Supreme Court quashes summary conviction order for drunk driving due to excessive fine exceeding statutory daily limit.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland quashed the summary conviction order against T.P. for drunk driving, finding the lower court violated procedural limits. The Regional Court imposed a fine of 300 daily units, whereas the summary procedure statute caps fines at 200 daily units. Consequently, the Court of Cassation ordered the case remitted for retrial to ensure compliance with the statutory maximum.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 502 § 1 k.p.k.; Art. 178a § 1 k.k.; Art. 37a § 1 k.k.: A summary conviction order must not impose a fine exceeding the statutory maximum of 200 daily units, and exceeding this limit constitutes a material violation requiring the quashing of the judgment.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
IV KK 181/26 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 czerwca 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek (przewodniczący)SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)SSN Paweł Wiliński w sprawie T.P. skazanego za przestępstwo z art. 178a§1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 11 czerwca 2026r. na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k. kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na niekorzyść skazanego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Ostrołęce z dnia 24 października 2025r., sygn. akt II K 432/25 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Ostrołęce do ponownego rozpoznania. Jerzy Grubba Piotr Mirek Paweł Wiliński
UZASADNIENIE
Wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Ostrołęce T.P. został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a§1 k.k., polegającego na tym, że w dniu 30 maja 2025 roku, w miejscowości R., na ulicy B., gmina R., powiat o., woj. [...], prowadził samochód osobowy marki S. o numerze rejestracyjnym (..), w ruchu lądowym, znajdując się w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonej zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikami: I badanie 1,05 mg/l, II badanie 1,01 mg/l, III badanie 0,96 mg/l, IV badanie 0,95 mg/l, V badanie 0,94 mg/l.
Przy zastosowaniu art. 37a§1 k.k. Sąd wymierzył skazanemu karę grzywny w wymiarze 300 stawek dziennych, określając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 80 złotych. Na podstawie art. 42§2 k.k. i art. 43a§2 k.k. Sąd orzekł ponadto wobec T.P. środki karne w postaci – odpowiednio – zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, do kierowania którymi uprawnia prawo jazdy kategorii B – na okres 4 lat, z zaliczeniem na jego poczet stosownego okresu zatrzymania prawa jazdy, oraz świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 8.000 złotych, zaś stosownie do art. 178a§5 k.k. w zw. z art. 44b§1 k.k. orzekł przepadek pojazdu mechanicznego, którym poruszał się skazany, tj. samochodu osobowego S..
Sąd rozstrzygnął ponadto o kosztach postępowania.Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez strony postępowania i uprawomocnił się z dniem 22 stycznia 2026r.Obecnie kasację od powyższego orzeczenia, w całości, na niekorzyść skazanego, wywiódł Prokurator Generalny, zarzucając w niej rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 502§1 k.p.k., polegające na orzeczeniu wobec T.P. – po przeprowadzeniu postępowania nakazowego w trybie art. 500§1 i 3 k.p.k. i uznaniu go wyrokiem nakazowym za winnego popełnienia występku z art. 178a§1 k.k. – na podstawie art. 178a§1 k.k. przy zastosowaniu art. 37a§1 k.k. kary 300 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 80 złotych, podczas gdy zgodnie z treścią przepisu art. 502§1 k.p.k. wyrokiem nakazowym można orzec karę grzywny w maksymalnej wysokości do 200 stawek dziennych albo do 200 000 złotych.Podnosząc wskazany zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku nakazowego w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Ostrołęce do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna w stopniu wymaganym przez art. 535§5 k.p.k., co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu.
W przedmiotowej sprawie w istocie doszło do naruszenia art. 502§1 k.p.k. Przepis ten stwierdza, że wyrokiem nakazowym można orzec m.in. karę grzywny w wysokości do 200 stawek dziennych albo do 200.000 złotych. Co warto zaznaczyć, przepis ten, w przywołanym wyżej brzmieniu, obowiązywał zarówno w czasie popełnienia przez oskarżonego przypisanego mu czynu, jak też w dacie orzekania.Niezastosowanie się do wskazanego ograniczenia przy orzekaniu kary grzywny w wyroku nakazowym, a więc określenie liczby stawek dziennych w wymiarze przekraczającym określony w nim limit, stanowi rażące naruszenie powołanego przepisu.
W niniejszej sprawie niewątpliwie doszło do takiej obrazy, bowiem Sąd Rejonowy, wydając wyrok nakazowy, wymierzył skazanemu karę grzywny w wymiarze 300 stawek dziennych po 80 złotych, a zatem w wymiarze przekraczającym górną granicę sankcji. Nie pozostawia też żadnej wątpliwości to, że uchybienie to miało istotny wpływ na treść wydanego wyroku, ponieważ jego konsekwencją było poniesienie przez skazanego dolegliwości, jakiej w postępowaniu nakazowym nie powinien był ponieść.W tym stanie rzeczy kasację należało uznać za oczywiście zasadną i uchylić zaskarżony wyrok, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ostrołęce.Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy Sąd Rejonowy będzie zobowiązany, już na wstępie, do podjęcia decyzji bądź to o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu nakazowym, a w konsekwencji respektowania art. 502§1 k.p.k., bądź o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu zwyczajnym.
Jerzy Grubba Piotr Mirek Paweł Wiliński[WB][a.ł]