Supreme Court dismissed cassation for misjoinder of facts, ruling distinct dates and values do not negate identity of the charged act.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by the defendant's defense lawyer against a conviction for misappropriation. The defense argued that the court's finding of a different date and value for the misappropriated item constituted a misjoinder of facts, violating the principle of complaint-based prosecution. The court rejected this, holding that changes in time, place, or value do not negate the identity of the act if the court evaluated the same underlying behavior described in the indictment.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.; Art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.: A change in the time, place, or value of the misappropriated item does not constitute a misjoinder of facts if the court evaluated the same behavior described in the indictment.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV KK 470/19 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk w sprawie J. C. skazanego z art. 284 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 października 2020 r., w trybie art. 535 § 3 k.p.k., kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanegood wyroku Sądu Okręgowego w K.z dnia 23 kwietnia 2019 r., sygn. akt VI Ka (...) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 21 grudnia 2018 r., sygn. akt III K (…), p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. obciążyć skazanego kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIEJ. C. został oskarżony o to, że w dniu 23 marca 2015 r. w K. na ul. D. przywłaszczył powierzony przedmiot leasingu w postaci młota hydraulicznego D. 200V wartości 32.103 zł na szkodę I. SA z/s w W., tj. o czyn z art. 284 § 2 k.k.Wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia 21 grudnia 2018 r., sygn. akt III K (…) oskarżony został uznany za winnego tego, że w dniu 22 kwietnia 2015 r. w K. działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, przywłaszczył powierzony mu przez P. Finansów SA z/s w W. obecnie I.
S.A. z siedzibą w W., na podstawie umowy leasingu operacyjnego nr (…), stanowiący przedmiot leasingu, młot hydrauliczny D. 200V o wartości 14.000 zł, czym wyczerpał znamiona występku z art. 284 § 2 k.k., przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r.) i za to na mocy art. 284 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k., przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r.) skazał go na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności i 80 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych.
Na mocy art. 69 § 1 i § 2 k.k. oraz art. 70 § 1 pkt 1 k.k., przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r.), warunkowo zawiesił oskarżonemu wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności, ustalając okres próby na 4 lata. Na mocy art. 46 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r.) orzekł wobec oskarżonego obowiązek naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na rzecz I. S. A. z siedzibą we W. kwoty 14.000 złotych.Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2019 r., sygn. akt VI Ka (…) utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.
Kasację od tego orzeczenia wywiódł obrońca skazanego, który zarzucił naruszenie prawa stanowiące zgodnie z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, a mianowicie naruszenie art. 17 § l pkt 9 k.p.k., poprzez utrzymanie w mocy orzeczenia skazującego oskarżonego za czyn nieobjęty aktem oskarżenia i naruszenie przez to zasady skargowości.Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania.Prokurator Prokuratury Rejonowej w K. w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasację należało oddalić wobec jej oczywistej bezzasadności. Z uwagi na treść art. 523 § 2 i 4 pkt 1 k.p.k. tylko zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. mógł stanowić przedmiot rozważań Sądu Najwyższego. Co istotne, zarzut ten w formule ujętej w zarzucie kasacji rzeczywiście opisuje uchybienie, które zarówno w sferze formalnej, jak i merytorycznej, mieści się w zakresie podstawy normatywnej określonej w przepisie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., a zatem kasacja nie ma - w tym zakresie - charakteru pozornego.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. stwierdzić należy, że wbrew sugestiom skarżącego tożsamość zdarzenia historycznego ujętego w akcie oskarżenia i tego, które ustalono w prawomocnym wyroku nie budzi żadnych wątpliwości, co świadczy o oczywistej bezzasadności wniesionej skargi.Wywiedziona w tej sprawie kasacja rodzi potrzebę przedstawienia, jedynie w niezbędnym zakresie, rozważań dotyczących tzw. tożsamości czynu, prowadzonych w kontekście zasady skargowości (art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.).
Przyjmuje się, że zgodnie z zasadą skargowości (art. 14 § 1 k.p.k.) ramy postępowania karnego określa zdarzenie historyczne opisane w akcie oskarżenia, a nie poszczególne elementy ujęte w opisie czynu w samym zarzucie aktu oskarżenia (por. wyrok SN z dnia 11 października 2016 r., V KK 122/16, LEX nr 2148659, postanowienie SN z dnia 26 stycznia 2015 r., II KK 80/14, LEX 1648182, wyrok SN z dnia 26 listopada 2014 r., II KK 109/14, LEX 1621333). Opisem czynu zawartym w skardze głównej oskarżyciela publicznego sąd meriti nie jest bowiem związany i ma obowiązek - w przypadku wydania wyroku skazującego - dokonać dokładnego określenia czynu przypisanego oskarżonemu (art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k.).
Odwołując się do powszechnie akceptowalnego wyznacznika przedmiotowej tożsamość czynu, jakim pozostaje kryterium tzw. "zdarzenia faktycznego" (określanego niejednokrotnie mianem zdarzenia historycznego - por. wyrok SN z dnia 30 października 2012 r., II KK 9/12, LEX 1226693, postanowienie SN z dnia 19 października 2010 r., III KK 97/10, LEX 846041, wyrok SN z dnia 25 czerwca 2008 r., IV KK 39/08, LEX 444616) nie można zgodzić się z obrońcą jakoby w wyniku zmiany opisu czynu, jakiej dokonał Sąd I instancji, doszło do przekroczenia granic oskarżenia, a tym samym do wykreowania całkowicie odmiennego czynu.
Przypomnieć trzeba, że do sfery obowiązków Sądu meriti należy poddanie czynu wszechstronnej ocenie faktycznej i prawnej oraz osądzenie go w całości - także i wówczas, gdy czyn ten w skardze głównej przedstawiono wadliwie, czy w szczególności nie w pełni trafnie. Przenosząc powyższe uwagi na grunt realiów tej sprawy, nie można uznać, aby w wyniku modyfikacji opisu czynu przypisanego oskarżonemu wyrokiem doszło do przekroczenia prawnych granic oskarżenia. Rozpatrując zdarzenie historyczne będące przedmiotem poczynionych przez Sąd Rejonowy w niniejszej sprawie ustaleń faktycznych, niezależnie od powszechnie znanych i przytoczonych przez autora kasacji przesłanek implikujących możliwość zachowania tożsamości czynu jak: identyczność przedmiotu zamachu, podmiotów oskarżonych, podmiotów pokrzywdzonych, czy tożsamości miejsca i czasu zdarzenia - stwierdzić należało, przy braku jakichkolwiek wątpliwości, że wszystkie te elementy, zarówno w wypadku czynu ujętego w akcie oskarżenia, jak i czynu opisanego w prawomocnym wyroku zostały zachowane.
Jednakowy jest zarówno przedmiot zamachu, osoba oskarżonego, jak i po części czas i miejsce przestępstwa, zakreślone uprzednio przez prokuratora. Lektura wywiedzionej w tej sprawie kasacji, pozwala wnioskować, że jej autor doszukuje się braku możliwości zachowania tożsamości czynu. Zdaniem obrońcy, porównanie określeń i opisu czynu użytego w akcie oskarżenia i wyroku, wskazuje na istnienie tak istotnych różnic, że nie sposób mówić o tym samym zdarzeniu faktycznym. W ocenie skarżącego, zdarzenie faktyczne zostało ograniczone aktem oskarżenia tylko i wyłącznie do czynności podjętej przez oskarżonego J.
C. w dniu 23 marca 2015 r. w K. na ul. D. a polegającej na przywłaszczeniu przedmiotu leasingu w postaci młota hydraulicznego D. 200V o wartości 32.103 zł na szkodę I. SA z/s w W.. Stąd też - według obrońcy - niemożliwym było, bez przekroczenia granic skargi, ustalenie przez Sąd a quo i przypisanie oskarżonemu działania polegającego na tym, że w dniu 22 kwietnia 2015 r., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, przywłaszczył powierzony mu przez P. SA z/s w W. obecnie I. S.A. z siedzibą w W., na podstawie umowy leasingu operacyjnego nr (…), stanowiący przedmiot leasingu, młot hydrauliczny D. 200V o wartości 14.000 zł.
W konsekwencji skarżący stawia tezę o niezależności i odmienności obu zdarzeń faktycznych, o czym przesądzać mają m.in. elementy czasowo-przestrzenne i wartość przywłaszczonego mienia. Obrońca zwraca przy tym uwagę, że Sąd I instancji wskazuje na zupełnie inną umowę leasingową, niż ta, na podstawie której spółce L.. sp z o.o. powierzono młot hydrauliczny D. 200V. Pogląd autora kasacji jest błędny. Zapatrywania dotyczące różnicy miejsca i czasu czynu, czy wreszcie sposobu działania sprawcy nie przesądzają w tym wypadku o braku tożsamości czynu opisanego w części wstępnej uzasadnienia.
Wskazać należy, że w akcie oskarżenia J. C. oskarżony został o to, że w dniu 23 marca 2015 r. w K. na ul. D. przywłaszczył powierzony przedmiot leasingu w postaci młota hydraulicznego D. 200V wartości 32.103 zł na szkodę I. SA z/s w W.. Przyjmując, że przywłaszczenie powierzonego mienia nastąpiło w dniu 22 kwietnia 2015 r. Sąd Rejonowy zasadnie ustalił, że skoro zwrot miał nastąpić do dnia 21 kwietnia 2015 r., to od dnia następnego, a zatem 22 kwietnia 2015 r. nastąpiło kwalifikowane przywłaszczenie. Wartość przedmiotu przywłaszczenia została natomiast wskazana w oparciu o oświadczenie pokrzywdzonego I.
SA w W. który wskazał, że na dzień wypowiedzenia umowy i wezwania do jego zwrotu wynosi ona 14.000 zł. Tożsamy zarzut, jak obecnie w kasacji, został podniesiony w apelacji i w rezultacie, ustosunkował się do niego już Sąd odwoławczy, stwierdzając trafnie: „sąd nie jest związany ani szczegółowym opisem czynu zawartym w zarzucie aktu oskarżenia, ani kwalifikacją prawną nadaną temu czynowi przez oskarżyciela. (…) Nie jest wyjściem poza ramy oskarżenia, takie postąpienie, w którym sąd w wyniku przeprowadzonego przewodu sądowego i weryfikacji ujawnionego materiału dowodowego: ustali, że rozpoznawane przez niego zdarzenie miało miejsce w innym czasie, niż to przyjął prokurator w akcie oskarżenia, dokona w wyroku pewnych ustaleń faktycznych odmiennie, niż to zostało przyjęte w akcie oskarżenia, popieranym przez prokuratora. (…) Warunkiem wprowadzenia jednej, czy też nawet wszystkich, powyższych zmian jest jedynie to, aby w realiach dowodowych konkretnej sprawy oczywistym było, iż sąd dokonywał oceny tego samego zachowania oskarżonego, które stanowiło przedmiot oskarżenia (tzw. tożsamość czynu zarzucanego i przypisywanego)” (s. 2-3 uzasadnienia SO).
Wskazać należy, że opis dokonany przez Sąd Rejonowy stanowił w istocie niezbędne, w wyniku w szczególności przebiegu przewodu sądowego, dookreślenie działań oskarżonego. Wszelkie próby formułowania innych zarzutów w uzasadnieniu kasacji, nie mogą zostać poddane analizie z powodu ograniczenia w niniejszej sprawie możliwości wnoszenia zarzutów kasacyjnych jedynie do naruszeń z art. 439 § 1 k.p.k., skoro J. C. nie został skazany na bezwzględną karę pozbawienia wolności (art. 523 § 1 k.p.k.). Biorąc pod uwagę powyższe argumenty, kasację należało uznać za oczywiście bezzasadną i oddalić w trybie art. 535 § 3 k.p.k., a ponadto obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.