Administrative court annuls housing aid rejection due to unreasonable delay and application of new law.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Administrative Court annulled the Housing Aid Committee's decision rejecting the applicant's self-building assistance request. The applicant argued the authorities unreasonably delayed the review for over a year and incorrectly applied new income criteria after the delay. The court found that the administration failed to act within a reasonable time and erroneously applied the post-delay legal regime, thus violating principles of good administration.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArticles 9 and 10 of the General Principles of Administrative Law Law 158(I)/1999; If an administrative body fails to act within a reasonable time, the applicable legal regime is that in force at the end of that period, and the decision is invalid if based on a different regime.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
ΑΝΑΦΟΡΕΣ:
Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Δημοτική Επ. Αγ. Δομετίου ν. Χριστοφόρου κ.α. (1994) 3 ΑΑΔ 434
Κυπριακή νομοθεσία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Ν. 158(I)/1999 - Ο περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμος του 1999
ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:
ECLI:CY:DD:2016:351
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
(Υπόθεση Αρ. 579/2014)
27 Οκτωβρίου, 2016
[Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ – ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΔΔΔ]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ
ΓΕΩΡΓΙΟ ΓΕΩΡΓΙΟΥ
Αιτητής,
-και-
ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ
ΥΠΟΥΡΓΕΊΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΚΤΟΠΙΣΘΕΝΤΩΝ
Καθ’ ων η αίτηση.
Α. Τσαρκάτζιης, για Χρίστος Πατσαλίδης Δ.Ε.Π.Ε, για τον αιτητή.
Θ. Πιπερή (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για τους καθ’ ων η αίτηση.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ-ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΔΔΔ: Ο αιτητής, προσβάλλει τη νομιμότητα της απόφασης των καθ’ ων η αίτηση που του κοινοποιήθηκε με επιστολή του Υπουργείου Εσωτερικών, Υπηρεσία Μέριμνας και Αποκατάστασης Εκτοπισθέντων, ημερομηνίας 15/4/2011 και με την οποία απερρίφθη το αίτημα του για παροχή στεγαστικής βοήθειας για αυτοστέγαση σε ιδιόκτητο οικόπεδο στον Αστρομερίτη.
Τα γεγονότα της περίπτωση είναι σε συντομία τα ακόλουθα:
Ο αιτητής, ηλικίας 44 ετών, είναι εκτοπισμένος από την Μόρφου. Στις 23/11/2011 υπέβαλε αίτηση στην Υπηρεσία Μέριμνας και Αποκατάστασης Εκτοπισθέντων για παραχώρηση οικονομικής βοήθειας για ανέγερση κατοικίας σε ιδιόκτητο οικόπεδο στον Αστρομερίτη. Στις 20/2/2012 με επιστολή τους οι καθ’ ων η αίτηση κάλεσαν τον αιτητή για συνέντευξη στις 25/4/2012, στην οποία και προσήλθε προσκομίζοντας όλα τα στοιχεία που του ζητήθηκαν. Στις 29/8/2012, ο αιτητής έλαβε νέα επιστολή από τους καθ’ ων η αίτηση με την οποία του ζητήθηκε όπως προσκομίσει στις 11/9/2012 δύο επιπρόσθετα στοιχεία, τα οποία και προσκόμισε.
Η αίτηση του τελικά εξετάστηκε από την Επιτροπή Στεγαστικής Βοήθειας στη συνεδρίαση της ημερομηνίας 29/11/2013 και απερρίφθη λόγω του ότι το εισόδημα της οικογένειας του αιτητή είναι εκτός κριτηρίων. Η πιο πάνω απόφαση, κοινοποιήθηκε στον αιτητή με επιστολή των καθ’ ων η αίτηση ημερομηνίας 15/4/2014.
Ο ευπαίδευτος συνήγορος για τον αιτητή, ισχυρίζεται ότι οι καθ’ ων η αίτηση παράνομα και/ή κατά παράβαση της καλής πίστης, παρέλειψαν να προβούν εντός εύλογου χρόνου στην εξέταση της αίτησης του αιτητή με βάση το καθεστώς που ίσχυε κατά την υποβολή της αίτησης και ότι σκόπιμα και καταχρηστικά, λήφθηκε η απόφαση των καθ’ ων η αίτηση μετά την πάροδο εύλογου χρόνου από τον χρόνο καταχώρησης της αίτησης και αφού επήλθε τροποποίηση των κριτηρίων για παροχή στεγαστικής βοήθειας από το Υπουργικό Συμβούλιο.
Κατά τον συνήγορο του αιτητή, η έρευνα των καθ’ ων η αίτηση ολοκληρώθηκε από τον Απρίλιο του 2012 και από τις αρχές Σεπτεμβρίου του 2012 που ο αιτητής προσκόμισε και τα νέα επιπρόσθετα έγγραφα που του ζητηθήκαν, τίποτα δεν απέμεινε να πράξουν οι καθ’ ων η αίτηση, από το να εκδώσουν την απόφαση. Εντούτοις, γνωρίζοντας προφανώς ότι τον Νοέμβριο του 2013 επρόκειτο να αλλάξουν τα κριτήρια για παροχή στεγαστικής βοήθειας από το Υπουργικό Συμβούλιο, παρέλειψαν να εκδώσουν την απόφαση τους εντός του εύλογου χρόνου και στη βάση του τότε ισχύοντος νομικού καθεστώς, στη βάση του οποίου, ο αιτητής πληρούσε όλα τα κριτήρια.
Περαιτέρω, ο ευπαίδευτος συνήγορος για τον αιτητή, προβάλλει ότι δεν αναφέρεται οποιοσδήποτε λόγος που να δικαιολογεί την παρέλευση ενός έτους, από τη συμπλήρωση και ολοκλήρωση της έρευνας των καθ’ ων η αίτηση, μέχρι την τελική απόφαση.
Από την άλλη, η ευπαίδευτη συνήγορος για τους καθ’ ων η αίτηση αντιτείνει ότι η διοίκηση, δεν είχε άλλη επιλογή από το να εφαρμόσει την καθορισθείσα πολιτική και κριτήρια για την παροχή στεγαστικής βοήθειας, που ίσχυαν κατά τον ουσιώδη χρόνο λήψης της απόφασης και ότι υπάρχει τεκμήριο υπέρ της καλόπιστης άσκησης της διακριτικής ευχέρειας από τη διοίκηση, που στην προκείμενη περίπτωση δεν έχει ανατραπεί.
Κατ’ αναλογία, κατά την συνήγορο των καθ’ ων η αίτηση, δεν έχουν παραβιαστεί οι αρχές της χρηστής διοίκησης και δεν υπάρχει κατάχρηση εξουσίας, αφού η διοίκηση δεν είχε άλλη επιλογή από το να εφαρμόζει τα καθορισθέντα κριτήρια, παρόλο που αυτά διαφοροποιήθηκαν μεσούσης της διαδικασίας εξέτασης της αίτησης του αιτητή.
Τέλος υποστηρίζει ότι, η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει αβίαστα τόσο από το σώμα της πράξης, αλλά και συμπληρώνεται από το περιεχόμενο του φακέλου, κατά τρόπο ώστε να μην αφήνονται αμφιβολίες για τους λόγους της απόρριψης της αίτησης.
Έχω εξετάσει τις εκατέρωθεν θέσεις των ευπαιδεύτων συνηγόρων και αφού διεξήλθα το διοικητικό φάκελο, έχω καταλήξει στα ακόλουθα:
Αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι, η αίτηση για την παραχώρηση οικονομικής βοήθειας υπεβλήθη από τον αιτητή στις 23/11/2011 στη βάση του τότε ισχύοντος νομικού καθεστώτος, το οποίο άλλαξε στις 6/11/2013, με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου.
