Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
Υπόθεση Αρ. 2040/2012 ECLI:CY:DD:2016:242 KI-generiert

Administrative court dismisses claim that energy grant scheme decisions were delayed beyond reasonable time limits.

Geschäftsnummer Υπόθεση Αρ. 2040/2012
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Zypern (CY)
Entscheiddatum
Ausgang Abgewiesen (Dismissed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Administrative Court dismissed Andreas Dimitriou's appeal against the Ministry of Commerce and the Energy Fund for allegedly failing to examine his 2010 energy grant application within a reasonable time. The court found that the 2010 Grant Scheme explicitly allowed decisions to be made until December 20, 2013, and the applicant's complaint was unfounded given this statutory timeline. Consequently, the court upheld the original decision, ruling that the administrative delay was justified and did not violate principles of good faith or equality.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Ν. 158(I)/1999, Άρθρο 146 Συντάγματος: The court must determine whether an administrative decision was made within a reasonable time; a specific deadline set in a grant scheme prevails over general claims of delay unless the deadline itself is unreasonable.

Schlagwörter

KI-generiert
reasonable time limit administrative delay grant scheme deadline good faith principle energy grant scheme administrative review Statutory timeline Emissionspreis

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
Article 146 of the Constitution
Law 158(I)/1999 - General Principles of Administrative Justice Law
Law 33(I)/2003 - Renewable Energy Promotion Law
2010 Energy Grant Scheme

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
VAMASIA ESTATES ν. SINGER SEWING MACHINES (1985) 1 CLR 707
VAMASIA ESTATES ν. SINGER SEWING MACHINES (1985) 1 CLR 707
REPUBLIC ν. MENELAOU (1982) 3 CLR 419
REPUBLIC ν. MENELAOU (1982) 3 CLR 419
Δημοτική Επ. Αγ. Δομετίου ν. Χριστοφόρου κ.α. (1994) 3 ΑΑΔ 434
Δημοτική Επ. Αγ. Δομετίου ν. Χριστοφόρου κ.α. (1994) 3 ΑΑΔ 434
Καρατζάς Δημήτρης και Άλλοι ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2000) 3 ΑΑΔ 480
Κυπριακή Δημοκρατία ν. Παναγιώτη Ευγενίου και Άλλου (2005) 3 ΑΑΔ 257
Κυπριακή Δημοκρατία ν. Παναγιώτη Ευγενίου και Άλλου (2005) 3 ΑΑΔ 257
Κυπριακή Δημοκρατία, Xρίστος Iωσηφίδης ν. (Αρ. 1) (2007) 3 ΑΑΔ 96
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΡΟΚΟΠΙΟΥ ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Υπόθεση Αρ. 418/2006, 4 Ιουνίου 2007
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΡΟΚΟΠΙΟΥ ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Υπόθεση Αρ. 418/2006, 4 Ιουνίου 2007
Μούσα Κωνσταντίνος ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2009) 4 ΑΑΔ 641
Μούσα Κωνσταντίνος ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2009) 4 ΑΑΔ 641
ECLI:CY:DD:2016:242
Administrative court dismisses claim that energy grant scheme decisions were delayed beyond reasonable time limits.
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

ΑΝΑΦΟΡΕΣ:

Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

VAMASIA ESTATES ν. SINGER SEWING MACHINES (1985) 1 CLR 707

REPUBLIC ν. MENELAOU (1982) 3 CLR 419

Δημοτική Επ. Αγ. Δομετίου ν. Χριστοφόρου κ.α. (1994) 3 ΑΑΔ 434

Kαρατζάς Δημήτρης και Άλλοι ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2000) 3 ΑΑΔ 480

Κυπριακή Δημοκρατία ν. Παναγιώτη Ευγενίου και Άλλου (2005) 3 ΑΑΔ 257

Kυπριακή Δημοκρατία, Xρίστος Iωσηφίδης ν. (Αρ. 1) (2007) 3 ΑΑΔ 96

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΡΟΚΟΠΙΟΥ ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Υπόθεση Αρ. 418/2006, 4 Ιουνίου 2007

Μούσα Κωνσταντίνος ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2009) 4 ΑΑΔ 641

Κυπριακή νομοθεσία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

Ν. 141(I)/2002 - Ο περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμος του 2002

Ν. 158(I)/1999 - Ο περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμος του 1999

Ν. 158(I)/1999 - Ο περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμος του 1999

Ν. 33(I)/2003 - Ο περί Προώθησης και Ενθάρρυνσης της Χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της Εξοικονόμησης Ενέργειας Νόμος του 2003

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:

ECLI:CY:DD:2016:242

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(Υπόθεση Αρ. 2040/2012)

5 Αυγούστου, 2016

[Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ – ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΔΔΔ]

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

ΑΝΔΡΕΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

Αιτητής,

-ΚΑΙ-

ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ

1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ, ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

2. ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ

3. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΚΑΙ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Καθ’ ων η αίτηση.

Ε. Χατζηχάννα (κα), για Ιωαννίδης Δημητρίου Δ.Ε.Π.Ε, για τον αιτητή.

Α. Καλησπέρα (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για τους καθ’ ων η αίτηση.

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ-ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΔΔΔ: Ο αιτητής με την προσφυγή του, προσβάλλει τη νομιμότητα της απόφασης και/ή παράλειψης των καθ’ ων η αίτηση να μην εξετάσουν την αίτηση του ημερομηνίας 23/12/2010, με αριθμό φακέλου 13.32.31.8.1, Φ. 266/10, σύμφωνα με τις πρόνοιες του νομικού καθεστώτος που ίσχυε κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης, ήτοι το Σχέδιο Χορηγιών για Εξοικονόμηση Ενέργειας και Ενθάρρυνσης της Χρήσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας του 2010.

Ο αιτητής, ζητά επίσης δεύτερη θεραπεία, ήτοι δήλωση του Δικαστηρίου για αναγνώριση της παράλειψης των καθ’ ων η αίτηση να απαντήσουν στην αίτηση του ημερομηνίας 23/12/2010, δυνάμει του Άρθρου 29 του Συντάγματος και διάταγμα για συμμόρφωση, ως προς το να εξεταστεί η αίτηση του ημερομηνίας 23/12/2010, εντός του πλαισίου του πιο πάνω Σχεδίου Χορηγιών του 2010.

Τα πραγματικά γεγονότα της παρούσας υπόθεσης είναι σε συντομία τα ακόλουθα:

Ο αιτητής υπέβαλε στις 23/12/2010 αίτηση προς την Επιτροπή Διαχείρισης του Ειδικού Ταμείου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εξοικονόμησης Ενέργειας (στο εξής “Επιτροπή”), που συστάθηκε από τον περί Προώθησης και Ενθάρρυνσης της Χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της Εξοικονόμησης Ενέργειας Νόμο, του 2003 (Ν. 33(Ι)/2003), για εγκατάσταση φωτοβολταϊκού συστήματος στην οικία του, στη βάση Σχεδίου Χορηγιών για Εξοικονόμηση Ενέργειας και Ενθάρρυνσης της Χρήσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας του 2010, με συνολική τιμή πώλησης της παραγόμενης ενέργειας 38.3 σεντ/kwh.

Η αίτηση του αιτητή παραλήφθηκε και καταχωρήθηκε με αριθμό φακέλου 13.32.31.8.1, Φ.266/10 και στις 21/3/2011, ακολούθησε αποδοχή από τον αιτητή τον όρων διασύνδεσης με το δίκτυο της ΑΗΚ, που όπως είναι παραδεκτό και από τις δύο πλευρές, ήτο απαιτούμενος όρος του Σχεδίου.

Στις συνεδρίες της με ημερομηνίες 25/7/2011, 22/8/2011 και 30/9/2011, η αρμόδια Υπουργική Επιτροπή για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, προχώρησε σε τροποποίηση της πολιτικής και συγκεκριμένα αποφάσισε όπως προωθηθούν κατά προτεραιότητα και υπό προϋποθέσεις οι αιτήσεις οικιστικών φωτοβολταϊκών συστημάτων που υποβλήθηκαν το 2010, αλλά δεν είχε καταστεί δυνατόν να εγκριθούν.

Στις 2/12/2011, το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε την παροχή νέων συνολικών τιμών πώλησης για τα Σχέδια Χορηγιών του 2012 καθώς και τον Προϋπολογισμό του Ειδικού Ταμείου για το έτος 2012, στα πλαίσια του οποίου προτάθηκε μεταξύ άλλων, όπως ικανοποιηθούν όλες οι δεόντως συμπληρωμένες αιτήσεις για επιδότηση φωτοβολταϊκών συστημάτων που δεν κατέστη δυνατόν να εγκριθούν, είτε λόγω περιορισμού στον προϋπολογισμό είτε λόγω ορίου στη μέγιστη συνολική δυνατότητα συστημάτων που μπορούσαν να εγκριθούν με βάση τις πρόνοιες των Σχεδίων Χορηγιών.

Στις αιτήσεις αυτές, συμπεριλαμβάνετο και αυτή του αιτητή. Ακολούθησε ενημέρωση του αιτητή για την πιο πάνω εξέλιξη με επιστολή των καθ’ ων η αίτηση ημερομηνίας 25/5/2012, στην οποία του ζητήθηκε όπως δηλώσει αν ενδιαφέρετο να υλοποιήσει την επένδυση με βάση τις νέες πρόνοιες του Σχεδίου Χορηγιών του 2012, σύμφωνα με τις οποίες οι τιμές πώλησης καθορίστηκαν 25 σεντ/kwh για οικονομικά συστήματα μέχρι 7 kw. Ο αιτητής αποδεχόμενος, υπόγραψε την σχετική υπεύθυνη δήλωση με επιφύλαξη των δικαιωμάτων του και την απέστειλε στην Επιτροπή στις 5/7/2012. Στις 20/12/2012 η αίτηση αξιολογήθηκε και εγκρίθηκε από τη Επιτροπή.

Οι ευπαίδευτοι συνήγοροι για τον αιτητή, ισχυρίζονται ότι οι νομικοί ισχυρισμοί στην Ένσταση των καθ’ ων η αίτηση προβάλλονται αόριστα και χωρίς αιτιολόγηση, κατά παράβαση του Κανονισμού 7 των Διαδικαστικών Κανονισμών του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962 κατά τρόπο ώστε το Δικαστήριο, δεν μπορεί να εξετάσει τους λόγους στους οποίους στηρίζεται.

Επί της ουσίας, προβάλλουν ότι η παράλειψη και/ή ενέργεια των καθ’ ων η αίτηση, είναι αντίθετη με τα άρθρα 9, 10 και 35 του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαστηρίου Νόμου (Ν.158(Ι)/1999), καθώς και του Άρθρου 29 του Συντάγματος. Ειδικότερα δε ότι, οι καθ’ ων η αίτηση δεν ενήργησαν και/ή δεν εξέτασαν την αίτηση του αιτητή εντός του ευλόγου χρόνου και ότι ο αιτητής δεν έτυχε οποιασδήποτε ενημέρωσης ή απάντησης για την τύχη της αίτησης του, κατά παράβαση του άρθρου 35 του Ν.158(Ι)/99.

Κατά τους ευπαιδεύτους συνηγόρους, η συνολική περίοδος ενός έτους και πέντε μηνών καθυστέρησης, συνιστά περίοδο πλήρους αδικαιολόγητης και εμφανώς εσκεμμένης αναβολής στη λήψη απόφασης, ενώ όλες οι προενέργειες από μέρους του αιτητή είχαν από καιρό συμπληρωθεί. Συνεπώς, οι καθ’ ων η αίτηση ευθύνονται για την καθυστέρηση και η αίτηση του αιτητή θα έπρεπε να είχε εξεταστεί με βάση το Σχέδιο του 2010.

Περαιτέρω προβάλλουν ότι, η παράλειψη και/ή ενέργεια των καθ’ ων η αίτηση, αντίκειται στους σκοπούς του Ν.33(Ι)/2003 και στην Ευρωπαϊκή Οδηγία 2001/77/ΕΚ, για την προώθηση της ηλεκτρονικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, είναι αδικαιολόγητη και παραβιάζει την αρχή της ισότητας, αφού εγκρίθηκε μεγάλος αριθμός αιτήσεων που είχαν υποβληθεί με το Σχέδιο του 2010, χωρίς να εξηγείται βάσει ποιών κριτηρίων.

Επιπρόσθετα προβάλλεται ότι, έχουν παραβιαστεί οι αρχές της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του διοικουμένου, της χρηστής διοίκησης, της καλής πίστης και τέλος ότι η διοίκηση δεν προέβη σε δέουσα έρευνα, με αποτέλεσμα ο αιτητής να έχει υποστεί ζημιές.

Από την άλλη, η ευπαίδευτη συνήγορος για τους καθ’ ων η αίτηση, εγείρει καταρχήν προδικαστική ένσταση ότι, οι καθ’ ων η αίτηση απάντησαν στο αίτημα του αιτητή στις 25/5/2012, επεξηγώντας γιατί η αίτηση του δεν κατέστη δυνατό να εγκριθεί στα πλαίσια του Σχεδίου Χορηγιών του 2010 και συνεπώς η προσφυγή του δεν έχει πλέον αντικείμενο, καθότι δεν υφίσταται παράλειψη απάντησης στο αίτημα του ημερομηνίας 23/12/2010 και πρόσθετα ότι η προσφυγή είναι εκπρόθεσμη, αφού καταχωρίστηκε έξι μήνες αργότερα.

Επί της ουσίας των ισχυρισμών του αιτητή, η συνήγορος των καθ’ ων η αίτηση προβάλλει ότι, η αίτηση του αιτητή ήταν ελλιπής και μόνο όταν προσκομίστηκε στις 21/3/2011, το απαιτούμενο πιστοποιητικό των όρων σύνδεσης με το δίκτυο της ΑΗΚ, μπορούσε να θεωρηθεί πλήρης. Τα δε απρόβλεπτα γεγονότα στο Μαρί, τέσσερις μήνες αργότερα (11/7/2011), είχαν σαν αποτέλεσμα τη τροποποίηση της πολιτικής για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, προς εξυπηρέτηση του δημόσιου συμφέροντος. Το γεγονός δε ότι, η αίτηση του αιτητή παραλήφθηκε και καταχωρίσθηκε με συγκεκριμένο αριθμό φακέλου, δεν σημαίνει ότι η αίτηση του εγκρίθηκε και ότι μπορούσε να προχωρήσει με την εγκατάσταση του συστήματος φωτοβολταϊκών.

Τέλος προβάλλει ότι, κανένας από τους ισχυρισμούς του αιτητή περί παραβίασης των γενικών αρχών του διοικητικού δικαίου ισχύει και η προσβαλλόμενη απόφαση, είναι δεόντως αιτιολογημένη, η δε διαφοροποίηση στη θέση της Διοίκησης έγινε κατ’ επίκληση λόγων δημόσιου συμφέροντος.

Έχω εξετάσει τις προβαλλόμενες θέσεις των ευπαιδεύτων συνηγόρων και των δύο πλευρών και έχω καταλήξει στα ακόλουθα:

Προέχει κατά την άποψη μου, η εξέταση της δεύτερης προτασσόμενης στο δικόγραφο θεραπείας, την οποία ζητά ο αιτητής, ήτοι, δήλωση του Δικαστηρίου “για αναγνώριση της παράλειψης των καθ’ ων η αίτηση να απαντήσουν στην αίτηση του ημερομηνίας 23/12/2010, δυνάμει του Άρθρου 29 του Συντάγματος και διάταγμα για συμμόρφωση ….”.

Σύμφωνα με τη νομολογία μας (Βλ. Δημοτική Επιτροπή Αγίου Δομετίου v. Χριστοφόρου κ.ά (1994) 3 ΑΑΔ 434), το Άρθρο 29 του Συντάγματος, ως άρθρο που διασφαλίζει το δικαίωμα των πολιτών να αναφέρονται προς τις διοικητικές αρχές, δεν αφορά τις αιτήσεις που ο πολίτης είναι υποχρεωμένος να υποβάλει στη Διοίκηση, σύμφωνα με τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας για έκδοση διοικητικής πράξης προς όφελος του, όπως η παρούσα αίτηση. Συνεπώς η λέξη “αιτήσεις” του Άρθρου 29 του Συντάγματος, έχει την έννοια του αιτήματος και όχι την έννοια των αιτήσεων.

Χαρακτηριστικό είναι το ακόλουθο απόσπασμα από την απόφαση Δημοτική Επιτροπή Αγίου Δομετίου (ανωτέρω):

«Λάβαμε υπόψη μας το λεκτικό του Κυπριακού Άρθρου, όπως τελικά διαμορφώθηκε και έχει προεκτεθεί. Η λέξη “παράπονα” δε χρειάζεται ερμηνεία. Η λέξη “αιτήσεις” έχει την έννοια του αιτήματος και όχι την έννοια των αιτήσεων που ο πολίτης είναι υποχρεωμένος να υποβάλει στη Διοίκηση, σύμφωνα με τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας, για να τύχει κάποιας άδειας, όπως π.χ. άδεια οικοδομής, ανόρυξης φρέατος, λατόμευσης, κ.λ.π.

Συμφωνούμε στο σημείο αυτό με την ερμηνεία που δόθηκε από τον Δικαστή Αρτεμίδη στη σελ. 7 της Απόφασης στην Υπόθεση Αρ. 835/90 – Γιώργος Πρωτοπαπά v. Κυπριακής Δημοκρατίας – που δόθηκε στις 31 Μαρτίου, 1992, και δε δημοσιεύτηκε ακόμα.

Το Άρθρο 29 δεν έχει εφαρμογή στις παρούσες υποθέσεις».

Η αίτηση που υπέβαλε ο αιτητής, αφορά αίτηση προβλεπόμενη στον ειδικό, περί Προώθησης και Ενθάρρυνσης της Χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Νόμο (Ν.33(Ι)/2003), ως προϋπόθεση εκδήλωσης της δήλωσης βούλησης του διοικουμένου για έκδοση εκτελεστής διοικητικής πράξης και δεν εμπίπτει στην εμβέλεια του άρθρου 29 του Συντάγματος. Όπως δε χαρακτηριστικά έχει αναφερθεί από την Πρόεδρο του Διοικητικού Δικαστηρίου Μ. Καλλιγέρου, στην πρόσφατη απόφαση στην Lina Aivazian και Υπουργείου Εσωτερικών, υπόθεση αρ. 1572/2015, ημερομηνίας 7/6/2016:

«Επομένως, ακόμα και αν προσβαλλόταν στην προσφυγή η παράλειψη απάντησης, βάσει του άρθρου 29 του Συντάγματος, αντί της τεκμαιρόμενης άρνησης ικανοποίησης της αναφοράς βάσει του άρθρου 36 του Ν.158(Ι)/99, για τους λόγους που εξήγησα ανωτέρω και πάλιν η προσφυγή θα απορρίπτετο, αφού η αίτηση που υπέβαλε η αιτήτρια για πολιτογράφηση, αφορά αίτηση προβλεπόμενη στον ειδικό περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμο (Ν.141(Ι)/2002) για το θέμα αυτό.

…………………………………………………………………………...….

Τούτο επειδή η αίτηση αυτή προβλέπεται στον περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμο (Ν.141(Ι)/2002), ως προϋπόθεση εκδήλωση της δήλωσης βουλήσεως του διοικουμένου για έκδοση της εκτελεστής διοικητικής πράξης. Τόσο το άρθρο 110 του περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμου (Ν.141(Ι)/2002) που αναφέρεται στην απόκτηση Κυπριακής υπηκοότητας δυνάμει εγγραφής, όσο και το άρθρο 11 του ιδίου Νόμου, για την απόκτησή της δυνάμει πολιτογράφησης, απαιτούν όπως υποβληθεί αίτηση από τον ενδιαφερόμενο, που θεωρεί ότι πληροί τις υπόλοιπες προϋποθέσεις του νόμου, κατά τον καθορισμένο τύπο.

………………………………………………………………………………

Η διοίκηση έχει διακριτική ευχέρεια να εκδώσει θετική ή αρνητική απόφαση στην αίτηση αυτή και η υποχρέωσή της, ως μόνη οφειλόμενη ενέργεια (για την οποία δυνατόν να σημειωθεί παράλειψη), είναι, πρώτον να ασκήσει αυτή την αρμοδιότητα και δεύτερον να την ασκήσει εντός εύλογου χρόνου».

Βεβαίως το θέμα του εύλογου χρόνου θα απασχολήσει το Δικαστήριο στη συνέχεια. Συνεπώς η δεύτερη προτασσόμενη στο δικόγραφο της προσφυγής θεραπεία, απορρίπτεται ως απαράδεκτη.

Το δεύτερο θέμα που θα απασχολήσει το Δικαστήριο, είναι ο προβαλλόμενος από τον αιτητή ισχυρισμός περί αοριστίας των νομικών ισχυρισμών στην Ένσταση των καθ’ ων η αίτηση και η συνεπακόλουθη εισήγηση, ότι το Δικαστήριο δεν μπορεί να εξετάσει τους λόγους στους οποίους στηρίζεται.

Το Άρθρο 146 του Συντάγματος προβλέπει τον αναθεωρητικό δικαστικό έλεγχο των εκτελεστών διοικητικών πράξεων, αποφάσεων και παραλείψεων της Διοίκησης. Αντικείμενο της διαδικασίας είναι ο έλεγχος της νομιμότητας και εγκυρότητας της απόφασης κρινόμενης από τη σκοπιά των κανόνων της χρηστής διοίκησης. Στην Done Investments Limited v. Συμβουλίου Βελτιώσεως Αγίας Νάπας κ.ά, (1998) 3 ΑΑΔ 74, αποφασίστηκε ότι η άσκηση δικαστικού ελέγχου, προϋποθέτει την προσκόμιση της απόφασης και του φακέλου της υπόθεσης, η κατάθεση των οποίων αποτελεί απόρροια της συνταγματικής υποχρέωσης της Διοίκησης για υποταγή στο δικαστικό έλεγχο που καθιερώνει το Σύνταγμα.

Η Διοίκηση στην προκείμενη περίπτωση, μέσω του εκπροσώπου της, Γενικού Εισαγγελέα, υπέβαλε Ένσταση συνοδευόμενη με σχετικά στοιχεία και έγγραφα και κατέθεσε τον σχετικό διοικητικό φάκελο, έτσι ώστε να έχει εκπληρώσει την πιο πάνω υποχρέωση της, παρέχοντας τα αναγκαία στοιχεία για την άσκηση του δικαστικού ελέγχου της νομιμότητας της πράξης.

Συνεπώς, οι νομικοί ισχυρισμοί στην Ένσταση, καλύπτονται από το σύνολο των προσκομισθέντων εγγράφων που τη συνοδεύουν, αλλά και από τον διοικητικό φάκελο. Εξάλλου δε όπως έχει νομολογηθεί (Βλ. Δημοκρατία v. Ευγενίου κ.ά (2005) 3 ΑΑΔ 257), οι λόγοι ακύρωσης μιας διοικητικής πράξης σε προσφυγή, δεν πρέπει να ερμηνεύονται μέσα στα δικά τους στενά πλαίσια. Κατ’ αναλογία και οι αντίστοιχοι λόγοι που αντικρούουν τους λόγους ακύρωσης.

Συνεπώς, απορρίπτεται ως αβάσιμος ο πιο πάνω ισχυρισμός του ατιτητή.

Σε σχέση με την ουσία των προβαλλόμενων ισχυρισμών του αιτητή, που επικεντρώνονται ουσιαστικά στην εξέταση της αίτησης του πέραν του εύλογου χρόνου, παρατηρώ τα ακόλουθα:

Σύμφωνα με τη νομολογία μας (Βλ. Δημοτική Επιτροπή Αγίου Δομετίου, ανωτέρω), το κρίσιμο νομικό καθεστώς για τη νομιμότητα των διοικητικών πράξεων είναι αυτό που ισχύει κατά το χρόνο της έκδοσης τους. Εάν όμως η διοίκηση δεν ενήργησε μέσα σε εύλογο χρόνο, τότε ισχύον δίκαιο, είναι εκείνο το οποίο ίσχυε κατά το χρόνο που έπρεπε να ληφθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.

Η πιο πάνω αρχή έχει ενσωματωθεί και στον περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμο, (Ν.158(Ι)/1999), άρθρο 9. Σύμφωνα δε με το άρθρο 10 του Ν.158(Ι)/1999, το εύλογο του χρόνου κρίνεται πάντοτε από τις εκάστοτε ειδικές συνθήκες. Συνεπώς θα πρέπει να εξεταστούν οι ειδικές συνθήκες της παρούσας περίπτωσης.

Ο αιτητής υπέβαλε την εξεταζόμενη αίτηση, στη βάση του Σχεδίου Χορηγιών του 2010 και η αίτηση του παραλήφθηκε στις 23/12/2010. Στις 21/3/2011 αποδέχθηκε τους όρους διασύνδεσης με την ΑΗΚ, που όπως αναφέρει ήταν απαιτούμενη προϋπόθεση στη βάση του Σχεδίου. Όπως προκύπτει από την Ένσταση των καθ’ ων η αίτηση (ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ), αλλά και από την σχετική επιστολή ημερομηνίας 25/5/2012 (ερυθρά 41, 40) στις 25/7/2011, 22/8/2011 και 30/9/2011, η Υπουργική Επιτροπή προχώρησε σε τροποποίηση της πολιτικής των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας:

«Ενόψει της αναγκαιότητας που προέκυψε για κάλυψη μέρους του ελλείματος στην ηλεκτροπαραγωγική δυναμικότητα του κράτους μετά την καταστροφή του ηλεκτροπαραγωγού σταθμού της ΑΗΚ, στο Βασιλικό και λαμβάνοντας υπόψη την μείωση που σημειώθηκε εντωμεταξύ στο κόστος των φωτοβολταϊκών συστημάτων».

Συνεπώς τέσσερις περίπου μήνες από την υπογραφή των όρωνν διασύνδεσης με την ΑΗΚ, η αρμόδια Υπουργική Επιτροπή άρχισε τις διεργασίες τροποποίησης της πολιτικής της, συνεπεία της απρόβλεπτης καταστροφής του ηλεκτροπαραγωγού σταθμού στο Βασιλικό.

Θα πρέπει επίσης να αναφερθεί ότι, με την παραλαβή και καταχώρηση της αίτησης από τους καθ’ ων η αίτηση, ο αιτητής δεν είχε κεκτημένο δικαίωμα στη μη αλλαγή της συγκεκριμένης νομοθετικής ρύθμισης ή της έγκρισης του αιτήματος του, αλλά απλή προσδοκία. Είναι θεμελιωμένο πως δεν αναγνωρίζεται δικαίωμα στην επ’ αόριστο διατήρηση των νομοθετικών ρυθμίσεων.

Το ακόλουθο απόσπασμα από την Κωνσταντίνος Μούσα v. Κυπριακής Δημοκρατίας (2009) 4 ΑΑΔ 641, είναι χαρακτηριστικό και τυγχάνει αναλογικής εφαρμογής και στην εξεταζόμενη περίπτωση:

«Είναι θεμελιωμένο πως δεν αναγνωρίζεται δικαίωμα στην επ' αόριστο διατήρηση των νομοθετικών ρυθμίσεων (βλ. Republic v. Menelaou (1982) 3 C.L.R. 419, Vamasia Estates Ltd v. Singer Sewing Machine Company (1985) 1 C.L.R. 707, Καρατζάς κ.ά. v. Δημοκρατίας (2000) 3 Α.Α.Δ. 480). Συναφώς δεν υπάρχει δικαίωμα στη διατήρηση προαπαιτουμένων για ανέλιξη, όπως αυτά είχαν κατά ορισμένο χρόνο καθοριστεί.

Αυτός ο καθορισμός προσδίδει απλή προσδοκία αλλά και αυτή υποκείμενη στη γενικότερη αρχή πως υπάρχει δυνατότητα νέων ρυθμίσεων που ενδεχομένως θα την επηρεάσουν. Η περίπτωση της Stavrou a.o. v. Republic (1987) 3(A) C.L.R. 276 (βλ. και Papadopoulou v. Republic (1984) 3(A) C.L.R. 332) είναι χαρακτηριστική. Ο αιτητής ζήτησε πληροφορίες και ενημερώθηκε πως θα μπορούσε να διοριστεί αν συμπλήρωνε τριετή κύκλο σπουδών σε ορισμένη σχολή.

Συμπλήρωσε αυτό τον κύκλο σπουδών αλλά στο μεταξύ άλλαξε το σχέδιο υπηρεσίας. Στο πλαίσιό του, ο συγκεκριμένος κύκλος σπουδών δεν ήταν πλέον αρκετός και συζητήθηκε η δυνατότητα τέτοιας αλλαγής με ιδιαίτερη αναφορά και στην αρχή της ισότητας. Ο δικαστής Πικής, όπως ήταν τότε, απέρριψε τον ισχυρισμό. Το σχέδιο υπηρεσίας, ως νομοθετικού περιεχομένου, μπορούσε να τροποποιηθεί κατά την ενάσκηση διακριτικής ευχέρειας, αρμοδίως.

Δεν υπήρχε κεκτημένο δικαίωμα στη διατήρησή του. Η πληροφόρηση του αιτητή ήταν ακριβής αφού αναφερόταν στο αρχικό σχέδιο υπηρεσίας και, τελικά, δεν μπορούσε να τίθεται ζήτημα παραβίασης της αρχής της ισότητας. Η συναφής διακριτική ευχέρεια για τη διαμόρφωση των απαιτουμένων με γνώμονα τις ανάγκες της υπηρεσίας είναι ευρεία και δεν υπήρχε οτιδήποτε εγγενώς μεμπτό στη νέα ρύθμιση να δικαιούνται διορισμό μόνο απόφοιτοι της Παιδαγωγικής Ακαδημίας.

Σ' αυτή την απόφαση, όπως και σε άλλες, παραπέμπει και ο δικαστής Ναθαναήλ στην Κούρτης κ.ά. v. Δημοκρατίας, Υπόθεση Aρ. 518/07, ημερ. 30.1.09, την οποία επικαλέστηκε η ευπαίδευτη συνήγορος για τους καθ' ων η αίτηση. Σημειώνω ότι το ζήτημα εκεί αφορούσε σε απαίτηση έξι ετών προϋπηρεσίας αντί πέντε όπως προβλεπόταν αρχικώς και το ζήτημα εξετάστηκε κάτω από διαφορετική σκοπιά που δεν συζητήθηκε εδώ.

Σημειώνω όμως και την απόφαση του δικαστή Χατζηχαμπή Προκοπίου v. Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 418/06, ημερ. 4.6.07, που ακριβώς αφορούσε στην εδώ συζητούμενη απαίτηση του Κανονισμού 41 για αποφοίτηση από Ανώτατη Σχολή Πολέμου. Κρίθηκε πως το ζήτημα δεν εγειρόταν επαρκώς στα νομικά σημεία της προσφυγής αλλά, ταυτόχρονα, παρατηρήθηκε πως η εισήγηση ότι ο κανονισμός ήταν ultra vires ως παραβιάζων την αρχή της ισότητας, στερείται ερείσματος αφού ισοδυναμούσε «με τη θέση ότι η διοίκηση δεν έχει την ευχέρεια να επιφέρει αλλαγές στα κριτήρια προαγωγών εφ' όσον αυτές διαφοροποιούν την υφιστάμενη σημασία ήδη κατεχομένων προσόντων». (Βλ.

συναφώς και Ιωσηφίδης v. Δημοκρατίας (Αρ. 1) (2007) 3 Α.Α.Δ. 96).

Δεν μπορεί να θεωρηθεί ως εγγενώς μεμπτή η αλλαγή που έγινε και έχουμε δει πως και ο αιτητής αναγνώρισε ότι, γενικά, θα ήταν δυνατό να προσδοθεί στην αποφοίτηση από Ανώτατη Σχολή Πολέμου η σημασία που της προσδόθηκε. Απέχει πολύ η περίπτωση από εκείνες στις οποίες, με βάση τη νομολογία που επικαλέστηκε ο αιτητής, η νέα ρύθμιση είναι παράλογη και άδικη.

Δεν νομίζω, λοιπόν, πως χρειάζεται περαιτέρω αναφορά στην επεξήγηση που περιλαμβάνει η πιο πάνω νομολογία αναφορικά με το πόσο καθαρό πρέπει να είναι αυτό το αποτέλεσμα ώστε να αποφεύγεται ο κίνδυνος να υποκαθιστά η γνώμη του Δικαστηρίου τη γνώμη εκείνου που αρμοδίως θέτει τον Κανονισμό. Δεν είναι έργο του Δικαστηρίου η άσκηση ελέγχου σκοπιμότητας ιδιαίτερα σε θέμα αυτής της φύσης που κατ' εξοχήν συναρτάται προς τις ανάγκες της υπηρεσίας και σημειώνω πως εδώ η απαίτηση δεν ήταν γενική αλλά τελούσε υπό την προϋπόθεση να προβλέπεται για τον αξιωματικό η άσκηση χρόνου διοίκησης.

Οι προσδοκίες που είχε ο αιτητής δεν αναγνωρίζονται ως λόγος είτε γενικώς είτε προς διασφάλιση τους με επί τούτου μεταβατική διάταξη. Ούτε δικαιολογείται να εμπλέκονται στην περίπτωση οι άλλες αρχές, στις οποίες έγινε αναφορά, όπως εκείνες της αναλογικότητας, της χρηστής διοίκησης, της καλής πίστης και της ισότητας.

Τα πιο κάτω από την απόφαση της Ολομέλειας στην Καρατζάς (ανωτέρω), ιδιαίτερα σε σχέση με την καλή πίστη και τις προσδοκίες, είναι σχετικά:

Σε σχέση τώρα με την καλή πίστη ή, στο ίδιο πλαίσιο, της έννομης προσδοκίας που επικαλούνται οι εφεσείοντες. Προκύπτει και από τη βιβλιογραφία και τη νομολογία στην οποία παρέπεμψαν οι εφεσείοντες πως μπορεί να τίθεται ζήτημα τέτοιας προσδοκίας ή γενικότερα κακής πίστης ή αντιφατικής συμπεριφοράς της διοίκησης όταν με τη στάση της δημιούργησε ορισμένη εντύπωση ως προς τον τρόπο χειρισμού ορισμένου θέματος. Δεν είναι σε καμιά περίπτωση αντιφατική ή γενικότερα κακόπιστη ή καταλυτική έννομων προσδοκιών αυτή καθ' εαυτή η άσκηση εξουσίας προς ουσιαστική ρύθμιση ορισμένου θέματος, όταν η διοίκηση έχει εκ του νόμου εξουσία νέων ρυθμίσεων. Σε τέτοια περίπτωση, κάθε υφιστάμενη ρύθμιση και, κατά συνέπεια, κάθε επίπτωσή της, ευνοϊκή ή δυσμενής για τα πρόσωπα στα οποία αφορά, διαρκεί ενόσω δεν διαφοροποιείται, κατά τη δυναμική που ενυπάρχει, σύμφωνα με την εξουσιοδότηση που παρέχει ο νόμος. Όπως παρατηρεί ο Δαγτόγλου σε ένα σημείο του αποσπάσματος που επικαλέστηκαν οι εφεσείοντες,

η επιδίωξη δημόσιου συμφέροντος στους διαρκώς μεταβαλλόμενους και διεθνώς επηρεαζομένους όρους της οικονομικής κυρίως ζωής επιβάλλει την ευελιξία, προσαρμοστικότητα και δυνατότητα της διοίκησης να μεταβάλλει πορεία, όπου το κρίνει αναγκαίο».

Στην προκειμένη περίπτωση, η μεταβολή της πρακτικής σε σχέση με τις αναλώσιμες πηγές ενέργειας, δικαιολογείται με επάρκεια και επιβάλλετο για σκοπούς δημόσιου συμφέροντος, όπως έχει επεξηγηθεί από τους καθ’ ων η αίτηση στην επιστολή ημερομηνίας 25/5/2012. Συναφώς και στη βάση των πιο πάνω αναφερθέντων, εύλογος κρίνεται και ο χρόνος έκδοσης της πράξης.

Τα πιο πάνω απαντούν επίσης και στους ισχυρισμούς του αιτητή για παραβίαση των αρχών της ισότητας, καλής πίστης, χρηστής διοίκησης, δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και δεν θα επεκταθώ περισσότερο. Θα πρέπει ωστόσο να σημειώσω ότι στο Σχέδιο Χορηγιών του 2010, που ο αιτητής επισυνάπτει στην Απαντητική του Αγόρευση, στη σελίδα 13 του Σχεδίου και υπό τον τίτλο «11 ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΣΧΕΔΙΟΥ», αναφέρεται ότι «Η τελευταία ημερομηνία για την λήψη αποφάσεων για παραχώρηση χορηγίας/επιδότησης είναι η 20/12/2013».

Εν προκειμένω η κοινοποίηση της απόφασης στον αιτητή για αλλαγή πολιτικής έγινε στις 25/5/2012. Το πιο πάνω θέμα δεν έχει σχολιαστεί από τα μέρη. Αυτό που συνάγεται από την πιο πάνω πρόνοια στο Σχέδιο Χορηγιών του 2010, είναι ότι οποιαδήποτε απόφαση των καθ’ ων η αίτηση επί των αιτήσεων που υποβλήθηκαν στη βάση του Σχεδίου Χορηγιών του 2010, θα μπορούσε να ληφθεί μέχρι και την 20/12/2013.

Συνεπώς απορρίπτεται ως αβάσιμος ο ισχυρισμός του αιτητή, ότι η αίτηση του δεν εξετάστηκε εντός εύλογου χρόνου.

Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται με €1300 έξοδα, υπέρ των καθ’ ων η αίτηση και εναντίον του αιτητή.

Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ – ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΔΔΔ

cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο