Administrative court dismisses admissibility objection but annuls contract award due to committee member's unrecorded absence.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe court first rejected the defendant's admissibility objection, ruling that the municipality's procurement actions constituted public law acts despite the private foundation's involvement. However, the court subsequently accepted a cancellation argument regarding the tender committee's second session, where a member's absence was not recorded in the minutes. Consequently, the court annulled the contract award decision made during that irregular session while leaving prior procedural steps intact.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArticles 146 of the Constitution; The admissibility objection regarding private law acts is rejected when the public body acts under statutory authority, but a procurement decision is annulled if a committee member's absence at a session is not duly recorded in the minutes.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
ΑΝΑΦΟΡΕΣ:
Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Kυπριακή Δημοκρατία ν. China Wanbao Engineering Corporation (2000) 3 ΑΑΔ 406
Κυπριακή Δημοκρατία ν. Μιχαήλ Σκλάβου (2007) 3 ΑΑΔ 473
ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:
ECLI:CY:DD:2016:241
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Υπόθεση αρ. 1519/12
5 Αυγούστου, 2016
[Μ. ΚΑΛΛΙΓΕΡΟΥ, ΠΔΔ]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ
Μεταξύ:
Αγγελική Αθανασίου
Αιτήτρια,
-και-
Δήμος Μέσα Γειτονιάς
Καθ’ ου η αίτηση.
………………………….
Παυλίνα Αθανασίου (κα), για την αιτήτρια
Γιώργος Χατζηπέτρου, για Λυσάνδρου & Θωμά Δ.Ε.Π.Ε., για τον καθ’ ου η αίτηση
………………………….
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Μ. ΚΑΛΛΙΓΕΡΟΥ, ΠΔΔ: Η αιτήτρια προσβάλλει τη νομιμότητα της απόφασης των καθ’ ων η αίτηση, Δήμου Μέσα Γειτονιάς, να κατακυρώσουν την προσφορά για αγορά υπηρεσιών Διευθύνοντος Προσωπικού για τις ανάγκες του Νηπιοπαιδοκομικού Σταθμού Γ.Ν. Καλογερόπουλου για την περίοδο 1/9/2012 – 31/7/2013, στο ενδιαφερόμενο μέρος Λουΐζα Θεοδοσίου, αντί στην ίδια.
Οι καθ’ ων η αίτηση στην Ένστασή τους, προβάλουν προδικαστική ένσταση, ότι η προσφυγή είναι απαράδεκτη, διότι η απόφαση των καθ’ ων η αίτηση δεν είναι πράξη εντός της σφαίρας του δημοσίου δικαίου, αλλά πράξη ιδιωτικού δικαίου, αφού ο Δήμος ενήργησε για λογαριασμό Ιδρύματος Ιδιωτικού Δικαίου. Όπως υποστήριξαν, το Ίδρυμα Γ.Ν. Καλογερόπουλου, στο οποίο ανήκει ο Νηπιοπαιδοκομικός Σταθμός, δεν έχει διοικητική δομή, ούτε έμμισθο προσωπικό ώστε να μπορεί να προσλαμβάνει προσωπικό, για τον Νηπιοπαιδοκομικό Σταθμό. Επισύναψαν προς τούτο Πιστοποιητικό Εγγραφής του εν λόγω Ιδρύματος. Η εξέταση της προδικαστικής ένστασης που άπτεται του παραδεκτού της προσφυγής, προέχει της εξέτασης παντός άλλου ζητήματος και ως εκ τούτου επιλαμβάνομαι αμέσως κατωτέρω.
