Administrative Court annuls VAT assessment due to flawed methodology and error of law regarding deduction nature.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Administrative Court annulled the defendant's decision rejecting the plaintiff's VAT deduction objection. The court found the tax authority's methodology flawed as it failed to distinguish between services provided by the plaintiff's agents and the plaintiff's own sales promotion services. Consequently, the court ruled that the tax assessment was based on an error of law and an unreasonable approach to interpreting the VAT legislation.
Regesto Legislator
Generato dall'IAΝ. 95(I)/2000; Art. 146 Συντάγματος: The Administrative Court may review tax assessments where the tax authority employs a flawed methodology or commits an error of law in interpreting the legislation, even if the specific purpose of payment is not precisely defined.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
ΑΝΑΦΟΡΕΣ:
Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Κυπριακή Δημοκρατία ν. Ζωούλας Ελευθεριάδου (2005) 3 ΑΑΔ 395
PANICOS GENETHLIOU DEVELOPMENTS LIMITED ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ κ.α, Υπόθεση Αρ. 102/2009, 28 Ιανουαρίου 2011
Κυπριακή νομοθεσία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Ν. 95(I)/2000 - Ο περί Φόρου Προστιθέμενης Αξίας Νόμος του 2000
ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:
ECLI:CY:DD:2016:102
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
(Υπόθεση Αρ. 1176/2011)
25 Απριλίου, 2016
[Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, Δ.]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ
MTN CYPRUS LTD,
Αιτήτριας,
-ΚΑΙ-
ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ
1. ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
2. ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΦΟΡΟΥ Φ.Π.Α.
Καθ’ ων η Αίτηση.
Γ. Τριανταφυλλίδης και Ν. Παρτασίδου (κα) για κ.κ. ΑΝΤΗΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ ΚΑΙ ΥΙΟΙ, δικηγόροι για τον Αιτητή.
Ε. Γαβριήλ (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, δικηγόρος για τους Καθ’ ων η Αίτηση.
ΑΠΟΦΑΣΗ
Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, Δ.: Με την παρούσα προσφυγή η αιτήτρια εταιρεία στρέφεται κατά της νομιμότητας της απόφασης των καθ’ ων η αίτηση, με την οποία απορρίφθηκε η ένσταση της αιτήτριας ημερομηνίας 23.3.2011, η οποία υποβλήθηκε εκ μέρους της από τους λογιστές/ελεγκτές της αιτήτριας, εναντίον βεβαίωσης φόρου ημερομηνίας 27.1.2011 για την περίοδο 1.1.2005 μέχρι 31.12.2010 ύψους €1.158.969,97, όσον αφορά ποσό ύψους €995.848,15 της εν λόγω βεβαίωσης.
Η επίδικη διαφορά στην παρούσα προσφυγή μεταξύ των δύο πλευρών για το προαναφερόμενο ποσό των €995.848,15 έγκειται περιληπτικά στα εξής:
Η πλευρά της αιτήτριας θεώρησε το εν λόγω ποσό ως εκπίπτοντα φόρο εισροών, τον οποίο κατέβαλε στα πλαίσια πληρωμής τιμολογίων, τα οποία εξέδωσαν προς αυτή πελάτες/συνεργάτες της, για την παροχή από αυτούς προς αυτή, ως ισχυρίζεται, υπηρεσιών προώθησης πώλησης σε τρίτα πρόσωπα συμβολαίων επικοινωνιών τηλεφωνίας της αιτήτριας (σε συνδυασμό ή μη με συσκευές κινητών τηλεφώνων αυτής) ως προνοείται σε σχετικό συμβόλαιο (distribution agreement) μεταξύ της αιτήτριας και των πελατών/συνεργατών της. Στην ένσταση της αιτήτριας ημερομηνίας 23.3.2011 καταγράφεται, μεταξύ άλλων, σειρά υπηρεσιών που προσφέρουν οι προαναφερόμενοι συνεργάτες της σε αυτή, στα πλαίσια εφαρμογής της προαναφερθείσας συμφωνίας μεταξύ τους.
Αντίθετη είναι η θέση της πλευράς των καθ’ ων η αίτηση, η οποία, απορρίπτοντας την ένσταση της αιτήτριας ημερομηνίας 23.3.2011 με επιστολή της ημερομηνίας 6.7.2011 (εκεί σελίδα 2 αυτής) αν και δέχεται, ότι υπάρχουν διάφορες συμβατικές υπηρεσίες μεταξύ των διάφορων συνεργατών της αιτήτριας και της τελευταίας σε σχέση με το προαναφερόμενο αντικείμενο συνεργασίας τους αναφέρει, ωστόσο, μεταξύ άλλων, ότι:
«…….Ωστόσο, όλες οι πιο πάνω αναφερόμενες υπηρεσίες-μαζί με οποιεσδήποτε άλλες παρομοίου τύπου υπηρεσίες- δεν συνιστούν σε καμιά περίπτωση υπηρεσίες προώθησης από τους συνεργάτες της MTN.Οι διάφοροι συνεργάτες της MTN προωθούν τις οικονομικές τους δραστηριότητες προωθώντας τα προϊόντα/υπηρεσίες που εμπορεύονται και όπως είναι φυσικό προωθούν και προϊόντα/υπηρεσίες που έχει η MTN στα εν λόγω υποστατικά τους. Τόσο το διαφημιστικό υλικό που τους προμηθεύει η MTN. όσο και η εκπαίδευση απλώς αποτελούν μέτρα τα οποία εφαρμόζει η MTN για καλύτερη προώθηση των δικών της προϊόντων/υπηρεσιών. ….»
Συνεχίζοντας, οι καθ’ ων η αίτηση καταγράφουν στην εν λόγω επιστολή τους την μεθοδολογική προσέγγιση που ακολούθησαν με καταληκτικό τους συμπέρασμα, ότι η αιτήτρια δεν πληρώνει τα τιμολόγια των συνεργατών της προς αυτή για υπηρεσίες που οι εν λόγω συνεργάτες της τις προσφέρουν, αλλά αυτή, ως τρίτο μέρος σε εμπορικές συναλλαγές πώλησης κινητών των συνεργατών της προς τους αγοραστές αυτών, ουσιαστικά «επιδοτεί» ή «αποζημιώνει» είτε τους συνεργάτες είτε τους αγοραστές για την εν λόγω πώληση/αγορά κινητών, τα οποία πωλούνται/αγοράζονται σε μειωμένη τιμή, όταν αυτά προσφέρονται ως πακέτο με συμβόλαια επικοινωνιών τηλεφωνίας της αιτήτριας.
Την ορθότητα της μεθοδολογίας που ακολούθησαν οι καθ’ ων η αίτηση, φαίνεται να στηρίζουν στην ακόλουθη επισήμανση τους, την οποία κατέγραψαν στην επιστολή τους ημερομηνίας 23.3.2011:
«……….Πληροφοριακά σας αναφέρω ότι το Δικαστήριο Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων έχει ασχοληθεί με το θέμα αυτό σε διάφορες υποθέσεις και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η βάση επιβολής του φόρου του λιανοπωλητή στον τελικό καταναλωτή αντιστοιχεί στο ακέραιο της τιμής λιανικής πωλήσεως, δηλαδή στην τιμή που καταβάλλει ο τελικός καταναλωτής προσαυξημένη κατά το ποσό που αποδίδεται στο λιανοπωλητή στο τρίτο μέρος….».
Η επικαλεσθείσα από τους καθ’ ων η αίτηση κατ’ ισχυρισμό τους σχετική νομολογία του Δικαστηρίου Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων επί του θέματος, καθώς και η νομολογία Δικαστηρίων του Ηνωμένου Βασιλείου, την οποία επικαλείται η πλευρά της αιτήτριας κατ’ αντιπαράθεση και προς υποστήριξη της θέσης της περί πλάνης περί τον νόμο και τα πραγματικά γεγονότα (αλλά και ισχυρισμού της αρχής της φορολογικής ουδετερότητας ως αυτή κατοχυρώθηκε σε επίπεδο ευρωπαϊκού δικαίου), υπήρξαν ήδη αντικείμενο εξέτασης στην απόφαση της Δικαστού του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κ. Σταματίου ημερομηνίας 20.4.2015 στην Προσφυγή Αρ. 1295/2011 MTN CYPRUS LTD ΚΑΙ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΜΕΣΩ, 1. ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ, 2 ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΦΟΡΟΥ ΦΠΑ (η εν λόγω απόφαση έχει εφεσιβληθεί και εκκρεμεί).
Στην εν λόγω υπόθεση εξετάστηκε με τους ίδιους διάδικους και για την ίδια φορολογική περίοδο το ίδιο ουσιαστικά ζήτημα, κατ’ επίκληση των ίδιων δικαστικών αποφάσεων και με βάση παρόμοιο υπόβαθρο γεγονότων.
Παραθέτω αυτούσιο πιο κάτω το περιεχόμενο της ως άνω απόφασης, με δικές μου υπογραμμίσεις:
«ΣΤΑΜΑΤΙΟΥ, Δ.: Με την παρούσα προσφυγή ζητείται ακύρωση της απόφασης των καθ’ ων η αίτηση με την οποία απορρίφθηκε η ένσταση των αιτητών εναντίον της επιπρόσθετης βεβαίωσης φόρου αναφορικά με υπηρεσίες για πώληση πακέτων κινητής τηλεφωνίας και με την οποία βεβαιώθηκε το ποσό των €104.959,90 ως οφειλόμενο ΦΠΑ.
Οι αιτητές έχουν ως κύρια δραστηριότητα την πώληση υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας και έχουν συνάψει συμφωνίες με ανεξάρτητους τρίτους μεταπωλητές (Distributors) για την παροχή υπηρεσιών πώλησης συμβολαίων κινητής τηλεφωνίας και συσκευών κινητών τηλεφώνων των αιτητών σε τρίτα πρόσωπα.
Κατόπιν ελέγχου που διενήργησαν οι καθ’ ων η αίτηση στα γραφεία των αιτητών αναφορικά με τα βιβλία, αρχεία και στοιχεία τα οποία τηρήθηκαν από αυτούς, για τις φορολογικές περιόδους από 1.1.2005 μέχρι 31.12.2010, προέκυψε η έκδοση βεβαίωσης φόρου ΦΠΑ ημερομηνίας 27.1.2011 για το ποσό των €1.158.969,97. Περαιτέρω, οι καθ’ ων η αίτηση διαπίστωσαν ότι στο λογαριασμό των αιτητών με αριθμό 62652-101-07-71-000-02 με το όνομα «Distributors Trade Promotion» καταχωρήθηκε πιστωτική εγγραφή η οποία, σύμφωνα με τους καθ’ ων η αίτηση, δεν αποτελεί φόρο εισροών, καθότι δεν υπήρχε καμία συναλλαγή στις περιπτώσεις αυτές. Ως εκ τούτου, οι καθ’ ων η αίτηση βεβαίωσαν το επιπρόσθετο ποσό των €104.959,90 ως οφειλόμενο ποσό. Επεξηγώντας την απόφασή τους να μην επιτρέψουν την έκπτωση του ποσού των €104.959,90, οι καθ’ ων η αίτηση σημείωσαν τα ακόλουθα σχόλια, τα οποία ουσιαστικά αποτελούν και το υπόβαθρο της επίδικης απόφασής τους:
Οι αιτητές έχουν συνάψει γραπτές συμφωνίες με άλλα υποκείμενα στο φόρο πρόσωπα, συνεργατών τους, με βάση τις οποίες τα πρόσωπα αυτά πωλούν εμπορεύματά τους κάτω του κόστους, υπό την προϋπόθεση ότι οι πελάτες των συνεργατών τους θα αγοράζουν υπηρεσίες των αιτητών. Στη συνέχεια, οι αιτητές επιχορηγούν τη διαφορά της τιμής των κινητών τηλεφώνων των συνεργατών τους που διατέθηκαν σε τιμές κάτω των κανονικών τιμών και οι συνεργάτες τους εκδίδουν τιμολόγια ΦΠΑ προς τους αιτητές με το αιτιολογικό ότι οι επιχειρήσεις αυτές παρείχαν υπηρεσίες προώθησης των υπηρεσιών των αιτητών. Η επιχορήγηση των αιτητών της τιμής πώλησης των κινητών τηλεφώνων των συνεργατών τους, αποτελεί μέρος της συνολικής αντιπαροχής που λαμβάνουν οι άλλες επιχειρήσεις όταν πωλούν τα συγκεκριμένα αγαθά στους πελάτες τους. Σύμφωνα με τους καθ’ ων, η φορολογική μεταχείριση που εφάρμοζαν οι επιχειρήσεις αυτές με την τιμολόγηση των αιτητών για την επιχορήγηση που έδινε σ’ αυτές, είναι λανθασμένη. Η επιχορήγηση των αιτητών προς τις άλλες επιχειρήσεις, δεν αποτελεί αντιπαροχή για υπηρεσίες προώθησης των υπηρεσιών τους. Δηλαδή, κρίθηκε ότι δεν υπάρχει οποιαδήποτε φορολογητέα συναλλαγή ανάμεσα στους αιτητές και τους συνεργάτες τους, γιατί, τα χρήματα που κατέβαλαν οι αιτητές προς αυτούς, δεν αφορούν καμία παροχή υπηρεσίας μεταξύ τους.
Σύμφωνα με την ερμηνεία που αποδίδεται στο άρθρο 14(2) του περί Προστιθέμενης Αξίας Νόμου του 2000, Ν. 95(Ι)/2000 από τους καθ’ ων η αίτηση, η αξία της συναλλαγής πώλησης των κινητών τηλεφώνων από τις άλλες επιχειρήσεις προς τους πελάτες τους, αν η συναλλαγή πραγματοποιείται έναντι χρηματικής αντιπαροχής, λαμβάνεται ότι είναι τόσο ποσό όσο είναι ίσο με την τιμή πώλησης των κινητών τηλεφώνων κάτω της κανονικής τιμής προσαυξανόμενη με την επιχορήγηση των αιτητών. Επομένως, η επιχορήγηση δε σχετίζεται με οποιαδήποτε υπηρεσία μεταξύ των εμπλεκομένων μερών, παρά μόνο σχετίζεται με τον καθορισμό της αξίας της συναλλαγής πώλησης των κινητών τηλεφώνων που είναι περιουσιακό στοιχείο των συνεργατών των αιτητών προς τους πελάτες τους, με σκοπό να αποδοθεί ορθά ο ΦΠΑ εκροών από τις επιχειρήσεις αυτές. Ως εκ τούτου, το ποσό που χρέωσαν οι άλλες επιχειρήσεις ως ΦΠΑ στα τιμολόγια ΦΠΑ που εξέδωσαν προς τους αιτητές, δεν αποτελεί φόρο εισροών των αιτητών.
Οι αιτητές υπέβαλαν ένσταση, δυνάμει του άρθρου 51Α, η οποία, αφού εξετάστηκε από τον Έφορο ΦΠΑ, απορρίφθηκε.
Η ακύρωση της απόφασης των καθ’ ων ζητείται στη βάση ότι αυτή λήφθηκε με πλάνη περί τα πράγματα και το Νόμο.
Αποτελεί θέση των αιτητών ότι το αξιούμενο ποσό των €104.959,90 θα έπρεπε να είχε θεωρηθεί από τους καθ’ ων η αίτηση ως «αντιπαροχή για αγορά υπηρεσιών» και όχι ως «επιδότηση». Προς τούτο, παραπέμπουν σε σχετικά άρθρα του περί Φόρου Προστιθέμενης Αξίας Νόμου 95(Ι)/2000. Όπως επεξηγούν στη γραπτή τους αγόρευση, το επίδικο ποσό αφορά ποσά τα οποία καταβάλλουν οι αιτητές στους μεταπωλητές συμβολαίων τηλεφωνικής επικοινωνίας με τους οποίους συνεργάζονται, για υπηρεσίες που λαμβάνουν από αυτούς. Προς τούτο, επισυνάπτεται ως Παράρτημα 1 στην προσφυγή, η συμφωνία με τους μεταπωλητές τους, με βάση την οποία οι συνεργάτες των αιτητών τιμολογούν και εισπράττουν από τους αιτητές κάποιο ποσό ανάλογα με το πακέτο κινητής τηλεφωνίας το οποίο πωλούν προς τους δικούς τους πελάτες. Σημειώνεται ότι τα πακέτα αυτά κινητής τηλεφωνίας πωλούνται ακριβώς στην ίδια τιμή, είτε από τα καταστήματα των αιτητών, είτε από τα καταστήματα των συνεργατών τους και περιλαμβάνουν συσκευή κινητής τηλεφωνίας.
Οι υπηρεσίες που προσφέρουν οι μεταπωλητές των αιτητών σε τέτοιες περιπτώσεις είναι, σύμφωνα με τους αιτητές, η παρουσίαση και επεξήγηση στους καταναλωτές των διαφόρων συμβολαίων επικοινωνίας που διαθέτουν οι αιτητές, συζήτηση με τον καταναλωτή και βοήθεια στην επιλογή του κατάλληλου συμβολαίου, έλεγχος της αξιοπιστίας του πελάτη χρησιμοποιώντας το λογισμικό που διαθέτουν οι αιτητές, έλεγχο των στοιχείων του πελάτη και συλλογή και αποστολή στοιχείων της μόνιμης κατοικίας του εκάστοτε συνδρομητή προς τους αιτητές. Σε περίπτωση δε παράλειψης εκ μέρους των μεταπωλητών να συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις τους, δεν καταβάλλεται σ΄ αυτούς οποιοδήποτε ποσό.
Οι αιτητές ισχυρίζονται ότι με βάση το πιο πάνω πλέγμα γεγονότων, η «συναλλαγή» που πραγματοποιεί ο εκάστοτε μεταπωλητής συμβολαίων τηλεφωνικής επικοινωνίας με τον καταναλωτή, είναι, η ταυτόχρονη πώληση κινητού, μαζί με συμβόλαιο κινητής τηλεφωνίας. Τα ποσά όμως που καταβάλλουν οι αιτητές στους μεταπωλητές των πακέτων συμβολαίων επικοινωνίας δεν συνδέονται ούτε με την πώληση ούτε και με την τιμή των κινητών.
Τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, σύμφωνα με τους αιτητές, προσομοιάζουν με τα γεγονότα της υπόθεσης Commissioners of Customs and Excise v. Redrow Group Plc, ημερομηνίας 11.2.1999.
Από την άλλη, οι καθ’ ων η αίτηση ισχυρίζονται ότι ο Έφορος ΦΠΑ από τον έλεγχο που διενήργησε στα βιβλία και αρχεία των αιτητών διαπίστωσε ότι στην πραγματικότητα πρόκειται περί συμφωνίας επιδότησης της λιανικής τιμής πώλησης των κινητών τηλεφώνων των πωλητών με αντάλλαγμα την αμοιβαία προώθηση της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας. Όπως επεξηγείται στην αγόρευσή τους, η μοναδική συναλλαγή που πραγματοποιεί ο συνεργάτης των αιτητών είναι η πώληση κινητού τηλεφώνου. Στα βιβλία των πωλήσεων των συνεργατών των αιτητών, προϊόν πώλησης είναι μόνο τα ποσά που αναλογούν στις πωλήσεις των κινητών τηλεφώνων προσαυξημένα με την επιδότηση που καταβάλλεται από τους αιτητές και δεν προσμετρούν στις εκροές τους την αξία των υπηρεσιών παροχής κινητής τηλεφωνίας. Περαιτέρω, υπάρχει άμεση διασύνδεση των ποσών που καταβάλλουν οι αιτητές προς τους πωλητές των κινητών τηλεφώνων με την πώληση του κινητού, καθότι η αξία του κινητού τηλεφώνου επηρεάζει άμεσα τα ποσά που που οι αιτητές καταβάλλουν στους συνεργάτες τους πωλητές κινητών τηλεφώνων.
Το μοναδικό θέμα το οποίο εγείρεται είναι κατά πόσο το ποσό των €104.959 το οποίο οι αιτητές κατέβαλαν υπό μορφή ΦΠΑ προς συνεργάτες τους για την πώληση πακέτων κινητής τηλεφωνίας τους, αποτελεί φόρο εισροών τους, δηλαδή φόρο που κατέβαλαν για την αγορά υπηρεσιών από τους συνεργάτες τους.
Σύμφωνα με τη συμφωνία που υπογράφουν οι αιτητές με τους συνεργάτες τους, Παράρτημα 1 στην προσφυγή, οι αιτητές τιμολογούν και εισπράττουν κάποιο ποσό, ανάλογα με το πακέτο κινητής τηλεφωνίας το οποίο πωλούν προς τους πελάτες τους/αγοραστές τηλεφώνων. Τα πακέτα κινητής τηλεφωνίας πωλούνται ακριβώς στην ίδια τιμή, είτε από τα καταστήματα των αιτητών, είτε από τα καταστήματα των συνεργατών τους και περιλαμβάνουν συσκευή κινητής τηλεφωνίας και υπογραφή συγκεκριμένου συμβολαίου, ανάλογα με το πακέτο κινητής τηλεφωνίας το οποίο επιλέγει ο καταναλωτής.
Οι αιτητές αναλαμβάνουν και δίδουν ειδικό εκπαιδευτικό υλικό (manual) το οποίο καταγράφει συγκεκριμένα τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να προσφέρονται τα συμβόλαια τηλεφωνίας. Επίσης, οι αιτητές παρέχουν σεμινάρια προς τους μεταπωλητές των συμβολαίων τηλεφωνικής επικοινωνίας, για να μπορούν οι τελευταίοι να παρέχουν τις υπηρεσίες για τις οποίες έχουν συμβληθεί με τους αιτητές.
Όταν δε οι συνεργάτες των αιτητών επιτύχουν την σύναψη συμβολαίου τηλεφωνικής επικοινωνίας με τους πελάτες τους, τότε τιμολογούν τους αιτητές με το ποσό που, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους αποτελεί χρέωση προσφοράς υπηρεσιών με ΦΠΑ. Ο Έφορος ΦΠΑ, από τα βιβλία και αρχεία που προμηθεύτηκε από τους αιτητές, διαπίστωσε ότι όσα περιγράφονται πιο πάνω, στην πραγματικότητα συνίστανται σε συμφωνία επιδότησης της λιανικής τιμής πώλησης των κινητών τηλεφώνων των πωλητών, με αντάλλαγμα την αμοιβαία προώθηση της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας.
Στα βιβλία των πωλήσεων του συνεργάτη της ΜΤΝ, προϊόν πώλησης είναι μόνο τα ποσά που αναλογούν στις πωλήσεις των κινητών τηλεφώνων, προσαυξημένα με την επιδότηση που καταβάλλεται από τους αιτητές. Σύμφωνα με το άρθρο 14(2) του Νόμου «αν η συναλλαγή πραγματοποιείται έναντι χρηματικής αντιπαροχής, η αξία της λαμβάνεται ότι είναι τόσο ποσό όσο, με την πρόσθεση του επιβλητέου Φ.Π.Α., είναι ίσο προς την αντιπαροχή, συμπεριλαμβανομένης οποιασδήποτε επιδότησης που συνδέεται άμεσα με την τιμή της συναλλαγής.»
Με βάση την πιο πάνω νομοθετική διάταξη η επιδότηση συνδέεται άμεσα με την τιμή της συναλλαγής. Στην προκείμενη περίπτωση η συναλλαγή που πραγματοποιεί ο εκάστοτε συνεργάτης των αιτητών με τον καταναλωτή είναι η πώληση του κινητού. Τα ποσά που πληρώνουν οι αιτητές στους συνεργάτες τους δεν συνδέονται ούτε με την πώληση ούτε με την τιμή των κινητών. Ο καταναλωτής τη στιγμή που συμβάλλεται με τον συνεργάτη των αιτητών δεν καταβάλλει οποιοδήποτε ποσό αναφορικά με την αγορά του πακέτου κινητής τηλεφωνίας. Ο καταναλωτής θα δεχθεί χρεώσεις ανάλογα με το πακέτο τηλεφωνικής επικοινωνίας που θα επιλέξει, το χρόνο ομιλίας του κ.λ.π. Οι χρεώσεις δε αυτές είναι οι ίδιες ανεξάρτητα από το είδος του κινητού που θα αγοράσει, ή αν θα αγοραστεί κινητό ή όχι. Για να μπορέσουν οι συνεργάτες των αιτητών να παρέχουν τις υπηρεσίες αυτές, οι αιτητές τους δίδουν ειδικό εκπαιδευτικό υλικό (manual) που περιγράφει τις ενέργειες που γίνονται σε κάθε περίπτωση. Περαιτέρω οι αιτητές διοργανώνουν σεμινάρια με στόχο την επεξήγηση του τρόπου παροχής των υπηρεσιών αυτών.
Αποτελεί θέση των αιτητών ότι η χρήση του όρου «subsidy» τόσο στην συμφωνία με τους συνεργάτες τους όσο και σε τιμολόγια που εκδίδονται, γίνεται καθαρά για εμπορικούς σκοπούς.
Ένα άλλο στοιχείο που τέθηκε από τους αιτητές είναι σε συνάρτηση με την παράγραφο 7 της εισαγωγής (ή αιτιολογικής έκθεσης) (preamble) της σχετικής Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2006/112/ΕΚ, σύμφωνα με την οποία, ανεξαρτήτως των διαφορών στους φορολογικούς συντελεστές και των εξαιρέσεων οι οποίες υπάρχουν, ο φόρος επιβάλλεται να είναι ουδέτερος για τον ανταγωνισμό, ούτως ώστε οι ίδιες συναλλαγές να έχουν τον ίδιο τελικό φόρο, ανεξάρτητα των σταδίων της παραγωγής ή των σταδίων μεταπώλησης. Στην παρούσα περίπτωση, ο φόρος που θα πληρωθεί σε περίπτωση που πωληθεί κινητό και συμβόλαιο τηλεφωνικής επικοινωνίας από συνεργάτη των αιτητών, είναι μεγαλύτερος από αυτόν που θα πληρωθεί αν αγοραστεί από τους ίδιους τους αιτητές.
Στην υπόθεση Commissioners of Customs and Excise v. Redrow Group Plc(πιο πάνω), την οποία επικαλέστηκαν οι αιτητές προς υποστήριξη των θέσεων τους, ο όμιλος εταιρειών Redrow ασχολείτο με την ανοικοδόμηση νέων κατοικιών προς πώληση. Με στόχο την προσέλκυση νέων αγοραστών, προσέφεραν σχέδιο με το οποίο ένας κτηματομεσίτης αναλάμβανε να πωλήσει το παλαιό σπίτι κάποιου ενδεχόμενου νέου αγοραστή, έτσι ώστε ο τελευταίος να προχωρήσει με την αγορά νέου σπιτιού. Το επίδικο θέμα ήταν κατά πόσο το ποσό το οποίο πλήρωνε η εταιρεία Redrow προς τον κτηματομεσίτη για την πώληση παλαιού σπιτιού του ενδεχόμενου αγοραστή, αποτελούσε παροχή υπηρεσιών προς την Redrow και κατά πόσο ενέπιπτε στο φόρο εισροών της εν λόγω εταιρείας.
Το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε η Βουλή των Λόρδων έχει ως ακολούθως:
«It is sufficient that the taxpayer obtained something of value in return for the payment of the agents´ fees in those cases where it became liable to pay them, and that what it obtained was obtained for the purposes of the taxpayer´s business. Both those conditions are satisfied in the present case. It is not necessary that there should be "a direct and immediate link" between the services supplied by the agent and the sale of a particular Redrow home, although if it were necessary then this condition too would be satisfied on the facts of the present case. From the taxpayer´s standpoint, which is what matters, the agent´s fees incurred in the sale of a prospective purchaser´s own home are not part of the taxpayer´s general overhead costs but a necessary cost of and exclusively attributable to the sale of a Redrow home to that same purchaser. If the sale of the Redrow home were an exempt supply and not merely zero-rated, the agent´s fees would not be deductible for the reasons given by the Court of Justice in the B.L.P. case.».
Οι υποθέσεις C-53/09 C 55/09, Commissioners for Her Majesty's Revenue and Customs κατά Loyalty Management UK Ltd και Baxi Group, αφορούσαν διαχειριστή προγράμματος προσελκύσεως πελατών στα πλαίσια του οποίου, οι πελάτες λάμβαναν μονάδες που μπορούσαν να ανταλλάξουν με δώρα που συνίσταντο σε αγαθά ή υπηρεσίες, όταν αγόραζαν σημαντικές ποσότητες αγαθών ή υπηρεσιών, από τους εμπόρους που συμμετείχαν στο πρόγραμμα. Στο πρόγραμμα αυτό υπήρχαν οι χορηγοί, ήτοι οι έμποροι λιανικής πωλήσεως που επιδίωκαν να παροτρύνουν τους πελάτες να πραγματοποιήσουν περισσότερες αγορές από αυτούς, οι πελάτες, ο διαχειριστής του προγράμματος και οι προμηθευτές, ήτοι οι εταιρείες που προμήθευαν τα δώρα προς τους πελάτες έναντι των μονάδων. Στο πλαίσιο του συστήματος αυτού, οι χορηγοί κατέβαλλαν στο διαχειριστή ορισμένο ποσό για κάθε μονάδα που διατίθετο και ένα ετήσιο τέλος για τη διαφήμιση, ανάπτυξη και προώθηση του προγράμματος. Οι προμηθευτές λάμβαναν από το διαχειριστή ένα καθορισμένο ποσό για κάθε ανταλλασσόμενη μονάδα (τέλος υπηρεσίας). Οι προμηθευτές εξέδιδαν προς το διαχειριστή τιμολόγιο που περιελάμβανε ΦΠΑ επί του εν λόγω τέλους, φορολογία η οποία σύμφωνα με το διαχειριστή έπρεπε να είχε εκπέσει.
Η δε υπόθεση C-427/98, Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, αφορούσε τη μείωση τιμών με την παραχώρηση κουπονιών.
Οι πιο πάνω υποθέσεις θεωρώ ότι διαφοροποιούνται ως προς τα γεγονότα τους με την υπό κρίση υπόθεση και δεν μπορούν να αποτελέσουν καθοδήγηση.
Στην παρούσα περίπτωση οι μεταπωλητές, όταν πωλούν τα συμβόλαια των αιτητών, λαμβάνουν όχι μόνο κέρδος από τη πώληση της συσκευής αλλά και προμήθεια βάσει της συμφωνίας του με τους αιτητές. Οι δε αιτητές με βάση τη συμφωνία με τους μεταπωλητές, όταν οι τελευταίοι προβούν σε πώληση υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας, λαμβάνουν κέρδος και από τις υπηρεσίες που προσφέρουν οι μεταπωλητές σ’ αυτούς, για τις οποίες καταβάλλουν στους μεταπωλητές ένα ποσό. Το ΦΠΑ που χρεώνεται στο ποσό αυτό θεωρώ ότι αποτελεί φόρο εισροών και όχι επιδότηση που συνδέεται άμεσα με την τιμή πώλησης του κινητού τηλεφώνου σύμφωνα με το άρθρο 14(2) του Νόμου.
Είναι γεγονός ότι το Ανώτατο Δικαστήριο σε τέτοιου είδους υποθέσεις όπου ασκεί αναθεωρητική δικαιοδοσία δεν είναι δικαστήριο ουσίας και δεν μπορεί να εξετάσει και να επέμβει στην ουσιαστική κρίση της διοίκησης (βλ. Γεωργιάδης ν. Εφόρου Φόρου Εισοδήματος (2000) 3 ΑΑΔ 1006). Εδώ όμως αυτό που αμφισβητείται είναι η ορθότητα της απόφασης του Εφόρου να θεωρήσει ότι η σχέση των αιτητών με τους συνεργάτες τους μεταπωλητές και η πληρωμή από τους αιτητές προς τον κάθε μεταπωλητή αποτελεί «επιδότηση», σύμφωνα με το άρθρο 14(2) του περί Προστιθέμενης Αξίας Νόμου του 2000, Ν. 95(Ι)/2000 ως αποτέλεσμα πλάνης. Όπως εξάλλου επισημάνθηκε στην υπόθεση Δημοκρατία ν. Ελευθεριάδου (2005) 3 ΑΑΔ 395, «Φορολογικοί νόμοι αλλά και νόμοι που επιβάλλουν χρηματικές ποινές θα πρέπει να ερμηνεύονται αυστηρά και σε περίπτωση αμφιβολίας να δίδεται η ερμηνεία εκείνη που είναι υπέρ του πολίτη.»
Έχοντας λοιπόν υπόψη τα πιο πάνω, καταλήγω ότι εμφιλοχώρησε πλάνη κατά την λήψη της απόφασης των καθ’ ων η αίτηση, με αποτέλεσμα να θεωρηθεί ότι, η καταβολή ενός ποσού από τους αιτητές προς τους συνεργάτες τους αφού οι τελευταίοι προέβαιναν σε πώληση πακέτου κινητής τηλεφωνίας σε πελάτες τους, αποτελούσε επιδότηση. Στην πραγματικότητα επρόκειτο περί παροχής υπηρεσιών από τους συνεργάτες των αιτητών προς τους ίδιους, με αποτέλεσμα ο επιβληθείς φόρος προστιθέμενης αξίας να θεωρείται φόρος εισροών και η βεβαίωση του ποσού των €104.959,90 ως οφειλόμενου ποσού να μην είναι νόμιμη.
Για τους πιο πάνω λόγους η επίδικη απόφαση ακυρώνεται δυνάμει του Άρθρου 146.4(β) του Συντάγματος, με €1.400 έξοδα, πλέον ΦΠΑ, υπέρ των αιτητών …….».
Το σκεπτικό και η κατάληξη της απόφασης της Δικαστού του Ανωτάτου Δικαστηρίου Σταματίου στην Προσφυγή Αρ. 1295/2011 (supra) με βρίσκουν σύμφωνο και τα υιοθετώ για τους σκοπούς της παρούσας υπόθεσης, στην οποία, ως προανέφερα, προβλήθηκαν όμοιοι ισχυρισμοί επί παρόμοιων γεγονότων ως η προαναφερθείσα απόφαση.
Θεωρώ ορθό, ωστόσο, να προβώ επιγραμματικά και στις ακόλουθες παρατηρήσεις:
Ανεξαρτήτως της- ορθής κατά την άποψη μου- θέσεως που εκφράστηκε στην Προσφυγή Αρ. 1295/2011 (supra) περί σαφούς διαφοροποίησης των γεγονότων ιδιαίτερα της απόφασης ημερομηνίας 7.10.2010 του Δικαστηρίου Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (πλέον ονομαζόμενου ως Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (εφεξής «ΔΕΕ»)) στις Συνεκδικασθείσες Υποθέσεις C-53/09 και C55/09 Commisioners for Ηer Majestys’ Revenue and Customs vs Loyalty Management UK Ltd (εφεξής «LMUK») και Baxi Group Ltd (εφεξής «Baxi») ως προς τα δεδομένα της παρούσας περίπτωσης, είναι πραγματικότητα, ότι σε κάποιο βαθμό και έκταση οι εν λόγω αποφάσεις έθεσαν για κάποιο χρονικό διάστημα υπό έμμεση αμφισβήτηση και/ή υπό προϋποθέσεις την γενικότερη αρχή και προσέγγιση αναφορικά με την επιστροφή φόρου (tax deduction) ως φόρου εκροών σε τέτοιου είδους εμπορικές σχέσεις που εμπλέκονται πέραν των δύο μερών, ως αυτή εκφράστηκε στην υπόθεση Commissioners of Customs and Excise v.
Redrow Group Plc, ημερομηνίας 11.2.1999 («supra», εφεξής «Redrow»). Και αυτό υπό την έννοια, ότι η εν λόγω αρχή («It is sufficient that the taxpayer obtained something of value in return for the payment of the agents´ fees in those cases where it became liable to pay them, and that what it obtained was obtained for the purposes of the taxpayer´s business.) εκκινεί για την εξέταση (test) του θέματος αποκλειστικά από την θέση και οπτική γωνία από την οποία βρίσκεται το υποκείμενο σε φορολογία πρόσωπο («taxpayer», εδώ η αιτήτρια) και αν αυτό έλαβε οτιδήποτε κάποιας αξίας ως αντάλλαγμα στα πλαίσια της επιχειρηματικής του δραστηριότητας για την πληρωμή που διενήργησε, ενώ από την ανάλυση και το διατακτικό της απόφασης των υποθέσεων LMUK και Baxi η θεώρηση αυτή φαίνεται να τίθεται υπό προϋποθέσεις (qualifications) εντάσσοντας στον προβληματισμό το ποιος είναι ο πραγματικός αποδέκτης της αντιπαροχής (πληρωμής), από ποιον και σε ποιον πραγματικά καταβάλλονται οι υπηρεσίες και σε ποιο μέτρο και βαθμό έλαβε ξεχωριστές υπηρεσίες από τον εκδίδοντα το τιμολόγιο το υποκείμενο σε φορολογία πρόσωπο, δηλαδή για ποιο σκοπό και σε ποια έκταση γίνεται πραγματικά η πληρωμή.
Η πιο πάνω μεθοδολογία, ωστόσο, του ΔΕΕ δεν φαίνεται να βρήκε υποστήριξη σε μεταγενέστερες αποφάσεις του ιδίου Δικαστηρίου. Το ΔΕΕ, στην απόφαση του (Judgment of the Court (Sixth Chamber)) ημερομηνίας 18.7.2013 στην Υπόθεση Αρ. C-124/12 AES-3C MARITZA EAST 1 EOOD V. DIREKTOR NA DIREKTSIA «OBZHALVANE I UPRAVLENIE NA IZPALNENIETO» PRI TSENTRALNO UPRAVLENIE NA NATSIONALNATA AGENTSIA ZA PRIHODITE, PLOVDIV, φαίνεται να επικεντρώνεται- όπως πράττει και η απόφαση Redrow- όχι στην απάντηση του ερωτήματος για ποιο ακριβώς σκοπό γίνεται η πληρωμή (υπό την έννοια ότι δεν απαιτείται η επακριβής διασαφήνιση σε τι ακριβώς συνίσταται η παροχή, την οποία αφορά η πληρωμή), αλλά στο κατά πόσο η φύση της πληρωμής έχει άμεση σχέση με την οικονομική δραστηριότητα της επιχείρησης του υποκείμενου σε φορολόγηση προσώπου.
Σε αυτή την λανθασμένη προσέγγιση και μεθοδολογία των καθ’ ων η αίτηση κατ’ υιοθέτηση της απόφασης στην υπόθεση LMUK και Baxi (supra) εντοπίζω την πλάνη των καθ’ ων η αίτηση στην λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης, η οποία επηρέασε σαφώς και το τελικό εύρημα της.
Κρίνω, ότι η μεθοδολογία που χρησιμοποίησαν οι καθ’ ων η αίτηση για να καταλήξουν στην προσβαλλόμενη απόφαση και, συνακόλουθα, η προσβαλλόμενη απόφαση, δεν ήταν εύλογα επιτρεπτή.
Στο σημείο αυτό είναι ορθό να αναφέρω, ότι όπως και το Ανώτατο Δικαστήριο τόνισε στην Προσφυγή Αρ. 1295/2011 (supra) δεν θεωρώ, ότι ευρίσκεται εκτός δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου η εξέταση τέτοιου ισχυρισμού περί ύπαρξης πλάνης, όσον αφορά τον ορθό τρόπο ερμηνείας φορολογικού νομοθετήματος, όταν η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε και οδήγησε στην προσβαλλόμενη απόφαση βρίσκεται εκτός των επιτρεπτών ορίων και κρίνεται λανθασμένη. Επί τούτου υιοθετώ και πάλιν τα όσα έχουν αναφερθεί στην Προσφυγή Αρ. 1295/2011 (supra). Ως ειπώθηκε, εξάλλου, από τον Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου Σ. Ναθαναήλ στην σχετικά πρόσφατη απόφαση του ημερομηνίας 30.1.2015 στις Συνεκδικαζόμενες Προσφυγές Αρ. 2088/2012 και 153/2013 Ήβη Οικονομίδου-Ιωαννίδη και Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Εφόρου Προστιθέμενης Αξίας και άλλη προσφυγή:
« Έτσι το όλο ζήτημα ανάγεται στη ορθή ερμηνεία και την υπαγωγή του Νόμου στα γεγονότα έχοντας υπόψη την ευρύτερη καθιερωθείσα νομολογία ότι οι περί τη φορολογία νόμοι γενικώς, ερμηνεύονται προς όφελος του φορολογούμενου από την άποψη ότι δεν πρέπει να επιβάλλεται φορολογία εκτός σε καθαρές περιπτώσεις, (δέστε Panicos Genethliou Developments Limited v. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπουργού Οικονομικών και Εφόρου Φόρου Προστιθέμενης Αξίας, υπόθ. αρ. 102/2009, ημερ. 28.1.2011).»
Έχοντας αναφέρει τα πιο πάνω, δεν χρειάζεται να απαντηθεί εδώ το ερώτημα, κατά πόσο με τις μεταβατικές πρόνοιες της Όγδοης Τροποποίησης του Συντάγματος αλλά και τις πρόνοιες του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Νόμου του 2015, Ν. 131 (Ι)/2015, έχει διευρυνθεί και το πεδίο και οι δυνατότητες ελέγχου από το Διοικητικό Δικαστήριο (και υπό ποιες προϋποθέσεις) φορολογικών διαφορών, όπως αυτή, οι οποίες εκκρεμούσαν προηγούμενα ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου και μεταφέρθηκαν προς διεκπεραίωση τους και λήψη απόφασης στο Διοικητικό Δικαστήριο.
Καταληκτικά, επιθυμώ να εκφράσω τις ευχαριστίες μου στους ευπαίδευτους δικηγόρους των διαδίκων για την βοήθεια που προσέφεραν στο Δικαστήριο με τις εμπεριστατωμένες γραπτές και προφορικές αγορεύσεις τους.
Για τους λόγους που έχω προαναφέρει η παρούσα προσφυγή επιτυγχάνει με €1500 έξοδα υπέρ της αιτήτριας και εναντίον των καθ’ ων η αίτηση.
Η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται.
Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο