Supreme Court dismisses appeal on first-instance costs as inadmissible but allows partial appeal on second-instance costs.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's challenge regarding the first-instance cost ruling as inadmissible under the Code of Civil Procedure. While the appellant argued for higher reimbursement, the Court held that such costs were not subject to appeal because the first-instance court had already ruled on them. Conversely, the Court found the second-instance cost decision incomplete regarding the appellant's fee and ordered a remand for proper calculation.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 394 § 1 pkt 2 k.p.c.; Art. 394 § 3 k.p.c. in conjunction with Art. 398 § 21 k.p.c.: An appeal against a second-instance court's decision on first-instance costs is inadmissible as it does not constitute a final ruling on those costs, whereas an appeal against the second-instance court's decision on second-instance costs is admissible.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CZ 60/10
POSTANOWIENIE
Dnia 24 września 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)
SSN Irena Gromska-Szuster
SSN Zbigniew Kwaśniewski (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Budowlanego S.(...) Spółki z o.o. w B.
przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w K.
o zmianę treści umowy,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 września 2010 r.,
zażalenia strony pozwanej
na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punktach I i III wyroku Sądu
Apelacyjnego z dnia 3 marca 2010 r., sygn. akt I ACa (…),
I. odrzuca zażalenie na postanowienie rozstrzygające o zwrocie kosztów
procesu zawarte w pkt. I (pierwszym) wyroku;
II. uchyla postanowienie zawarte w pkt. III (trzecim) wyroku i w tym zakresie
przekazuje sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i
rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie
Pozwana
Spółdzielnia
zaskarżyła
zażaleniem
skierowanym
do
Sądu
Najwyższego postanowienie w przedmiocie orzeczenia o zwrocie kosztów procesu od
powoda na rzecz pozwanej, zawarte w pkt I i III sentencji wyroku Sądu Apelacyjnego z
dnia 3 marca 2010 roku [sygn. akt I ACa (…)]. Żaląca zarzuciła nieprawidłowe
rozliczenie kosztów procesu wskutek niezasądzenia wszystkich należnych jej kosztów
procesu i wniosła o zasądzenie innych wyższych kwot. Pozwana twierdzi, że Sąd drugiej
instancji, oddalając powództwo wyrokiem reformatoryjnym i orzekając o kosztach nie
uwzględnił pełnej kwoty zaliczki wpłaconej przez pozwaną na poczet sporządzenia opinii
biegłego sądowego, a nadto nie dokonał rozliczenia kosztów w postaci uiszczonej przez
pozwaną opłaty od uwzględnionej w całości apelacji, orzekając tylko o kosztach
zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Powód w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie i o zasądzenie
kosztów postępowania zażaleniowego, twierdząc m.in. że w zasądzonej kwocie kosztów
procesu za drugą instancję mieści się część uiszczonej przez pozwanego opłaty od
apelacji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej rozstrzygnięcia
o kosztach procesu w postępowaniu apelacyjnym (pkt III sentencji wyroku Sądu
Apelacyjnego z dnia 3 marca 2010 roku), zaś w części dotyczącej rozstrzygnięcia o
kosztach procesu przed Sądem pierwszej instancji (pkt I sentencji przywołanego
wyroku) podlega ono odrzuceniu, jako niedopuszczalne ze względu na treść art. 394 1 §
1 pkt 2 k.p.c.
Podniesione
rozstrzygnięcia
o
przez
skarżącego
kosztach
zarzuty
postępowania
kwestionujące
apelacyjnego
nie
prawidłowość
są
możliwe
do jednoznacznej ich oceny i weryfikacji ze względu na nadmierną zwięzłość
uzasadnienia rozstrzygnięcia o kosztach tego postępowania, ograniczającego się do
jednego zdania: „O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 98 k.p.c.”
(por. postanowienie SN z dnia 22 kwietnia 2010 roku, sygn. akt II CZ 1/10, niepubl.).
Ponieważ
strona
powodowa
okazała
się
stroną
przegrywającą
sprawę
w następstwie wyroku reformatoryjnego Sądu odwoławczego, to z mocy artykułu 98
k.p.c., obowiązana jest zwrócić pozwanej na jej żądanie koszty procesu niezbędne do
celowego dochodzenia praw przez pozwaną i jej celowej obrony (por. postanowienie SN
z dnia 1 lutego 2010 roku, sygn. akt V CZ 1/10, niepubl. postanowienie SN z dnia 7 maja
2010 roku, sygn. akt III CZ 12/10, niepubl.). W tej sytuacji zadaniem Sądu drugiej
instancji powinna więc być ocena niezbędności kosztów poniesionych przez pozwaną.
Wynik procesu w przedmiotowej sprawie dowiódł celowości i niezbędności uiszczenia
przez pozwaną opłaty od uwzględnionej w całości apelacji w wysokości 8.471 zł, która to
kwota – co oczywiste - nie została uwzględniona w całości w zasądzonych w wysokości
5400 złotych kosztach procesu przed Sądem drugiej instancji, bo obejmujących
wyłącznie koszty zastępstwa procesowego.
Odnośnie
zaś
do
zaskarżonego
przez
pozwaną
rozstrzygnięcia
Sądu
odwoławczego o kosztach procesu przed Sądem pierwszej instancji, w następstwie
wydania orzeczenie reformatoryjnego, podnieść należy, że takie rozstrzygnięcie nie jest
orzeczeniem co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu
pierwszej instancji, a zatem - ze względu na treść art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. - nie podlega
ono kontroli Sądu Najwyższego. W judykaturze zwraca się słusznie uwagę, że sądem
pierwszej instancji rozstrzygającym o kosztach procesu jest ten sąd, do którego kognicji
należy orzekanie po raz pierwszy o zwrocie tych kosztów. Zażalenie do Sądu
Najwyższego służy zatem tylko na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów
procesu i to w takim zakresie, w jakim mogło być ono wydane przez ten sąd w
orzeczeniu kończącym postępowanie apelacyjne. W konsekwencji zażalenie do Sądu
Najwyższego na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. przysługuje na postanowienie sądu
drugiej instancji o kosztach postępowania apelacyjnego, a także o kosztach
postępowania kasacyjnego w przypadku uprzedniego uchylenia przez Sąd Najwyższy
wyroku sądu drugiej instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego
rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego (art. 108 § 2 w
zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., por. postanowienie SN z dnia 23 czerwca 2010 roku,
sygn. akt II CZ 45/10, niepubl.). Orzeczenia o kosztach postępowania przed Sądem
pierwszej instancji, wydanego w konsekwencji reformatoryjnego orzeczenia przez Sąd
drugiej instancji, nie można zatem uznać za orzeczenie tego sądu co do kosztów
procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia przez sąd pierwszej instancji, a tym
samym za orzeczenie na które, zgodnie z art. 394 1 § 1 pkt 2 k.p.c., przysługuje
zażalenie do Sądu Najwyższego. Sąd odwoławczy rozstrzygając bowiem o kosztach
procesu przed Sądem pierwszej instancji rozstrzyga w istocie o kosztach procesu, które
były uprzednio przedmiotem rozstrzygnięcia przez Sąd pierwszej instancji.
Wniesione zażalenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach procesu w
postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji (pkt I sentencji wyroku Sądu
Apelacyjnego z dnia 3 marca 2010 roku) podlega jako niedopuszczalne odrzuceniu na
podstawie art. 3941 § 3 zw. z art. 39821 i art. 373 k.p.c., zaś w części dotyczącej
rozstrzygnięcia o kosztach procesu przed Sądem drugiej instancji (pkt III sentencji
wyroku) podlega ono uwzględnieniu stosownie do art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39815 §
1 k.p.c. W przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie
art. 108 § 2 k.p.c.