Legislator Giurisprudenza & Legislazione
Υπόθεση Αρ. 984/2014 ECLI:CY:DD:2017:167 Generato dall'IA

Administrative Court annuls tender decision for failing to reject bid missing mandatory documents ex ante.

Numero d'incarto Υπόθεση Αρ. 984/2014
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Cipro (CY)
Data della decisione
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Administrative Court annulled the tender authority's decision to award a contract to a bidder who failed to submit mandatory documents with their offer. The authority had incorrectly accepted late-submitted evidence, violating the principle that missing mandatory documents must be rejected at the time of submission. The court ruled that allowing such late corrections undermines the integrity of the tender process and established that offers lacking required documents are void ab initio.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Articles 146 of the Constitution; The tender authority must reject offers lacking mandatory documents submitted at the time of bid, and cannot validate such offers through subsequent evidence or clarification requests.

Parole chiave

Generato dall'IA
tender procedure mandatory documents void ab initio administrative review ex ante rejection bid evaluation constitutional review rispetto dei requisiti formali

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Article 146 of the Constitution

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Theologou Thalía A. κ.ά. ν. Kτηματικής Eταιρείας Nέμεσις Λτδ. (1998) 1 ΑΑΔ 407
Memrb International Ltd ν. Ολύμπιου Τουμάζου (2004) 1 ΑΑΔ 1242
Memrb International Ltd ν. Ολύμπιου Τουμάζου (2004) 1 ΑΑΔ 1242
Mιχαήλ Στέφανος ν. Alpha Bank Ltd (2009) 1 ΑΑΔ 941
Mιχαήλ Στέφανος ν. Alpha Bank Ltd (2009) 1 ΑΑΔ 941
Αρχή Hλεκτρισμού Kύπρου ν. Bulk Oil Ag (1997) 3 ΑΑΔ 182
General Constructions Ltd ν. Δήμου Λεμεσού (1998) 3 ΑΑΔ 584
General Constructions Ltd ν. Δήμου Λεμεσού (1998) 3 ΑΑΔ 584
LUCE ATALIOTIS LTD ν. ΑΡΧΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΥΠΡΟΥ, Υπόθεση αρ. 662/2004
LUCE ATALIOTIS LTD ν. ΑΡΧΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΥΠΡΟΥ, Υπόθεση αρ. 662/2004, 27 Iουλίου 2006
ECLI:CY:DD:2017:167
Administrative Court annuls tender decision for failing to reject bid missing mandatory documents ex ante.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

ΑΝΑΦΟΡΕΣ:

Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

Θεολόγου Θάλεια A. κ.ά. ν. Kτηματικής Eταιρείας Nέμεσις Λτδ. (1998) 1 ΑΑΔ 407

Memrb International Ltd ν. Ολύμπιου Τουμάζου (2004) 1 ΑΑΔ 1242

Mιχαήλ Στέφανος ν. Alpha Bank Ltd (2009) 1 ΑΑΔ 941

Aιμίλιος Έλληνας & Σία Λτδ ν. Yπουργείου Oικονομικών και Άλλου (1990) 3 ΑΑΔ 181

Α. Π. Λουκαΐδης Λτδ ν. Δημοκρατίας (1990) 3 ΑΑΔ 862

Tamassos Suppliers ν. Δημοκρατίας (1992) 3 ΑΑΔ 60

Aρχή Hλεκτρισμού Kύπρου ν. Bulk Oil Ag (1997) 3 ΑΑΔ 182

General Constructions Ltd ν. Δήμου Λεμεσού (1998) 3 ΑΑΔ 584

Kυπριακή Δημοκρατία ν. S. Kyriakou Euromarket Ltd (2000) 3 ΑΑΔ 692

Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου ν. Secure Trading Ltd (2002) 3 ΑΑΔ 290

Kυπριακή Δημοκρατία ν. C.H. Heat-Flow MechanicalContractors Ltd (2005) 3 ΑΑΔ 363

LUCE ATALIOTIS LTD ν. ΑΡΧΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΥΠΡΟΥ, Υπόθεση αρ. 662/2004, 27 Iουλίου 2006

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:

ECLI:CY:DD:2017:167

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (Υπόθεση Αρ. 984/2014)

2 Μαΐου 2017

[Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.]