Η προδικαστική ένσταση απορρίπτεται. Πέραν του να επισυνάψουν Πιστοποιητικό Εγγραφής του Ιδρύματος, οι καθ’ ων η αίτηση δεν πληροφόρησαν το Δικαστήριο, με ποιό τρόπο και δυνάμει ποιάς σχέσης, ο Δήμος Μέσα Γειτονιάς προχώρησε στην προκήρυξη προσφορών. Ο Δήμος Μέσα Γειτονιάς, οργανισμός δημοσίου δικαίου, προκήρυξε δημόσιο διαγωνισμό για αγορά υπηρεσιών, επιλήφθηκε με τα συλλογικά όργανά του και δυνάμει των διαδικασιών που προβλέπονται στο Νόμο (περί Δήμων Νόμος) και τους Κανονισμούς του και ως συνέπεια της επιλογής που έγινε, εκδόθηκε απόφαση κατακύρωσης της προσφοράς και υπογραφή συμβολαίου, με συμβαλλόμενους από την μία πλευρά το ενδιαφερόμενο μέρος και από την άλλη πλευρά τον Δήμο Μέσα Γειτονιάς, καθ’ ων η αίτηση. Στη σύμβαση που συνήφθη (Συνημμένο 6 στην Ένσταση) συνομολογήθηκε ότι η συμβαλλόμενη με τον Δήμο Μέσα Γειτονιάς, κα Λουΐζα Θεοδοσίου Πασχάλη, «θα παρείχε τις υπηρεσίες της προς τον Δήμο ….» κλπ. Το Ίδρυμα, για το οποίο γίνονται όλα αυτά, εξυπηρετείται μέσω σύμβασης που συνήφθη με τον Δήμο, δυνάμει αρμοδιοτήτων του Δήμου, ως οργανισμού δημοσίου δικαίου. Η αγορά υπηρεσιών ή η προμήθεια αγαθών προς οργανισμό δημοσίου δικαίου, γίνεται δια δημόσιου διαγωνισμού και των σχετικών διαδικασιών κατακύρωσης προκηρυχθείσας προσφοράς.
Μετά την απόρριψη της προδικαστικής ένστασης, προχωρώ να εξετάσω τους λόγους ακυρώσεως. Σε μία πολυσέλιδη γραπτή αγόρευση, η ευπαίδευτη συνήγορος της αιτήτριας βάλλει κατά της νομιμότητας της απόφασης για πολλούς λόγους ακυρώσεως, ειδικότερα όμως οι περισσότεροι εξ αυτών περιστρέφονται γύρο από θέμα του ακαδημαϊκού προσόντος του ενδιαφερόμενου μέρους, που κατά τους σχετικούς ισχυρισμούς δεν ήταν αναγνωρισμένο από το ΚΥΣΑΤΣ, ως αντίστοιχο πτυχίου πανεπιστημίου (μόνο ισότιμη αναγνώριση εξασφάλισε).
Ειδικότερα η αιτήτρια ισχυρίστηκε ότι παράνομα άλλαξε η προκήρυξη για τον συγκεκριμένο διαγωνισμό, ενώ την προηγούμενη χρονιά που ήταν η ίδια η επιτυχούσα προσφοροδότης και συμβλήθηκε με το Δήμο, τα προσόντα που απαιτούντο ήταν «(i) Πτυχίο Επιστημών της Αγωγής – Προδημοτική Εκπαίδευση, αναγνωρισμένο από το ΚΥΣΑΤΣ, Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος, (ii) Τριετής διοικητική πείρα και (iii) Να είναι καλού χαρακτήρα».
Στην επίδικη προκήρυξη της προσφοράς, που αυτή την φορά ήταν διαφορετική, αναφερόταν ότι τα απαιτούμενα προσόντα ήταν:
(i) Πιστοποιητικό ή δίπλωμα ανώτερης ή ανώτατης εκπαίδευσης στη βρεφοκομία, παιδοκομία, κοινωνική εργασία, ψυχολογία ή στα παιδαγωγικά.
(ii) Πενταετής διοικητική πείρα σε Νηπιαγωγείο ή/και Παιδοκομικό Σταθμό.
(iii) Ακεραιότητα χαρακτήρα, διοικητική και οργανωτική ικανότητα, υπευθυνότητα, πρωτοβουλία και ευθυκρισία.
(iv) Πολύ καλή γνώση της Ελληνικής γλώσσας.
Καταρχάς θα πρέπει να υπενθυμίσω, ότι οι λόγοι ακυρώσεως θα πρέπει να προβάλλονται μετ’ εννόμου συμφέροντος. Ένας αιτητής χάνει το έννομο συμφέρον του να προβάλλει λόγους ακυρώσεως κατά προδικαστικών σταδίων λήψης μίας απόφασης, αν ο ίδιος είτε ρητά είτε με τις ενέργειές του έχει αποδεχτεί τη νομιμότητα των ενεργειών της διοίκησης.
Έχει ήδη παγίως αποφασιστεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, ότι η συμμετοχή προσφοροδότη σε δημόσιο διαγωνισμό, του στερεί το έννομο συμφέρον να προσβάλει τη νομιμότητα των όρων του διαγωνισμού ή τις αποφάσεις που οδήγησαν στην προκήρυξη του διαγωνισμού. Εκτός εάν πριν την υποβολή της προσφοράς του, επιφύλαξε ρητά το δικαίωμά του να προσβάλει συγκεκριμένο όρο του διαγωνισμού, τον οποίο θεωρεί παράνομο, (Δημοκρατία ν. China Wanbao Engin. Corporation (2000) 3 A.A.Δ. 406 και Δημοκρατία ν. Pharmanet Ltd κ.α. (2011) 3 Α.Α.Δ. 1).
Στην υπόθεση που έχω ενώπιόν μου, η αιτήτρια έλαβε μέρος στον διαγωνισμό με την υποβολή δικής της προσφοράς, αδιαμαρτύρητα και τώρα βάλλει κατά του συγκεκριμένου όρου της προσφορά, που αφορά στα ακαδημαϊκά προσόντα.
Επομένως, απαράδεκτα και χωρίς έννομο συμφέρον προβάλλει λόγους ακυρώσεως, που αφορούν το στάδιο πριν την προκήρυξη του Διαγωνισμού. Ούτε, επομένως, η επιλογή των ακαδημαϊκών προσόντων που θα απαιτούντο στην προκήρυξη μπορεί να τύχει εξέτασης ως προς τη νομιμότητά της, ούτε οι διαδικασίες των καθ’ ων η αίτηση ενώπιον των συλλογικών τους οργάνων ή ενώπιον των επιτροπών στις οποίες τα τελευταία μεταβίβασαν αρμοδιότητες τους, δυνάμει εξουσίας που παρείχε ο νόμος και που οδήγησαν στην προκήρυξη του Διαγωνισμού. Ειδικότερα, ακριβώς για τον λόγο που εξήγησα ανωτέρω, απορρίπτεται ο λόγος ακυρώσεως που αφορά σε πάσχουσα διαδικασία πριν την προκήρυξη του διαγωνισμού.
Σε ότι αφορά τους υπόλοιπους λόγους ακυρώσεως για τη διαδικασία μετά την προκήρυξη του Διαγωνισμού, στον οποίο η αιτήτρια συμμετείχε αδιαμαρτύρητα με υποβολή προσφοράς, η αιτήτρια παραπονείται κυρίως, ότι δεν έγινε καμία έρευνα και δεν αξιολογήθηκε ορθά και με δέουσα έρευνα, το προσόν του ενδιαφερόμενου μέρους, το οποίο ως αποκτηθέν από το ενδιαφερόμενο μέρος από Τ.Ε.Ι. Αθηνών Ελλάδος, δεν ήταν κατά την εισήγησή της αντίστοιχο με πτυχίο πανεπιστημίου, δεν ήταν αναγνωρισμένο από το ΚΥΣΑΤΣ ως τέτοιο, ως οφείλετο, και δεν είχε ελεγχθεί η εγκυρότητά του. Η δε επιτροπή στην οποία ανατέθηκε ο έλεγχος και η αξιολόγηση των προσόντων δεν είχε «εξειδικευμένες» γνώσεις και ούτε συμμετείχε σε αυτήν μέλος από το «Υπουργείο Παιδείας» με αποτέλεσμα να μην έχουν ούτε σαφή εντολή, πώς θα «αξιολογούσαν» τα προσόντα.
