Administrative Court dismisses constitutional complaint for lack of specific administrative request under Article 33(1)(b).
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Administrative Court dismissed the plaintiff's constitutional complaint against the Ministry of Interior's failure to respond to a letter. The plaintiff argued that silence constituted a negative decision under Article 36 of the General Principles of Administrative Law, but the court found the request too general and vague. The court ruled that the administration is only obligated to act on specific requests, and broad appeals for compensation do not trigger statutory duties.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArticle 33(1)(b) of the General Principles of Administrative Law; Article 146 of the Constitution: The Administrative Court lacks jurisdiction over complaints regarding administrative silence unless the citizen makes a specific request triggering a statutory duty to act.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
ΑΝΑΦΟΡΕΣ:
Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Δημοκρατία ν. Γιωργαλλή κ.α. (1993) 3 ΑΑΔ 590
Δημοτική Επ. Αγ. Δομετίου ν. Χριστοφόρου κ.α. (1994) 3 ΑΑΔ 434
Κουκουνίδης Παναγιώτης ν. Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου (2002) 4 ΑΑΔ 749
INCI HAKKI, ΥΠΟ ΤΗΝ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗ ΤΗΣ ΒΑΚΟΥΦΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ BARUTCUZADE AHMED VASIF EFENDI ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ κ.α., Υπόθεση Αρ. 59/2013, 24/2/2016, ECLI:CY:AD:2016:D115
Κυπριακή νομοθεσία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Ν. 158(I)/1999 - Ο περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμος του 1999
ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:
ECLI:CY:DD:2017:359
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Υπόθεση Αρ. 503/2014
20 Οκτωβρίου 2017
[Ε. ΜΙΧΑΗΛ, Δ.Δ.Δ.]
Αναφορικά με τo άρθρo 146 του Συντάγματος
Μεταξύ
ΚΥΡΙΑΚΟΥ ΚΥΡΙΑΚΟΥ
Αιτητή
ΚΑΙ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ
Καθ’ ου η Αίτηση
…………………………….
Ο αιτητής εμφανίζεται προσωπικά.
Για καθ’ ου η αίτηση: κα Τ. Ιακωβίδου για Γενικό Εισαγγελέα.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Ε. Μιχαήλ, Δ.Δ.Δ.: Με την προσφυγή του ο αιτητής ζητά την ακόλουθη θεραπεία:
«Βάσει του Ν 158/99 θεωρώ την άρνηση τους να απαντήσουν ως αρνητική απόφαση. Βάσει του Άρθρου 146 του Συντάγματος προσφεύγω στο Σεβαστό Δικαστήριο. Ζητώ έγκριση της προσφυγής.»
προσβάλλει την παράλειψη του καθ’ ου η αίτηση να απαντήσει σε επιστολή του ημερομηνίας 23.12.2013 την οποία παράλειψη θεωρεί ως αρνητική απόφαση.
Ο αιτητής με επιστολή του ημερομηνίας 19.6.2013 προς τον καθ’ ου η αίτηση υπέβαλε διάφορα αιτήματα. Στις 28.8.2013 ο αιτητής ενημερώθηκε ότι το θέμα εξετάζεται και παράλληλα ζητήθηκε από τον Έπαρχο Λεμεσού να διερευνήσει το θέμα και να ετοιμάσει σχετική έκθεση. Με επιστολή της ημερομηνίας 23.1.2014 προς τον καθ’ ου η αίτηση, η Επαρχιακή Διοίκηση Λεμεσού ενημέρωνε για όλο το ιστορικό που αφορούσε τον αιτητή, καταλήγοντας ότι στον αιτητή εγκρίθηκε η παραχώρηση τεμαχίου στο Καντού για το οποίο εκκρεμούσε η σύνταξη σύμβασης μίσθωσης ενώ, το αίτημα του αιτητή για παραχώρηση σε αυτόν της οικίας στην οποία διαμένουν οι γονείς του δεν μπορεί να εξεταστεί από την Επαρχιακή Διοίκηση εφόσον αφορά αυτοστέγαση και όχι Τουρκοκυπριακή περιουσία.
Ενδιάμεσα, ο αιτητής έστειλε εκ νέου επιστολές στις 20.11.2013 και 23.12.2013. Ο αιτητής έλαβε απάντηση από τον καθ’ ου η αίτηση στην επιστολή του ημερομηνίας 23.12.2013, ενώ εκκρεμούσε η παρούσα προσφυγή, στις 26.5.2014 και στις 11.6.2014.
Ο καθ’ ου η αίτηση με την ένστασή του εγείρει προδικαστική ένσταση ότι η προσφυγή παρέμεινε άνευ αντικειμένου εφόσον η επιστολή του αιτητή, απαντήθηκε.
Ο αιτητής σε απάντηση της προδικαστικής ένστασης, ισχυρίζεται ότι άσκησε την προσφυγή του βάσει του άρθρου 36 του περί Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου, Ν. 158(Ι)/1999, επομένως η «άρνηση των καθ’ ων να απαντήσουν θεωρείται άρνηση της αρμόδιας αρχής να υλοποιήσει την αναφορά του αιτητή».
Το δικαίωμα αναφοράς δυνατό, σύμφωνα με το άρθρο 33(β) του περί Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου, Ν. 158(Ι)/1999(στο εξής ο «Νόμος») να καλύπτει την υποβολή παραπόνου ή αιτήματος προς τη διοίκηση για να προβεί σε διοικητική ενέργεια ή να ανακαλέσει ή τροποποιήσει πράξη που έχει ήδη εκδοθεί ή για να αποτρέψει ή επανορθώσει ηθική ή υλική βλάβη. Σύμφωνα με την παράγραφο (γ) του ιδίου άρθρου, δεν καλύπτει αίτημα για την παροχή πληροφοριών εκτός αν αυτό προβλέπεται από τον νόμο.
Το άρθρο 33(2) προνοεί ότι το δικαίωμα αναφοράς δεν παραβιάζεται αν η διοίκηση παρέλειψε να απαντήσει σε αίτημα ή παράπονο επειδή είχε δώσει σε σχέση με το ίδιο αντικείμενο προηγουμένως απάντηση εκτός αν με το νέο αίτημα γίνεται επίκληση νέων γεγονότων ή αλλαγής συνθηκών από την έκδοση της αρχικής απάντησης.
Το άρθρο 36 του Νόμου προνοεί ότι:
«Μετά την πάροδο τριών μηνών από την ημέρα υποβολής της αναφοράς ο ενδιαφερόμενος δικαιούται να θεωρήσει την παράλειψη της αρμόδιας αρχής να του απαντήσει άρνηση της να ικανοποιήσει την αναφορά του και να προσβάλει ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου την παράλειψη αυτή ως άρνηση ικανοποίησης της αναφοράς του. Στην περίπτωση αυτή ο ενδιαφερόμενος δεν μπορεί ταυτόχρονα να προσβάλει, με βάση το άρθρο 29 του Συντάγματος, την παράλειψη απάντησης, εκτός αν από την παράλειψη έχει υποστεί βλάβη.»
Όλα τα πιο πάνω άρθρα του Νόμου προνοούνται τηρουμένων των διατάξεων του Άρθρου 29 του Συντάγματος.
Θεωρώ χρήσιμο στο παρόν σημείο να παραθέσω αυτούσιο το περιεχόμενο της επιστολής του αιτητή ημερομηνίας 23.12.2013 προς τον καθ’ ου η αίτηση:
«ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ με τις επιστολές μου προς τον υπουργό (και προηγούμενους υπουργούς εσωτερικών με διάφορα αιτήματα) θα ήθελα να διευκρινίσω τα ακόλουθα
1. Η τελευταία αίτηση μου για παραχώρηση Τουρκοκυπριακής γης (η και οικοπέδου η και καταστήματος) στη Λεμεσό και όχι στο Καντού έχει υποβληθεί στις 15/09/2009 και φέρει αριθμό 18/2004 (βάσει επιστολής από την επαρχιακή Διοίκηση) Επίσης έχω υποβάλει τα σχετικά πιστοποιητικά που μου έχουν ζητηθεί με επιστολή ημερομηνίας 08/08/2012. Επίσης για το ίδιο θέμα έχω αποταθεί σε προηγούμενους και τον νυν υπουργό με επιστολές ημερομηνίας 15/06/2009, 11/05/2012 και 19/06/2013
(Τα πιο πάνω αναφέρω επειδή μου τηλεφωνούν από την επαρχιακή διοίκηση και ζητούν στοιχεία για την αίτηση μου).
2. Η αίτηση για παραχώρηση της οικίας των γονέων μου που ευρίσκεται στην οδό Δημήτρη Καταρτζή 2 στον συνοικισμό Αγ. Σπυρίδωνα στη Λεμεσό έχει υποβληθεί στις 17/01/2006 και με επιστολή μου στον τότε υπουργό (και απορίφθει). Τους λόγους που επαναφέρω το θέμα εξηγώ στην επιστολή μου στον υπουργό εσωτερικών ημερ. 19/06/2013
3. Αίτηση μου προς πρώην και νυν υπουργό για αντισταθμιστικά μέτρα και αποκατάσταση με βάσει πάντοτε στο τι έχει δοθεί σε άλλους πρόσφυγες με επιστολές 20/01/2012,11/05/2012 και 19/06/2013
4. Δια της παρούσης θα ήθελα επίσης να αιτηθεώ από τον υπουργό την παραχώρηση χαλίτικης γης σε ανταλλαγή μέρους η και όλης της περιουσίας μου στα κατεχόμενα ή την πώληση μέρους η και όλης της περιουσίας μου στο κράτος (Για εξόφληση των χρεών μου προς τον φορέα και εμπορικές τράπεζες)
Επειδή δεν επιθυμώ να επανέλθω με άλλη επιστολή και ούτε επιθυμώ να λάβω επιστολή από κάποιο λειτουργό του υπουργείου ότι το θέμα θα εξεταστεί ζητώ σαφείς απαντήσεις ως προς τα πιο πάνω εντός 30 ημερών βάσει του άρθρου 29 του συντάγματος με τρόπο που να αποκαθίσταται η κατά την γνώμη δυσμενής διάκρισης εναντίον μου βάσει και των άρθρων 6 και 28
[…].»
Το αίτημα που αναφέρει στην παράγραφο 2 της επιστολής του, όπως προκύπτει από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, απορρίφθηκε στις 2.5.2006 αλλά επαναφέρεται κατά τον αιτητή για λόγους που αναφέρονται σε προηγούμενη επιστολή του ημερομηνίας 19.6.2013. Στην επιστολή αυτή, ο αιτητής αναφέρει τα ακόλουθα σχετικά:
«2) Με αφορμή πρόσφατες δηλώσεις σας που αφορούν οικίες για τις οποίες έχουν δοθεί τίτλοι ιδιοκτησίας σε πρόσφυγες και όπου στη βάση του δικαίου οι τίτλοι μεταφέρονται στους κληρονόμους τους θα ήθελα να αναφέρω Οι γονείς μου έμεναν σε προσφυγική οικία στην οδό Δημήτρη Καταρτζή 2 στη Λεμεσό και αφού απεβίωσαν (2005) αιτήθηκα όπως μου παραχωρηθεί η οικία αλλά η αίτηση μου και πάλι απορρίφθηκε (επιστολή Υπ. Εσωτερικών ημερομηνίας 26/1/2006).
Σημειώνω ότι η κυβέρνηση Γλαύκου Κληρίδη είχε ήδη παραχωρήσει τίτλους ιδιοκτησίας σε κάποιους.»
Σύμφωνα με το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, το αίτημα αυτό του αιτητή είχε απορριφθεί το 2006 επειδή ο αιτητής δεν καλυπτόταν από τα κριτήρια και είχε ήδη λάβει βοήθεια για αγορά διαμερίσματος το 1985.
Το άρθρο 33(2) του Νόμου, προνοεί ότι το δικαίωμα αναφοράς δεν παραβιάζεται αν η διοίκηση παρέλειψε να απαντήσει σε αίτημα ή παράπονο σε σχέση με το οποίο είχε δοθεί προηγουμένως αιτιολογημένη απάντηση, εκτός αν γίνεται επίκληση νέων γεγονότων ή μεταβολής των συνθηκών βάσει των οποίων δόθηκε η αρχική απάντηση.
Στην παρούσα περίπτωση, δεν διαπιστώνω επίκληση νέων γεγονότων ή μεταβολή συνθηκών από πλευράς του αιτητή έτσι ώστε να παραβιάζεται το δικαίωμα του σε αναφορά. Τυχόν υπουργικές δηλώσεις, δεν σημαίνουν κατάργηση των όποιων κριτηρίων είχαν τεθεί για την έγκριση τέτοιων αιτημάτων.
Συνεπώς, για τους λόγους που εξήγησα πιο πάνω θεωρώ ότι αναφορικά με το αίτημα που καταγράφει ο αιτητής στην παράγραφο 2 της επιστολής του, δεν υφίσταται ούτε παράλειψη ούτε τεκμαιρόμενη άρνηση και συνεπώς ούτε δικαίωμα σε προσφυγή.
Σε σχέση με το αίτημα που διατυπώνει ο αιτητής στην παράγραφο 4 της αίτησής του, θεωρώ ότι δεν εμπίπτει στη δικαιοδοσία του παρόντος Δικαστηρίου εφόσον φαίνεται να αφορά αίτημα συναλλαγής στην ιδιωτική σφαίρα δικαίου.
Όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Inci Hakki ν. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2016:D115, Υπόθεση Αρ. 59/2013, 24.2.2016:
«Σύμφωνα με την πάγια επί του θέματος νομολογία, για να είναι δυνατή η ανάληψη δικαιοδοσίας, δυνάμει του Άρθρου 146 του Συντάγματος σε σχέση με παράλειψη συμμόρφωσης προς το Άρθρο 29 του Συντάγματος, θα πρέπει το θέμα του γραπτού αιτήματος του πολίτη να εμπίπτει στη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου δυνάμει του Άρθρου 146.1 (Βλ. Charilaos Xenofontos v. Republic 2 RSCC 89, Δημοτική Επιτροπή Αγίου Δομετίου ν. Χριστοφόρου κ.ά. (1994) 3 Α.Α.Δ. 434, Δημοκρατία ν. Γιωργαλλή κ.ά. (1993) 3 Α.Α.Δ. 590 και Κουκουνίδης ν. Ρ.Ι.Κ. (2002) 4(Β) Α.Α.Δ. 749). Το κατά πόσο το αντικείμενο της αίτησης ή του παραπόνου βρίσκεται εντός της δικαιοδοσίας που παρέχεται στο Ανώτατο Δικαστήριο, με βάση το Άρθρο 146.1 του Συντάγματος, εξαρτάται από τη φύση της απόφασης που θα ληφθεί από τη διοίκηση επί της αίτησης ή του παραπόνου.»
Με το αίτημά του ως διατυπώνεται στην παράγραφο 4 της επιστολής του, ουσιαστικά ο αιτητής ζητεί από τη διοίκηση τη σύναψη συναλλαγής με αντάλλαγμα ακίνητη περιουσία που κατέχει ο ίδιος στις κατεχόμενες περιοχές. Τέτοιου είδους συναλλαγή κινείται στην σφαίρα του ιδιωτικού δικαίου εφόσον, εάν τύγχανε έγκρισης, θα αποτελούσε το αντικείμενο σύμβασης μεταξύ αιτητή και κράτους. Ως είναι γνωστό, η διοίκηση δύναται να κινείται τόσο στην σφαίρα του δημοσίου όσο και του ιδιωτικού δικαίου και οι πράξεις της εκείνες που εμπίπτουν στην σφαίρα του ιδιωτικού δικαίου, δεν ελέγχονται στα πλαίσια του Άρθρου 146 του Συντάγματος.
Όσον αφορά το αίτημα που καταγράφεται στην παράγραφο 3 της επιστολής του αιτητή, παρά τη γενικότητα στη σύνταξή του, θεωρώ ότι εμπίπτει στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου. Θεωρώ, επίσης, ότι σε σχέση με το συγκεκριμένο δεν μπορεί να επιτύχει η προδικαστική ένσταση εφόσον, ως έχω εξηγήσει πιο πάνω, ο αιτητής δεν περιορίζεται με την προσφυγή του στην προσβολή της παράλειψης απάντησης – στην οποία περίπτωση η προσφυγή θα παρέμενε χωρίς αντικείμενο – αλλά προσβάλλει την παράλειψη ως τεκμαιρόμενη αρνητική απόφαση. Τυχόν επιτυχία της προδικαστικής σε τέτοια περίπτωση, θα είχε ως αποτέλεσμα την σιωπηρή κατάργηση του άρθρου 36 του Νόμου.
Εντούτοις, λόγω της γενικότητας και αοριστίας με την οποία εκφράστηκε το αίτημα προς τον καθ’ ου η αίτηση, δεν εμπίπτει στα πλαίσια εφαρμογής του άρθρου 33(1)(β) του Νόμου εφόσον ο αιτητής δεν προσδιορίζει τι ζητά έτσι ώστε να ενεργοποιείται η υποχρέωση της διοίκησης να προβεί σε διοικητική ενέργεια. Με τη γενική αναφορά σε «αντισταθμιστικά μέτρα και αποκατάσταση» δεν θεωρώ ότι ο καθ’ ου η αίτηση όφειλε να πράξει κάτι και δεν το έπραξε. Η υποχρέωση της διοίκησης να ανταποκρίνεται με συνέπεια σε αιτήματα ή παράπονα των διοικουμένων είναι άμεσα συνυφασμένη με την υποχρέωση των διοικουμένων να εκφράζουν συγκεκριμένα αιτήματα ή παράπονα και όχι αοριστίες και γενικότητες οι οποίες δεν μπορούν να οδηγήσουν σε αποτελεσματικές ενέργειες.
Για τους πιο πάνω λόγους, καταλήγω ότι η προσφυγή απορρίπτεται με €800 έξοδα εναντίον του αιτητή και υπέρ του καθ’ ου η αίτηση.
Ε. Μιχαήλ, Δ.Δ.Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο