Supreme Court quashes lower court sentence for imposing prohibited restriction of liberty on minor offenses.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court quashed the lower court's judgment regarding the penalty and criminal measure imposed on the defendant. The defendant, represented by the Public Prosecutor, argued that the court violated substantive criminal law by sentencing for a restriction of liberty, which is not a statutory penalty for the specific minor offenses committed. The court agreed, ruling that the lower court erred by applying a penalty exceeding the maximum statutory threat for the cited violations, necessitating a retrial on the penalty and measure.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 94 § 1 k.w.; Art. 9 § 1 k.w.; Art. 9 § 2 k.w.; Art. 97 k.w.: A court cannot impose a criminal penalty exceeding the maximum statutory threat prescribed for the specific offense(s) committed, even when multiple offenses are involved.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV KK 24/18 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 marca 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki (przewodniczący, sprawozdawca)SSN Andrzej RyńskiSSN Kazimierz KlugiewiczProtokolant Małgorzata Gierczak w sprawie D.G.ukaranego z art. 94 § 1 k.k. i art. 97 k.w.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w.w dniu 14 marca 2018 r.,kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść ukaranegood wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w B. z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt II W…/16, 1. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i środku karnym oraz przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w B. do ponownego rozpoznania, 2. wydatkami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIEWyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w B. z dnia 15 marca 2017 r. D.G. został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. i art. 97 k.w., za co na mocy art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 1 k.w. oraz art. 20 § 1 k.w. i art. 21 § 1 k.w. wymierzono mu karę jednego miesiąca ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w odpowiednim zakładzie pracy w wymiarze 30 godzin, z orzeczeniem również zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy.
Nadto, zwolniono ukaranego od ponoszenia kosztów sądowych, obciążając nimi Skarb Państwa. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia w dniu 11 kwietnia 2017 r. Z kasacją od tego orzeczenia, zaskarżając je w części dotyczącej orzeczenia o karze, na korzyść ukaranego, wystąpił Prokurator Generalny. Rozstrzygnięciu temu zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w., polegające na wymierzeniu obwinionemu D.G. na podstawie tych przepisów, kary ograniczenia wolności, pomimo, iż żaden z czynów przypisanych obwinionemu w wyroku, które stanowiły wykroczenia stypizowane w art. 94 § 1 k.w. i art. 97 k.w, nie przewiduje w sankcji takiego rodzaju kary.
Wywodząc w ten sposób, skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniesiona kasacja okazała się oczywiście zasadna i w związku z tym podlegała uwzględnieniu na posiedzeniu, o jakim mowa w art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. Wprawdzie skarżący w zarzucie nieprawidłowo wskazał naruszenie przepisu art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w., a więc konstrukcję odnoszącą się do zbiegu wykroczeń, choć Sąd Rejonowy takiej konstrukcji nie zastosował, gdyż przyjął tzw. eliminacyjny zbiegu przepisów, o czym świadczy powołanie w wyroku art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 1 k.w.
Jednak ta okoliczność nie może mieć przesądzającego znaczenia, skoro autor skargi prawidłowo zidentyfikował uchybienie Sądu Rejonowego, który orzekł karę, jakiej zgodnie z prawem materialnym wymierzyć nie mógł.Prawdą jest bowiem, że zgodnie z treścią art. 94 § 1 k.w., sąd mógł orzec za wskazane tam wykroczenie karę grzywny. Natomiast wykroczenie z art. 97 k.w., którego znamiona miał zrealizować obwiniony zagrożone jest karą grzywny do 3.000 zł lub karą nagany. Żadne z tych wykroczeń nie jest zatem zagrożone karą ograniczenia wolności.
Ponadto, zarówno w przypadku tzw. eliminacyjnego zbiegu przepisów z art. 9 § 1 k.w., podobnie jak i przy wskazywanym przez skarżącego realnym zbiegu wykroczeń z art. 9 § 2 k.w., sankcję karną wymierza się w oparciu o przepis przewidujący najsurowszą karę, co nie stoi na przeszkodzie orzeczeniu środków karnych na podstawie innych naruszonych przepisów.Tymczasem Sąd Rejonowy zaskarżonym wyrokiem uznał D.G.a za winnego popełnienia wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. i z art. 97 k.w. i za to na podstawie art. 94 § 1 k.w. - a więc przepisu przewidującego najsurowsze zagrożenie, ale zagrożonego wyłącznie karą grzywny - przy zastosowaniu art. 9 § 1 k.w. orzekł karę jednego miesiąca ograniczenia wolności.
Tym samym rację przyznać należy autorowi kasacji, że doszło do wymierzenia nieprzewidzianej w ustawowym zagrożeniu przypisanego obwinionemu wykroczenia kary, co stanowi rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia. W tej sytuacji niezbędne stało się uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w zaskarżonej części. Zakres uchylenia jest związany z zakresem zaskarżenia. W kasacji wyrok nakazowy został zaskarżony w części dotyczącej orzeczenia o karze. W tym zakresie mieści się nie tylko kara, ale także środek karny (art. 447 § 2 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w.).
W konsekwencji uwzględnienie kasacji co do rozstrzygnięcia dotyczącego kary pociąga za sobą konieczność uchylenia także rozstrzygnięcia o środku karnym. W tej sprawie jest to kara ograniczenia wolności i środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. W tym też zakresie sprawa została przekazana Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. W postępowaniu ponownym Sąd ten powinien baczyć, aby orzeczona sankcja mieściła się w granicach przewidzianych przez przepisy prawa materialnego. Ponadto należy mieć na względzie, że środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych został już w stosunku do obwinionego wykonany (k. 33).
Oznacza to, że w wypadku ponownego orzeczenia tego środka, zalicza się okres jego wykonywania na poczet nowo orzeczonego środka karnego (art. 538 § 1 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w.).Orzeczenie o wydatkach związanych z kasacją Prokuratora Generalnego oparto na podstawie art. 638 k.p.k. w zw. z art. 119 k.p.w.Z tych wszystkich względów, orzeczono jak w wyroku. a.ł