Supreme Court dismisses appeal on inadmissibility of late cassation appeal due to lawyer negligence.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal, rejecting requests to restore deadlines for filing a cassation appeal and paying associated fees. The court found the appellant's lawyer negligently failed to account for specific legal provisions regarding the appeal deadline, rendering the late filing inadmissible. Consequently, the appeal was rejected as untimely, and the appellant was ordered to bear the costs of the appeal proceedings.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 169 § 2 k.p.c.; Art. 398 § 2 k.p.c.: A cassation appeal filed after the statutory deadline is inadmissible if the delay is caused by the professional negligence of the client's counsel.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CZ 99/11
POSTANOWIENIE
Dnia 23 listopada 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Wojciech Katner (przewodniczący)
SSN Anna Kozłowska
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Produkcyjno - Handlowego "P. – R."
Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
przeciwko Bankowi R. Spółdzielczemu w R.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 23 listopada 2011 r.,
zażalenia strony powodowej
na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 26 maja 2011 r.,
1. oddala zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej,
wniesionej w dniu 11 maja 2011 r., a w pozostałym
zakresie zażalenie odrzuca,
2. zasądza
od
powoda
(trzy tysiące
zażaleniowego.
sześćset)
na
zł
rzecz
pozwanego
kosztów
3600
postępowania
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 26 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny odrzucił wniosek
powódki o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej z dnia 9
czerwca 2010 r., wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 24 lutego 2010 r.,
(pkt 1 sentencji postanowienia), oddalił wniosek powódki o przywrócenie terminu do
wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 24 lutego 2010 r.
(pkt 2), odrzucił skargę kasacyjną powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia
24 lutego 2010 r., wniesioną dnia 11 maja 2011 r. (pkt 3) i oddalił wniosek powoda
o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 24 lutego 2010 r. co
do kosztów procesu, Sądu Okręgowego w G. z dnia 20 października 2009 r., i
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2011 r., IV CZ 139/10 co do
kosztów postępowania zażaleniowego (pkt 4).
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że wniosek o przywrócenie terminu
do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej z dnia 9 czerwca 2010 r. został
odrzucony jako niedopuszczalny. Uchybienie wspomnianemu terminowi nie
pociąga bowiem za sobą ujemnych dla strony skutków procesowych (art. 169 § 2
k.p.c.), ponieważ skarga kasacyjna z dnia 9 czerwca 2010 r. postanowieniem Sądu
Apelacyjnego z dnia 27 września 2011 r. została odrzucona z powodu
nieuiszczenia
w terminie
należnej od niej opłaty,
a
zażalenie
powódki
postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2011 r. – oddalone jako
nieuzasadnione.
Rozpatrując ponownie wniesioną dnia 11 maja 2011 r. skargą kasacyjną
wniosek o przywrócenie terminu do wniesiona skargi, Sąd odwoławczy nie znalazł
podstaw do jego uwzględnienia. Nieuiszczenie w terminie opłaty od skargi
kasacyjnej
jest
bowiem
następstwem
okoliczności
zawinionych
przez
profesjonalnego pełnomocnika powódki (nie uwzględnił on aktualnej treści art. 112
ust. 2 i 3 u.k.s.c.). W konsekwencji skarga kasacyjna z dnia 11 maja 2011 r.,
wniesiona niewątpliwie po upływie ustawowego terminu (art. 398 5 § 1 k.p.c.)
podlegała odrzuceniu jako spóźniona (art. 3986 § 2 k.p.c.).
Sąd nie dopatrzył się także okoliczności, które przemawiałyby za
wstrzymaniem wykonania orzeczeń wymienionych w pkt 4 sentencji postanowienia.
W zażaleniu na to postanowienie powódka zarzuciła naruszenie art. 379 pkt
5 k.p.c., art. 112 u.k.s.c., art. 58 § 2 k.c. oraz art. 84 k.c. i wniosła „o stwierdzenie
nieważności zaskarżonego postanowienia – w całości (art. 379 pkt 5 k.p.c. i art. 58
§ 2 k.c.) lub uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Z treści zażalenia wynika jednoznacznie, że pełnomocnik powodów
wymienione wyżej postanowienie Sądu Apelacyjnego zaskarżył zażaleniem w
całości (także w zakresie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia
skargi kasacyjnej z dnia 11 maja 2011 r.).
Tymczasem postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu do
wniesienia skargi kasacyjnej nie podlega zaskarżeniu zażaleniem, albowiem nie
należy ono do kategorii postanowień kończących postępowanie w sprawie
w rozumieniu
art.
3941 § 2
k.p.c., tj. takich postanowień,
które przez
uprawomocnienie się trwale zamykają drogę do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty
w danej instancji (por. uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia
24 listopada 1998 r., III CZP 44/98, OSNC 1999, nr 5, poz. 87, z dnia 31 maja
2000 r., III ZP 1/00, OSNC 2001, nr 1, poz. 1, z dnia 6 października 2000 r., III CZP
31/00, OSNC 2001, nr 2, poz. 22). Zażalenie na postanowienie oddalające wniosek
o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należało zatem
odrzucić jako niedopuszczalne (art. 373 w związku z art. 3941 § 2 i 3 k.p.c. oraz art.
39821 k.p.c.).
Jest
natomiast
możliwe
zbadanie
prawidłowości
postanowienia
oddalającego wniosek o przywrócenie terminu na podstawie art. 380 k.p.c.
w związku z 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c. Jednakże warunkiem takiej kontroli
niezaskarżalnego postanowienia, które miało wpływ na wynik sprawy, jest
zamieszczenie w środku odwoławczym stosownego wniosku. W sprawach,
w których występuje profesjonalny pełnomocnik, wspomniany wniosek powinien
być sformułowany jednoznacznie, albowiem nie ma podstaw do przypisywania
pismom wnoszonym przez zawodowego pełnomocnika treści wprost w nich nie
wyrażonych (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 3 marca 2005 r., II CZ
197/04 i z dnia 17 lipca 2008 r., II CZ 54/08, niepubl.). Wniesione w sprawie
zażalenie nie zawiera wniosku o rozpoznanie postanowienia oddalającego wniosek
o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej na podstawie art. 380 k.p.c.
Podniesione
przez
skarżącego
zarzuty
kwestionujące
prawidłowość
tego
postanowienia uchylają się zatem spod kontroli w postępowaniu zażaleniowym.
Do kategorii postanowień kończących postępowanie w rozumieniu art. 394 1
§ 2 k.p.c. nie należy także w okolicznościach sprawy zaskarżone postanowienie
o odrzuceniu wniosku o przywróceniu terminu do uiszczenia opłaty od skargi
kasacyjnej
z
dnia
po prawomocnym
czerwca
zakończeniu
2010
r.
Zostało
postępowania
ono
bowiem
wydanie
międzyinstancyjnego
–
zainicjowanego skargą kasacyjną z dnia 9 czerwca 2010 r. – na skutek oddalenia
przez Sąd Najwyższy zażalenia powódki na postanowienie o odrzuceniu tej skargi.
(por. postanowienie z dnia 3 listopada 1997 r., I PKN 367/97, OSNP 1998, nr 18,
poz. 571 i uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 4 stycznia 2008 r., III CZP 119/08,
OSNC-ZD 2008, nr4, poz. 98). Zażalenie na postanowienie odrzucające wniosek
o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej z dnia 9 czerwca
2010 r. podlegało zatem również odrzuceniu jako niedopuszczalne (art. 373
w związku z art. 3941 § 2 i 3 k.p.c. oraz art. 39821 k.p.c.).
Odrzuceniu jako niedopuszczalne podlega także zażalenie na postanowienie
oddalające wniosek o wstrzymanie wykonalności orzeczeń wskazanych w pkt 4
sentencji zaskarżonego postanowienia, albowiem zaskarżone postanowienie nie
należy – tak jak postanowienie o przywrócenie terminu – do postanowień
kończących postępowanie w sprawie (art. 373 w związku z art. 394 1 § 2 i 3 k.p.c.
oraz art. 39821 k.p.c.) (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada
2000 r., II CZ107/00, niepubl.).
W konsekwencji odrzucenia zażalenia na postanowienie o oddaleniu
wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 11 maja
2011 r. i wstrzymaniu wykonania orzeczeń oraz o odrzuceniu wniosku
o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej z dnia 9 czerwca
2010 r. nie podlega rozpoznaniu oparty na art. 379 pkt 5 k.p.c. i 58 § 2 k.c. zarzut
nieważności postępowania. W sytuacji gdy zażalenie podlega odrzuceniu,
Sąd Najwyższy
-
tak
jak
w
wypadku
odrzucenia
skargi
kasacyjnej
(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 marca 1997 r., III CKN 13/97,
OSNC 1997, nr 8, poz. 114) - jest zwolniony od rozważania z urzędu nieważności
postępowania jako ewentualnej przesłanki uchylenia orzeczenia, albowiem wchodzi
ono w grę tylko w wypadku przystąpienia do rozpoznania zażalenia, co zależy od
skutecznego jego wniesienia.
Zażalenie w części dotyczącej odrzucenia skargi kasacyjnej z dnia 11 maja
2011 r. – wobec niekwestionowanego faktu, że skarga została wniesiona po
upływie ustawowego terminu – podlegało natomiast oddaleniu jako nieuzasadnione
(ar 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). Tej oceny nie zmienia zarzut
nieważności postępowania. Nie ma bowiem podstaw do przyjęcia, że skarga
kasacyjna – wobec oczywistego faktu wniesienia jej po upływie ustawowego
terminu
–
została
odrzucona
w
postępowaniu
dotkniętym
nieważnością
spowodowaną pozbawieniem powódki możności obrony swych praw (art. 379 pkt 5
k.p.c.). Oczywiście bezpodstawne jest wskazanie art. 58 k.c. jako podstawy
„stwierdzenia
nieważności
zaskarżonego
postanowienia”,
ponieważ
przepis
ten reguluje nieważność czynności prawnych, a nie sądowego postępowania
cywilnego (por. Sądu Najwyższego z dnia 18 września 1951 r. C 111/51, OSNCK
1953, nr 2, poz. 38).
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji
postanowienia. Podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego
stanowi art. 98 w związku z art. 3941 § 3, art. 39821 i 391 § 1 k.p.c.
jw