Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 413/21 Generato dall'IA

Supreme Court dismissed cassation against conviction for recidivism and threats, rejecting defense's mental health expert arguments.

Numero d'incarto IV KK 413/21
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by the defense against the District Court's conviction for recidivism and threats. The defense argued that the defendant's personality disorders and alcohol abuse required a new psychiatric evaluation to assess his capacity to participate in proceedings. The court rejected this, noting that the lower court's reliance on existing expert opinions was sufficient and that the defendant remained fully capable of defending himself.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 439 k.p.k.; Art. 535 § 3 k.p.k.: The Supreme Court dismisses a cassation appeal when the lower court's assessment of the defendant's mental state and capacity to participate in proceedings is based on sufficient expert evidence and no absolute grounds for retrial exist.

Parole chiave

Generato dall'IA
recidivism conviction threats against life mental health capacity cassation appeal dismissal personality disorders alcohol abuse defense expert opinion sufficiency azione civile

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 439 k.p.k.
kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.
Art. 535 § 3 k.p.k.
akt IV KK 413/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 września 2021 r.
Art. 288 § 1 k.k.
skazanego z art. 288 § 1 k.k. i in.
Art. 64 § 1 k.k.
z art. 64 § 1 k.k.;II.w dniu 29 kwietnia 2018 r.
Art. 190 § 1 k.k.
o przestępstwo z art. 190 § 1 k.k.;III.w dniu 18 maja 2018 r.
art. 535 § 3 k.p.k
akt IV KK 413/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
art. 288 § 1 k.k
skazanego z art. 288 § 1 k.k.
art. 64 § 1 k.k
z art. 64 § 1 k.k.;II.w dniu 29 kwietnia 2018 r.
art. 190 § 1 k.k
o przestępstwo z art. 190 § 1 k.k.;III.w dniu 18 maja 2018 r.
art. 7 k.p.k
Z kolei naruszenie reguł określonych w art. 7 k.p.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV KK 413/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 września 2021 r. sprawy K.M. skazanego z art. 288 § 1 k.k. i in. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 30 marca 2021 r., sygn. akt IV Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w M. z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt II K (…) p o s t a n o w i ł:

1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;

2. obciążyć skazanego K.M. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

K.M. został oskarżony o to, że:I.w dniu 28 kwietnia 2018 r. w M. woj. (…), uszkodził drzwi wejściowe do domu oraz drzwi od lodówki, co spowodowało straty w mieniu w wysokości 2200 zł na szkodę A.R., przy czym czynu tego dopuścił się w okresie 5 lat po odbyciu kary co najmniej 6 miesięcy pozbawienia wolności, w okresie od 18 maja 2013 r. do 30 października 2014 r., za umyślne przestępstwo podobne do przestępstwa za które był już skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w M., sygn. akt II K (…), tj. o przestępstwo z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.;II.w dniu 29 kwietnia 2018 r. w M. woj. (…), groził popełnieniem przestępstwa polegającego na spaleniu domu i pozbawieniu życia A.R. oraz polegającego na pozbawieniu życia I.R., a groźby te wzbudziły w zagrożonych uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione, tj. o przestępstwo z art. 190 § 1 k.k.;III.w dniu 18 maja 2018 r. w M. woj. (…), uszkodził pojazd m-ki […] nr rej. (…) poprzez uderzenie głową w jego tylną klapę, co spowodowało straty w mieniu w wysokości 700 zł na szkodę T.S., przy czym czynu tego dopuścił się w okresie 5 lat po odbyciu kary co najmniej 6 miesięcy pozbawienia wolności, w okresie od 18 maja 2013 r. do 30 października 2014 r. za umyślne przestępstwo podobne do przestępstwa za które był już skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w M., sygn. akt II K (…), tj. o przestępstwo z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.Wyrokiem z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt II K (…), Sąd Rejonowy w M. uznał oskarżonego K.M. za winnego :1.popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie I aktu oskarżenia stanowiącego występek z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. przyjmując, że wartość szkody wyniosła 740 złotych, za co wymierzył mu karę 7 miesięcy pozbawienia wolności oraz orzekł wobec oskarżonego obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego A.R.;2.popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie III aktu oskarżenia, przyjmując wartość szkody na kwotę 420 złotych oraz ustalając, że czynu dopuścił się umyślnie, a nadto eliminując z opisu słowa „przy czym czynu tego dopuścił się w okresie 5 lat po odbyciu kary co najmniej 6 miesięcy pozbawienia wolności, w okresie od 18 maja 2013 r. do 30 października 2014 r. za umyślne przestępstwo podobne do przestępstwa za które był już skazany wyrokiem orzeczonym przez Sąd Rejonowy w M. sygn. akt IIK (...)”, tj. wykroczenia z art. 124 § 1 k.w., za co wymierzył mu karę grzywny 400 złotych oraz zobowiązał K.M. do zapłaty na rzecz pokrzywdzonego równowartości wyrządzonej szkody; 3.popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie II aktu oskarżenia, przy czym z opisu czynu wyeliminował słowa „polegającego na spaleniu domu i pozbawieniu życia A.R. oraz” oraz dodatkowo przyjął w miejsce słowa „zagrożonych” słowo „zagrożonej”, tj. występku z art. 190 § 1 k.k., za co wymierzył mu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.Po połączeniu orzeczonych wobec oskarżonego za przestępstwa kar pozbawienia wolności Sąd I instancji wymierzył mu karę łączną 9 miesięcy pozbawienia wolności.Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego zainicjowanego apelacją obrońcy Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 30 marca 2021 r., sygn. akt IV Ka (…), utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu I instancji.Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego.

Zaskarżając orzeczenie Sądu II instancji w całości skarżący zarzucił: „rażące naruszenia prawa procesowego, które mogły mieć wpływ na treść orzeczenia, tj.:1.art. 410 w zw. z art. 7 k.p.k. poprzez wydanie orzeczenia Sądu II instancji na podstawie dowodów osobowych, częściowo przed Sądem I instancji, a częściowo przed Sądem odwoławczym, tym samym wyrok nie został wydany na podstawie całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy, co narusza zasadę koncentracji materiału dowodowego oraz zasadę bezpośredniości, a przez to narusza zasadę swobodnej oceny dowodów,2.art. 6 w związku z art. 79 par 1 pkt 4 kpk 79 par 2 kpk oraz 80 kpk mając na uwadze, że w innych postępowaniach karnych biegli psychiatrzy wydawali odmienne opinie dotyczące poczytalności oskarżonego, oskarżony przed Sądem I instancji nie wykazywał będąc bez obrońcy żadnej aktywności – co uzasadniało przynajmniej zweryfikowanie podnoszonych przed Sądem odwoławczym twierdzeń poprzez przeprowadzenie uzupełniającej opinii biegłych psychiatrów”.Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie wyroków Sądów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.Prokurator Prokuratury Okręgowej w K. odpowiadając na kasację obrońcy skazanego wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja obrońcy skazanego okazała się oczywiście bezzasadna, co uzasadniało jej oddalenie na posiedzeniu bez udziału stron, w trybie art. 535 § 3 k.p.k.Na wstępie przypomnieć należy, że kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia skierowanym przeciwko prawomocnemu orzeczeniu wydanemu przez sąd odwoławczy na skutek rozpoznania przez ten sąd zwykłego środka odwoławczego. Zgodnie z dyspozycją art. 523 § 1 k.p.k. kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.

Nie może być natomiast wniesiona wyłącznie z powodu niewspółmierności kary.Jednocześnie w ugruntowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się konsekwentnie, że celem postępowania kasacyjnego, będącego nadzwyczajnym postępowaniem odwoławczym, jest wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń dotkniętych poważnymi wadami, w postaci bezwzględnych przyczyn odwoławczych lub innych naruszeń prawa, ale o charakterze rażącym, a jednocześnie takich, które miały istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia. Postępowanie kasacyjne nie jest bowiem postępowaniem, które ponawiać ma zwykłą kontrolę odwoławczą.

W toku tego postępowania z założenia nie dokonuje się ponownej kontroli poprawności oceny poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności ustaleń faktycznych i nie bada współmierności orzeczonej kary (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt IV KK 276/17).Oczywista bezzasadność kasacji ma natomiast miejsce wówczas, gdy już na pierwszy rzut oka widoczne jest, że zarzuty podniesione w kasacji i rozwijająca je argumentacja nie są słuszne i nie zdołają doprowadzić do wzruszenia zaskarżonego orzeczenia.Tak jest właśnie w niniejszej sprawie, w której zarzuty podniesione przez skarżącego w kasacji należy ocenić jako całkowicie nieuzasadnione.

Takim jest niewątpliwie zarzut pierwszy kasacji wskazujący na obrazę art. 410 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. Zdaniem autora kasacji Sąd odwoławczy naruszył ww. przepisy, gdyż wydał orzeczenie na podstawie dowodów częściowo przeprowadzonych przez Sąd I instancji, a częściowo przeprowadzonych przed Sądem II instancji. Postąpienie takie w ocenie skarżącego spowodowało, że wyrok nie został wydany na podstawie całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy i - zdaniem obrońcy - naruszyło zasadę koncentracji materiału dowodowego, zasadę bezpośredniości, a przez to także zasadę swobodnej oceny dowodów.Argumentacja autora kasacji jest niesłuszna, a przez to niemożliwa do zaakceptowania.

Po pierwsze wskazać należy, że z naruszeniem art. 410 k.p.k. mamy do czynienia jedynie wówczas, gdy sąd opiera swoje orzeczenie na materiale nieujawnionym na rozprawie głównej, bądź tylko na części materiału ujawnionego i jego rozstrzygnięcie nie jest wynikiem analizy całokształtu ujawnionych okoliczności. Natomiast w żadnej mierze dyspozycji art. 410 k.p.k. nie narusza dokonanie oceny dowodów i oparcie się na określonych z nich, przy jednoczesnym odmówieniu wiary dowodom przeciwnym (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2018 r.

V KK 491/17). Z kolei naruszenie reguł określonych w art. 7 k.p.k. przez sąd odwoławczy jest możliwe tylko wówczas, gdy sąd ten prowadził własne postępowanie dowodowe oraz poczynił na podstawie samodzielnie przeprowadzonych dowodów własne, odmienne od dokonanych przez Sąd I instancji, ustalenia faktyczne.W niniejszej sprawie Sąd II instancji przeprowadził kontrolę oceny dowodów dokonaną przez Sąd Rejonowy. Ocenił ją jako prawidłową. Uznał, że Sąd I instancji bardzo dokładnie przeprowadził postępowanie dowodowe oraz wnikliwie dokonał oceny tych dowodów, tj. zarówno wyjaśnień oskarżonego, relacji procesowych świadków, opinii biegłych oraz dowodów z dokumentów.

Sąd ad quem podzielił dokonaną przez Sąd meriti ocenę depozycji procesowych K.M., które zostały uznane za niewiarygodne w części, w jakiej oskarżony nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów. Sąd II instancji podkreślił, że zdezawuowanie wyjaśnień oskarżonego nie przyznającego się do uszkodzenia mienia A.R. i kierowania gróźb pod adresem I. R. stanowiło konsekwencję obdarzenia walorem wiarygodności zeznań tych pokrzywdzonych, których relacje znalazły potwierdzenie w innych dowodach, tj. w zeznaniach świadka B.S., przesłuchanego w toku rozprawy odwoławczej świadka D.Z., opinii biegłego z zakresu badań traseologicznych czy opinii biegłego z zakresu szacowania ruchomości.

Z kolei fakt uszkodzenia przez oskarżonego w dniu 18 maja 2018 r. samochodu należącego do T.S. Sąd meriti zasadnie ustalił w oparciu o zeznania pokrzywdzonego, zeznania świadka M.G. oraz dowód z opinii biegłego z zakresu szacowania ruchomości. W toku postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy dopuścił dowód z uzupełniającego przesłuchania oskarżonego oraz z zeznań świadków D.Z. i A.W.. Dowody te zaliczył w poczet materiału dowodowego, ocenił je zgodnie z zachowaniem reguł wymienionych w art. 7 k.p.k., a ocenę tych dowodów przedstawił w punkcie 2.1.1.2 - str. 3 uzasadnienia (zeznania świadka D.Z.) oraz punkcie 2.1.2.1 - str. 3-4 uzasadnienia (wyjaśnienia oskarżonego K.M. i zeznania świadka A.W.).

Sąd ad quem uznał za wiarygodne, depozycje procesowe D.Z., natomiast odmówił waloru wiarygodności wyjaśnieniom K.M., a relacje świadka A.W. ocenił jako niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd II instancji wskazał jasno i konkretnie co przemówiło za taką, a nie inną oceną depozycji procesowych ww. osób, a argumentacja ta jest rzeczowa i zasługująca na akceptację. Powyższe argumenty bezsprzecznie wskazują, że podniesiony przez obrońcę w kasacji zarzut obrazy art. 410 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. jest całkowitym nieporozumieniem.Oczywiście bezzasadnym okazał się także drugi z zarzutów kasacji, sygnalizujący dopuszczenie się przez Sąd II instancji obrazy art. 6 k.p.k. w związku z art. 79 § 1 pkt 4 k.p.k., 79 § 2 k.p.k. oraz 80 k.p.k. - poprzez brak zweryfikowania podnoszonych przed Sądem odwoławczym wniosków o przeprowadzenie uzupełniającej opinii biegłych psychiatrów - pomimo tego, że w innych postępowaniach karnych biegli psychiatrzy wydawali odmienne opinie dotyczące poczytalności oskarżonego, a oskarżony przed Sądem I instancji nie wykazywał będąc bez obrońcy żadnej aktywności.W zakresie wskazanego zarzutu dostrzec trzeba, że stanowi on w istocie powielenie zarzutu wskazanego w piśmie obrońcy oskarżonego zatytułowanym „uzupełnienie apelacji” (k. 241).

Sąd odwoławczy rozpoznał ten zarzut, uznając go za niezasadny, czemu dał wyraz na str. 9-10 uzasadnienia. Sąd II instancji wskazał, że w toku postępowania przygotowawczego zasięgnięto opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów w osobach K.S.S. i E.R.R. na okoliczność m in. ustalenia stanu zdrowia psychicznego oskarżonego, tego czy miał zachowaną zdolność rozpoznania znaczenia swoich czynów i pokierowania swoim postępowaniem, zdolności do udziału w postępowaniu karnym i prowadzenia obrony w sposób samodzielny i rozsądny; jak również opinii biegłego psychologa G.M., powołanego na wniosek biegłych lekarzy psychiatrów.

Sąd Okręgowy w K. wskazał, że biegli lekarze psychiatrzy nie stwierdzili u oskarżonego choroby psychicznej w rozumieniu psychozy ani upośledzenia umysłowego. Natomiast rozpoznali u niego cechy zaburzonej osobowości oraz nadużywanie alkoholu, podkreślając, że K.M. miał zachowaną w odniesieniu do zarzucanych mu czynów zdolność rozpoznania ich znaczenia i pokierowania swoim postępowaniem, zaś warunki z art. 31 § 1 k.k. lub art. 31 § 2 k.k. nie występują. Biegli podkreślili również, że oskarżony może brać udział w toczącym się postępowaniu karnym oraz prowadzić obronę w sposób samodzielny i rozsądny (k.97-101).

Natomiast przeprowadzone przez biegłego psychologa badanie psychologiczne wykazało u oskarżonego sprawność intelektualną w normie, bez cech osłabienia funkcji intelektualnych na podłożu zmian centralnego układu nerwowego, a także zaburzenia osobowości i zachowania z cechami niedostosowania emocjonalnego (k. 103-107). Konkludując, Sąd II instancji stwierdził, że w świetle tych opinii brak było podstaw do przyjęcia, aby w stosunku do oskarżonego wystąpiły wątpliwości co do tego, czy jego stan zdrowia psychicznego pozwala na jego udział w postępowaniu lub prowadzenie przez niego obrony w sposób samodzielny i rozsądny.

Ocenił zatem jako trafne rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego, który na wniosek prokuratora zwolnił wyznaczonego dla oskarżonego w postępowaniu przygotowawczym obrońcę z urzędu w osobie adw. W.P. (k. 124). Jednocześnie Sąd II instancji podkreślił, że załączona przez obrońcę do jego pisma dokumentacja lekarska potwierdza wnioski opinii biegłych opiniujących w niniejszej sprawie, gdyż wskazuje na występowanie u oskarżonego uzależnienia od alkoholu oraz zaburzeń osobowości, a zatem na te same schorzenia, jakie stwierdzili wskazani wyżej biegli lekarze psychiatrzy i psycholog.

Powyższe argumenty przesądziły, że Sąd odwoławczy nie miał wątpliwości co do poczytalności oskarżonego zarówno w chwili popełnienia zarzucanych mu czynów, jak i jego zdolności do występowania w procesie karnym i podejmowania rozsądnej aktywnej obrony. Tym samym nie dostrzegł potrzeby ponownej oceny tych kwestii przez biegłych psychiatrów i biegłego psychologa, czemu dał także wyraz w postanowieniu o oddaleniu wniosku dowodowego obrońcy oskarżonego o dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłych psychiatrów i biegłego psychologa, wydanym podczas rozprawy odwoławczej w dniu 9 lipca 2020 r. (k. 250-251).Konkludując, kontrola instancyjna dokonana przez Sąd II instancji została przeprowadzona w sposób pełny oraz konkretny i próżno doszukać się przyczyn, dla którego miałaby zostać ponowiona.

Ze wskazanych powyżej powodów, nie dopatrując się w przedmiotowej sprawie zaistnienia którejkolwiek z bezwzględnych przyczyn odwoławczych wymienionych w treści art. 439 k.p.k., ani innej przywołanej w kasacji rażącej obrazy prawa mogącej mieć istotny wpływ na treść orzeczenia Sądu II instancji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 535 § 3 k.p.k., rozstrzygnął jak w postanowieniu.Sytuacja materialna skazanego nie uzasadniała zwolnienia go od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów postępowania kasacyjnego, dlatego też Sąd Najwyższy obciążył K.M. tymi kosztami.

Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.as