Legislator Giurisprudenza & Legislazione
Υπόθεση αρ. 736/2016 ECLI:CY:DD:2016:232 Generato dall'IA

Administrative Court dismisses interim injunction request due to lack of obvious illegality and insufficient urgency.

Numero d'incarto Υπόθεση αρ. 736/2016
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Cipro (CY)
Data della decisione
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Administrative Court rejected the applicants' request for an interim order suspending the enforcement of a seizure decree. The applicants argued the decree was illegal and caused irreparable harm, but the court found no obvious illegality in the administrative act. The court emphasized that constitutional and ECHR issues require strict procedural conditions and are not automatically considered obvious violations.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

N. 21/1962; The court held that an interim order requires obvious illegality and irreparable harm, and constitutional or ECHR claims do not constitute obvious illegality without further evidence.

Parole chiave

Generato dall'IA
interim injunction obvious illegality seizure decree administrative law irreparable harm N. 21/1962 ECHR standards superamento dei costi di costruzione

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
N. 21/1962 - Ο περί Επιτάξεως Ιδιοκτησίας Νόμος του 1962

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
CLEANTHIS GEORGHIADES (NO. 1) ν. THE REPUBLIC OF CYPRUS THROUGH 1. THE PUBLIC SERVICE COMMISSION, 2. THE COUNCIL OF MINISTERS (1965) 3 CLR 392
CLEANTHIS GEORGHIADES (NO. 1) ν. THE REPUBLIC OF CYPRUS THROUGH 1. THE PUBLIC SERVICE COMMISSION, 2. THE COUNCIL OF MINISTERS (1965) 3 CLR 392
SOFOCLES SOFOCLEOUS ν. REPUBLIC (MINISTRY OF EDUCATION) (1971) 3 CLR 345
SOFOCLES SOFOCLEOUS ν. REPUBLIC (MINISTRY OF EDUCATION) (1971) 3 CLR 345
FRANGOS & OTHERS ν. REPUBLIC (1982) 3 CLR 53
FRANGOS & OTHERS ν. REPUBLIC (1982) 3 CLR 53
ECONOMIDES ν. REPUBLIC (1982) 3 CLR 837
ECONOMIDES ν. REPUBLIC (1982) 3 CLR 837
MOYO & ANOTHER ν. REPUBLIC (1988) 3 CLR 1203
MOYO & ANOTHER ν. REPUBLIC (1988) 3 CLR 1203
Λοϊζίδης Σταύρος ν. Yπουργού Eξωτερικών. (1995) 3 ΑΑΔ 233
Λοϊζίδης Σταύρος ν. Yπουργού Eξωτερικών. (1995) 3 ΑΑΔ 233
Αντωνίου Ιωάννης ν. Συμβουλίου Κεντρικού Σφαγείου Κοφίνου (2001) 3 ΑΑΔ 164
Αντωνίου Ιωάννης ν. Συμβουλίου Κεντρικού Σφαγείου Κοφίνου (2001) 3 ΑΑΔ 164
Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου ν. Κυπριακής Δημοκρατίαςκαι Άλλης (2003) 3 ΑΑΔ 248
Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου ν. Κυπριακής Δημοκρατίαςκαι Άλλης (2003) 3 ΑΑΔ 248
Eπιτροπή Kεφαλαιαγοράς Kύπρου ν. Marfin Popular BankPublic Co Ltd (2007) 3 ΑΑΔ 32
Eπιτροπή Kεφαλαιαγοράς Kύπρου ν. Marfin Popular BankPublic Co Ltd (2007) 3 ΑΑΔ 32
ECLI:CY:DD:2016:232
Administrative Court dismisses interim injunction request due to lack of obvious illegality and insufficient urgency.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

ΑΝΑΦΟΡΕΣ:

Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

CLEANTHIS GEORGHIADES (NO. 1) ν. THE REPUBLIC OF CYPRUS THROUGH 1. THE PUBLIC SERVICE COMMISSION, 2. THE COUNCIL OF MINISTERS (1965) 3 CLR 392

SOFOCLES SOFOCLEOUS ν. REPUBLIC (MINISTRY OF EDUCATION) (1971) 3 CLR 345

FRANGOS & OTHERS ν. REPUBLIC (1982) 3 CLR 53

ECONOMIDES ν. REPUBLIC (1982) 3 CLR 837

MOYO & ANOTHER ν. REPUBLIC (1988) 3 CLR 1203

Λοϊζίδης Σταύρος ν. Yπουργού Eξωτερικών. (1995) 3 ΑΑΔ 233

Αντωνίου Ιωάννης ν. Συμβουλίου Κεντρικού Σφαγείου Κοφίνου (2001) 3 ΑΑΔ 164

Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου ν. Κυπριακής Δημοκρατίαςκαι Άλλης (2003) 3 ΑΑΔ 248

Eπιτροπή Kεφαλαιαγοράς Kύπρου ν. Marfin Popular BankPublic Co Ltd (2007) 3 ΑΑΔ 32

Κυπριακή νομοθεσία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

Ν. 21/1962 - Ο περί Επιτάξεως Ιδιοκτησίας Νόμος του 1962

Ν. 21/1962 - Ο περί Επιτάξεως Ιδιοκτησίας Νόμος του 1962

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:

ECLI:CY:DD:2016:232

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(Υπόθεση αρ. 736/2016)

29 Ιουλίου, 2016

[Μ. ΚΑΛΛΙΓΕΡΟΥ, ΠΔΔ]

Μεταξύ:

ΡΟΔΟΘΕΑ ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ

Αιτήτρια,

-και-

ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ

1. Υπουργικού Συμβουλίου

2. Υπουργείου Εσωτερικών

Καθ’ ων η αίτηση.

ΑΙΤΗΣΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 23/6/2016 ΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟΥ ΔΙΑΤΑΓΜΑΤΟΣ ΑΝΑΣΤΟΛΗΣ ΤΗΣ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΔΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΠΡΑΞΗΣ

Μιχάλης Δειλινός, για Μιχάλης Α. Δειλινός & Συνεργάτες ΔΕΠΕ, για την αιτήτρια

Ζωή Κυριακίδου(κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για Γενικό Εισαγγελέα, για τους καθ’ ων η αίτηση

Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η

Μ. ΚΑΛΛΙΓΕΡΟΥ, ΠΔΔ: Οι αιτητές προσέβαλαν με την προσφυγή τους, τη νομιμότητα του Διατάγματος επίταξης, που δημοσιεύθηκε στο Παράρτημα Τρίτο, Μέρος II, Ατομικές Διοικητικές Πράξεις, της Επίσημης Εφημερίδας της Δημοκρατίας, με ημερομηνία 3.6.2016, αριθμό γνωστοποίησης 4726 (διάταγμα επίταξης Αρ. 346) των ακινήτων τους, που περιγράφονται στον Πίνακα Α της προσφυγής, ζητώντας απόφαση του Δικαστηρίου, πως πρόκειται για πράξη άκυρη, παράνομη, αντισυνταγματική και στερημένη οποιουδήποτε εννόμου αποτελέσματος.

Με μονομερή αίτηση τους που καταχωρήθηκε ταυτόχρονα με την προσφυγή, αιτούνται διατάγματος του Δικαστηρίου, που να διατάσσει την αναστολή της ισχύς ή/και εκτέλεσης ή/και του αποτελέσματος του διατάγματος επίταξης, που έχει δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας κατά η περί την 3/6/2016 (αρ.346) μέχρι την αποπεράτωση της Προσφυγής ή/και μέχρι νεότερη διαταγής του Σεβαστού Δικαστηρίου. Περαιτέρω αιτούνται διατάγματος του Δικαστηρίου, με το οποίο να εμποδίζονται οι καθ’ ων η αίτηση ή/και οι υπάλληλοι ή/και οι εκπρόσωποι ή/και εντολοδόχοι της Κυπριακής Δημοκρατίας από του να επέμβουν με οποιονδήποτε τρόπο στα επηρεαζόμενα με την επίταξη ακίνητα των αιτητών, μέχρι την αποπεράτωση της Προσφυγής ή/και μέχρι νεότερης διαταγής του Σεβαστού Δικαστηρίου.

Το Δικαστήριο αποφάσισε να δώσει λόγο και στους καθ’ ων η αίτηση και έτσι όρισε την υπόθεση για επίδοση. Οι καθ’ ων η αίτηση καταχώρισαν ένσταση στην αίτηση.

Τόσο στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση, όσο και στην γραπτή αγόρευση, οι αιτητές υποστήριξαν ότι η επίδικη απόφαση είναι έκδηλα παράνομη, ως εξής:

(α) Το Διάταγμα επίταξης είναι έκδηλα παράνομο και αντισυνταγματικό καθότι με αυτό, η συνολική περίοδος επίταξης των ακινήτων των αιτητών υπερβαίνει τα 3 χρόνια κατά παράβαση του άρθρου 23.8(γ) και του άρθρου 4(3) του περί Επιτάξεως Ιδιοκτησίας Νόμου του 1962 (Ν.21/62).

Υποστήριξαν ότι σύμφωνα με το άρθρο 23.8 (γ) του Συντάγματος και το άρθρο 4(3)(β) του περί Επιτάξεως Ιδιοκτησίας Νόμου του 1962, Ν.21/1962, αλλά και σύμφωνα με την πλούσια και σταθερή Νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Κύπρου, η συνολική διάρκεια επίταξης ακινήτων δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 3 έτη. Αλλιώς υπάρχει παραβίαση των άρθρων αυτών. Ως προς αυτό επιχειρηματολόγησαν λέγοντας, πως σύμφωνα με τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, τα οποία θεωρούν πως δεν αμφισβητούνται, οι Καθ’ ων η αίτηση στις 11/2/2011 δημοσίευσαν Διάταγμα Επίταξης, το οποίο διήρκεσε 18 περίπου μήνες και ακολούθως ανακλήθηκε. Ακολούθως οι καθ’ ων η αίτηση, στις 10 / 11 /2015, δημοσίευσαν και πάλι Διάταγμα Επίταξης για τον ίδιο σκοπό δημοσίας ωφελείας, το οποίο διήρκεσε για 6 περίπου μήνες και ακολούθως ακυρώθηκε από το Διοικητικό Δικαστήριο. Στις 3/6/2016 δημοσιεύθηκε εκ νέου Διάταγμα Επίταξης, που είναι και το επίδικο, πάλι για τον ίδιο σκοπό δημοσίας ωφελείας και το οποίο έχει διάρκεια ζωής 2 έτη από τις 10/11/2015, ήτοι έχει και αναδρομική ισχύ.

(β) Κατά δεύτερον, οι αιτητές υποστήριξαν, πως η επίδικη επίταξη είναι έκδηλα παράνομη και αντισυνταγματική, καθότι υπάρχει στέρηση της περιουσίας των αιτητών χωρίς να τους καταβληθεί (όχι να προσφερθεί) προκαταβολικά και τοις μετρητοίς, δίκαιη αποζημίωση, κατά παράβαση του άρθρου 23 παρ.2 και 23 παρ.4 του Συντάγματος.

(γ) Επίσης ότι το προσβαλλόμενο διάταγμα επίταξης είναι έκδηλα παράνομο και αντισυνταγματικό, καθότι παραβιάζει το δικαίωμα των αιτητών για δίκαιη δίκη που προστατεύεται από το άρθρο 30 του Συντάγματος και του άρθρο 6 της ΕΣΑΔ.

(δ) Περαιτέρω δε, ότι η επίδικη απαλλοτρίωση είναι έκδηλα παράνομη και αντισυνταγματική, καθότι δεν έγινε καμία κοινοποίηση είτε δια προσωπικής επιδόσεως, είτε δια συστημένης επιστολής του Διατάγματος Επίταξης στους κατόχους (μισθωτές – όχι ιδιοκτήτες) των επηρεαζόμενων ακινήτων, κατά παράβαση του άρθρου 15 (1) του Ν.21/1962.

Οι αιτητές παρέθεσαν αποσπάσματα από την πλούσια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου για τις αρχές που εφαρμόζονται στις αιτήσεις για έκδοση προσωρινών διαταγμάτων βάσει του άρθρου 13 του περι Ανωτάτου Διαδικαστικού Κανονισμού του 1962 και κατέληξαν στην εισήγηση, πως σύμφωνα με τα όσα ανέφεραν, ικανοποιείται η πρώτη διαζευκτική προϋπόθεση για έκδοση διατάγματος αναστολής εκτέλεσης της διοικητικής πράξης της επίταξης, αφού αυτή είναι έκδηλα παράνομη και αντισυνταγματική και ως τέτοια δεν πρέπει να αφεθεί να συνεχίζει από το Δικαστήριο (άρθρο 35 Συντάγματος). Στην διαπίστωση δε έκδηλης παρανομίας, συμπλήρωσαν, το στοιχείο της δημιουργίας ανυπέρβλητων εμποδίων στη διοίκηση ή της επαπειλούμενης ανεπανόρθωτης ζημιάς στον ίδιο τον προσφεύγοντα, δεν είναι πλέον σχετικά σύμφωνα και με τα πορίσματα νομολογίας και δεν θα πρέπει να δημιουργούν ζήτημα υπέρ της απόρριψης της αίτησης.

Οι καθ’ ων η αίτηση στην ένσταση που καταχώρισαν στην αίτηση των αιτητών, διαφώνησαν ότι πληρούντο οποιαδήποτε από τις προϋποθέσεις έκδοσης προσωρινού διατάγματος αναστολής και με την ένορκη δήλωση Λειτουργού του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, αναφέρθηκαν με λεπτομέρεια στο ιστορικό που διήπε το επίδικο έργο της διαπλάτυνσης της λεωφόρου Αγλαντζιάς, ήδη από την εκπόνηση σχεδίου και δημοσίευσης Δεσμευτικής Ρυμοτομίας το 1987, αναθεωρημένου σχεδίου το 1989, τις ενστάσεις που υποβλήθηκαν, την απόρριψή τους, την εφαρμογή του σχεδίου αυτού σε κάθε ακίνητο για το οποίο ζητείτο ανάπτυξη με την υποβολή όρου στην πολεοδομική άδεια για δωρεάν παραχώρησή του, την δημοσίευση του αναθεωρημένου Τοπικού Σχεδίου Λευκωσίας το 2003, όπου η Λεωφόρος Αγλαντζιάς καθορίστηκε ως άξονας δραστηριότητας Κατηγορίας Ι και την Μελέτη Κατασκευαστικών Σχεδίων μετά την έκδοση του τελικού Ρυθμιστικού Σχεδίου το 2003, που οδήγηση σε προκήρυξη δημόσιου μειοδοτικού διαγωνισμού για την κατασκευή του έργου, το έτος 2010.

Η Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης που εκδόθηκε το 2011 (11/2/2011) ατόνησε, λόγω της αναστολής της υλοποίησης του έργου, λόγω της δύσκολης δημοσιονομικής κατάστασης. Τα αρχικά σχέδια διαφοροποιήθηκαν το 2013 και το έτος 2014 κρίθηκε πως αυτό μπορούσε να προωθηθεί για χρηματοδότηση από το Ταμείο Συνοχής του επιχειρησιακού προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020.» Το τελικό σχέδιο (με διαφοροποιήσεις που έγιναν, ώστε να συνάδει με τους στόχους του πιο πάνω επιχειρησιακού προγράμματος), εγκρίθηκε από το Δημοτικό Συμβούλιο Αγλαντζιάς στις 7/5/2015.

Στις 10/11/2015 δημοσιεύτηκε Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης και Διάταγμα Επίταξης. Σε ότι αφορά το τελευταίο, κοινοποιήθηκε στους ιδιοκτήτες με διπλοσυστημένη επιστολή. Στις 23/12/2015 υπογράφηκε σύμβαση για ανάληψη, εκτέλεση και συμπλήρωση του έργου με κοινοπραξία των Lois Builders Ltd και Phoenix Construction Ltd. Οι εργασίες ξεκίνησαν την 25/1/2016 και συνεχίζονται.

Οι ιδιοκτήτες (αιτητές και στην παρούσα προσφυγή) καταχώρισαν την προσφυγή υπ’ αρ. 93/2016 καθώς και αίτηση για έκδοση διατάγματος, αλλά απέσυραν την τελευταία, συμφωνώντας σε σύντομη εκδίκαση της προσφυγής. Εκδόθηκε ακυρωτική απόφαση σε ότι αφορά 12 τεμάχια που επηρεάζονται από την επίταξη. Σε σχέση με αυτά, εκδόθηκε νέα επίταξη, μετά από επανεξέταση, η επίδικη στην παρούσα προσφυγή.

Οι επηρεαζόμενοι ιδιοκτήτες των τεμαχίων ενημερώθηκαν με διπλοσυστημένη επιστολή. Αίτημα προς τη διοίκηση για αναστολή εργασιών, λόγω καταχώρισης της παρούσας προσφυγής, δεν έγινε δεκτό από τη Διευθύντρια του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, γιατί η αναστολή των κατασκευαστικών εργασιών για τα εν λόγω ακίνητα θα επιφέρει αύξηση του κόστους κατασκευής.

Έχω μελετήσει πολύ προσεκτικά όλα τα έγγραφα ενώπιόν μου και κατέληξα, για τους λόγους που εξηγώ αμέσως κατωτέρω, πως δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις έκδοσης προσωρινού διατάγματος αναστολής εκτέλεσης του Διατάγματος Επίταξης.

Οι αιτητές επικαλούνται έκδηλη παρανομία, επικαλούμενοι παράβαση των Νόμων, του Συντάγματος, του Άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, δηλαδή επικαλούμενοι σοβαρές παρανομίες. Η σοβαρότητα της παρανομίας δεν είναι ταυτόσημη έννοια της έκδηλης παρανομίας, όπως βέβαια η τελευταία ερμηνεύτηκε μέσω της νομολογίας, αλλά ενίοτε δυνατόν να είναι αντίθετη της ερμηνείας αυτής, όταν δηλαδή δεν φαίνεται από την πρώτη ματιά ή δεν αναδύεται αναντίλεκτα από το ενώπιον του Δικαστηρίου υλικό.

Όπως έχει παγίως νομολογηθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, έκδηλη παρανομία είναι η παρανομία που «φαίνεται» από την πρώτη ματιά, που δεν χρειάζεται ούτε αναζήτηση στοιχείων και γεγονότων καθώς και μελέτη και ούτε απόφαση επί ζητημάτων που υπάρχουν διαφωνίες. Παραθέτω ενδεικτικά σχετικά αποσπάσματα από τη νομολογία κατωτέρω:

«Αναφορικά με τη νομική πτυχή αρκούμαι να αναφερθώ σε μερικές μόνο από τις πολλές αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Στην υπόθεση Ιωάννης Αντωνίου ν. Συμβουλίου Κεντρικού Σφαγείου Κοφίνου, (2001) 3 (Α) Α.Α.Δ. 164, ο Νικήτας, Δ. (όπως ήταν τότε) στη σελ. 167 ανάφερε τα ακόλουθα:

«Ο καν. 13 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962 είναι η δικονομική βάση για την παροχή προσωρινής προστασίας στις διοικητικές υποθέσεις. Αποτέλεσε δε και σ' αυτή την περίπτωση το νομικό έρεισμα της αίτησης. Είναι κοινός τόπος, αλλά πρέπει να υπογραμμισθεί, ότι η εξουσία αυτή του δικαστηρίου είναι διακριτικού χαρακτήρα και ότι ασκείται με φειδώ. Για να πετύχει ένα τέτοιο διάβημα χρειάζεται η συνδρομή δύο προϋποθέσεων: (1) έκδηλη παρανομία της πράξης, και (2) ανεπανόρθωτη ζημία, που μπορεί να προκαλέσει στο διοικούμενο η άμεση εφαρμογή της (βλ. για εκτενή ανάλυση την απόφαση της Ολομέλειας στην υπόθεση 141/89 Κροκίδου κ.α. ν. Δημοκρατίας ημερ. 29/5/90 και Λοϊζίδη ν. Υπουργού Εξωτερικών (1995) 3 Α.Α.Δ. 233). Δεν είναι όμως απαραίτητο να συντρέχουν και οι δύο παραπάνω όροι προτού το Δικαστήριο εκδώσει διάταγμα.»

Στην υπόθεση Sigma Radio T.V. Ltd. v. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, προσφ. αρ. 1140/03, ημερ. 1/12/03, ο Καλλής Δ. στη σελ. 5 διατύπωσε τη νομική πτυχή ως εξής:

«Έχει νομολογηθεί ότι η έκδηλη παρανομία αποτελεί λόγο για χορήγηση προσωρινού διατάγματος έστω και αν δεν έχει αποδειχθεί ανεπανόρθωτη ζημία και έστω και αν θα προκληθούν σοβαρά προβλήματα στην Διοίκηση. Ωστόσο αποτελεί λόγο που θα πρέπει να προσεγγίζεται με μεγάλη προσοχή γιατί δυνατόν να ισοδυναμεί με έκδοση απόφασης επί της ουσίας. Η αναστολή αποτελεί πάντοτε ζήτημα διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου και όχι ζήτημα δικαιώματος (βλ. Σοφοκλέους, πιο πάνω). Επίσης, είναι νομολογημένο ότι τα νομικά ζητήματα πρέπει να επιλύονται κατά τη δίκη. Επίλυση τους στο στάδιο της διαδικασίας για χορήγηση προσωρινού διατάγματος αποτελεί σοβαρή επέμβαση στην πορεία της δίκης και στα επίδικα θέματα τα οποία θα εξεταστούν από τον δικάζοντα Δικαστή (βλ. Οικονομίδης ν. Δημοκρατίας (1982) 3 Α.Α.Δ. 837 (απόφαση Ολομέλειας).»

Τι αποτελεί «έκδηλη παρανομία» έχει επίσης ερμηνευθεί από τη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Στην υπόθεση 1354/00 Γεώργιος Ιορδάνους ν. Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας ημερ. 13/11/00, σελ. 9 ο Καλλής Δ ανάφερε τα ακόλουθα:

«(β) Έκδηλη παρανομία (βλ. Moyo and Another v. Republic (1988) 3 A.A.D. 1203, 1208, Σοφοκλέους ν. Δημοκρατίας (1971) 3 Α.Α.Δ. 345, Γεωργιάδης (αρ. 1) ν. Δημοκρατίας (1965) 3 Α.Α.Δ. 392).

Σχετικά με την έκδηλη παρανομία στην Κροκίδου κ.α. ν. Δημοκρατίας, Υπόθεση 141/89, 29.5.90 (απόφαση Ολομέλειας) έχει γίνει επισκόπηση της σχετικής νομολογίας. Παραθέτω το σχετικό απόσπασμα:

«Είναι η κατάλληλη στιγμή να αναφερθούμε στη σημασία της φράσης «προφανής παρανομία». Το εννοιολογικό της πλαίσιο προσδιόρισε η νομολογία. Η πρώτη διαπίστωση είναι ότι υποδηλώνει τις περιπτώσεις που η παραβίαση είναι οφθαλμοφανής χωρίς να χρειάζεται διερεύνηση αντιφατικών γεγονότων. Στο σημείο αυτό η απόφαση Φράγκος και Άλλοι ν. Δημοκρατίας (1982) 3 Α.Α.Δ. 53 στη σελ. 57 διευκρινίζει:

«For the court to act, the illegality must be palpably identifiable without having to probe into disputed facts."

Ακολουθεί σε γενικευτική διατύπωση η σημασία του όρου,

«Although what amounts to flagrant illegality, is nowhere exhaustively defined, it appears to me to involve a clear violation of the procedure envisaged by the law or unquestionable disregard of the fundamental precepts of administrative law ....."

Οι σκέψεις του δικαστηρίου επαναλαμβάνονται αυτούσιες στην απόφαση της Ολομέλειας Moyo & Another v. The Republic (1988) 3 Α.Α.Δ. 1203:

For the illegality to qualify as flagrant, it must be glaring and as such self evident and immediately identifiable."

Θα προσθέταμε ότι η έκδηλη παρανομία είναι έννοια που προκύπτει από την αντιδιαστολή της προς την παρανομία.»

Στην υπόθεση ΑΤΗΚ ν. Δημοκρατίας (2003) 3 Α.Α.Δ. 248, ο Κωνσταντινίδης Δ., με αναφορά στην υπόθεση Λοϊζίδης ν. Υπουργού Εξωτερικών (1995) 3 Α.Α.Δ. 233 συνοψίζει την έννοια της έκδηλης παρανομίας ως εξής:

«Έκδηλη παρανομία είναι εκείνη που, αν δεν αναδύεται αυτόματα, ανακύπτει κατόπιν αναλογισμού ως προς τις επιπτώσεις στοιχείων ενυπαρχόντων στο διαθέσιμο υλικό εφόσον βέβαια ό,τι απορρέει παραμένει αντικειμενικά αναντίλεκτο και μη υποκείμενο σε στάθμιση για έκφραση κρίσης.»

Τέλος στην υπόθεση Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου ν. Μarfin Popular Bank Public Co. Ltd., (2007) 3 Α.Α.Δ. 32 (απόφαση της Πλήρους Ολομέλειας) σελ. 36, διαβάζουμε τα εξής:

«Η έννοια της έκδηλης παρανομίας έχει επίσης πάγια νομολογηθεί, και υπενθυμίζουμε την απόφαση της Ολομέλειας στη Λοϊζίδης ν. Δημοκρατίας (1995) 3 Α.Α.Δ. 234. Θα πρέπει η παρανομία, αν δεν αναδύεται αυτόματα, να προκύπτει στη βάση του υπάρχοντος διαθέσιμου υλικού, ως αντικειμενικά αναντίλεκτη και μη υποκείμενη σε στάθμιση και έκφραση κρίσης.»

Η διάρκεια της επίταξης πέραν των 3 ετών δεν φαίνεται από την πρώτη ματιά, αφού γίνεται αναφορά σε ανάκληση της αρχικής απόφασης επίταξης, οπότε πρέπει να διερευνηθεί και να ακουστούν οι διάδικοι επί τούτου, αν δηλαδή η ανάκληση ήταν αναδρομική, όπως έτσι νοείται η έννοια της ανάκλησης, αν στο μεταξύ και πριν την ανάκληση η ανακληθείσα επίταξη ολοκληρώθηκε τυπικά και αν εκτελέστηκε πριν την ανάκλησή της, κ.λ.π., ζητήματα που χρήζουν σοβαρής μελέτης γεγονότων παραδεκτών ή όχι και νομικών ισχυρισμών, κοινών ή αντιφατικών.

Επίσης τίθεται θέμα, που πρέπει να εξεταστεί, για το έννομο συμφέρον των αιτητών, που επικαλούνται την αρχική ανακληθείσα επίταξη, για την επιμέτρηση της διάρκειας της επίταξης (πέραν των 3 ετών), αφού δεν έχω διαβάσει σε κανένα σημείο καμίας από τις ένορκες δηλώσεις ή αγορεύσεις, αν οι αιτητές προσέβαλαν με προσφυγή τους, τη νομιμότητα της εν λόγω αρχικής επίταξης, που ανακλήθηκε. Χωρίς να αποφασίζω κάτι τέτοιο εδώ, διότι εξαρτάται από το γεγονότα, αξίζει να αναφέρω, ότι η παράλειψη των διοικουμένων να αμφισβητήσουν τη νομιμότητα μίας διοικητικής πράξης το πρώτον που αυτή τίθεται σε ισχύ, έχει νομολογηθεί ότι τους στερεί το έννομο συμφέρον να προσβάλουν την νομιμότητά της, επ’ αφορμή της ανανέωσης ή παράτασης της χρονικής της διάρκειας, (αν τέτοιο θεωρείται το επίδικο Διάταγμα), ζήτημα όμως, που δεν είναι της παρούσης να αποφασιστεί. Σημειώνω το σχετικό εδώ, ότι η διάρκεια των 3 ετών όπως την υπολογίζουν οι αιτητές, δεν έχει ακόμα παρέλθει ώστε να μην μπορεί να αποτελεί αυτό, ακόμα και με τους δικούς τους υπολογισμούς (τους οποίους ανέφερα ανωτέρω) έκδηλη παρανομία της συνόλου νομιμότητας του Διατάγματος Επίταξης.

Περαιτέρω διαπιστώνω, ότι το επιχείρημα του επείγοντος από μόνο του, ακόμα και αν αποφασιστεί υπέρ της υπόθεσης των αιτητών, δεν είναι αρκετό. Πρέπει να συντρέχουν οι προϋποθέσεις έκδοσης προσωρινού διατάγματος, της έκδηλης παρανομίας και της ανεπανόρθωτης ζημίας, είτε σωρρευτικά είτε διαζευκτικά.

Τα συνταγματικά ζητήματα επίσης, όπως και τα ζητήματα παράβασης της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, είναι πολύ σοβαρά, εξετάζονται υπό αυστηρές δικονομικές προϋποθέσεις και δεν αποτελούν βεβαίως έκδηλη, από την πρώτη ματιά διαπιστούμενη παρανομία.

Οι αιτητές βάσισαν την αίτησή τους μόνο στην επίκληση έκδηλης παρανομίας. Συνεχίζω να αναφέρω, πως και αλλιώς να ήταν (αν ακόμα επικαλούντο την ανεπανόρθωτη ζημία) τότε και πάλιν η απόφαση μου δεν θα ήταν διαφορετική. Η ζημία των αιτητών είναι αποτιμητή σε χρήματα. Η διοίκηση οφείλει να αποκαταστήσει μία τέτοια ζημία αν τυχόν η επίταξη ακυρωθεί και τα εκτελούμενα έργα δεν αποκτήσουν νομική θεμελίωση, μέσω νόμιμων διοικητικών αποφάσεων.

Ενόψει όλων των ανωτέρω, αποφασίζω, ότι η αίτηση για έκδοση προσωρινού διατάγματος αναστολής εκτέλεσης του επίδικου Διατάγματος Επίταξης, απορρίπτεται, με έξοδα υπέρ των καθ’ ων η αίτηση όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, στο τέλος της διαδικασίας.

Μ. Καλλιγέρου, ΠΔΔ

cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο