Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 302/20 Generato dall'IA

Supreme Court excludes judges appointed by the 2017 KRS reform from Supreme Court proceedings to ensure impartiality.

Numero d'incarto IV KK 302/20
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court granted the defense's request to exclude two judges from the criminal proceedings against L.K. The defense argued that judges appointed by the 2017-reformed Judicial Council lacked impartiality, violating the right to a fair trial. The court ruled that such appointments constitute a ground for disqualification under Article 439 of the Code of Criminal Procedure.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.; Art. 6 ust. 1 EKPC: A judge appointed to the Supreme Court by the 2017-reformed Judicial Council is considered to have participated in the formation of an unimpartial court, requiring their exclusion from the case.

Parole chiave

Generato dall'IA
impartiality of the court Judicial Council reform disqualification of judges fair trial rights Supreme Court proceedings independent tribunal conflict of interest ritiro della domanda

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
7), gdzie stwierdzono, że: „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Art. 6 ust. 1 EKPC
trybie (w efekcie czego organ ten nie był niezależny od władzy wykonawczej i ustawodawczej) powoduje, że sąd z udziałem tak powołanego sędziego nie stanowi w konkretnej sprawie niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC (pkt 284 – szerzej w tym zakresie m.in.
Art. 87 ust. 1 ustawy o SN
Sąd Najwyższy, na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o SN, pozostaje związany uchwałą trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/2020 (OSNK 2020, z.
ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa
art. 148 § 1 k.k
i innych oskarżonych z art. 148 § 1 k.k.
art. 258 § 2 k.k
art. 41 § 1 k.p.k
od rozpoznania sprawy IV KK 302/20, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p
7), gdzie stwierdzono, że: „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k
7), gdzie stwierdzono, że: „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
BSA I-4110-1/2020
Wnioskodawca powołał się również na uchwałę połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/2020 (OSNK 2020, z.
Reczkowicz przeciwko Polsce
w sprawie Reczkowicz przeciwko Polsce (skarga nr 43447/19), interpretującym standard „niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą” w rozumieniu art.
Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., I KZ 29/21; stanowisko potwierdzone także w wyroku ETPCz z dnia 8 listopada 2021 r., Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce, skargi nr 49868/19 i 57511/19, wyroku ETPCz z dnia 3 lutego 2022 r., Advance Pharma Sp.
Wałęsa przeciwko Polsce
przeciwko Polsce, skarga nr 1469/20 oraz wyroku pilotażowym ETPCz z dnia 23 listopada 2023 r., Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21).
I KO 79/21
Supreme Court orders retrial of lawyer's disciplinary appeal due to lack of judicial independence in prior panel.
IV KZ 59/21
Supreme Court overturned dismissal of retrial request due to lack of independent court under ECHR Art. 6.1.
V KK 17/23
Supreme Court quashes criminal verdict due to judge's lack of impartiality from political activities.
I KK 240/22
Supreme Court excludes judges from a joint appeal due to impartiality concerns regarding co-defendants' acquittal.
II KK 627/23
Supreme Court quashes appeal due to judge's lack of impartiality and remands case for retrial.
I KZ 29/21
Supreme Court corrects a clerical error in its own ruling by replacing 'Lowest' with 'Highest'.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

IV KK 302/20 POSTANOWIENIE Dnia 2 grudnia 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie L.K. i innych oskarżonych z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 258 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 2 grudnia 2025 r. wniosku obrońcy skazanego L.K. o wyłączenie SSN A.B. i SSN A.D. od rozpoznania sprawy IV KK 302/20, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł wyłączyć SSN A.B. i SSN A.D. od rozpoznania sprawy IV KK 302/20.

UZASADNIENIE

W dniu 17 listopada 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy oskarżonego L.K. o wyłączenie SSN A.B. i SSN A.D. od rozpoznania sprawy IV KK 302/20. Uzasadniając ten wniosek obrońca podniósł okoliczność powołania wymienionych sędziów na urząd sędziego Sądu Najwyższego w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej nowelizacją z 2017 r. i na konsekwencję tego faktu dla stwierdzenia, że rozpoznanie sprawy przez Sąd Najwyższy z ich udziałem oznaczałoby jej rozpoznanie w nienależytym składzie, czego konsekwencją będzie wystąpienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej.

Wnioskodawca powołał się również na uchwałę połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/2020 (OSNK 2020, z. 2, poz. 7), z której wynika, że powołanie na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, którą ukształtowano na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 roku o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, stanowi samoistną przesłankę do uznania, że w sprawie doszło do nienależytej obsady Sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k oraz na orzecznictwo ETPC i TSUE potwierdzające to stanowisko.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek jest zasadny. Przemawia za tym potrzeba zapewnienia stronie postępowania karnego dostępu do niezależnego i bezstronnego sądu, ustanowionego ustawą. Sąd Najwyższy, na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o SN, pozostaje związany uchwałą trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/2020 (OSNK 2020, z. 2, poz. 7), gdzie stwierdzono, że: „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. […] zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.

U. z 2018 r. poz. 3)”. Cytowana uchwała ma moc zasady prawnej, co oznacza, że jest nią związany każdy skład Sądu Najwyższego. Wynikającego z uchwały trzech Izb stanu rzeczy nie zmieniło orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2020 r. (sygn. akt U 2/20, OTK-A 2020, poz. 61; Dz. U. 2020, poz. 376). Argumenty na rzecz tej tezy zostały obszernie zreferowane m.in.: w postanowieniach Sądu Najwyższego: z dnia 23 listopada 2022 r., I KO 79/21 i I KO 80/21; z dnia 18 stycznia 2023 r., IV KZ 59/21; z dnia 6 lipca 2023 r., IV KO 14/23; czy w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2023 r., V KK 17/23, a Sąd Najwyższy orzekający w tej sprawie je podziela.

Stanowisko zawarte w uchwale trzech Izb Sądu Najwyższego zostało następnie potwierdzone w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz. 22), gdzie wskazano m.in., że „brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Taka sytuacja zachodzi jedynie w stosunku do sędziów Sądu Najwyższego, którzy otrzymali nominacje w takich warunkach”. Jest ono także aprobowane w kolejnych orzeczeniach (por. m.in. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2022 r., III PZP 1/22, OSNP 2022, z. 10, poz. 95; postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 października 2021 r., II KO 30/21; z dnia 19 stycznia 2023 r., I KK 240/22; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2024 r., II KK 627/23).Ponadto, zgodnie z wyrokiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (dalej: „ETPCz”) z dnia 22 lipca 2021 r. w sprawie Reczkowicz przeciwko Polsce (skarga nr 43447/19), interpretującym standard „niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą” w rozumieniu art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (dalej:

„EKPC”, „Konwencja”), udział w procesie powoływania sędziów Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ukształtowanym w ww. trybie (w efekcie czego organ ten nie był niezależny od władzy wykonawczej i ustawodawczej) powoduje, że sąd z udziałem tak powołanego sędziego nie stanowi w konkretnej sprawie niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC (pkt 284 – szerzej w tym zakresie m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., I KZ 29/21; stanowisko potwierdzone także w wyroku ETPCz z dnia 8 listopada 2021 r., Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce, skargi nr 49868/19 i 57511/19, wyroku ETPCz z dnia 3 lutego 2022 r., Advance Pharma Sp. z o.o. przeciwko Polsce, skarga nr 1469/20 oraz wyroku pilotażowym ETPCz z dnia 23 listopada 2023 r., Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21).

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. Pouczenie:Postanowienie jest prawomocne i nie podlega zaskarżeniu.[wb][a.ł]‎