Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 427/19 Generato dall'IA

Supreme Court quashes cassation judgment for misinterpreting continuous act rule regarding gambling offenses.

Numero d'incarto IV KK 427/19
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court quashed the District Court's judgment, which had dismissed the prosecution's appeal based on res judicata. The lower court incorrectly applied the continuous act provision to the defendant's nationwide gambling operations, treating them as a single continuous crime. The Court ruled that the defendant's actions occurred simultaneously across different locations without the short time intervals required for a continuous act, thus invalidating the res judicata finding.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 6 § 2 k.k.s.; Art. 113 § 1 k.k.s.; The continuous act provision does not apply to gambling offenses committed simultaneously in multiple locations, precluding the application of res judicata based on prior convictions for the same period.

Parole chiave

Generato dall'IA
continuous act provision res judicata principle gambling offenses short time intervals nationwide operations cassation procedure res judicata bar giuoco e scommessa

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 6 § 2 k.k.s.
z art. 6 § 2 k.k.s., polegające na wyrażeniu błędnego poglądu sprowadzającego się do uznania, że czyn w postaci przestępstwa skarbowego, którego popełnienie zarzucono oskarżonemu M.
Art. 113 § 1 k.k.s.
z art. 113 § 1 k.k.s., polegającej na uprzednim wydaniu przez:
Art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.
możliwość wystąpienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej, określonej w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw.
Art. 442 § 3 k.p.k.
i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, w toku którego uwzględnione zostaną wyrażone powyżej zapatrywania prawne (art. 442 § 3 k.p.k. w zw.
Art. 518 k.p.k.
art. 107 § 1 k.k
‎oskarżonego z art. 107 § 1 k.k.s.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art.
art. 535 § 5 k.p.k
107 § 1 k.k.s.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.‎w dniu 10 marca 2020 r.,‎kasacji wniesionych przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w L.
art. 9 § 3 k.k
z art. 9 § 3 k.k.s., za które wymierzył karę grzywny 120 stawek dziennych, określając wysokość stawki dziennej na kwotę 100 zł; na podstawie art.
art. 30 § 5 k.k
9 § 3 k.k.s., za które wymierzył karę grzywny 120 stawek dziennych, określając wysokość stawki dziennej na kwotę 100 zł; na podstawie art. 30 § 5 k.k.s.
art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k
możliwość wystąpienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej, określonej w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV KK 427/19 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Małgorzata Gierszon‎SSN Eugeniusz WildowiczProtokolant Małgorzata Gierczak w sprawie M. W. ‎oskarżonego z art. 107 § 1 k.k.s.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.‎w dniu 10 marca 2020 r.,‎kasacji wniesionych przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w L. oraz Naczelnika Urzędu Celno - Skarbowego w P. - na niekorzyść ‎od wyroku Sądu Okręgowego w R.

‎z dnia 2 października 2018 r., sygn. akt II Ka (…),‎uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w L. ‎z dnia 14 lutego 2018 r., sygn. akt II K (…) i umarzającego postępowanie, uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w R. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIESąd Rejonowy w L. wyrokiem z dnia 14 lutego 2018 r., sygn. II K (…), uznał M. W. za winnego tego, że od dnia 1 czerwca 2015 r. do dnia 4 lutego 2016 r. w lokalu „Z.”, mieszczącym się pod adresem ul. M., w L. , należącym do Firmy Handlowo-Usługowej „Z.” NIP (…), będąc prezesem H.

Sp. z o.o. w R., K. nr 2 NIP (…), urządzał wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, gry na automacie A. nr (…), tj. popełnienia przestępstwa z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s., za które wymierzył karę grzywny 120 stawek dziennych, określając wysokość stawki dziennej na kwotę 100 zł; na podstawie art. 30 § 5 k.k.s. orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych w postaci automatu do gier A. nr (…), kluczy do ww. automatu oraz środków pieniężnych, znajdujących się w automacie, w łącznej kwocie 600 zł.Apelację od tego wyroku złożył oskarżony, podnosząc w niej m. in. możliwość wystąpienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej, określonej w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s., polegającej na uprzednim wydaniu przez:

Sąd Rejonowy w B. w dniu 16 grudnia 2016 r., sygn. IIK (…), Sąd Rejonowy w N. w dniu 6 lutego 2017 r., sygn. II K (…) oraz Sąd Rejonowy w O. w dniu 26 kwietnia 2017 r., sygn. II K (…), wyroków skazujących, na mocy których uznany został za winnego popełnienia przestępstw skarbowych z art. 107 k.k.s., których miał się dopuścić w czasie obejmującym przypisany mu w niniejszym postępowaniu okres, co powoduje zaistnienie stanu powagi rzeczy osądzonej w stosunku do wszystkich zdarzeń w tym czasookresie stanowiących czyn urządzania gier na automatach poza kasynem gry.

W związku z powyższym zarzutem, w apelacji sformułowany został wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania, wobec zaistnienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § pkt 8 k.p.k. Sąd Okręgowy w R wyrokiem z dnia 2 października 2018 r., sygn. II Ka (…), uwzględniając treść prawomocnych wyroków: Sądu Rejonowego w K. z dnia 11 sierpnia 2017 r., sygn. akt II K (…) i Sądu Rejonowego w O. z dnia 26 kwietnia 2017 r. sygn. akt II K (…), podzielił powyższy zarzut, uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 16 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego.Od tego wyroku kasację wnieśli: prokurator Prokuratury Rejonowej w L. oraz Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w P..Prokurator Prokuratury Rejonowej w L. zaskarżył wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego, zarzucając „rażące i mające wpływ na treść orzeczenia naruszenie prawa procesowego, tj. art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s., stanowiące bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., polegające na wyrażeniu błędnego poglądu sprowadzającego się do uznania, że czyn w postaci przestępstwa skarbowego, którego popełnienie zarzucono oskarżonemu M.

W. w niniejszej sprawie, jest tożsamy i został popełniony w krótkich odstępach czasu w wykonaniu tego samego zamiaru i z wykorzystaniem takiej samej sposobności z czynami, co do których postępowania karne skarbowe przeciwko temu samemu oskarżonemu zostały prawomocnie zakończone wyrokami: Sądu Rejonowego w K. z dnia 11 sierpnia 2017 r., sygn. akt II K (…) i Sądu Rejonowego w O. z dnia 26 kwietnia 2017 r. sygn. akt II K (…), czego następstwem było wadliwe umorzenie postępowania karnego skarbowego prowadzonego wobec M. W. z uwagi na zaistnienie ujemnej przesłanki procesowej w postaci powagi rzeczy osądzonej”.

Prokurator wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w R. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania.Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w P. również zaskarżył powyższy wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego M. W.. Zarzucił „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. stanowiące bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., polegające na błędnym przyjęciu, iż zarzucany oskarżonemu w niniejszym postępowaniu czyn z art. 107 § 1 k.k.s. stanowi ten sam czyn tej samej osoby co będący przedmiotem wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 11 sierpnia 2017 r. sygn. akt II K (…) i wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 24 kwietnia 2017 r. sygn. akt II K (…) w związku z zastosowaną w tych wyrokach konstrukcją czynu ciągłego i w konsekwencji umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. podczas, gdy w toku przedmiotowego postępowania nie ustalono, aby pomiędzy wskazanymi wyżej czynami zachodziła tożsamość przedmiotowo-podmiotowa umożliwiająca powiązanie zachowań sprawcy czynem ciągłym i tym samym uzasadniająca przyjęcie, iż zachodzi przesłanka procesowa z przepisu art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w postaci res iudicata”.

Autor kasacji wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w R. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W pisemnej odpowiedzi Prokurator Rejonowy w L. poparł kasację Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w P., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w R. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wobec oczywistej zasadności obu kasacji, podlegały one rozpoznaniu na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Trafnie podniesiono w kasacjach, że Sąd odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia prawa procesowego (art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.) i w efekcie błędnej wykładni art. 6 § 2 k.k.s. Nieuprawnione przyjęcie powyższej negatywnej przesłanki procesowej skutkowało niezasadnym umorzeniem postępowania wobec M.

W. Oskarżony rzeczywiście powołanymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku prawomocnymi wyrokami Sądu Rejonowego w K. i O. został skazany za czyny z art. 107 § 1 k.k.s., w warunkach określonych w art. 6 § 2 k.k.s. w czasookresie, który obejmuje okres przypisanego w niniejszej sprawie przestępstwa skarbowego. Był to jednak jedyny wspólny element konstrukcji prawnej przewidzianej w art. 6 § 2 k.k.s., do którego oraz do wykorzystania z góry powziętego zamiaru Sąd II instancji ograniczył swoje rozważania. Ta niekompletna szczątkowa analiza doprowadziła to do błędnego wniosku o wystąpieniu negatywnej przesłanki procesowej oraz w konsekwencji przyjęcia bezwzględnej podstawy odwoławczej.

Jeżeli „urządzanie gry hazardowej w postaci gry na automatach (art. 1 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r., Dz. U. z 2018 r., poz. 165 ze zm.) wymaga uzyskania koncesji na kasyno gry (art. 6 ust. 1 tej ustawy), a koncesja taka udzielana jest w odniesieniu do jednego kasyna, prowadzonego w ściśle określonym (geograficznie) miejscu (art. 41 ust. 1, art. 42 pkt 3 i art. 35 pkt 5 tej ustawy), to zachowanie osoby, która nie posiadając koncesji na prowadzenie kasyna podejmuje działanie w postaci urządzania gry na automatach w różnych miejscach (miejscowościach, lokalach), stanowi każdorazowo - od strony prawnokarnej - inny czyn, podjęty z zamiarem naruszenia tych przepisów w każdym z tych miejsc.

Uprzednie prawomocne skazanie za przestępstwo z art. 107 § 1 k.k.s., popełnione w innym miejscu, w warunkach czynu ciągłego (art. 6 § 2 k.k.s ), w którym czas jego popełnienia obejmuje czasokres popełnienia czynu z art. 107 § 1 k.k.s., co do którego toczy się jeszcze postępowanie karne skarbowe, nie stanowi w tym późniejszym procesie przeszkody procesowej w postaci powagi rzeczy osądzonej, albowiem nie jest spełniony warunek tożsamości czynów” (patrz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2018 r., V KK 415/18 – OSNKW 2018, z. 10, poz. 71).

Sąd kasacyjny w niniejszym składzie pogląd ten w pełni podziela.Ponadto, przestępstwo określone w art. 107 § 1 k.k.s. należy zaliczyć do tzw. przestępstw wieloczynnościowych (nieprecyzyjnie – wieloczynowych). Chodzi w nich o działania złożone z wielu czynności dokonujących zmian w świecie zewnętrznym, aktywnie więc realizujących znamiona „urządzania” lub „prowadzenia” gier hazardowych. Słusznie podnosi się w piśmiennictwie, że instytucja z art. 6 § 2 k.k.s. nie znajduje też zastosowania do przestępstw trwałych, wieloodmianowych, zbiorowych, czy przestępstw z reguły popełnionych powtarzającymi się zachowaniami (zob.

P. Kardas [w] P. Kardas, G. Łabuda, T. Razowski: Kodeks karny skarbowy. Komentarz, Warszawa 2017, s. 80 z powołaniem się na T. Grzegorczyka). Zdaniem tych komentatorów „powoływanie się na art. 6 § 2 (k.k.s. - przyp. SN) jest zbędne w wypadkach tzw. wieloczynowego określenia znamion np. »urządza lub prowadzi grę« (art. 107 § 1), »trudni się sprzedażą losów« (art. 110), »nabywa, przechowuje lub przewozi« (art. 65 § 1 i 2, art. 91 § 1 i 2); jest to także jedno przestępstwo ze względu na wieloczynowość jego znamion” (T.

Grzegorczyk: Kodeks karny skarbowy. Komentarz, Warszawa 2009, s. 58, P. Kardas, op. cit., s. 79). Zbędność ta, polegająca na zaniechaniu powoływania do kwalifikacji przepisu art. 6 § 2 k.k.s., wynika z redukcji wielu działań sprawcy do jednego zachowania. Jeżeli więc sprawca np. w określonym czasie prowadził bez koncesji grę na jednym automacie, to jego zachowanie należy kwalifikować tylko z art. 107 § 1 k.k.s. (bez „w zw. z art. 6 § 2 k.k.s.”). Gdy chodzi więc o czyn z art. 107 § 1 k.k.s., to jak wyżej wspomniano – na „urządzanie” lub „prowadzenie” gier hazardowych składa się wiele działań.

Specyfika tego przestępstwa wyklucza zatem dokonywanie go „na raty”, jak wymaga tego art. 6 § 2 k.k.s. Chociaż więc czyn ciągły uregulowany w art. 6 § 2 k.k.s. jest odpowiednikiem art. 12 zd. pierwsze k.k. (zob. uzasadnienie rządowego projektu Kodeksu karnego skarbowego, Warszawa 1999, zeszyt 25, s. 144), a konstrukcja czynu ciągłego określonego w art. 12 k.k. dotyczyć ma przestępstw popełnionych „na raty” (zob. Nowe Kodeksy Karne - z 1997 r. z uzasadnieniami, Warszawa 1997, s. 124), to przecież wiele działań składających się na „urządzanie” lub „prowadzenie” gier hazardowych, czyli zespół czynności realizujących te znamiona nie rozkłada się „na raty” w rozumieniu art. 6 § 2 k.k.s. Ponadto, poza analizą Sądu znalazła się fraza mówiąca, że przepis art. 6 § 2 k.k.s. dotyczy zachowań „podjętych w krótkich odstępach czasu”.

Sąd był obowiązany rozważyć, czy zachowania oskarżonego rzeczywiście spełniają wspomniany warunek. Regulacja zawarta w art. 6 § 2 k.k.s. przewidziana została - jak wspomniano - dla czynów popełnianych „na raty”. Chodzi o zachowania podejmowane sukcesywnie, to jest jedno po drugim.Tymczasem zamiar realizowany był przez oskarżonego nie stopniowo, krok po kroku, ale jednocześnie w różnych miejscach (lokalach) całego kraju. Tylko siłą rzeczy (z istoty) jego działalność miała być rozciągnięta w czasie, a nie wynikała z jego woli.

W tych okolicznościach na tę działalność nie da się nałożyć „siatki” czynu ciągłego, tj. objąć jej konstrukcją art. 6 § 2 k.k.s., ponieważ warunek odstępu między zachowaniami w rozumieniu tego przepisu nie został spełniony. Brak było też podstaw do uznania, że wystąpiła przesłanka działania „z wykorzystaniem takiej samej sposobności”. Zwrot ten oznacza powielanie analogicznych zachowań nagannych z wykorzystaniem takiej samej nadarzającej się okazji lub sprzyjających warunków czy okoliczności. W realiach spraw tego rodzaju co do zasady nie może być mowy o tym, by sprawca wykorzystywał sprzyjającą okazję.

W realizacji takich zachowań (urządzanie gier na automatach bez posiadania koncesji) nie ma przecież żadnego elementu już istniejącego, albo takiego, który pojawia się na początkowym etapie realizacji czynu przestępczego i jest później wykorzystany. Sprawca niczego więc nie wykorzystuje dla realizacji znamion czynu zabronionego, a wykonuje od początku do końca czyn zabroniony według nowopowstałego zamiaru (patrz powołany wyżej wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2018 r., V KK 415/18).Z przytoczonych względów zasadne w stopniu oczywistym było stanowisko zaprezentowane w kasacjach, zgodnie z którym doszło do naruszenia przez Sąd odwoławczy reguł rzetelnej kontroli poprzez wadliwą interpretację art. 6 § 2 k.k.s. i w konsekwencji uznanie, że doszło do wystąpienia powagi rzeczy osądzonej w odniesieniu do zarzuconych oskarżonym w niniejszej sprawie zachowań.

Zasadność zarzutu kasacyjnego powoduje konieczność uchylenia przez Sąd Najwyższy wyroku Sądu Okręgowego w R. i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, w toku którego uwzględnione zostaną wyrażone powyżej zapatrywania prawne (art. 442 § 3 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s.).