Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
III KZ 19/19 KI-generiert

Supreme Court allows appeal against denial of time extension for requesting judgment reasoning, citing ECHR Art. 6 violation.

Geschäftsnummer III KZ 19/19
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Gutgeheissen (Allowed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court overturned the District Court's refusal to extend the deadline for requesting the written reasoning of a criminal judgment. The lower court had rejected the request because it was filed before the judgment was issued, arguing the defendant failed to prove the delay was independent of him. The Supreme Court ruled that the initial refusal violated the European Convention on Human Rights, specifically Article 6, as it prevented the defendant from accessing the court's reasoning. Consequently, the case was remanded for a new decision respecting the defendant's right to know the grounds of the judgment.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Swoboąd; Art. 422 k.p.k.: The right to know the reasons for a judgment is a fundamental element of the right to a court, and requests for reasoning filed before the judgment's issuance cannot be rejected as premature if they are clear and firm.

Schlagwörter

KI-generiert
right to court reasoning premature request admissibility European Convention Article 6 criminal procedure time limits judgment reasoning disclosure procedural delay justification remand for retrial Rechtsverzögerung

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
Art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Swoboąd
Trybunał praktykę nieuznawania wniosków o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku składanych przed wydaniem tegoż uznał za naruszenie art. 6 ust.
art. 422 § 1 k.p.k.
Niektóre składy uznawały, że z brzmienia art. 422 § 1 k.p.k. wynika nie tylko końcowy, ale i początkowy termin do złożenia skutecznego wniosku w tym przedmiocie (por.
art. 422 § 3 k.p.k.
Niektóre składy uznawały, że z brzmienia art. 422 § 1 k.p.k.
art. 422 § 1 k.p.k
Niektóre składy uznawały, że z brzmienia art. 422 § 1 k.p.k.
art. 422 § 3 k.p.k
Inne z kolei, powołując się na konstytucyjne prawo podsądnego do poznania motywów wyroku jako immanentny element prawa do sądu oraz brzmienie art. 422 § 3 k.p.k.

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
postanowienie Sądu Najwyższy z dnia 9 sierpnia 2017 r., II KZ 20/17
postanowienie Sądu Najwyższy z dnia 22 maja 2014 r., III KZ 15/14
Wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu w sprawie Witkowski przeciwko Polsce, skarga nr 21497/14
II KZ 20/17
Defense appeal dismissed; written justification request must be filed after verdict announcement per Art. 422 § 1 k.p.k.
III KZ 15/14
Supreme Court voids lower court order denying request for judgment reasoning filed before verdict announcement.
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

Sygn. akt III KZ 19/19 POSTANOWIENIE Dnia 16 października 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie W.R. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu dniu 16 października 2019 r., zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 lutego 2019 r., sygn. akt V Ka (…) o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 grudnia 2018 r. p o s t a n o w i ł uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w G..

UZASADNIENIEPostanowieniem Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 lutego 2019 r. (sygn. akt V Ka (…)) odmówiono W.R. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 grudnia 2018 r. Uzasadnieniem odmowy był fakt, że wniosek ten został faktycznie złożony, lecz przed wydaniem wyroku w sprawie (na rozprawie z dniu 6 grudnia 2018 r. odroczono wydanie wyroku na dzień 18 grudnia) i przez to nie został przyjęty jako „przedwczesny”. Podkreślono, że to na oskarżonym spoczywał obowiązek dowiedzenia się, jak wygląda przebieg rozprawy w dniu 6 grudnia, co zdaniem Sądu pozwoliłoby mu na zorientowanie się, że termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia rozpoczyna bieg dopiero od ogłoszenia wyroku.

Wobec powyższego uznano, że nie wykazał, że zwłoka nastąpiła z przyczyny od niego niezależnej. Na to postanowienie zażalenie wniósł W.R., w uzasadnieniu prezentując jednak niemerytoryczne argumenty, lecz w petitum wskazujący wyraźnie, iż nie zgadza się z wydanym postanowieniem. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie pomimo, iż nie zawierało rozbudowanego merytorycznego uzasadnienia zasługiwało na uwzględnienie. Problematyka składania wniosków o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku przed datą jego wydania była interpretowana także w orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednolicie.

Niektóre składy uznawały, że z brzmienia art. 422 § 1 k.p.k. wynika nie tylko końcowy, ale i początkowy termin do złożenia skutecznego wniosku w tym przedmiocie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r., II KZ 20/17). Inne z kolei, powołując się na konstytucyjne prawo podsądnego do poznania motywów wyroku jako immanentny element prawa do sądu oraz brzmienie art. 422 § 3 k.p.k. – uznawały, że wniosek może zostać oddalony jedynie, gdy został złożony po terminie (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 2014 r., III KZ 15/14).

Powyższa rozbieżność nie została wyjaśniona przez Sąd Najwyższy w stosownym trybie, gdyż potrzeba taka odpadła po wydaniu 13 grudnia 2018 r. wyroku przez Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu w sprawie Witkowski przeciwko Polsce (skarga nr 21497/14). Trybunał praktykę nieuznawania wniosków o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku składanych przed wydaniem tegoż uznał za naruszenie art. 6 ust. 1 EKPCz wskazując, że „zastosowana przez sąd krajowy wykładnia, (…), przepisów dotyczących przepisanego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, przestała służyć pewności prawa i należytemu sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości oraz stanowiła swoistą przeszkodę, która pozbawiła skarżącego możliwości rozpoznania jego sprawy przez sąd odwoławczy”.

Tezę powyższą należy w pełni podzielić i raz jeszcze pokreślić, jak istotnym konstytucyjnie i składającym się na prawo do sądu uprawnieniem jest to do poznania uzasadnienia wyroku w sprawie karnej. Przyjmowana niekiedy w sądach koncepcja „przedwczesnej” czynności procesowej stanowiła interpretację przepisów prawa procesowego wykaraczającą poza jednoznaczne brzmienie ustawy ale także niespełniającą żadnych pragmatycznych funkcji. Złożenie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku na wczesnym etapie postępowania sądowego, o ile tylko żądanie wnioskodawcy jest klarowne co do przedmiotu i stanowcze, nie może więc zostać uznane za nieskuteczne.

W niniejszej prawie sytuacja jest o tyle specyficzna, że Sąd Apelacyjny w (…) orzekał już w przedmiocie owego wniosku (zarządzenie z dnia 5 lutego 2019 r. II AKz (…)). To wtedy podjęto błędną decyzję procesową. W postępowaniu niniejszym procedura zainicjowana przez podsądnego polegała na złożeniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Uznać zatem należy, że skoro pierwotne postąpienie Sądu w stosunku do samego wniosku o doręczenie naruszało m.in. art. 6 EKPCz, to niewątpliwie tak istotnie ograniczające prawa skazanego poprzez zaprezentowanie niezgodnej ze standardami konwencyjnymi wykładni przepisów powoduje, że przyczyna niezłożenia w terminie stosownego wniosku była niezależna od skazanego.

Paradoksalnie bowiem domaganie się by wniosek ponowił po wydaniu wyroku w przedmiotowej sprawie był, jak wynika z orzeczenia ETPCz całkowicie bezzasadny. Dlatego też, by uczynić zadość prawom skazanego, należało uchylić zaskarżone postanowienie.W ponownym postępowaniu Sąd Okręgowy w G. wziąć pod uwagę musi specyficzny kontekst sprawy oraz prawo podsądnego wynikające z art. 6 EKPCz.as