Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 105/17 Generato dall'IA

Supreme Court quashes joint sentence for violating non-retroactivity and minimum penalty rules, remanding case.

Numero d'incarto IV KK 105/17
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Data della decisione
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court quashed the lower court's joint sentence and remanded the case for retrial. The defendant had been convicted of multiple crimes, some with suspended sentences, which were combined into a single penalty. The court found the lower court violated the principle of non-retroactivity by applying a harsher legal standard and grossly underestimated the minimum combined penalty required by law. Consequently, the Supreme Court ordered a new trial where the lower court must correctly apply the relevant legal provisions.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 4 § 1 k.k.; Art. 85 § 1 k.k.; Art. 86 § 1 k.k.; Art. 89 § 1a k.k.; Art. 105 k.p.k.: A joint sentence must respect the principle of non-retroactivity by applying the more lenient law and cannot violate statutory minimums for combined penalties, rendering such a sentence voidable.

Parole chiave

Generato dall'IA
principle of non-retroactivity joint sentence suspended sentence minimum penalty principle of legality combined punishment remand for retrial

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 4 § 1 k.k.
rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisów prawa karnego materialnego w zakresie połączenia kar pozbawienia wolności:a) art. 4 § 1 k.k., polegające na zastosowaniu przez sąd ustawy nowej i orzeczenie wobec skazanego J.
Art. 85 § 1 k.k.
akt VIII K (...)/11, albowiem przestępstwa będące przedmiotem tych orzeczeń pozostawały ze sobą w realnym zbiegu (w rozumieniu art. 85 § 1 k.k., w brzmieniu przed 1.7.2015 r.) jako dokonane zanim zapadł pierwszy z tych wyroków.
Art. 86 § 1 k.k.
i art. 86 § 1 k.k. w zw.
Art. 89 § 1a k.k.
po myśli art. 89 § 1a k.k. kary łącznej roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności za zbiegające się przestępstwa, za które na mocy wyroków jednostkowych Sądu Rejonowego w W.
Art. 105 k.p.k.
86 § 1 k.k., której nie można było, na co trafnie wskazano w kasacji, skorygować w trybie art. 105 k.p.k. Oczywiste, w świetle utrwalonego jeszcze na gruncie Kodeksu postępowania karnego z 1969 r.
art. 286 § 1 k.k
akt IV K (...)/01, za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k.
art. 270 § 1 k.k
art. 11 § 2 k.k
z art. 11 § 2 k.k., popełnione w dniu 5.05.2000 r.
art. 12 k.k
z art. 12 k.k., popełnione w dniach 22.06.2001 r.
art. 238 k.k
akt III K (...)/10, za przestępstwo z art. 238 k.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV KK 105/17 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 listopada 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Małgorzata Gierszon‎SSN Marek PietruszyńskiProtokolant Jolanta Grabowska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Roberta Tarsalewskiego‎w sprawie J. K.‎w przedmiocie wyroku łącznego‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie‎w dniu 30 listopada 2017 r.‎kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego‎od wyroku łącznego Sądu Okręgowego w K.‎z dnia 8 października 2015 r., sygn. akt VI K (...)/15 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania;

2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. P. S. – Kancelaria Adwokacka w W. kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem) złotych w tym 23% VAT za obronę skazanego na rozprawie przed Sądem Najwyższym.

UZASADNIENIE

J. K. został skazany prawomocnymi wyrokami1.Sądu Rejonowego w W. z dnia 26.03.2001 r. sygn. akt IV K (...)/01, za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione w dniu 5.05.2000 r. na karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 4 lat, przy orzeczeniu obowiązku naprawienia szkody,2.Sądu Rejonowego z dnia 15.01.2007 r., sygn. akt II K (...)/01, za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., popełnione w dniach 22.06.2001 r. i 25.06.2001 r. na karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności,3.Sądu Rejonowego w W. z dnia 13.09.2010 r., sygn. akt III K (...)/10, za przestępstwo z art. 238 k.k. w zb. z art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione w dniu 20 maja 2010 r., na karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 5 lat oraz karę grzywny w wymiarze 50 stawek dziennych przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 20 złotych,4.Sądu Okręgowego w W. z dnia 14.03.2012 r., sygn. akt VIII K (...)/11, za przestępstwo z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii popełnione w dniu 5.12.2002 r. na karę 3 lat i 10 miesięcy pozbawienia wolności, karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych, na poczet której zaliczono skazanemu okres orzeczonej wobec niego wyrokiem Sądu Okręgowego w A. (Turcja) kary pozbawienia wolności od dnia 5.12.2002 r. do dnia 5.12.2006 r., uznając orzeczoną karę pozbawienia wolności za wykonaną w całości,5.Sądu Okręgowego w K. z dnia 25.09.2012 r., sygn. akt III K (...)/10, za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., popełnione w okresie od końca kwietnia 2010 r. do 13.05. 2010 r. na karę 2 lat pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 5 lat, przy orzeczeniu obowiązku naprawienia szkody, przy czym kara została wprowadzona do wykonania postanowieniem Sądu Okręgowego w W. z dnia 12.06. 2014 r.Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 8.10.2015 r., sygn. akt VI K (...)/15, na mocy art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 569 § 1 k.p.k. przy zastosowaniu art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20.02.2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw (Dz.

U. z 2015 r., poz. 396), w miejsce kar pozbawienia wolności orzeczonych skazanemu w wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 13.09.2010 r., sygn. akt III K (...)/10 oraz w wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 25.09.2012 r., sygn. akt III K (...)/10, orzekł wobec skazanego J. K. łączną karę pozbawienia wolności w wymiarze roku i 3 miesięcy. Na zasadzie art. 576 § 1 k.p.k. stwierdził, że w pozostałym zakresie poszczególne rozstrzygnięcia wyroków objętych połączeniem podlegają odrębnemu wykonaniu i na podstawie art. 572 k.p.k., przy zastosowaniu art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20.02.2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw, umorzył postępowanie o wydanie wyroku łącznego odnośnie wyroków wydanych w pozostałych sprawach.Od tego wyroku łącznego kasację na niekorzyść skazanego wniósł Minister Sprawiedliwości-Prokurator Generalny, podnosząc zarzuty:I. rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisów prawa karnego materialnego w zakresie połączenia kar pozbawienia wolności:a) art. 4 § 1 k.k., polegające na zastosowaniu przez sąd ustawy nowej i orzeczenie wobec skazanego J.

K. po myśli art. 89 § 1a k.k. kary łącznej roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności za zbiegające się przestępstwa, za które na mocy wyroków jednostkowych Sądu Rejonowego w W. z dnia 13.09.2010 r., sygn. akt III K (...)/10 oraz Sądu Okręgowego w K. z dnia 25.09.2012 r., sygn. akt III K (...)/10, orzeczono – odpowiednio – karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania oraz karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, którą następnie zarządzono do wykonania, pomimo iż w dacie popełnienia czynu objętego wyrokiem Sądu Rejonowego w W., sygn. akt III K (...)/10, a więc w dniu 20.05.2010 r., obowiązywała ustawa względniejsza dla skazanego, wykluczająca możliwość orzeczenia w opisanej sytuacji kary łącznej bezwzględnego pozbawienia wolności;b) art. 86 § 1 k.k., polegające na orzeczeniu wobec skazanego na podstawie tego przepisu, kary łącznej w wymiarze roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności, to jest kary niższej od najwyższej kary jednostkowej 2 lat pozbawienia wolności, orzeczonej podlegającym łączeniu wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 25.09.2012 r., sygn. akt III K (...)/10;II. rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 572 § 1 k.p.k., polegające na umorzeniu postępowania o wydanie wyroku łącznego w sytuacji, gdy czyn popełniony w okresie od dnia 4.06.2001 r. do dnia 25.06.2001 r., przypisany skazanemu wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 15.01.2007 r., sygn. akt II K (...)/01, pozostawał w zbiegu realnym z czynem popełnionym w dniu 5.12.2002 r., który został przypisany skazanemu wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt VIII K (...)/11, a za oba te przestępstwa wymierzono kary tego samego rodzaju, wobec czego spełnione zostały przesłanki określone w art. 85 k.k. w zw. z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20.02.2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, obligujące do wydania wyroku łącznego.Na podstawie tych zarzutów Minister Sprawiedliwości-Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja zasługuje na uwzględnienie zaś argumentacja przytoczona dla uzasadnienia stawianych w niej zarzutów jest na tyle przejrzysta, że pozwala odwołać się do niej w poniższym uzasadnieniu wprost.Skrótowo zatem tylko odnosząc się do istoty zarzutów należy potwierdzić, że porównanie dat wyroków i osądzonych nimi czynów wskazuje, że łączeniu podlegały także kary orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w W. z dnia 15.1.2007 r., sygn. akt II K (...)/01 oraz Sądu Okręgowego w W. z dnia 14.3.2012 r., sygn. akt VIII K (...)/11, albowiem przestępstwa będące przedmiotem tych orzeczeń pozostawały ze sobą w realnym zbiegu (w rozumieniu art. 85 § 1 k.k., w brzmieniu przed 1.7.2015 r.) jako dokonane zanim zapadł pierwszy z tych wyroków.

Umorzenie postępowania w tym zakresie przez Sąd Okręgowy w K. było zatem oczywiście wadliwe.Trafnie w kasacji wskazano też, że połączenie kar jednostkowych orzeczonych wyrokami Sądu Rejonowego w W. z dnia 13.09.2010 r., sygn. akt III K (...)/10 oraz Sądu Okręgowego w K. z dnia 25.09.2012 r., sygn. akt III K (...)/10, nastąpiło z obrazą art. 4 § 1 k.k. Oba czyny, za które orzeczono połączone kary, zostały bowiem dokonane przed 8.6.2010 r. (20 maja 2010 r. i w okresie od końca kwietnia 2010 r. do 13.05. 2010 r.), co zgodnie z art. 4 § 1 k.k. nakazywało uwzględnić, że stan prawny obowiązujący przed tym dniem, kiedy to nie obowiązywał jeszcze art. 89 § 1a k.k., zgodnie z którym w razie skazania za zbiegające się przestępstwa na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania sąd może w wyroku łącznym orzec karę łączną pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania był dla skazanego K. oczywiście względniejszy.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego akcentowano wszak, że możliwość wymierzenia w wyroku łącznym, na podstawie art. 89 § 1a k.k., kary łącznej pozbawienia wolności o charakterze bezwzględnym, dotyczyć może wyłącznie skazań na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania orzeczone za przestępstwa popełnione po 7.06.2010 r. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5.04.2013 r., IV KK 401/12, LEX nr 1308161; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2.08.2011 r., IV KK 186/11, LEX nr 897770).Z tego względu wymierzenie temu skazanemu kary łącznej pozbawienia wolności o charakterze bezwzględnym, w sytuacji łączenia dwóch kar z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, byłoby dopuszczalne tylko przy zastosowaniu stanu prawnego obowiązującego od 8.06.2010 r., który jednak jako mniej względny dla niego w porównaniu do poprzedniego brzmienia ustawy karnej, nie mógł być zastosowany.Co gorsza jednak przy wymiarze tej kary łącznej Sąd Rejonowy w rażący sposób dopuścił się obrazy art. 86 § 1 k.k., albowiem najsurowszą z kar podlegających łączeniu, wyznaczającą dolną granicę kary łącznej, jaką można było orzec, była kara 2 lat pozbawienia wolności.

Orzeczenie kary roku i 3 miesięcy stanowiło zatem oczywistą i rażącą obrazę art. 86 § 1 k.k., której nie można było, na co trafnie wskazano w kasacji, skorygować w trybie art. 105 k.p.k. Oczywiste, w świetle utrwalonego jeszcze na gruncie Kodeksu postępowania karnego z 1969 r. stanowiska piśmiennictwa i judykatury jest to, że nie można sprostować formuły rozstrzygnięcia wyroku dotyczącej zagadnień winy i kary. Taka korekta możliwa jest jedynie w trybie środków zaskarżenia (zob. T. Grzegorczyk, Kodeks postępowania karnego.

Komentarz. Tom I, Warszawa 2014, s. 429 i powołane tam orzecznictwo).Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy będzie więc miał na uwadze powyższe rozważania i po dokładnym przeanalizowaniu wyroków wydanych wobec J. K. wyda wyrok łączny, uwzględniając reguły prawa międzyczasowego.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. r.g.