Φαίνεται επίσης από το διοικητικό φάκελο ότι, από τις 11/9/2012 που ο αιτητής προσκόμισε και τα δύο επιπρόσθετα στοιχεία που του ζητήθηκαν, σε καμία άλλη ενέργεια δεν έχουν προβεί οι καθ’ ων η αίτηση σε σχέση με την αίτηση του αιτητή, της οποίας η συλλογή όλων των σχετικών στοιχείων και εγγράφων, είχε ολοκληρωθεί κατ’ εκείνη την χρονική περίοδο. Η αμέσως επόμενη ενασχόληση της διοίκησης με την αίτηση του αιτητή, ήταν μετά την παρέλευση ενός και πλέον έτους, όταν στις 29/11/2013, απέρριψαν την αίτηση στη βάση του νέου, από 6/11/2013, νομικού καθεστώτος.
Σύμφωνα με τα άρθρα 9 και 10 του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου του 1999 (Ν.158(Ι)/1999):
«Κρίσιμο νομοθετικό καθεστώς.
9. Όταν το διοικητικό όργανο πρόκειται να εκδώσει μια πράξη, ύστερα από αίτηση, θα βασιστεί στο νομοθετικό καθεστώς που ισχύει κατά το χρόνο της έκδοσης της πράξης, ανεξάρτητα αν αυτό ήταν διαφορετικό κατά το χρόνο της υποβολής της σχετικής αίτησης. Όταν η διοίκηση, έπειτα από πάροδο εύλογου χρόνου, παραλείπει να προβεί στην εξέταση της αίτησης, λαμβάνεται υπόψη το καθεστώς που ίσχυε κατά το τέλος της εκπνοής του εύλογου χρόνου.
Άσκηση αρμοδιότητας μέσα σε εύλογο χρόνο.
10. Το διοικητικό όργανο πρέπει να ασκεί την αρμοδιότητά του μέσα σε εύλογο χρόνο, ώστε η απόφασή του να είναι επίκαιρη σε σχέση με τα πραγματικά ή νομικά γεγονότα στα οποία αναφέρεται. Ο καθορισμός του εύλογου χρόνου εξαρτάται από τις εκάστοτε ειδικές συνθήκες».
Σύμφωνα επίσης με τη νομολογία (βλ. Δημοτική Επιτροπή Αγίου Δομετίου v. Χριστόφορου Α. Χριστοφόρου κ.ά (1994) 3 ΑΑΔ 434), κρίσιμο νομικό καθεστώς για τη νομιμότητα των διοικητικών πράξεων, είναι αυτό που ισχύει κατά το χρόνο της έκδοσής της. Εάν όμως η διοίκηση δεν ενήργησε μέσα σε εύλογο χρόνο, τότε το ισχύον δίκαιο είναι εκείνο το οποίο ίσχυε κατά το χρόνο που έπρεπε να ληφθεί η προσβαλλόμενη απόφαση. Το κριτήριο του εύλογου χρόνου είναι αντικειμενικό και τελικός κριτής τούτου, είναι το Δικαστήριο. Η δε διοίκηση, έχει υποχρέωση να ενεργεί το ταχύτερο δυνατό μέσα στα πλαίσια της χρηστής διοίκησης.
Στην προκείμενη περίπτωση, έχει παρέλθει ο εύλογος υπό τις περιστάσεις χρόνος από την ολοκλήρωση της συλλογής όλων των στοιχείων στις 11/9/2012, μέχρι την έκδοση της απόφασης στις 29/11/2013 και οι καθ’ ων η αίτηση, χωρίς να προβάλλουν οποιαδήποτε αιτιολογία για την καθυστέρηση στην εξέταση της αίτησης και κατά παράβαση των πιο πάνω αρχών του διοικητικού δικαίου, ενήργησαν με βάση το νέο νομικό καθεστώς. Συνεπώς οι καθ’ ων η αίτηση παρέλειψαν να εξετάσουν την αίτηση του αιτητή εντός του εύλογου, υπό τις περιστάσεις τις παρούσας περίπτωσης, χρόνου και εσφαλμένα εξέτασαν την επίδικη αίτηση στην βάση του νέου νομικού καθεστώτος.
Υπό το φως των ανωτέρω, η προσφυγή επιτυγχάνει και η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται.
Επιδικάζονται €1.300 έξοδα πλέον Φ.Π.Α, υπέρ του αιτητή και εναντίον των καθ’ ων η αίτηση.
Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ – ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΔΔΔ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο