Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CZ 77/18 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal against civil court ruling for failure to clarify plaintiff claims.

Numero d'incarto IV CZ 77/18
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the plaintiffs' appeal against the appellate court's decision to quash the first-instance judgment. The appellate court had quashed the lower court's ruling because it failed to clarify the specific compensation amounts claimed by the plaintiffs, citing a discrepancy between the complaint and a procedural document. The Supreme Court held that this ambiguity did not constitute a failure to adjudicate the merits of the case and that the appellate court was obligated to correct such procedural errors rather than remand the case for further evidence.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 386 § 4 k.p.c.; Art. 382 k.p.c.; A civil court's failure to clarify the specific amount claimed by a plaintiff does not constitute a failure to adjudicate the merits of the case, and the appellate court must correct such procedural errors rather than remand the case for further evidence.

Parole chiave

Generato dall'IA
failure to adjudicate merits unclear plaintiff claims appellate court obligation procedural error correction remand for further evidence disposizione a causa di morte riconsiderazione favor testamenti

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 386 § 4 k.p.c.
Przez „nierozpoznania istoty sprawy” w znaczeniu przyjętym w art. 386 § 4 k.p.c. należy bowiem rozumieć nierozstrzygnięcie o żądaniu stron, czyli niezałatwienie przedmiotu sporu.
Art. 382 k.p.c.
378 § 1 i art. 382 k.p.c.).
Art. 398 § 1 k.p.c.
386 § 4 k.p.c.Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art.
Art. 394 § 3 k.p.c.
Kontroli prawidłowości orzeczenia wydanych na tych podstawach służy zażalenie przewidziane w art. 3941 § 11 k.p.c.
art. 386 § 4 k.p.c
Zarzucili naruszenie art. 386 § 4 k.p.c.
art. 382 k.p.c
378 § 1 i art. 382 k.p.c.).
art. 386 § 1 k.p.c
W rezultacie, w razie uwzględnienia apelacji - z reguły - zmienia zaskarżony wyrok i orzeka co do istoty sprawy (art. 386 § 1 k.p.c.).
art. 3941 § 11 k.p.c
Kontroli prawidłowości orzeczenia wydanych na tych podstawach służy zażalenie przewidziane w art. 3941 § 11 k.p.c.
art. 383 k.p.c
art. 3941 § 3 k.p.c
39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CZ 77/18 POSTANOWIENIE Dnia 17 stycznia 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)‎SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)‎SSN Kazimierz Zawada w sprawie z powództwa A. K. i F. K.‎przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi Obserwacyjno-Zakaźnemu w B., (…) Zakładowi Ubezpieczeń Spółce Akcyjnej z siedzibą w W., B. D. i E. S.‎z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej B. D.- Towarzystwa Ubezpieczeń (...) Polska Spółki Akcyjnej w W.‎o zapłatę i ustalenie,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 stycznia 2019 r.,‎zażalenia powodów na wyrok Sądu Apelacyjnego w (...)‎z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt V ACa (...), uchyla zaskarżony wyrok w części uchylającej wyrok Sądu Okręgowego w B. z dnia 5 października 2016 r., sygn. akt I C […]/11 (pkt 1) i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w B. wyrokiem z dnia 5 października 2016 r. zasądził od pozwanych Wojewódzkiego Szpitala Obserwacyjno - Zakaźnego w B., (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w W. i B. D. na rzecz powodów A. K. i F. K. kwotę 450.000 zł z odsetkami ustawowymi (pkt 1); oddalił powództwo w stosunku do tych pozwanych pozostałej części (pkt 2) oraz w całości wobec pozwanej E. S. (pkt 3) i orzekł o kosztach procesu (pkt 4 - 8). Sąd Apelacyjny w (...), na skutek apelacji pozwanych Wojewódzkiego Szpitala Obserwacyjno - Zakaźnego w B., (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w W. i B.

D. oraz interwenienta ubocznego Towarzystwa Ubezpieczeń (…) Spółki Akcyjnej w W., wyrokiem z dnia 6 grudnia 2017 r. uchylił wyrok Sądu Okręgowego w punktach 1, 4, 6, 7 i 8 i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.W uzasadnieniu wskazał, że Sąd Okręgowy rozstrzygnął o niejednoznacznie określonych żądaniach powodów z tytułu zadośćuczynienia; w pozwie określili oni te roszczenia na kwoty po 250.000 zł, zaś w piśmie procesowym z dnia 11 sierpnia 2015 r. wskazali, że wnoszą o zasądzenie z tego tytułu kwoty 500.000 zł.W ocenie Sądu Apelacyjnego, zachodzi również konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części, gdyż Sąd Okręgowy nie rozpoznał wniosku powodów o zasięgnięcie opinii biegłych lekarzy sądowych oraz wniosku pozwanego Szpitala o przesłuchanie wskazanych przez niego świadków; dowody te mają istotne znaczenie dla ustalenia związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem lekarzy leczących córkę powodów, a jej śmiercią.W zażaleniu na to orzeczenie powodowie wnieśli o jego uchylenie.

Zarzucili naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. polegające na bezzasadnym uznaniu, że Sąd pierwszej instancji ze względu na wagę naruszeń przepisów postępowania cywilnego nie rozpoznał istoty sprawy oraz przyjęciu, że wydanie wyroku kasatoryjnego usprawiedliwia potrzeba przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W postępowaniu apelacyjnym sąd drugiej instancji, kontynuując postępowanie przed sądem pierwszej instancji, rozpoznaje sprawę na nowo w sposób - w zasadzie - nieograniczony (art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c.).

W rezultacie, w razie uwzględnienia apelacji - z reguły - zmienia zaskarżony wyrok i orzeka co do istoty sprawy (art. 386 § 1 k.p.c.). Uchylenie zaskarżonego wyroku połączone z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji może nastąpić jedynie w przypadkach określonych w art. 386 § 2 i 4 k.p.c. Kontroli prawidłowości orzeczenia wydanych na tych podstawach służy zażalenie przewidziane w art. 3941 § 11 k.p.c. Ocenie Sądu Najwyższego rozpoznającego ten środek odwoławczy podlega wyłącznie trafność zakwalifikowania określonych przypadków jako przesłanek uzasadniających wydanie orzeczenia kasatoryjnego; poza zakresem badania pozostają natomiast kwestie prawidłowości czynności procesowych poprzedzających wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz trafności wykładni zastosowanego prawa materialnego (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 25 kwietnia 2014 r., II CZ 117/13, z dnia 26 marca 2014 r., V CZ 15/14 i z dnia 7 marca 2014 r., IV CZ 131/13 - nie publ.).Oceny, czy sąd pierwszej instancji rozpoznał istotę sprawy, dokonuje się po przeanalizowaniu żądań pozwu i przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę rozstrzygnięcia.

Przez „nierozpoznania istoty sprawy” w znaczeniu przyjętym w art. 386 § 4 k.p.c. należy bowiem rozumieć nierozstrzygnięcie o żądaniu stron, czyli niezałatwienie przedmiotu sporu. Sytuacja taka zachodzi wtedy, gdy sąd pierwszej instancji w ogóle nie zbadał podstawy merytorycznej dochodzonego roszczenia; nie chodzi tu natomiast o niedokładności postępowania, polegające na tym, że sąd pierwszej instancji nie wziął pod rozwagę wszystkich dowodów, które mogły służyć do należytego rozpoznania sprawy lub nie rozważył wszystkich okoliczności. (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego: z dnia 21 marca 2018 r., V CZ 13/18, nie publ. z dnia 27 kwietnia 2018 r., IV CZ 22/18, nie publ.).U podstaw zaskarżonego wyroku legło stwierdzenie, że Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy, gdyż nie ustalił, jakich ostatecznie kwot domagają się powodowie wobec rozbieżności pomiędzy treścią żądań pozwu a pismem powodów z dnia 11 sierpnia 2015 r.

Trafnie zarzucili skarżący, że wskazane okoliczności nie mogą być poczytywanie za nierozpoznanie istoty sporu.Z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego jasno wynika, że Sąd ten w istocie oparł się na założeniu, że każdy z powodów żądał zasądzenia na swoją rzecz od pozwanych kwoty 250.000 zł tytułem zadośćuczynienia; żądanie powódki zostało uznane za usprawiedliwione w całości, zaś powoda - do kwoty 200.000 zł. Niewątpliwie zasądzenie przez Sąd pierwszej instancji od wskazanych konkretnie pozwanych na rzecz obojga powodów z tego tytułu łącznie kwoty 450.000 zł na zasadzie in solidum było nieprawidłowe.

Uchybienie to nie może być jednak kwalifikowane jako nierozpoznanie istoty sprawy. Wskazane w motywach zaskarżonego wyroku wątpliwości co do dostatecznego sprecyzowania żądań powodów mogły zostać wyjaśnione w postępowaniu apelacyjnym i ewentualnie poddane ocenie przez pryzmat art. 383 k.p.c.Odnosząc się do drugiej wskazanej przez Sąd Apelacyjny przesłanki wydania wyroku kasatoryjnego, należy przypomnieć, że nawet potrzeba znacznego uzupełnienia postępowego dowodowego nie może stanowić podstawy do wydania takiego orzeczenia; może nią być, jak wynika jednoznacznie z obecnego brzmienia art. 386 § 4 k.p.c. - oprócz nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy - tylko konieczność przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 17 marca 2016 r., II CZ 1/16, nie publ. i z dnia 21 marca 2018 r., V CZ 9/18, nie publ.).Jeżeli zatem konieczne jest jedynie uzupełnienie postępowania dowodowego w określonej kwestii lub przeprowadzenie dowodów, które sąd pierwszej instancji bezpodstawnie pominął, nie zachodzi podstawa do uchylenia wyroku, gdyż sąd drugiej instancji, jako sąd merytoryczny, obowiązany jest - na podstawie art. 382 k.p.c. - uchybienia te naprawić.

Należy zauważyć, że Sąd pierwszej instancji dokonał oceny żądań powodów po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, tj. dowodów z dokumentów, zeznań świadków, opinii biegłych, zeznań powodów.W tych okolicznościach konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości mogłoby zajść jedynie w razie uznania, że dowody już przeprowadzone są nieprzydatne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli natomiast - w ocenie Sądu drugiej instancji - niezbędne okazało się jedynie przeprowadzenie dalszych, uzupełniających dowodów, to nie było podstaw zastosowania art. 386 § 4 k.p.c.Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.jw