Ο λόγος αυτός ακυρώσεως απορρίπτεται. Επειδή δε συμπλέκεται και με άλλους λόγους ακυρώσεως, που αφορούν στην μη δέουσα έρευνα για τα «πρόσθετα» προσόντα των «υποψηφίων» και εσφαλμένη αξιολόγηση του «καταλληλότερου» υποψηφίου για «διορισμό», που ήταν, κατά την σχετική εισήγηση, η αιτήτρια, με αναφορά από την συνήγορό της στη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου σχετική με την επιλογή υποψηφίων για διορισμό σε δημόσιες θέσεις, πρέπει να διευκρινιστεί, ότι δεν πρόκειται για διαδικασία διορισμού του καταλληλότερου υποψηφίου σε κενή θέση στην υπηρεσία στον Δήμο Μέσα Γειτονίας, αλλά για δημόσιο διαγωνισμό για επιλογή της πιο χαμηλής οικονομικά προσφοράς, από όλες εκείνες που θα αξιολογούνταν ότι πληρούν τους απαραίτητους όρους του Διαγωνισμού (και όχι περισσότερους από τους απαραίτητους). Επομένως, απορρίπτονται οι σχετικοί λόγοι ακυρώσεως μετά από αυτή την διευκρίνιση, ως ακολούθως:
Ο λόγος ακυρώσεως ότι το ενδιαφερόμενο μέρος δεν κατείχε ισότιμο και αντίστοιχο προσόν πανεπιστημιακού τίτλου ή πτυχίου και ότι δεν έγινε η δέουσα έρευνα για το θέμα αυτό και ότι η απόφαση είναι αναιτιολόγητη απορρίπτεται. Η αιτιολογία μίας απόφασης συμπληρώνεται και από τον διοικητικό φάκελο. Η αξιολόγηση ενός απαραίτητου προσόντος σε δημόσιο διαγωνισμό για αγορά υπηρεσιών, δεν μπορεί να επεκταθεί και σε απαιτήσεις εκτός των όρων του διαγωνισμού. Οι όροι του διαγωνισμού θεωρούσαν αρκετό να κατέχει ο προσφοροδότης «πιστοποιητικό ή δίπλωμα ανώτερης ή ανώτατης εκπαίδευσης στη βρεφοκομία, παιδοκομία, κοινωνική εργασία, ψυχολογία ή στα παιδαγωγικά».
Το ενδιαφερόμενο μέρος, όπως φαίνεται καθαρά από τα συνημμένα στην προσφορά της (στον διοικητικό φάκελο), κατέχει πτυχίο Βρεφονηπιοκομίας των Τ.Ε.Ι. Αθηνών (1998) και έχει εργαστεί στο Νηπιαγωγείο «Παιδικός Παράδεισος» από 1996 – 1998 καθώς και ήταν Ιδιοκτήτρια και Διευθύντρια του εγγεγραμμένου Παιδικού και Βρεφικού Σταθμού «Ο Γελαστός Λαγός» από το 1998 – 2005. Επισύναψε, σε αντίθεση με τους αντίθετους ισχυρισμούς της αιτήτριας, και Πιστοποιητικό του ΚΥΣΑΤΣ, που αποκτήθηκε μετά από αίτησή της, για ισοτιμία του Πτυχίου της με πτυχίο πανεπιστημιακού επιπέδου (2011). Το σχετικό Πιστοποιητικό του ΚΥΣΑΤΣ περιλήφθηκε στα έγγραφα που επισύναψε το ενδιαφερόμενο μέρος στην προσφορά της.
Το ενδιαφερόμενο μέρος δεν φαίνεται να υπολείπετο ούτε των ακαδημαϊκών προσόντων ούτε της αναφερόμενης πείρας από τους απαιτούμενους όρους της προκήρυξης. Η απόφαση της επιτροπής ήταν εύλογα επιτρεπτή. Το λιγότερο που θα μπορούσε κανείς να προσκομίσει για να κριθεί προσοντούχος, ήταν δίπλωμα ανώτερης εκπαίδευσης. Το ενδιαφερόμενο μέρος κατείχε αναγνωρισμένο από το ΚΥΣΑΤΣ, ως προς την ισοτιμία του, δίπλωμα ανώτατης εκπαίδευσης. Οι ισχυρισμοί της αιτήτριας ότι απαιτείτο απόδειξη αντιστοιχίας με πτυχίο πανεπιστημίου, στερούνται αναφορών στις σχετικές πρόνοιες της συγκεκριμένη επίδικης προκήρυξης, που αποτελεί το κανονιστικό καθεστώς, βάσει του οποίου κρίνεται η απόφαση, ως προς της άσκησης νόμιμης αξιολόγησης των απαραίτητων προσόντων/προδιαγραφών σε δημόσιο διαγωνισμό.
Σε σχέση με την μεταβίβαση αρμοδιοτήτων σε συμβουλευτική επιτροπή (την επιτροπή αξιολόγησης) για την αξιολόγηση των προσφορών, αυτή έγινε, όπως αναφέρει και η συνήγορος της αιτήτριας στη γραπτή αγόρευση, δυνάμει του άρθρου 45 του περί Δήμων Νόμου και δεν έχει η επιτροπή αυτή υπερβεί κατά οποιοδήποτε τρόπο τις αρμοδιότητές της. Η αιτήτρια δεν μπόρεσε να στοιχειοθετήσει τον ισχυρισμό της, ότι η επιτροπή θα έπρεπε να περιλαμβάνει ως μέλος της και λειτουργό του Υπουργείου Παιδείας, ο οποίος παρέμεινε αόριστος. Καμία νομοθετική διάταξη δεν επιβάλλει στους καθ’ ων η αίτηση κάτι τέτοιο.
Ο λόγος επίσης ακυρώσεως ότι μόνο η επιτροπή αξιολόγησης εξέτασε τις προσφορές και η Επιτροπή Προσφορών του Δήμου απέτυχε να ασκήσει τις αρμοδιότητές της, επίσης απορρίπτεται. Στην συνεδρία της Επιτροπής Προσφορών, ημερομηνίας 3/7/2012, παρουσιάστηκε η απόφαση της επιτροπής αξιολόγησης, συζητήθηκε και αποφασίστηκε να κατακυρωθεί προσφορά στην χαμηλότερη οικονομικά από τις τέσσερις που είχαν κριθεί ότι πληρούσαν τους όρους του διαγωνισμού. Αξίζει να αναφερθεί ότι από τις τέσσερις αυτές προσφορές, η χαμηλότερη οικονομική προσφορά ήταν του ενδιαφερόμενου μέρους και η ψηλότερη της αιτήτριας. Παρεμβάλλοντο άλλες δύο προσφορές, κριθείσες εντός προδιαγραφών, χαμηλότερες από αυτήν της αιτήτριας και ως προς αυτό το θέμα δεν προβλήθηκε κανένας λόγος ακύρωσης ειδικότερος, για την μη εγκυρότητα δηλαδή αυτών των προσφορών, πέραν των γενικών λόγων ακύρωσης που αφορούσαν όλες τις προσφορές και απορρίφθηκαν ανωτέρω.
Σε σχέση όμως με την συνεδρία της Επιτροπής Προσφορών, ημερομηνίας 3/7/2012, στην οποία αποφασίστηκε η κατακύρωση της προσφοράς στην αιτήτρια, προβλήθηκε στην γραπτή αγόρευση της αιτήτριας ακόμα ένας λόγος ακυρώσεως, ο οποίος δεν απαντήθηκε από τους καθ’ ων η αίτηση. Επρόκειτο για την δεύτερη συνεδρία της Επιτροπής Προσφορών. Ενώ στην πρώτη της συνεδρία, ημερομηνίας 24/5/2012, παρουσιάστηκαν στην συνεδρία και συμμετείχαν σε αυτήν όλα τα μέλη της Επιτροπής, με κανέναν απόντα, μεταξύ αυτών και του Δημοτικού Συμβούλου Ανδρέα Στεφάνου, στην δεύτερη συνεδρία, ημερομηνίας 3/7/2012, ο συγκεκριμένος παρουσιάζεται στο Πρακτικό ως απών, χωρίς καμία αναφορά στο Πρακτικό για τους λόγους της απουσίας του ή κατά πόσο αποστάληκε και σε αυτόν νομότυπα πρόσκληση για την συνεδρία και αν αυτός την παρέλαβε. Ο λόγος αυτός ακυρώσεως είναι δημοσίας τάξεως και ως εκ τούτου δυνατόν να εξετάζεται και αυτεπαγγέλτως. Γι αυτό τον λόγο τον εξετάζω, παρόλο που παρά την σιωπή των καθ’ ων η αίτηση στην αγόρευσή τους για το θέμα αυτό, η συνήγορος της αιτήτριας δεν επανέφερε το θέμα στην απαντητική της αγόρευση.
Ο λόγος αυτός ακυρώσεως γίνεται δεκτός. Η Επιτροπή Προσφορών στην συνεδρία της ημερομηνίας 3/7/2012, συνεδρίασε με ένα από τα μέλη του απόντα, χωρίς να αναφέρεται στο Πρακτικό ο λόγος της απουσίας του και αν ήταν δικαιολογημένος καθώς και κατά πόσο αυτός προσκλήθηκε δεόντως, όπως επιβάλλει η πλούσια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, (βλ. Σαβέριος Βραχίμης (2007) 3 ΑΑΔ 473, Υπόθεση αρ. 1529/09, Αντωνίου ν. Εφορείας Ελληνικών Εκπαιδευτηρίων Πάφου, ημερομηνίας 22.10.2010, Κόρτας ν. Ρ.Ι.Κ. (2007) 3 ΑΑΔ, 67, Δημητρίου κ.ά. ν. Δημοκρατίας (2012) 3 Α.Α.Δ. 74). Ούτε ο διοικητικός φάκελος, που το Δικαστήριο ζήτησε να κατατεθεί στις διευκρινίσεις, ρίχνει φως στο ζητούμενο αυτό. Απουσιάζει από τον διοικητικό φάκελο ο,τιδήποτε σχετικό. Η απουσία του μέλους αυτού, υπό τις περιστάσεις, καταρρίπτει τη νομιμότητα της απόφασης της Επιτροπής Προσφορών, που εκδόθηκε στην τελευταία αυτή συνεδρία της 3/7/2012, χωρίς να παρασύρει σε ακύρωση ό,τι προηγήθηκε. Η κατακύρωση της προσφοράς στο ενδιαφερόμενο μέρος, απόφαση που λήφθηκε στην συνεδρία αυτή, είναι παράνομη.
Για τους λόγους που έχω αναλύσει ανωτέρω, η προσφυγή επιτυγχάνει και η επίδικη απόφαση ακυρώνεται. Επιδικάζονται €1200.- έξοδα, πλέον Φ.Π.Α. αν υπάρχει, υπέρ της αιτήτριας και εναντίον των καθ’ ων η αίτηση.
Μ. Καλλιγέρου, ΠΔΔ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο