Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
IV KK 112/25 KI-generiert

Supreme Court excludes judge from cassation due to flawed appointment procedure violating impartiality standards.

Geschäftsnummer IV KK 112/25
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Gutgeheissen (Allowed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court granted a request to exclude Judge Ryszard Witkowski from the cassation case IV KK 112/25. The applicant argued that the judge's appointment to the Criminal Chamber violated institutional impartiality because he was previously appointed to the Disciplinary Chamber via a flawed procedure. The court ruled that this procedural defect would inevitably breach the right to a fair trial under Article 6 of the ECHR and the Constitution, necessitating the judge's removal to ensure an impartial tribunal.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Art. 41 § 1 k.p.k.; Art. 45 ust. 1 Konstytucji RP; Art. 6 ust. 1 EKPC; Art. 47 Karty Praw Podstawowych: A judge appointed through a procedurally defective process lacks the requisite institutional impartiality, thereby violating the right to a fair trial and necessitating their exclusion from the case.

Schlagwörter

KI-generiert
judicial impartiality flawed appointment procedure Article 6 ECHR Supreme Court judge disqualification request institutional neutrality fair trial standard Kompetenzkonfliktbeilegung

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
Art. 41 § 1 k.p.k.
akt IV KK 112/25 p o s t a n o w i ł: na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw.
Art. 42 § 1 k.p.k.
z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
Art. 42 § 4 k.p.k.
z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
Art. 45 ust. 1 Konstytucji RP
nie spełnia wymaganej instytucjonalnej bezstronności i jego udział w rozpoznaniu kasacji prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art.
Art. 6 ust. 1 EKPC
47 Karty Praw Podstawowych, art. 6 EKPCz oraz art.
Art. 47 Karty Praw Podstawowych
1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych, art.
Art. 19 ust. 1 TUE
6 EKPCz oraz art. 19 ust. 1 TUE.
art. 41 § 1 k.p.k
akt IV KK 112/25 p o s t a n o w i ł: na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k
art. 45 ust. 1 Konstytucji RP
nie spełnia wymaganej instytucjonalnej bezstronności i jego udział w rozpoznaniu kasacji prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art.

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

IV KK 112/25 POSTANOWIENIE Dnia 4 czerwca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie M. R.o zadośćuczynienie po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 4 czerwca 2025 r., na posiedzeniu bez udziału stron, wniosku pełnomocnika wnioskodawcy o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie kasacyjnej oznaczonej sygn. akt IV KK 112/25 p o s t a n o w i ł: na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. wyłączyć sędziego SN Ryszarda Witkowskiego od udziału w sprawie o sygn. akt IV KK 112/25.

UZASADNIENIE

Do referatu sędziego SN Ryszarda Witkowskiego wpłynęła sprawa z wniosku M. R. o zadośćuczynienie za niesłuszne umieszczenie w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w K., której nadano nr IV KK 112/25. Na obecnym etapie postępowania pełnomocnik wnioskodawcy wskazał, że pozostawienie sprawy w referacie pana Ryszarda Witkowskiego będzie wiązało się z wystąpieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., albowiem ten sędzia nominowany do urzędu na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym w ustawie z 8 grudnia 2017 r. nie spełnia wymaganej instytucjonalnej bezstronności i jego udział w rozpoznaniu kasacji prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych, art. 6 EKPCz oraz art. 19 ust. 1 TUE.

Wniosek okazał się zasadny.Jest bezsporne, że pan Ryszard Witkowski zanim decyzją pierwszej Prezes Sądu Najwyższego został z dniem 14 lipca 2022 r. przeniesiony na skutek złożenia oświadczenia w trybie art. 10 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym do Izby Karnej, był powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej na podstawie postanowienia Prezydenta RP z 20 września 2018 r. w wyniku rekomendacji wydanej przez Krajową Radę Sądownictwa ustanowioną w składzie określonym ustawą z 8 grudnia 2017 r.

Wadliwość tej procedury omówiona została w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20 i w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22, wynika też z normatywnej treści art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych. Rolą powołanych przepisów jest zagwarantowanie stronie prawa do bezstronnego, niezależnego i niezawisłego sądu, a takim może być wyłącznie sąd ustanowiony ustawą.

W omawianej sprawie złożenie przedmiotowego wniosku o wyłączenie wskazuje w sposób oczywisty, że strona dostrzegła wady w procedurze powołania na stanowisko sędziego SN Ryszarda Witkowskiego, które będą prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC, gdyby zasiadał w składzie rozstrzygającym sprawę. Badanie zasadności wniosku należało poprzedzić dywagacją, że każdy polski sąd jest związany dokonaną przez ETPC wykładnią standardu z art. 6 ust. 1 EKPC (zob. post. SN: z 16 września 2021 r., I KZ 29/21; z 22 marca 2022 r., I KZP 13/21; z 15 września 2022 r., I KO 75/21), a to skutkuje przyjęciem, że rozstrzyganie w sprawie przez osobę powołaną do Sądu Najwyższego na stanowisko sędziego w wadliwej procedurze, wiąże się z istotnym i bardzo prawdopodobnym naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezależny sąd ustanowiony ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC, ale także standardu konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).

Takie stanowisko miało miejsce w wyrokach EKPC przeciwko Polsce: z 22 lipca 2021 r., nr 43447/19 w sprawie Reczkowicz, z 8 listopada 2021 r., nr 49868/19 i nr 57511/19 w sprawie Dolińskiej-Ficek oraz Ozimka oraz z 3 lutego 2022 r., nr 1469/20 w sprawie Advance Pharma sp. z o.o. a punkt widzenia Sądu Najwyższego wyrażony w postanowieniu z 16 września 2022 r., III KK 339/22 głoszący, że wejście w życie przepisów art. 29 § 4 – 25 ustawy o Sądzie Najwyższym nie może prowadzić do obniżenia standardu dopuszczalności badania bezstronności (…) sędziowskiej oraz określenia skutków ich braku, wypracowanego w orzecznictwie TSUE i ETPCz” – ostatecznie dopełniło zasadności twierdzenia, że realizacja standardów wynikających z przepisów art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust.

EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych wymagało wyłączenia od rozpoznania sprawy IV KK 112/25 pana Ryszarda Witkowskiego.Z tych powodów, kierując się zagwarantowaniem stronie prawa do bezstronnego i niezależnego sądu zapewnionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC), a także biorąc pod uwagę konieczność wyeliminowania niepożądanych skutków prawnych w postaci żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 3 k.p.k. oraz w celu ochrony Skarbu Państwa przed odpowiedzialnością odszkodowawczą, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Dlatego orzeczono jak wyżej. [PŁ][a.ł]‎