Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
III KK 140/24 KI-generiert

Supreme Court dismisses defense request to disqualify judge due to flawed appointment procedure violating independence standards.

Geschäftsnummer III KK 140/24
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Abgewiesen (Dismissed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court dismissed the defense's request to disqualify Judge Anna Dziergawka from the cassation case. The defense argued that her appointment via the KRS recommendation violated independence requirements, citing prior rulings on procedural flaws. The court found the request valid because the flawed appointment process would inevitably breach the defendant's right to a fair trial under Article 6 of the ECHR.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Art. 41 § 1 k.p.k.; Art. 45 ust. 1 Konstytucji RP; Art. 6 ust. 1 EKPC; Art. 47 Karty Praw Podstawowych: A judge appointed through a procedurally defective recommendation violates the principle of judicial independence, necessitating disqualification to ensure a fair trial.

Schlagwörter

KI-generiert
judicial independence disqualification of judge flawed appointment procedure Article 6 ECHR fair trial rights Supreme Court procedural defect fehlende Legitimation der Staatsanwaltschaft

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
Art. 41 § 1 k.p.k.
akt III KK 140/24 p o s t a n o w i ł: na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw.
Art. 45 ust. 1 Konstytucji RP
41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art.
Art. 6 ust. 1 EKPC
W omawianej sprawie złożenie przedmiotowego wniosku o wyłączenie wskazuje w sposób oczywisty, że strona dostrzegła wady w procedurze powołania na stanowisko sędziego SN Anny Dziergawki, które będą prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC, gdyby zasiadała w składzie rozstrzygającym sprawę.
Art. 47 Karty Praw Podstawowych
EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych.
art. 14 § 1 k.k
P.skazanego za popełnienie czynu z art. 14 § 1 k.k.
art. 148 § 1 k.k
art. 41 § 1 k.p.k
akt III KK 140/24 p o s t a n o w i ł: na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
art. 45 ust. 1 Konstytucji RP
41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art.
art. 540 § 3 k.p.k
1 EKPC), a także biorąc pod uwagę konieczność wyeliminowania niepożądanych skutków prawnych w postaci żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 3 k.p.k.

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
I-4110-1/20
I KZP 2/22
Supreme Court rejects preclusion of judges based on appointment method, upholding judicial independence standards.
I KZ 29/21
Supreme Court corrects a clerical error in its own ruling by replacing 'Lowest' with 'Highest'.
I KZP 13/21
Supreme Court requires case-specific assessment of judge's impartiality when appointed via KRS, rejecting automatic disqualification.
I KO 75/21
Supreme Court orders retrial of lawyer's expulsion due to drunk driving, citing violation of fair trial rights.
Reczkowicz
Takie stanowisko miało miejsce w wyrokach EKPC przeciwko Polsce: z 22 lipca 2021 r., nr 43447/19 w sprawie Reczkowicz, z 8 listopada 2021 r., nr 49868/19 i nr 57511/19 w sprawie Dolińskiej-Ficek oraz Ozimka oraz z 3 lutego 2022 r., nr 1469/20 w sprawie Advance Pharma sp.
Dolińska-Ficek
Ozimka
Takie stanowisko miało miejsce w wyrokach EKPC przeciwko Polsce: z 22 lipca 2021 r., nr 43447/19 w sprawie Reczkowicz, z 8 listopada 2021 r., nr 49868/19 i nr 57511/19 w sprawie Dolińskiej-Ficek oraz Ozimka oraz z 3 lutego 2022 r., nr 1469/20 w sprawie Advance Pharma sp.
Advance Pharma sp. z o.o.
III KK 339/22
Supreme Court recuses itself from a case due to a judge's prior involvement with the accused.
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

III KK 140/24 POSTANOWIENIE Dnia 12 maja 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie A. P.skazanego za popełnienie czynu z art. 14 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 12 maja 2025 r., na posiedzeniu bez udziału stron, wniosku obrońcy o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie kasacyjnej oznaczonej sygn. akt III KK 140/24 p o s t a n o w i ł: na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. wyłączyć sędziego SN Annę Dziergawkę od udziału w sprawie.

UZASADNIENIE

Do referatu sędziego SN Anny Dziergawki wpłynęła sprawa A. P. o nr III KK 140/24. Obrońca zażądał wyłączenia sędziego referenta od orzekania w przedmiotowej sprawie, wskazując, że w związku z tym, że została ona powołana na swoje stanowisko na skutek rekomendacji KRS ukształtowanej w trybie określonym w ustawie z 8 grudnia 2017 r., nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek okazał się zasadny. Jest bezsporne, że pani Anna Dziergawka została powołana na stanowisko sędziego Izby Karnej Sądu Najwyższego na podstawie postanowienia Prezydenta RP z 26 maja 2023 r. w wyniku rekomendacji wydanej przez Krajową Radę Sądownictwa w dniu 6 maja 2023 r. w składzie określonym ustawą z 8 grudnia 2017 r.

Wadliwość tej procedury omówiona została w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20 i w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22, wynika też z normatywnej treści art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych. Rolą powołanych przepisów jest zagwarantowanie stronie prawa do bezstronnego, niezależnego i niezawisłego sądu, a takim może być wyłącznie sąd ustanowiony ustawą.

W omawianej sprawie złożenie przedmiotowego wniosku o wyłączenie wskazuje w sposób oczywisty, że strona dostrzegła wady w procedurze powołania na stanowisko sędziego SN Anny Dziergawki, które będą prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC, gdyby zasiadała w składzie rozstrzygającym sprawę. Badanie zasadności wniosku należało poprzedzić dywagacją, że każdy polski sąd jest związany dokonaną przez ETPC wykładnią standardu z art. 6 ust. 1 EKPC (zob. post. SN: z 16 września 2021 r., I KZ 29/21; z 22 marca 2022 r., I KZP 13/21; z 15 września 2022 r., I KO 75/21), a to skutkuje przyjęciem, że rozstrzyganie w sprawie przez osobę powołaną do Sądu Najwyższego na stanowisko sędziego w wadliwej procedurze, wiąże się z istotnym i bardzo prawdopodobnym naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezależny sąd ustanowiony ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC, ale także standardu konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).

Takie stanowisko miało miejsce w wyrokach EKPC przeciwko Polsce: z 22 lipca 2021 r., nr 43447/19 w sprawie Reczkowicz, z 8 listopada 2021 r., nr 49868/19 i nr 57511/19 w sprawie Dolińskiej-Ficek oraz Ozimka oraz z 3 lutego 2022 r., nr 1469/20 w sprawie Advance Pharma sp. z o.o. a punkt widzenia Sądu Najwyższego wyrażony w postanowieniu z 16 września 2022 r., III KK 339/22 głoszący, że wejście w życie przepisów art. 29 § 4 – 25 ustawy o Sądzie Najwyższym nie może prowadzić do obniżenia standardu dopuszczalności badania bezstronności (…) sędziowskiej oraz określenia skutków ich braku, wypracowanego w orzecznictwie TSUE i ETPCz” – ostatecznie dopełniło zasadności twierdzenia, że realizacja standardów wynikających z przepisów art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust.

EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych wymagało wyłączenia od rozpoznania sprawy III KK 140/24 pani Anny Dziergawki.Z tych powodów, kierując się zagwarantowaniem stronie prawa do bezstronnego i niezależnego sądu zapewnionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC), a także biorąc pod uwagę konieczność wyeliminowania niepożądanych skutków prawnych w postaci żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 3 k.p.k. oraz w celu ochrony Skarbu Państwa przed odpowiedzialnością odszkodowawczą, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. [PŁ][r.g.]‎