Supreme Court dismisses appeal because civil court fee exemption does not cover cassation proceedings.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellants' appeal against the appellate court's order rejecting their cassation complaint due to unpaid fees. Although the appellants were exempted from court costs in the first and second instances, the Supreme Court held that such exemptions do not extend to cassation proceedings. Consequently, the court ruled that the appellants must pay the proportional fee or request a specific exemption for the cassation stage.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 100 ust. 1 u.k.s.c.; zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu poprzedzającym nie obejmuje postępowania kasacyjnego; art. 3986 § 2 k.p.c. w zakresie odrzucenia skargi bez wezwania do usunięcia braków uznany za niezgodny z Konstytucją, ale obowiązek opłaty od skargi kasacyjnej pozostaje.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CZ 71/09
POSTANOWIENIE
Dnia 24 września 2009 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)
SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)
SSN Dariusz Zawistowski
w sprawie z powództwa M.J. i A.J.
przeciwko Bankowi SA w W.
o ochronę dóbr osobistych i zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 24 września 2009 r.,
zażalenia powodów
na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. akt [...],
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę
kasacyjną powodów od wyroku tego Sądu z dnia 10 października 2008 r. z tej
przyczyny, że nie została ona opłacona. Stwierdził, że powodowie w toku
postępowania w pierwszej i drugiej instancji korzystali wprawdzie ze zwolnienia od
kosztów sądowych, jednak – zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu
Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07 (OSNC 2008, nr 11, poz.
122) – zwolnienie od kosztów sądowych przyznane stronie w postępowaniu przed
sądem
powszechnym,
nie
obejmuje
postępowania
kasacyjnego.
Wobec
powyższego wniesiona skarga kasacyjna ulegała odrzuceniu, jako nie opłacona
(art. 3986 § 2 w związku z art. 1302 § 3 k.p.c.).
W zażaleniu na to postanowienie powodowie zarzucili naruszenie przepisów:
art. 100 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
(Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm. – dalej: „u.k.s.c.”) przez uznanie, że nie zostali
zwolnieni od kosztów sądowych w zakresie wniesienia skargi kasacyjnej, i art. 3986
§ 2 k.p.c. przez zaniechanie wezwania do uzupełnienia braków skargi.
Podnieśli też, że przyjęty za podstawę orzeczenia art. 398 6 § 2 k.p.c. został
wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2008 r., SK 40/07 (Dz.U. Nr
120, poz. 779) uznany za niezgodny z Konstytucją. W konkluzji żalący wnosili
o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Żalący trafnie zauważają, że, zgodnie z art. 100 u.k.s.c., strona zwolniona
przez sąd od kosztów sądowych w całości nie uiszcza opłat sądowych i nie ponosi
wydatków, które obciążają tymczasowo Skarb Państwa. Uszło jednak uwagi
żalących, że zwolnienie od kosztów sądowych zostało im przyznane w toku
postępowania poprzedzającego wydanie prawomocnego wyroku, wobec czego nie
rozciąga
się
na
postępowanie
wywołane
wniesieniem
skargi
kasacyjnej.
Jak bowiem wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia
5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07 (OSNC 2008, nr 11, poz. 122), zwolnienie strony
od kosztów sądowych, przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym,
nie obejmuje postępowania kasacyjnego. Uchwale tej nadana została moc zasady
prawnej (art. 61 § 6 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym, Dz.U.
Nr 240, poz. 2052 ze zm.), a obowiązek respektowania dokonanej w niej wykładni
dotyczy skarg kasacyjnych wnoszonych po dniu 5 czerwca 2008 r. Żalący powinni
zatem wnosząc skargę kasacyjną uiścić opłatę stosunkową obliczoną od wskazanej
wartości przedmiotu zaskarżenia, albo złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów
sądowych w postępowaniu kasacyjnym.
Nieuzasadniony jest również, podniesiony przez żalących, zarzut naruszenia
art. 3986 § 2 k.p.c. Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2008 r.,
SK 40/07 (Dz.U. Nr 120, poz. 779) przepis ten został istotnie uznany za niezgodny
z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 2 Konstytucji, ale tylko w zakresie,
w jakim przewidywał odrzucenie – bez wezwania do usunięcia braków – skargi
kasacyjnej niespełniającej wymagań określonych wówczas w art. 398 4 § 1 pkt 3
k.p.c. Chodziło zatem o odrzucenie – bez wezwania do usunięcia braków – skargi,
która nie zawierała wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego
uzasadnienia. Sąd Apelacyjny natomiast wywiódł obowiązek uiszczenia opłaty od
wnoszonej skargi kasacyjnej z art. 1302 § 3 k.p.c., który wyrokiem Trybunału
Konstytucyjnego z dnia 14 września 2009 r., SK 47/07 (Dz.U. Nr 156, poz. 1239),
został w odnośnym zakresie uznany za zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 32
ust. 1 oraz w związku z art. 2 Konstytucji.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w związku z art.
3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.