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

AGF TRADING & ENGINEERING LTD

Αιτήτριας,

-ΚΑΙ-

1. ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ

2. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ

Καθ’ ων η αίτηση.

______________­_

Φ. Καμένος, για Μαρκίδη, Μαρκίδη & Σία Δ.Ε.Π.Ε., δικηγόροι για την αιτήτρια.

Δ. Καλλή, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, δικηγόρο για καθ’ ων η αίτηση.

______________­__

ΑΠΟΦΑΣΗ

Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.: Με την θεραπεία 1 στην παρούσα προσφυγή η αιτήτρια εξαιτείται ως ακολούθως:

«1. Διακήρυξη του Δικαστηρίου ότι η απόφαση της Καθ’ ης η Αίτηση 1 ημερομηνίας 16.05.2014, αντίγραφο της οποίας επισυνάπτεται ως Παράρτημα «Α» στην παρούσα, και με την οποία η καθ’ ης η αίτηση 1 απέρριψε την Ιεραρχική προσφυγή υπ’ αριθμό 53/2013 που είχε ασκηθεί από την Αιτήτρια και επεκύρωσε την απόφαση των Καθ’ ων η αίτηση 2 ημερ. 21.11.2013, η οποία είχε κοινοποιηθεί στην Αιτήτρια με επιστολές ημερομηνίας 26.11.2013 και/ ή 28.11.2013 και με την οποία οι Καθ’ ων η αίτηση 2 είχαν αποφασίσει να αναθέσουν την «Προσφορά για την Προμήθεια, Εγκατάσταση και Συντήρηση Υπολογιστικών Τομογράφων για τα Νοσοκομεία Πάφου, Λάρνακας και Αμμοχώστου (Σ.Υ. 67/2012)» στην εταιρεία Phadisco Ltd είναι άκυρη και στερείται οποιουδήποτε εννόμου αποτελέσματος.»

Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης είναι τα ακόλουθα:

Στις 12.6.2013 η Διεύθυνση Αγορών και Προμηθειών του Υπουργείου Υγείας, με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, προκήρυξε το διαγωνισμό υπ’ αριθμόν Σ.Υ. 67/2012 με τίτλο «Προσφορά για την Προμήθεια, Εγκατάσταση, και Συντήρηση Υπολογιστικών Τομογράφων για τα Νοσοκομεία Πάφου και Λάρνακας» (εφεξής «ο διαγωνισμός»).

Στις 19.8.2013 ο τίτλος του διαγωνισμού τροποποιήθηκε σε «Προσφορά για την Προμήθεια, Εγκατάσταση και Συντήρηση Υπολογιστικών Τομογράφων για τα Νοσοκομεία Πάφου, Λάρνακας και Αμμοχώστου».

Για το διαγωνισμό υποβλήθηκαν τέσσερεις (4) προσφορές, μεταξύ των οποίων και αυτή της αιτήτριας.

Μετά από αξιολόγηση των προσφορών, η αναθέτουσα αρχή (Διεύθυνση Αγορών και Προμηθειών του Υπουργείου Υγείας) γνωστοποίησε, με επιστολή της στις 26.11.2013, την απόφαση της να κατακυρώσει τον επίδικο διαγωνισμό στην επίσης προσφοροδότρια εταιρεία Phadisco Ltd. Εναντίον της εν λόγω απόφασης η αιτήτρια καταχώρησε ιεραρχική προσφυγή ενώπιον της καθ’ ης η αίτηση 1, η οποία απορρίφθηκε, με ομόφωνη απόφαση της τελευταίας ημερομηνίας 16.5.2014.

Εναντίον της εν λόγω απόφασης ασκήθηκε η παρούσα προσφυγή στις 15.7.2014 .

Πριν την εξέταση της ουσίας της προσφυγής, προέχει η εξέταση προδικαστικής ένστασης που προέβαλε η καθ’ ης η αίτηση, ότι λανθασμένα η προσφυγή στρέφεται και εναντίον του καθ’ ου η αίτηση 2, αφού μετά την έκδοση της προαναφερόμενης απόφασης της καθ’ ης η αίτηση 1, η όποια απόφαση του καθ’ ου η αίτηση 2 ενσωματώθηκε και απορροφήθηκε από την (προσβαλλόμενη) απόφαση της καθ’ ης η αίτηση 1.

Η εν λόγω προδικαστική ένσταση ευσταθεί (βλ. σχετικά και απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερομηνίας 13.1.2009 στην Προσφυγή Αρ. 674/2007 ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ CARL BROS A/S LDK CONSULTANTS ENGINEERS AND PLANNERS SA KAI ROIKOS ENGINEERING CONSULTANTS SA ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ κ.α.). Η προσφυγή απαράδεκτα στρέφεται εναντίον και των καθ' ων η αίτηση αρ.2.

Επί της ουσίας, στη γραπτή αγόρευση της αιτήτριας, υπό τις σελίδες 3 μέχρι 21 και υπό τον λόγο ακυρώσεως 1 α) έως η) αυτής, προωθείται, καταρχήν, η θέση, ότι η προσφορά του ενδιαφερόμενου μέρους δεν πληρούσε και/ή δεν ήταν σύμφωνη με ουσιώδεις όρους των εγγράφων του διαγωνισμού, ενώ από αυτήν απουσίαζαν ουσιώδη δικαιολογητικά συμμετοχής. Αυτό, διότι, κατά την αιτήτρια:

α) Από την προσφορά του ενδιαφερόμενου μέρους απουσιάζουν πλήρως υποχρεωτικά δικαιολογητικά συμμετοχής, σύμφωνα με την παράγραφο 6.3 (1) (γ) του Τόμου Α (Μέρος Ι), την πρώτη παράγραφο του Εδαφίου 8.4.1 του Τόμου Α (Μέρος Ι) και το Παράρτημα 22 των εγγράφων του διαγωνισμού και η εν λόγω απουσία τους καθιστά την προσφορά του ενδιαφερομένου μέρους άκυρη εξ’ υπαρχής.

β) Από την προσφορά του ενδιαφερομένου μέρους απουσιάζει πλήρως το Παράρτημα 14-Στοιχεία Κατασκευαστή για τον Αξονικό Τομογράφο, σε αντίθεση με όσα προνοούνται στις υποπαραγράφους (δ) και (ε) της παραγράφου 8.4.2 των εγγράφων του διαγωνισμού και στο ίδιο το Παράρτημα 14.

γ) Και πάλιν σε σχέση με τον αξονικό τομογράφο και σε αντίθεση με την υποπαράγραφο (δ)(iv) της παραγράφου 8.4.2 των εγγράφων του διαγωνισμού, από την προσφορά του ενδιαφερομένου μέρους απουσιάζουν εξ’ ολοκλήρου οι δηλώσεις των κατασκευαστών, με τις οποίες θα εγγυώνται στην αναθέτουσα αρχή, ότι, σε περίπτωση ανάδειξης του προσφέροντα ως αναδόχου, θα διαθέσουν/κατασκευάσουν τα προϊόντα ή εξουσιοδοτήσεις των κατασκευαστών από τις οποίες να προκύπτει ότι, ο προσφέρων έχει το δικαίωμα να διαθέσει το συγκεκριμένα προϊόντα στην κυπριακή αγορά.

δ) Σε αντίθεση με την παράγραφο 24 των τεχνικών προδιαγραφών, Τόμος Γ, δεν πληρείται από την προσφορά του ενδιαφερομένου μέρους, η απαίτηση ότι η ποιότητα εικόνας πρέπει να είναι βέλτιστη για όλα τα διαθέσιμα «pitches» που ζητούνται.

ε) Σε αντίθεση με τη σημείωση 3 του Τόμου Γ (τελευταία σελίδα), η παραπομπή του ενδιαφερομένου μέρους για την τεκμηρίωση κάποιων σημείων της προσφοράς του, είναι μια επιστολή υπογεγραμμένη από την GE Healthcare Ελλάδος και όχι από την κατασκευάστρια εταιρεία (δεδομένου ότι η χώρα προέλευσης είναι η Κίνα).

στ) Σε αντίθεση με τα έγγραφα του διαγωνισμού και, ιδίως, με τον όρο 8.4.2 α του Τόμου Α (Μέρος Ι), το ενδιαφερόμενο μέρος αμέλησε να περιγράψει αναλυτικώς τον προσφερόμενο εξοπλισμό, ούτως ώστε να μπορεί να διαπιστωθεί, κατά πόσο συμμορφώνεται με όλες τις αναλυτικές απαιτήσεις-Τεχνικές Προδιαγραφές του Τόμου Γ των εγγράφων του διαγωνισμού.

ζ) Σε αντίθεση με τη σελίδα 6 παράγραφος «I» (άνωθεν της υποπαραγράφου 38) του Τόμου Γ, από την προσφορά του ενδιαφερόμενου μέρους απουσιάζει πλήρως το «DICOM 3 conformance statement»).

η) Σε αντίθεση με τον Τόμο Ε: Εργασίες Συντήρησης των εγγράφων του διαγωνισμού, στην προσφορά του ενδιαφερομένου μέρους περιλαμβάνεται μόνο «Maintenance Protocol» και όχι οδηγίες διάγνωσης βλαβών του κατασκευαστή ή τυπωμένες οδηγίες διάγνωσης βλαβών, σύμφωνα με τις εισηγήσεις του κατασκευαστή. Συνεπώς, το εν λόγω πρωτόκολλο είναι ελλιπές.

Όλοι οι πιο πάνω ισχυρισμοί έγιναν από την αιτήτρια και ενώπιον της Αναθεωρητική Αρχής Προσφορών και καταγράφηκαν στις σελ. 2 μέχρι 5 αυτής. Οι αντίστοιχες απαντήσεις της αναθέτουσας αρχής (Διεύθυνση Αγορών και Προμηθειών του Υπουργείου Υγείας) επί των πιο πάνω ζητημάτων, καταγράφηκαν στις σελ. 6 μέχρι 11 της απόφασης της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών.

Όσον αφορά το σημείο α) ανωτέρω η απόφαση της καθ’ ης η αίτηση ήταν, κατά λέξη, η ακόλουθη (βλ. σελ. 12 μέχρι 14 της απόφασης της):

«…Σε σχέση με τη παράλειψη της επιτυχούσας να προσκομίσει με την προσφορά της αντίγραφο άδειας επαγγέλματος στην αντίστοιχη ειδικότητα για τους μηχανικούς παρατηρούμε τα εξής:

Στον όρο 6.3. τεχνικές και επαγγελματικές ικανότητες αναφέρεται ότι για τη συμμετοχή στο διαγωνισμό οι ενδιαφερόμενοι οικονομικοί φορείς πρέπει υποχρεωτικά, μεταξύ άλλων προϋποθέσεων που πρέπει να πληρούν σε σχέση με τις τεχνικές και επαγγελματικές τους ικανότητες, να εργοδοτούν μόνιμα αριθμό ατόμων στην ειδικότητα όπως καθορίζονται στο Παράρτημα 2 του Μέρους ΙΙ. Στο Παράρτημα 2 του διαγωνισμού (ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΩΝ ΟΔΗΓΙΩΝ ΠΡΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ-ΤΟΜΟΣ Α ΜΈΡΟΣ ΙΙ: ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΕΝΤΥΠΑ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ) γίνεται αναφορά στον όρο 6.3.1.γ και προσδιορίζεται ο αριθμός των εργοδοτουμένων σε ειδικότητα. Στον όρο 8.4.1.ε.i αναφέρεται ότι για την πιστοποίηση των τεχνικών και επαγγελματικών ικανοτήτων του προσφέροντα του όρου 6.3 των εγγράφων του διαγωνισμού πρέπει να υποβληθεί συμπληρωμένο το έντυπο, υπόδειγμα του οποίου παρατίθεται στα έγγραφα του διαγωνισμού ως Παράρτημα 8 του Μέρους ΙΙ. Στον ίδιο όρο αναφέρεται ότι η Αναθέτουσα Αρχή και το αρμόδιο για ανάθεση όργανο διατηρούν το δικαίωμα σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας να ελέγξουν την ορθότητα των στοιχείων του Παραρτήματος 8 και προς το σκοπό αυτό ο προσφέρων οφείλει εάν του ζητηθεί να υποβάλει στοιχεία τεκμηρίωσης για το προσωπικό που εργοδοτεί σύμφωνα με τον όρο 6.3.γ ως εξής:

«Για τους μηχανικούς αντίγραφο ισχύουσας άδειας επαγγέλματος στην αντίστοιχη ειδικότητα ή για όσους μηχανικούς είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) ή σε τρίτες χώρες που έχουν υπογράψει και κυρώσει τη Διεθνή Συμφωνία περί Δημοσίων Συμβάσεων (GPA) ή έχουν υπογράψει και κυρώσει συμφωνίες σύνδεσης ή διμερείς συμφωνίες με την Ευρωπαϊκή Ένωση ή με την Κυπριακή Δημοκρατία αντίγραφο ισχύουσας άδειας επαγγέλματος στην αντίστοιχη ειδικότητα ή σχετική βεβαίωση που εκδίδεται από αντίστοιχα επαγγελματικά μητρώα […].

Από το Παράρτημα 8 του Μέρους ΙΙ το οποίο παραπέμπει στο Παράρτημα 2, 1.4.2 μ τίτλο Έντυπο Τεχνικής και Επαγγελματικής Επάρκειας: Στοιχεία Εργοδοτουμένων αλλά και όλα τα πιο πάνω σε συμφωνία με την Αναθέτουσα Αρχή θεωρούμε ότι τα στοιχεία τεκμηρίωσης θα πρέπει να υποβληθούν, εφόσον αυτά ζητηθούν από την Αναθέτουσα Αρχή. Το Παράρτημα 22 το οποίο επικαλούνται οι Αιτητές δεν μπορεί να ειδωθεί ανεξάρτητα και χωρίς να ληφθούν υπόψη τα άλλα στα οποία αυτό παραπέμπει. Η υποβολή των συγκεκριμένων στοιχείων καθίσταται υποχρεωτική και οδηγεί σε απόρριψη προσφοράς όταν ζητηθεί από την Αναθέτουσα Αρχή επιπλέον τεκμηρίωση των στοιχείων του Παραρτήματος 8 και δεν δοθούν από τον προσφοροδότη κάτι βέβαια που δεν ισχύει στην παρούσα περίπτωση…»

Η αναλυιτκή θέση της αιτήτριας, όσον αφορά τον πιο πάνω λόγο ακυρώσεως, συνίσταται στο ότι θεωρεί, ιδιαίτερα με βάση το λεκτικό του εδαφίου 8.4.1 («8.4.1 Δικαιολογητικά συμμετοχής- Ο κάθε Προσφέρων οφείλει να υποβάλει τα ακόλουθα έγγραφα και στοιχεία που σχετίζονται με τα Δικαιολογητικά Συμμετοχής και την Τεχνική Προσφορά, εφόσον αυτά ζητούνται στο Παράρτημα 22 του Μέρους ΙΙ»), αλλά, ιδιαίτερα, του τίτλου του Παραρτήματος 22 και των αναφερομένων σε αυτόν («ΕΝΤΥΠΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΛΗΘΟΥΝ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΣΦΟΡΑ- Ο προσφέρων είναι υπόχρεος να υποβάλει με την προσφορά του τα ακόλουθα έγγραφα. Στην αντίθετη περίπτωση η προσφορά του δεν θα ληφθεί υπόψη και θα απορριφθεί.» ότι η προσκόμιση με την προσφορά της αιτήτριας αντιγράφου άδειας επαγγέλματος στην αντίστοιχη ειδικότητα για τους μηχανικούς.

Η πλευρά της αιτήτριας παραπέμπει, με τη γραπτή της αγόρευση προς επίρρωση της θέσης της, και σε άλλη προσφορά («προσφορά για την προμήθεια, εγκατάσταση και συντήρηση τραπεζιών χειρουργείου για τις ανάγκες των Κρατικών Νοσηλευτηρίων» Αρ. Διαγωνισμού Σ.Υ. 04/2012, Αρ. Φακ. Υ.Υ. 13.25.004.038) στην οποία η εκεί προσφορά της είχε απορριφθεί (η σχετική επιστολή επισυνάπτεται στη γραπτή της αγόρευση) χωρίς να αξιολογηθεί, με την αιτιολογία, ότι δεν είχε υποβάλει με την προσφορά της πιστοποιητικό από το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων για 4 εργοδοτουμένους της, το οποίο προβλεπόταν στο εκεί Παράρτημα 22. Το τελευταίο, αυτό, ζήτημα, ωστόσο, δεν θα με απασχολήσει, δεδομένου, ότι η εν λόγω επιστολή σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη ως μαρτυρία, αφού δεν εισάχθηκε με τον ορθό δικονομικά τρόπο. Ως είναι, πλέον, πάγια νομολογημένο, οι γραπτές αγορεύσεις δεν αποτελούν αποδεκτό μέσο προσκόμισης μαρτυρίας.

Μελέτησα τα πιο πάνω με προσοχή, υπό το φώς και της νομολογίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου.

Η προκήρυξη ενός διαγωνισμού και οι όροι του αποτελούν πράξη κανονιστικού περιεχομένου που δεσμεύει τόσο τη διοίκηση, όσο και τους διαγωνιζόμενους. Ως εκ τούτου, η παράβαση ουσιωδών όρων συνεπάγεται ακυρότητα (Βλ. General Constructions Ltd v. Δήμου Λεμεσού (1998) 3 Α.Α.Δ. 584).

Οι όροι προκήρυξης διαγωνισμού θεωρούνται κατ’ ουσία διάταξη νόμου, η δε παράβασή τους συνιστά παράβαση κανόνα δικαίου (βλ. Αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας 152/39, 245/43).

Σε κάθε περίπτωση η διοίκηση και οι διαγωνιζόμενοι προσφοροδότες δεσμεύονται από τους όρους, οι οποίοι πρέπει να ερμηνεύονται στενά και αυστηρά (Βλ. Αιμίλιος ΄Ελληνας και Σία Λτδ ν. Υπουργείου Οικονομικών κ.α. (1990) 3 Α.Α.Δ. 181 και Λουκής Π. Λουκαΐδης Λτδ ν. Δημοκρατίας (1990) 3 Α.Α.Δ. 862, Δημοκρατία ν. S. Kyriakos Euromarket Ltd (2000) 3 Α.Α.Δ. 692).

Για σκοπούς ίσης μεταχείρισης όλων των προσφοροδοτών, το δημόσιο συμφέρον απαιτεί, όπως οι ουσιώδεις όροι του διαγωνισμού να εφαρμόζονται αυστηρά χωρίς να επιτρέπονται παρεκκλίσεις, οι οποίες στις πλείστες περιπτώσεις εγείρουν ερωτηματικά, όσο καλοπροαίρετα και αν φαίνεται ότι ενήργησε η διοίκηση.

Η σημασία ενός όρου προσδιορίζεται από το κατά πόσον η τήρηση του είναι αποφασιστικής σημασίας για τη λήψη της απόφασης για κατακύρωση της προσφοράς (Βλ. Tamassos Suppliers Ltd. v. Δημοκρατίας(1992) 3 ΑΑΔ 60). Το κριτήριο για τον προσδιορισμό της υπόστασης του όρου του διαγωνισμού είναι αντικειμενικό, ανήκει στο Δικαστήριο έχοντας υπόψη ταυτόχρονα ότι ένας δημόσιος διαγωνισμός αποσκοπεί στην εξυπηρέτηση του ευρύτερου δημόσιου συμφέροντος (βλ. P. Steft & Co. v. Δημοκρατίας, Υπόθ. Αρ. 891/88, ημερομηνίας 11.10.1990).

Από τη στιγμή που ένας όρος κρίνεται ουσιώδης, δεν χωρεί διαφοροποίηση μεταξύ ουσιώδους και επουσιώδους απόκλισης από αυτόν (βλ. Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου ν. Bulk Oil A.G. (1997) 3 Α.Α.Δ. 182 και Δημοκρατίας ν. CH Heat Flow Mechanical Contractors Ltd (2005) 3 Α.Α.Δ 363).

Κρίνω, ότι η σωστή ανάγνωση του ζητήματος, είναι αυτή που εισηγείται η πλευρά της αιτήτριας. Από το λεκτικό του Παραρτήματος 22 είναι σαφές, ότι αφενός τα έγγραφα που εκεί ζητούνται πρέπει να υποβληθούν με την προσφορά (σε αυτά συμπεριλαμβάνεται και αντίγραφο άδειας επαγγέλματος στην αντίστοιχη ειδικότητα για τους μηχανικούς), ενώ σαφώς ορίζεται, ότι σε αντίθετη περίπτωση, η προσφορά δεν θα ληφθεί υπόψη και θα απορριφθεί. Όπου το λεκτικό είναι σαφές, δεν χωρεί άλλη από τη γραμματική ερμηνεία του ζητήματος, ως αντίθετα εδώ έπραξε η καθ’ ης η αίτηση 1, υιοθετώντας την ερμηνευτική θέση, ότι «…Το Παράρτημα 22 το οποίο επικαλούνται οι Αιτητές δεν μπορεί να ειδωθεί ανεξάρτητα και χωρίς να ληφθούν υπόψη τα άλλα στα οποία αυτό παραπέμπει..».

Στην απόφαση ημερομηνίας 29.4.2011 στην Προσφυγή Αρ. 1531/2009 .Π.Κ. ΙΩΑΝΝΟΥ ΥΙΟΙ ΛΤΔ ν. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ κ.ά. αναφέρθηκαν και τα εξής, με δικές μου υπογραμμίσεις:

«…Ο βασικός κανόνας ερμηνείας είναι η απόδοση στο κείμενο και τις χρησιμοποιούμενες λέξεις της φυσικής, γραμματικής ερμηνείας τους. Όταν μια τέτοια ερμηνεία επιτρέπει την απόδοση στο κείμενο μιας καθόλα εύλογης κατάληξης, τότε δεν αναζητείται η χρήση άλλων ερμηνευτικών κανόνων. (Cross: Statutory Interpretation σελ. 14-15 και 28-80, Mitchell v. Torrup (1766) Park 227, Becke v . Smith (1836) 6 H.L. Cas 61, Pinner v. Everett (1969) 3 All 257 και Jones v. D.P.P. (1962) AC 635). Η γραμματική έννοια των λέξεων που χρησιμοποιούνται και η ταυτόχρονη απόδοση σ’ αυτές τέτοιας λογικής ερμηνείας που να οδηγεί στην πραγμάτωση του σκοπού αποτελεί οδηγό (Memrb International Ltd v. Τουμάζου (2004) 1 Α.Α.Δ. 1242). Κριτήριο στην ερμηνεία είναι η απόδοση στο κείμενο της έννοιας που αυτό μεταφέρει στο μέσο λογικό άνθρωπο (Θεολόγου ν. Κτηματικής Εταιρείας Νέμεσις Λτδ (1998) 1 Α.Α.Δ. 407 και Μιχαήλ ν. Alpha Bank Λτδ (2009) 1 Α.Α.Δ. 941). Η ερμηνεία του όρου του διαγωνισμού ελέγχεται επομένως σε συνάρτηση με την από τον προσφοροδότη ικανοποίηση του κατά την υποβολή της προσφοράς του (Αρχής Τηλεπικοινωνιών Κύπρου ν. Secure Trading Ltd (2002) 3 Α.Α.Δ. 290)…»

Η προσκόμιση των εγγράφων που απαιτούσε το Παράρτημα 22 των εγγράφων του διαγωνισμού με την προσφορά ήταν ουσιώδης όρος και υποχρεωτικός/επιτακτικός. Αυτό φανερώνει όχι μόνο η χρήση της λέξης «πρέπει» στον τίτλο του, αλλά και το κείμενο του («Ο προσφέρων είναι υπόχρεος να υποβάλει με την προσφορά του τα ακόλουθα έγγραφα. Στην αντίθετη περίπτωση η προσφορά του δεν θα ληφθεί υπόψη και θα απορριφθεί.»).

Στην απόφαση ημερομηνίας 12.6.2012 στην Προσφυγή Αρ. 1338/2009 LUCE ATALIOTIS ΚΑΙ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ κ.α. λέχθηκαν και τα εξής, με δικές μου υπογραμμίσεις:

«…Εξέτασα τους αντίστοιχους ισχυρισμούς και έχω καταλήξει, για τους λόγους που εξηγώ στη συνέχεια, ότι η προδικαστική ένσταση ευσταθεί. Η όλη διατύπωση του όρου που απαιτούσε την πιστοποίηση του δικαιώματος συμμετοχής με την παρουσίαση επισήμων αποδεικτικών στοιχείων είναι τέτοια που είναι διατακτικής μορφής. Η λέξη είναι «οφείλει» και τα έγγραφα αυτά έπρεπε να είχαν επισυναφθεί με την υποβολή της προσφοράς και όχι εκ των υστέρων.

Η δέσμη εγγράφων που εφοδίασε εκ των υστέρων η αιτήτρια, όπως φαίνονται στην επιστολή της ημερ. 4/5/2009 δεν είναι απλώς «διευκρινιστική» με την έννοια του όρου 4.3 των εγγράφων του Διαγωνισμού.

Η ενέργεια της Αναθέτουσας Αρχής να ζητήσει διευκρινίσεις δεν ήταν επιτρεπτή καθότι σύμφωνα με τη νομολογία, μια προσφορά που είναι άκυρη διότι παραβιάζει ουσιώδη όρο ή όρους του διαγωνισμού, δεν μπορεί να καθίσταται έγκυρη με την εκ των υστέρων παρουσίαση των εγγράφων ή στοιχείων που έπρεπε να είχαν υποβληθεί από την αρχή μαζί με την προσφορά. Σε παρόμοια απόφαση είχα καταλήξει και στην υπόθεση Luce Ataliotis Ltd. ν. Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου υποθ. αρ. 662/2004 ημερ. 27/7/2006. Επομένως η υπόθεση θα πρέπει να απορριφθεί γι' αυτό το λόγο χωρίς την ανάγκη να εξεταστεί στην ουσία της….»

Συνεπώς, με βάση τα προαναφερθέντα, ο λόγος ακυρώσεως, ότι από την προσφορά του ενδιαφερόμενου μέρους απουσιάζουν πλήρως υποχρεωτικά δικαιολογητικά συμμετοχής, σύμφωνα με την παράγραφο 6.3 (1) (γ) του Τόμου Α (Μέρος Ι), την πρώτη παράγραφο του Εδαφίου 8.4.1 του Τόμου Α (Μέρος Ι) και το Παράρτημα 22 των εγγράφων του διαγωνισμού και η εν λόγω απουσία τους καθιστά την προσφορά του ενδιαφερομένου μέρους άκυρη εξ’ υπαρχής, ευσταθεί. Η σχετική περί του αντιθέτου, εδώ επίδικη, απόφαση της καθ’ ης η αίτηση 1 είναι εσφαλμένη.

Η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται για τον πιο πάνω λόγο. Ενόψει του πιο πάνω αποτελέσματος, παρέλκει η εξέταση των υπολοίπων λόγων ακυρότητος.

Επιδικάζονται έξοδα 1300 ευρώ υπέρ της αιτήτριας και εναντίον της καθ’ ης η αίτηση.

Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΔΔΔ.

cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο