Supreme Court dismisses prosecutor's cassation as inadmissible because the disciplinary ruling was not final.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court declared the prosecutor's cassation inadmissible without examination due to a statutory bar. The prosecutor challenged a disciplinary ruling that overturned a first-instance decision and remanded the case for retrial. The court held that since the appealed ruling did not conclude the proceedings, it could not be the subject of cassation under the Code of Criminal Procedure.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 89 ust. 1 ustawy o prokuraturze; Art. 519 k.p.k.: Cassation is inadmissible against a disciplinary court ruling that does not conclude the proceedings, as only final judgments may be subject to cassation.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
POSTANOWIENIE Z DNIA 15 LUTEGO 2012 R.,
SDI 36/11
S ą d N a j w y ż s z y – I z b a K a r n a w składzie:
Przewodniczący: sędzia SN Andrzej Siuchniński (sprawozdawca).
Sędziowie: SN Włodzimierz Wróbel, SA del. do SN Andrzej Ryński.
w sprawie obwinionego prokuratora po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w
dniu 15 lutego 2012 r. kwestii dopuszczalności kasacji obwinionego prokuratora od orzeczenia Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt PG (...) OSD (...), uchylającego orzeczenie
Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 8 września
2010 r., sygn. akt PG (...) i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania sądowi
pierwszej instancji, na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. i art. 519
k.p.k. w zw. z art. 89 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (tekst jedn.:
Dz. U. z 2008 r. Nr 7, poz. 39 z późn. zm.)
postanowił:
1. p o z o s t a w i ć k a s a c j ę b e z r o z p o z n a n i a z powodu jej niedopuszczalności z mocy ustawy;
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć Skarb Państwa.
Uzasadnienie
Prokurator Prokuratury Rejonowej został obwiniony o to, że w okresie od dnia 19
grudnia 2007 r. do dnia 13 kwietnia 2008 r., w A., dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy
przepisów art. 2 § 1 ust. 1 i 2, art. 4, art. 7, art. 247 § 1, art. 49 § 1, art. 251 § 3 k.p.k. oraz
§ 117 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości – Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. z 2007 r. Nr 169,
poz. 1189), podejmując w dniu 10 kwietnia 2008 r. jako Prokurator Prokuratury Rejonowej w toku prowadzonego śledztwa o sygn. akt 6 Ds. (...) decyzje o zatrzymaniu podejrzanych J. F. i R. W., ocenione przez Sąd Rejonowy w postanowieniu z dnia 25 kwietnia
2008 r., sygn. akt II Kp 452/08/K, jako zatrzymania nielegalne i bezzasadne, wydane z
naruszeniem powołanych wyżej przepisów k.p.k., a także decyzje o zatrzymaniu J. T. i P.
M., uznane przez Sąd Rejonowy w postanowieniu z dnia 26 maja 2008 r. sygn. II Kp
466/08/k i II Kp 465/08/k, za bezzasadne, a także wydając postanowienie z dnia 13 kwietnia 2008 r. o zastosowaniu wobec podejrzanego J. F. środka zapobiegawczego w postaci
poręczenia majątkowego w kwocie 100 000 zł z naruszeniem przepisu z art. 249 § 1 k.p.k.
i faktycznie wbrew treści art. 251 § 3 k.p.k. z odstąpieniem od jego uzasadnienia, przy
czym biegu śledztwa nie przedłużył w obowiązującym trybie, określonym w § 117 ust. 2
cyt. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, wydając postanowienie o przedłużeniu
śledztwa z naruszeniem przepisu art. 310 § 2 k.p.k., uniemożliwiając w ten sposób wdrożenie nadzoru służbowego nad tym śledztwem przez bezpośredniego przełożonego w zakresie opisanym w § 63 cyt. rozporządzenia i konwalidowania szeregu dalszych nieprawidłowości, w tym również formalnych, takich jak: wskazanie daty zarządzeń o zatrzymaniu
i przymusowym doprowadzeniu na dzień „10 kwietnia 2009 r.” (w czterech decyzjach),
podanie błędnej podstawy zatrzymania z art. 228 k.k. i 232a § 1 k.p.k. (w czterech decyzjach), wskazanie błędnej podstawy przedstawienia zarzutów z art. 325a k.p.k. (w czterech postanowieniach), podanie w protokołach przesłuchań podejrzanych jako protokolantów – obrońców podejrzanych (w trzech protokołach), mylne określenie w postanowieniu
o zastosowaniu poręczenia majątkowego, że środek stosowany jest wobec P. M., podczas
gdy postanowienie dotyczyło J. T., co ze względu na dużą ilość błędów w wydanych postanowieniach doręczanych stronom, mogło stworzyć u nich uzasadnione obawy, że podejmowane decyzje są nieprzemyślane i pochopne, co potwierdzone zostało analizami
dowodowymi akt postępowania, a taki sposób procesowania, uchybił godności urzędu
prokuratorskiego, tj. o przewinienie służbowe z art. 66 ust. 1 ustawy o prokuraturze.
Sąd Dyscyplinarny dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym orzeczeniem z
dnia 8 września 2010 r., sygn. akt PG (...) SD (...), uniewinnił obwinionego od popełnienia
zarzucanego mu deliktu dyscyplinarnego, a kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.
Od powyższego orzeczenia odwołanie wniósł Rzecznik Dyscyplinarny w Prokuraturze Apelacyjnej, zarzucając obrazę przepisów postępowania, tj. art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k. w
zw. z art. 89 ust. 1 ustawy o prokuraturze oraz obrazę przepisów prawa materialnego – art.
66 ust. 1 ustawy o prokuraturze i wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia, i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
Odwoławczy Sąd Dyscyplinarny dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym,
po rozpoznaniu tego odwołania, orzeczeniem z dnia 25 stycznia 2011 r., utrzymał w mocy
zaskarżone orzeczenie Sądu a quo.
Orzeczenie Sądu odwoławczego zostało zaskarżone przez Rzecznika Dyscyplinarnego w Prokuraturze Apelacyjnej kasacją, w której podniesione zostały zarzuty rażącej
obrazy przepisów prawa, tj. art. 4 k.p.k., 7 k.p.k., art. 424 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., art. 433 § 2
k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przeka-
zanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Dyscyplinarnemu dla Prokuratorów przy
Prokuratorze Generalnym.
Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt SDI 11/11, uchylił zaskarżone orzeczenie i sprawę przekazał Odwoławczemu Sądowi Dyscyplinarnemu dla
Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym do ponownego rozpoznania.
Sąd ten po ponownym rozpoznaniu sprawy obwinionego orzeczeniem z dnia 23
sierpnia 2011 r., sygn. akt PG (...) OSD (...), uchylił zaskarżone orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 8 września 2010 r.,
sygn. akt PG (...), i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa.
Od tego orzeczenia kasację wywiódł obrońca obwinionego prokuratora, podnosząc
zarzut rażącego naruszenia art. 6 k.p.k., mogącego mieć wpływ na treść orzeczenia, polegającego na pozbawieniu obwinionego prawa do obrony poprzez przeprowadzenie przez
Odwoławczy Sąd Dyscyplinarny rozprawy w dniu 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt PG (...)
OSD (...), bez udziału obwinionego i jego obrońcy pomimo faktu prawidłowego usprawiedliwienia niestawiennictwa przez obwinionego prokuratora i jego obrońcę – prokuratora J. N.
Na podstawie tak sformułowanego zarzutu obrońca obwinionego wniósł o uchylenie
w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Odwoławczemu Sądowi Dyscyplinarnemu dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym.
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt SDI 36/11, pozostawił bez rozpoznania kasację obrońcy obwinionego z powodu jej niedopuszczalności
z mocy ustawy i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.
W dniu 17 stycznia 2012 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła osobista kasacja obwinionego od orzeczenia Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt PG (...) OSD (...), w której
podniesiony został zarzut rażącego naruszenia art. 6 k.p.k., mogący mieć wpływ na treść
orzeczenia, polegający na pozbawieniu obwinionego prawa do obrony poprzez przeprowadzenie przez Odwoławczy Sąd Dyscyplinarny rozprawy w dniu 23 sierpnia 2011 r.,
sygn. akt PG (...) SD (...), bez udziału obwinionego i jego obrońcy pomimo faktu usprawiedliwionego niestawiennictwa obwinionego prokuratora i jego obrońcy – prokuratora J.
N. Na podstawie tak sformułowanego zarzutu obwiniony wniósł o uchylenie w całości
zaskarżonego orzeczenia oraz przekazanie sprawy Odwoławczemu Sądowi Dyscyplinarnemu dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja obwinionego jest niedopuszczalna z mocy ustawy z takich samych względów, jak nadzwyczajny środek zaskarżenia wniesiony wcześniej do Sądu Najwyższego
przez obrońcę obwinionego, albowiem zaskarżone orzeczenie nie może podlegać kontroli
kasacyjnej.
Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (tekst jedn.:
Dz. U. z 2008 r. Nr 7, poz. 39 z późn. zm.) w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie
do rozpoznania kasacji stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego
o kasacji z wyłączeniem art. 521, art. 524, art. 526 § 2 oraz art. 530 § 2 i 3.
Powyższa regulacja wskazuje na subsydiarną, ale jednocześnie obligatoryjną funkcję
unormowań Kodeksu postępowania karnego względem przepisów regulujących postępowanie dyscyplinarne wobec prokuratorów, zawartych we wspomnianej ustawie, z wyjątkiem enumeratywnie wskazanych unormowań k.p.k. Wśród tych przepisów wskazano na
art. 530 § 2 i 3 k.p.k., co implikuje wyłączenie możliwości dokonania przez Przewodniczącego Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego wstępnej kontroli dopuszczalności kasacji
oraz – w przypadku jej negatywnego rezultatu – wydania zarządzenia o odmowie jej przyjęcia. Kasacja obwinionego podlegała zatem przyjęciu, jednakże z uwagi na jej niedopuszczalność z mocy prawa należało pozostawić ją bez rozpoznania.
Artykuł 83 ust. 2 ustawy o prokuraturze, dopuszczający możliwość wniesienia kasacji od orzeczenia sądu dyscyplinarnego drugiej instancji, wyraża jedynie część przesłanek
dopuszczalności kasacji, nie regulując samodzielnie tej kwestii. Musi być zatem interpretowany łącznie z art. 519 k.p.k., zgodnie z którym przedmiotem kasacji może być jedynie
orzeczenie kończące postępowanie w sprawie. Gdyby celem ustawodawcy było autonomiczne unormowanie przesłanek dopuszczalności kasacji w ustawie o prokuraturze, uczyniłby to wyłączając w art. 89 ust. 1 tej ustawy również przepis art. 519 k.p.k. (zob. postanowienie SN z dnia 18 listopada 2004 r., SDI 40/04, OSNwSD 2004, poz. 63; postanowienie SN z dnia 30 maja 2008, SDI 13/08, OSNwSD 2008, poz. 118). Zaskarżonym kasacją orzeczeniem Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego uchylono w całości orzeczenie
Sądu pierwszej instancji i przekazano sprawę obwinionego temu Sądowi do ponownego
rozpoznania. Orzeczenie Sądu odwoławczego nie jest więc rozstrzygnięciem kończącym
postępowanie w sprawie, zatem nie przysługuje od niego kasacja.
O kosztach postępowania dyscyplinarnego rozstrzygnięto na podstawie art. 84 ustawy o prokuraturze.
Mając na uwadze powyższe rozważania należało orzec jak w części dyspozytywnej
postanowienia.