο με τον τρόπο αυτόν εξασφαλίζεται η πλήρης ενημέρωση κάθε μέλους ώστε να κριθεί η υπόθεση με τη γνώση και στάθμιση των στοιχείων που προκύπτουν κατά την εξέταση της. ».

Η πιο πάνω υποχρέωση δεν αφορά μόνο στα διοικητικά όργανα, τα οποία υπέχουν αποφασιστικής αρμοδιότητας, αλλά επεκτείνεται και στα όργανα με γνωμοδοτική αρμοδιότητα, στο βαθμό, πάντα, που τέτοια είναι δια νομοθεσίας προβλεπόμενα (βλ. απόφαση ημερομηνίας 16.2.2009 στην Προσφυγή Αρ. 329/2007 ΠΕΤΡΟΣ ΜΙΚΑΛΛΟΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ; απόφαση ημερομηνίας 4.5.2011 στην Προσφυγή Αρ. 623/2009 PIER CYPRIAN ESTATES LIMITED κ.ά ΚΑΙ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ).

Στην πρόσφατη απόφαση ημερομηνίας 21.7.2016 του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 29/2011 ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΟΥΣ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΥΔΑΤΟΠΡΟΜΗΘΙΑΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ, λέχθηκαν και τα ακόλουθα, όσον αφορά την υποχρέωση συμμετοχής όλων των μελών σε συνεδρίαση του οργάνου τους, και ειδικότερα όσον αφορά και την επάρκεια δικαιολόγησης απουσίας μέλους μέσω πρακτικών, με δικές μου υπογραμμίσεις:

«...Τα πρακτικά του Καθ΄ ου η Αίτηση ημερ. 11.6.2009 αναφέρουν, μεταξύ άλλων, ότι στη συνεδρία του ήταν παρόντες 19 μέλη του και 5, συμπεριλαμβανομένου του Προέδρου του, ήταν απόντες. Αμέσως μετά καταγράφονται τα ακόλουθα:

«Όλα τα Μέλη κλήθηκαν νομότυπα και εμπρόθεσμα για την παρούσα συνεδρία. Λόγω εκτάκτου κωλύματος και απουσίας του Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου Επάρχου Λευκωσίας κυρίου Αργύρη Παπαναστασίου στο εξωτερικό τα Μέλη αποφάσισαν ομόφωνα την ανάθεση της Προεδρίας της σημερινής συνεδρίας στο Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου Εκπρόσωπο του Γενικού Λογιστή της Δημοκρατίας κύριο Κωνσταντίνο Κάρμιο.

Ο κύριος Κάρμιος ευχαρίστησε τα Μέλη και στη συνέχεια αναφέρθηκε στο αντικείμενο της σημερινής συνεδρίας που είναι η ολοκλήρωση της διαδικασίας για πλήρωση των κενών θέσεων Βοηθού Γραμματειακού Λειτουργού με Λογιστικά και Γραμματειακά Προσόντα αντίστοιχα.

Αφού δικαιολογήθηκαν οι απουσίες των Μελών αποφασίστηκε η διαδικασία που θα ακολουθείτο.»..................................

......Στην υπόθεση Αντέννα Λτδ ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου (2013) 3 Α.Α.Δ. 242 (απόφαση πλειοψηφίας) λέχθηκαν τα ακόλουθα:

"Κατά γενική αρχή του διοικητικού δικαίου στις συνεδρίες του συλλογικού οργάνου πρέπει κατ' αρχή να μετέχουν όλα τα μέλη που το συγκροτούν. Βλ. Ελληνικό Διοικητικό Δίκαιο Α.Ι. Τάχος, 4η έκδ., σελ. 284. Η υποχρέωση αυτή εκπηγάζει από το οφειλόμενο καθήκον άσκησης της εκ του Νόμου καθορισμένης αρμοδιότητας του οργάνου. Το δικαίωμα του πολίτη ικανοποιείται μόνο, όταν η απόφαση για το θέμα που τον αφορά λήφθηκε κατόπιν συζήτησης από αρμόδιο όργανο που συνεδρίασε με νόμιμη σύνθεση. Η απουσία μέλους από δεόντως συγκληθείσα συνεδρίαση του οργάνου επιτρέπεται μόνο όταν η απουσία κρίνεται εξ αντικειμένου δικαιολογημένη. Εν ολίγοις, η κατ' αρχήν υποχρέωση του διοικητικού οργάνου είναι να επιλαμβάνεται της εξέτασης θέματος όπως αυτό (το όργανο) είναι συγκροτημένο. Η μη συμμετοχή μέλους κατά πλάνη ως προς τη δυνατότητα συμμετοχής, επάγεται παράνομη σύνθεση. Το ίδιο και η καταχρηστική μη συμμετοχή προς εξυπηρέτηση αλλότριου σκοπού. Βλ. Kyprianou v. Republic (1976) 3 C.L.R. 210, Mitides v. Republic (1988) 3(B) C.L.R. 737, Paschalis v. Republic (1988) 3(C) C.L.R. 1897, Καρακόκκινος κ.ά. ν. Αρχής Λιμένων, (2004) 4(Β) Α.Α.Δ. 956, Κόρτας ν. Ρ.Ι.Κ. (2007) 3 Α.Α.Δ. 67, Δημητρίου κ.ά. ν. Δημοκρατίας (2012) 3 Α.Α.Δ. 74."

Η απαρτία δεν επιλύει το πρόβλημα. Η επιταγή της νόμιμης σύνθεσης και νόμιμης συνεδρίας αποτελεί προϋπόθεση για να εξετάσει κάποιος, σε δεύτερο στάδιο την απαρτία (βλ. Κωνσταντίνος Δαλίτης ν. Σχολής Εφορείας Γερίου ECLI:CY:AD:2014:D986, Υπόθ. Αρ. 1528/2012, ημερ. 22.12.2014).

Στα περιστατικά της παρούσας υπόθεσης, παρατηρούμε ότι αναφορικά με την απουσία του Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου Επάρχου Λευκωσίας δικαιολογήθηκε η απουσία του λόγω του ότι ευρίσκετο στο εξωτερικό. Το ίδιο δεν συμβαίνει, όμως, με τα υπόλοιπα 4 μέλη τα οποία απουσίαζαν από τη συνεδρία, παρά μόνο λακωνικά αναφέρεται ότι «Αφού δικαιολογήθηκαν οι απουσίες των Μελών αποφασίστηκε η διαδικασία που θα ακολουθείτο...». Παρατηρείται συναφώς πλήρης έλλειψη στοιχείων που οδήγησαν στην κρίση ότι «δικαιολογήθηκε» η απουσία των μελών. Η απουσία αυτών των στοιχείων καθιστά αδύνατη την άσκηση δικαστικού ελέγχου. Η ευπαίδευτη συνήγορος του Εφεσίβλητου ενώπιον μας αρκέστηκε να πει ότι δεν υπάρχουν άλλα στοιχεία εκτός των όσων αναφέρονται στο πρακτικό.

Στην Πεττεμερίδης ν. Συμβουλίου Βελτιώσεως Αμαθούντας (1991) 3 Α.Α.Δ. 820 τονίστηκε ότι εναπόκειται στο Διοικητικό Όργανο του οποίου η απόφαση εκκαλείται να τεκμηριώσει τις προϋποθέσεις νομιμότητας για τη λήψη και το περιεχόμενο της.

Οι πιο πάνω διαπιστώσεις μας δεν αφήνουν άλλη προοπτική παρά την κρίση ότι η σύνθεση του Καθ' ου η Αίτηση, κατά τη συνεδρία που λήφθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, έπασχε ή τουλάχιστον δεν αποδείχθηκε ότι ήταν νόμιμη. ...»

Στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερομηνίας 28.11.2014 στις συνεκδικαζόμενες Προσφυγές Αρ. 531/2011 ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΑΙ 1. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ (Σ.Α.Π.) 2. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ αναφέρθηκαν και τα εξής, πάλιν με δικές μου υπογραμμίσεις:

«…Εδώ προβάλλεται ως λόγος κακής σύνθεσης η απουσία των κ. Λεωνίδα και Χριστοφόρου από την άκρως ουσιώδη συνεδρία ημερ.9.3.11,στην οποία αποφασίστηκε η ενοχή του κατηγορουμένου και στις δυο κατηγορίες που αφορούσε η παρούσα υπόθεση. Στην επόμενη συνεδρία ημερ.30/03/11 όπου διεξηχθη η ακρόαση για την επιβολή ποινής με την παρουσία του κατηγορουμένου και των δικηγόρων του, επανήλθαν. Στα πρακτικά καταγράφεται ότι ''Ο κ. Λεωνίδα ανέφερε ότι έχει ενημερωθεί πλήρως για τα θέματα που συζητήθηκαν και τις αποφάσεις που λήφθηκαν στη συνεδρία 9/2011 ημερ.9.03.11'', χωρίς οποιαδήποτε παρόμοια αναφορά για τον κ. Χριστοφόρου.

Ο κ. Χριστοφόρου απουσίαζε επίσης από την επόμενη συνεδρία ημερ.6.04.11 κατά την οποία επεβλήθη ποινή, ''ένεκα άλλης υποχρέωσης'' όπως δηλώνεται με το πρακτικό.

Αξιοσημείωτο επίσης είναι το γεγονός ότι το μέλος κα Ιορδάνους, η οποία ήταν η ερευνούσα λειτουργός που ετοίμασε το πόρισμα προς το ΔΣ, απουσίαζε επίσης από τις συνεδρίες ημερ.30/3/11 και 6/4/11 (''λόγω άλλης υπηρεσιακής υποχρέωσης'').

Η θέση των καθ' ών η αίτηση είναι ότι η απουσία του κ. Χριστοφόρου δεν επηρέασε τη σύνθεση ακόμη και αν γίνει δεκτό ότι δεν είχε ενημερωθεί κατά την απουσία του, εφόσον δεν έλαβε μέρος στην διαδικασία ούτε της λήψης απόφασης (30/3/11) ούτε της επιβολής ποινής (συνεδρία 6/4/11). Αναφορικά δε με την απουσία της κας Ιορδάνους, αυτή δεν επέδρασε ως ελάττωμα στη σύνθεση αφού τα υπόλοιπα παρόντα μέλη συγκροτούσαν τη νόμιμη απαρτία.

Στην ΑΕ 167/09 Αντεννα Λτδ ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου ημερ.12/04/13, αποφασίστηκε τ' ακόλουθα:

«Η αρχή δικαίου παραμένει αναλλοίωτη ότι τα μέλη που συγκροτούν το συλλογικό όργανο υπέχουν υποχρέωση συμμετοχής στη σύνθεση του οργάνου εκτός όπου η απουσία τους εξ αντικειμένου κρίνεται δικαιολογημένη. Σε κάθε άλλη περίπτωση η αδικαιολόγητη απουσία μέλους συνεπάγεται παρανομία στη σύνθεση η οποία στοιχειοθετεί λόγο ακυρότητας που ανατρέχει στη ρίζα της διοικητικής διαδικασίας και συνεπώς δεν δικαιολογείται η εξέταση άλλου θέματος. Σχετική και επί παρόμοιου θέματος είναι η απόφαση του Κωνσταντινίδη, Δ. στην Αντέννα Λτδ ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, υποθ. αρ. 437/2008, ημερ. 4/10/1010 με την οποία συμφωνούμε.»

Η σύνθεση του οργάνου πάσχει και εδώ λόγω της απουσίας του κ. Χριστοφόρου η οποία κρίνεται αδικαιολόγητη καθώς και λόγω της απουσίας της κ. Ιορδάνους…»

Στην απόφαση μου ημερομηνίας 9.8.2016 στις συνεκδικαζόμενες Προσφυγές Αρ. 245/2013 κ.ά. ΔΙΟΓΕΝΗΣ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΛΤΔ ΚΑΙ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ κ.α., ανέφερα και τα εξής:

«…Εν τέλει, σύμφωνα και με πρόσφατη νομολογία, δεν φαίνεται να επαρκεί για σκοπούς ορθής σύνθεσης, ούτε και η (ως φαίνεται, τυποποιημένη σχεδόν σε όλες τις συνεδριάσεις) αναφορά του Προέδρου στα πρακτικά απουσίας των μελών «λόγω έκτακτου κωλύματος», ως επαρκή αιτιολόγηση της απουσίας των εκάστοτε απουσιαζόντων μελών από σειρά συνεδριάσεων, ακόμη και αν ήθελε θεωρηθεί, ότι αυτά είχαν ειδοποιηθεί δεόντως (βλ. σχετικά Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 29/2011, ανωτέρω)…»

Υπό το φώς των πιο πάνω νομολογηθέντων, είναι ορθό, καταρχήν, να αναφερθεί, ότι το Συμβούλιο αποτελεί γνωμοδοτικό όργανο ιδρυόμενο δια νομοθεσίας, αφού καθιδρύεται για συμβουλευτικούς του Υπουργικού Συμβουλίου σκοπούς, σύμφωνα με το άρθρο 4 του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμου του 1972, ως έχει μεταγενέστερα τροποποιηθεί σε συνάρτηση με τον Κανονισμό 3 της Κ.Δ.Π. 309/1999. Συνεπώς, με βάση την προαναφερόμενη νομολογία, εφαρμόζονται, όσον αφορά την σύνθεση του Συμβουλίου, οι αρχές σύννομης λειτουργίας του, όπως σε πολυπρόσωπα όργανα αποφασιστικής αρμοδιότητας, καθώς και οι πρόνοιες των άρθρων 21 και 22 του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου, Ν.158 (Ι)/1999, ως τροποποιήθηκε μεταγενέστερα.

Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω, και έχοντας ενώπιον μου τα σχετικά έγγραφα της υπόθεσης, βρίσκω τα εξής:

- Όσον αφορά τον ισχυρισμό, ότι υπήρξε μη (επαρκής) δικαιολόγηση της απουσίας του μέλους κ. Φαίδωνος από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 26.11.2014, στην οποία διεξάχθηκε η δημόσια ακρόαση, αλλά και της απουσίας του από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 15.1.2015 (στην οποία λήφθηκε η τελική απόφαση για υποβολή αρνητικής εισήγησης) βρίσκω, ότι αυτός ευσταθεί. Η απλή αναφορά «λόγω κωλύματος» προς δικαιολόγηση της απουσίας, εξ’ αντικειμένου κρινόμενη, δεν επαρκεί, ως ικανοποιητική δικαιολόγηση της απουσίας του (βλ. Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 167/09 (supra) και τις υπόλοιπες, ανωτέρω, σχετικές παραπομπές).

- Η απουσία του κ. Χατζηχαμπή από την συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 26.11.2014, για την οποία επίσης αναφέρθηκε ως αιτιολογία η φράση «λόγω κωλύματος», ακόμη και αν ήθελε κριθεί, ότι θεραπεύτηκε από την μετέπειτα παρουσία του στην συνεδρίαση του Συμβουλίου ημερομηνίας 15.1.2015, στην οποία λήφθηκε η τελική απόφαση-εισήγηση του Συμβουλίου και την δήλωση στα πρακτικά της εν λόγω συνεδρίασης, ότι αυτός ενημερώθηκε πλήρως για την πολεοδομική αίτηση, έγγραφα και στοιχεία αυτής και ήταν σε θέση να τοποθετηθεί, δεν διασώζει την νομιμότητα της συνεδρίασης του Συμβουλίου ημερομηνίας 15.1.2015, ενόψει του ότι ήδη, ως προαναφέρθηκε, η σύνθεση του Συμβουλίου κατά την εν λόγω συνεδρίαση (15.1.2015), αλλά και κατά την συνεδρίαση ημερομηνίας 26.11.2014 του Συμβουλίου έπασχε (αθεράπευτα), λόγω της αδικαιολόγητης απουσίας του κ. Φαίδωνος (ανωτέρω).

Ενόψει της πιο πάνω κρίσης μου, ότι, για τον λόγο που αναφέρθηκε, η σύνθεση του Συμβουλίου κατά την συνεδρίαση του ημερομηνίας 15.1.2015, αλλά και κατά την συνεδρίαση του ημερομηνίας 26.11.2014 έπασχε, παρέλκει η εξέταση των υπολοίπων εγειρόμενων πτυχών του λόγου ακυρώσεως της κακής σύνθεσης ή των υπολοίπων λόγων ακυρώσεως.

Για τον λόγο που προαναφέρθηκε, η προσφυγή επιτυγχάνει.

Η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται, λόγω κακής σύνθεσης του Συμβουλίου την συνεδρίαση του ημερομηνίας 15.1.2015, αλλά και κατά την συνεδρίαση του ημερομηνίας 26.11.2014, λόγω αδικαιολόγητης απουσίας του κ. Φαίδωνος. Δεδομένου, ότι η εισήγηση του Συμβουλίου λήφθηκε υπόψη από τον Υπουργό Εσωτερικών και ακολούθως από το Υπουργικό, η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται.

Επιδικάζονται έξοδα ύψους €1350 Ευρώ πλέον Φ.Π.Α. υπέρ της αιτήτριας και εναντίον της καθ’ ης η αίτηση.

Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.

cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο