Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CZ 40/17 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal for lack of legal interest regarding non-binding reasoning in civil proceedings.

Numero d'incarto IV CZ 40/17
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the appeal filed by two participants against a lower court's decision rejecting a claim for acquisition of ownership by prescription. The participants argued that the lower court's reasoning, which established the state's prior ownership, created a binding precedent, but the court held that such reasoning is merely a negative prerequisite and lacks material legal force. Consequently, the court found no legal interest in challenging the decision because the reasoning did not constitute a final, binding determination of ownership for future proceedings.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 3986 § 2 k.p.c.; Art. 13 § 2 k.p.c.: An appeal is inadmissible if the challenged decision does not cause legal injury to the appellant, as reasoning contained only in the justification of a judgment lacks material legal force and cannot serve as a binding precedent for subsequent proceedings.

Parole chiave

Generato dall'IA
legal interest in appeal binding force of reasoning acquisition by prescription material legal force negative prerequisite civil procedure law precedent effect

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 3986 § 2 k.p.c.
Art. 13 § 2 k.p.c.
3986 § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., i wnosząc o jego uchylenie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13, OSNC 2014, nr 11, poz.
Art. 365 k.p.c.
Ocena taka, jako stanowiąca element motywów rozstrzygnięcia i nieobjęta jego sentencją, nie korzysta z prawomocności materialnej (art. 365 w związku z art.
Art. 366 k.p.c.
365 w związku z art. 366 i art.
Art. 39814 k.p.c.
W postępowaniach tych kwestia własności spornych nieruchomości, w tym jej ewentualnego nabycia przez Skarb Państwa, podlegać musi samodzielnej ocenie właściwych sądów.Z tych względów, na podstawie art. 39814 i art.
Art. 102 k.p.c.
39814 i art. 102 k.p.c. w związku z art.
Art. 39821 k.p.c.
3941 § 3, art. 39821, art.
Art. 391 § 1 k.p.c.
39821, art. 391 § 1 i art.
art. 172 k.c
Skoro tak, nie było podstaw do stwierdzenia nabycia własności w drodze zasiedzenia na podstawie art. 172 k.c.Postanowienie Sądu drugiej instancji zostało zaskarżone skargami kasacyjnymi przez uczestniczki D.M.P.
art. 13 § 2 k.p.c
3986 § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., i wnosząc o jego uchylenie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13, OSNC 2014, nr 11, poz.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Uchwała SN z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13
Wyrok SN z dnia 6 lipca 1934 r., C.lll. 313/33
Wyrok SN z dnia 16 lutego 1937 r., C. II. 2507/36
Wyrok SN z dnia 24 stycznia 1936 r., C.lll. 511/35
Wyrok SN z dnia 6 sierpnia 1971 r., II CR 287/71
Wyrok SN z dnia 23 maja 2002 r., IV CKN 1073/00
Wyrok SN z dnia 13 października 2005 r., I CK 217/05
Wyrok SN z dnia 11 października 2013 r., I CSK 86/13
Wyrok SN z dnia 24 stycznia 2017 r., V CSK 164/16
Wyrok SN z dnia 8 grudnia 2016 r., III CNP 29/15

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CZ 40/17 POSTANOWIENIE Dnia 18 sierpnia 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)‎SSN Jan Górowski‎SSN Paweł Grzegorczyk (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta L.‎przy uczestnictwie J.C., T.K.F., J.K., U.L., M.L., D.M.P., X.S., A.S. vel S., J.S., P.S., B.S.W., C.T., E.W., K.W., T.W., Z.W , T.S. i Uniwersytetu […] w L. ‎o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 sierpnia 2017 r.,‎zażalenia uczestniczek postępowania T.K.F. i D.M.P. na postanowienie Sądu Okręgowego w L. ‎z dnia 25 listopada 2016 r., sygn. akt II Ca (…), oddala zażalenie i odstępuje od obciążenia uczestniczek T.K.F. i D.M.P. kosztami postępowania zażaleniowego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej.

UZASADNIENIE

Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta L. wniósł o stwierdzenie, że nabył przez zasiedzenie własność oznaczonych we wniosku nieruchomości położonych w L. przy ulicy L..Postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. Sąd Rejonowy w L. oddalił wniosek ze względu na to, że nie upłynął termin zasiedzenia. Apelacja od tego postanowienia, wniesiona przez Skarb Państwa, została oddalona przez Sąd Okręgowy w L. postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd przyjął, że od dnia 1 stycznia 1956 r.

Skarb Państwa jest właścicielem nieruchomości objętej wnioskiem, przy czym własność nabył na podstawie art. 34 ust. 1 pkt 1 dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. nr 13, poz. 87). Skoro tak, nie było podstaw do stwierdzenia nabycia własności w drodze zasiedzenia na podstawie art. 172 k.c.Postanowienie Sądu drugiej instancji zostało zaskarżone skargami kasacyjnymi przez uczestniczki D.M.P. i T.K.F., w części oddalającej apelację Skarbu Państwa, przy czym D.M.P. zaskarżyła postanowienie Sądu drugiej instancji w zakresie nieruchomości objętej księgą hipoteczną „(…)", zaś T.K.F. - nieruchomości objętej księgą hipoteczną (…) Skargi te zostały odrzucone przez Sąd Okręgowy w L. postanowieniem z dnia 25 listopada 2016 r., jako skierowane przeciwko uzasadnieniu orzeczenia, nie zaś przeciwko rozstrzygnięciu oddalającemu apelację, a także z uwagi na brak po stronie skarżących interesu prawnego w zaskarżeniu korzystnego dla nich w całości rozstrzygnięcia Sądu drugiej instancji.Postanowienie to uczestniczki zaskarżyły zażaleniem, zarzucając naruszenie art. 3986 § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., i wnosząc o jego uchylenie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13, OSNC 2014, nr 11, poz. 108, warunkiem dopuszczalności środka zaskarżenia w postępowaniu cywilnym, w tym w postępowaniu nieprocesowym, jest pokrzywdzenie zaskarżonym orzeczeniem (gravamen).

Stan ten istnieje wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest obiektywnie w sensie prawnym niekorzystne dla skarżącego, ponieważ nie uzyskał on ochrony prawnej, którą zamierzał osiągnąć przez swoją aktywność w postępowaniu poprzedzającym wydanie orzeczenia, a w razie braku tej aktywności (np. w wypadku wyroku zaocznego lub nakazu zapłaty) - per se wywołuje takie skutki. W celu stwierdzenia gravamen konieczne jest zatem zestawienie formułowanych przez skarżącego żądań (wniosków) w postępowaniu prowadzącym do wydania zaskarżonego orzeczenia z jego treścią.

Uwzględnienia w tej mierze wymagają te elementy orzeczenia, które objęte są prawomocnością materialną, a tym samym definitywnie kształtują sytuację prawną skarżącego, korzystając z mocy wiążącej w innych postępowaniach (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 kwietnia 2017 r., II CZ 12/17, niepubl.).Odnosząc te uwagi do okoliczności sprawy, należało stwierdzić, że zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie Sądu drugiej instancji nie skutkowało powstaniem po stronie skarżących rozumianego w ten sposób stanu pokrzywdzenia.

Odpowiadało ono bowiem w pełni formułowanym przez skarżące uczestniczki żądaniom zmierzającym - w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji - do oddalenia wniosku, a w postępowaniu apelacyjnym - do oddalenia apelacji wnioskodawcy. W takim też kierunku zostały sformułowane wnioski kasacyjne, w których skarżące domagały się w pierwszej kolejności uchylenia zaskarżonego postanowienia w części oddalającej apelację i orzeczenia co do istoty sprawy, tj. oddalenia apelacji.Stanowiska tego nie mogła zmienić okoliczność, że zaskarżone skargą kasacyjną rozstrzygnięcie oparto na odmiennej niż orzeczenie sądu pierwszej instancji argumentacji i ocenie prawnej, która to ocena - zdaniem skarżących - jest nieprawidłowa i niekorzystnie rzutuje na ich sytuację prawną w zestawieniu z motywami przyjętymi przez Sąd pierwszej instancji.

Ocena taka, jako stanowiąca element motywów rozstrzygnięcia i nieobjęta jego sentencją, nie korzysta z prawomocności materialnej (art. 365 w związku z art. 366 i art. 13 § 2 k.p.c.; por. orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 6 lipca 1934 r., C.lll. 313/33, Zb. Urz. 1935, poz. 67 i z dnia 16 lutego 1937 r., C. II. 2507/36, OSP 1937, poz. 727, oraz wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 1936 r., C.lll. 511/35, Wiadomości Prawnicze 1938, nr 10, poz. 10, z dnia 6 sierpnia 1971 r., II CR 287/71, OSNCP 1972, nr 2, poz. 34, z dnia 23 maja 2002 r., IV CKN 1073/00, niepubl., z dnia 13 października 2005 r., I CK 217/05, niepubl., z dnia 11 października 2013 r., I CSK 86/13, niepubl., z dnia 24 stycznia 2017 r., V CSK 164/16, niepubl. i z dnia 8 grudnia 2016 r., III CNP 29/15, niepubl.), która - jak wspomniano - stanowi wykładnik tego, czy treść zaskarżonego orzeczenia w zestawieniu z żądaniami formułowanymi w postępowaniu poprzedzającym jego wydanie skutkuje powstaniem pokrzywdzenia po stronie skarżącego.

Ocena ta nie może być tym samym źródłem interesu w zaskarżeniu w przytoczonym wcześniej znaczeniu.Stanowisko to koresponduje ze spostrzeżeniem, że w postępowaniu zakończonym zaskarżonym postanowieniem Sądy meriti, oddalając wniosek o stwierdzenie zasiedzenia, przesądziły władczo jedynie to, że Skarb Państwa nie nabył, wbrew twierdzeniom wniosku, w przedstawionych w nim okolicznościach faktycznych, własności nieruchomości w drodze zasiedzenia. Jak prawidłowo podniósł Sąd Okręgowy w postanowieniu odrzucającym skargę kasacyjną, rozstrzygnięcie to nie jest tożsame z wiążącym ustaleniem, że Skarb Państwa lub inny podmiot, gdyby został wskazany w uzasadnieniu, jest właścicielem nieruchomości na innej podstawie prawnej.

Wypowiedziany w tej kwestii pogląd Sądu drugiej instancji, jako zawarty w uzasadnieniu i stanowiący jedynie negatywną przesłankę rozstrzygnięcia o żądaniu stwierdzenia nabycia własności przez zasiedzenie, nie korzysta z mocy wiążącej w innych postępowaniach między tymi samymi podmiotami, a zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie - wbrew wywodom zażalenia - nie stanowi w tym zakresie prejudykatu. W postępowaniach tych kwestia własności spornych nieruchomości, w tym jej ewentualnego nabycia przez Skarb Państwa, podlegać musi samodzielnej ocenie właściwych sądów.Z tych względów, na podstawie art. 39814 i art. 102 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3, art. 39821, art. 391 § 1 i art. 13 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.jw