Supreme Court quashes juvenile sentence for lack of mandatory mitigation and dismisses retrial due to statute of limitations.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court quashed the first-instance verdict against a former juvenile defendant for failing to apply mandatory statutory mitigation. The prosecution argued procedural errors regarding defense counsel, but the Court found the primary issue was the omission of required leniency under the Juvenile Offenders Act. Consequently, the Court dismissed the case for retrial because the defendant was no longer a juvenile and the matter was legally concluded before the relevant law changed.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 13 ust. 1 pkt 2 u.p.n.; Art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.: When a juvenile offender reaches adulthood after the trial, the court must apply mandatory mitigation; failure to do so requires quashing the verdict and dismissing the proceedings if the defendant is no longer subject to juvenile justice.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV KK 209/15 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 października 2015 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący, sprawozdawca)SSN Jacek SobczakSSA del. do SN Jerzy SkorupkaProtokolant Danuta Bratkrajc przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Zdzisława Brodzisza w sprawie M. J.skazanego z art. 279 § 1 k.k.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawiew dniu 29 października 2015 r.,kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanegood wyroku Sądu Rejonowego w Z.z dnia 26 lipca 2012 r., 1) uchyla zaskarżony wyrok i umarza postępowanie;
2) kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. z dnia 26 lipca 2012 r. M. J. został uznany winnym czynu z art. 279 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 1 roku pozbawienia wolności, której wykonanie zawieszono na okres próby wynoszący 3 lata.Wyrok ten nie został zaskarżony i uprawomocnił się w dniu 8 sierpnia 2012 r.Od powyższego prawomocnego rozstrzygnięcia kasację w trybie art. 521 k.p.k. wniósł Prokurator Generalny, zarzucając przedmiotowemu orzeczeniu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa procesowego:1)art. 79 § 1 pkt 1 k.p.k. polegające na przeprowadzeniu postępowania bez wyznaczenia oskarżonemu obrońcy, mimo, że w czasie popełnienia zarzuconego czynu był on nieletni, co w obliczu obligatoryjnego charakteru obrony w takim przypadku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.,2)art. 13 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (dalej: u.p.n.; w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, a uchylonego następnie na mocy ustawy z dnia 30 sierpnia 2013 r. o zmianie u.p.n.) w zw. z art. 18 § 1 pkt 2 u.p.n., polegające na wydaniu wyroku bez zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary.Podnosząc powyższe zarzuty, Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Z.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja Prokuratora Generalnego w zakresie rażącego naruszenia art. 13 u.p.n. okazała się zasadna.
Natomiast z uwagi na art. 436 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. rozpoznanie kasacji w zakresie zarzutu naruszenia art. 79 § 1 pkt 1 k.p.k. byłoby bezprzedmiotowe dla dalszego toku postępowania.Nie budzi wątpliwości, że M. J. przypisanego czynu dopuścił się jako nieletni (urodził się 7 lutego 1986, a czyn popełnił w nocy z 18/19 września 2002 r.) i w związku z tym, na podstawie art. 1 § 1 pkt 2 u.p.n. w zw. z art. 1 § 2 pkt 2 lit a) u.p.n. zastosowanie w tej sprawie miały przepisy tejże ustawy.Natomiast w czasie orzekania w Sądzie I instancji w niniejszej sprawie obowiązywał art. 13 u.p.n., przewidujący wobec nieletniego, który dopuścił się przestępstwa - ale w chwili orzekania ukończył lat 18 i zachodzą podstawy do orzeczenia umieszczenia w zakładzie poprawczym - umożliwiał wymierzenie kary, gdy ten uznałby, że stosowanie środków poprawczych nie byłoby już celowe.
W takim przypadku, wydając wyrok skazujący, sąd zobligowany był jednak zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.Sentencja wyroku Sądu Rejonowego z dnia 26 lipca 2012 r. nie zawiera rozstrzygnięcia o nadzwyczajnym złagodzeniu kary wymierzonej skazanemu. Świadczy o tym dodatkowo sam jej wymiar - 1 rok pozbawienia wolności, co stanowi dolną granicą ustawowego zagrożenia karą za czyn z art. 279 § 1 k.k. Oznacza to, że sąd a quo nie zastosował przepisu prawa materialnego, który miał obligatoryjny charakter, co stanowi akademicki wręcz przykład rażącego naruszenia prawa mającego istotny wpływ na treść orzeczenia (tak też SN w wyroku z dnia 21 października 2008 r., IV KK 311/08).
Prowadzić to musiało do uchylenia orzeczenia.Odmiennie jednak od Prokuratora Generalnego należy ocenić konsekwencje tej decyzji procesowej. Wbrew stanowisku przedstawionym na stronach 4 i 5 kasacji, na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2013 r. o zmianie u.p.n., do ewentualnego ponownego rozpoznania sprawy nie mogłyby mieć zastosowania dotychczasowe przepisy, gdyż przed wejściem w życie wskazanej nowelizacji, sprawa M. J. została prawomocnie zakończona. Brak jest zatem obecnie podstawy do pociągnięcia nieletniego do odpowiedzialności karnej i wymierzenia mu kary, a nie środka przewidzianego w u.p.n. Z kolei wobec faktu, że M.
J. nie jest już nieletnim (ma 29 lat), nie jest także możliwe prowadzenie wobec niego postępowania przewidzianego w u.p.n.Prowadzi to do konieczności uchylenia orzeczenia i umorzenia postępowania z uwagi na art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. kc