Supreme Court allows appeal by ruling that service to former lawyer was ineffective due to same-day revocation notice.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned the appellate court's dismissal of the defendant's appeal, ruling that service of the judgment to the former lawyer was ineffective. The lower court had calculated the appeal deadline from the date the former lawyer received the document, but the Supreme Court found the revocation of his mandate and the service occurred on the same day. Consequently, the appeal deadline was correctly calculated from the subsequent direct service to the defendant, rendering the late appeal admissible.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 94 § 1 k.p.c.; In cases where a client's revocation of a lawyer's mandate and the service of a court document to the former lawyer occur on the same day, the service is deemed ineffective for appeal deadline calculation purposes.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CZ 20/13
POSTANOWIENIE
Dnia 12 kwietnia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Zbigniew Kwaśniewski
SSN Marta Romańska
w sprawie z powództwa "E. – B." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
w O.
przeciwko S. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 12 kwietnia 2013 r.,
zażalenia strony pozwanej
na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 7 grudnia 2012 r.,
uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r. zasądził od pozwanej
spółki kwotę 1 315 000 zł z odsetkami ustawowymi. W dniu 24 kwietnia 2012 r.
pozwana działając osobiście, tj. przez organ zarządzający (art. 38 k.c.), złożyła
wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Odpis wyroku z uzasadnieniem
został doręczony J. J. Z., który był pełnomocnikiem procesowym pozwanej, w dniu
16 maja 2012 r. W tym samym dniu J. J. Z. powiadomił Sąd Okręgowy o
wypowiedzeniu mu przez pozwaną pełnomocnictwa z dniem 26 stycznia 2012 r.
Zarządzeniem z dnia 17 kwietnia 2012 r. przewodniczący w Sądzie Okręgowym
nakazał doręczyć odpis wyroku z uzasadnieniem bezpośrednio pozwanej.
Doręczenie pozwanej odpisu wyroku z uzasadnieniem nastąpiło dnia następnego.
W dniu 1 czerwca 2012 r. pozwana reprezentowana przez nowego pełnomocnika
procesowego,
będącego
adwokatem,
wniosła
apelację
od
wyroku
Sądu
Okręgowego z dnia 18 kwietnia 2012 r.
Po przekazaniu akt sprawy Sądowi Apelacyjnemu, Sąd ten postanowieniem
z dnia 7 grudnia 2012 r. odrzucił na podstawie art. 373 w związku z art. 370 k.p.c.
apelację pozwanej jako wniesioną po terminie określonym w art. 369 k.p.c.
Zdaniem Sądu Apelacyjnego, termin ten należało liczyć od dnia doręczenia odpisu
wyroku z uzasadnieniem radcy prawnemu J. J. Z., tj. od dnia 16 maja 2012 r., a nie
od dnia doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem bezpośrednio pozwanej, tj. od
dnia 18 maja 2012 r. Według bowiem art. 94 § 1 k.p.c., wypowiedzenie
pełnomocnictwa procesowego przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku
do sądu dopiero z chwilą zawiadomienia go o tym, a zgodnie z bezwzględnie
obowiązującą normą art. 133 § 3 k.p.c., doręczeń dokonuje się nie bezpośrednio
stronie, lecz jej
pełnomocnikowi procesowemu. Określony w art. 369 k.p.c.
dwutygodniowy termin do wniesienia apelacji, liczony od dnia od dnia 16 maja 2012
r. minął z dniem 30 maja 2012 r.
W zażaleniu pozwana kwestionuje zasadność odrzucenia wniesionej przez
nią
apelacji,
podważając
m.in.
skuteczność
doręczenia
z uzasadnieniem w dniu 16 maja 2012 r. radcy prawnemu J. J. Z.
odpisu
wyroku
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Artykuł
§1
k.p.c.
stanowi,
że
wypowiedzenie
pełnomocnictwa
procesowego przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu
z chwilą zawiadomienia go o tym, w stosunku zaś do przeciwnika i innych
uczestników – z chwilą doręczenia im tego zawiadomienia przez sąd.
Jak zostało wyjaśnione w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 lipca 2002 r.,
I PZ 58/02,
zgodnie z art. 94 §1 k.p.c. skuteczne są dokonane
przed
zawiadomieniem sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa zarówno czynności
byłego pełnomocnika wobec sądu, jak i czynności sądu wobec byłego
pełnomocnika, z tym, że te ostatnie, jeżeli ich skutek zależy od doręczenia, tylko
o tyle, o ile także doręczenie
byłemu pełnomocnikowi nastąpiło przed
zawiadomieniem sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa. W razie więc doręczenia
odpisu wyroku z uzasadnieniem byłemu pełnomocnikowi już po zawiadomieniu
sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, doręczenie to będzie nieskuteczne,
choćby samo wysłanie odpisu wyroku z uzasadnieniem byłemu pełnomocnikowi
nastąpiło jeszcze przed zawiadomieniem sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa.
W
sprawie
wystąpiła
sytuacja
szczególna,
zawiadomienie
sądu
o wypowiedzeniu pełnomocnictwa przez pozwaną oraz doręczenie byłemu
pełnomocnikowi pozwanej odpisu wyroku z uzasadnieniem nastąpiło w tym samym
dniu.
W sytuacjach, w których zdarzenia te następują w tym samym dniu,
rozstrzygnięcie o skuteczności doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem byłemu
pełnomocnikowi mogłoby teoretycznie nastąpić przez porównanie godziny i minuty
tego doręczenia z godziną i minutą zawiadomienia sądu o wypowiedzeniu
pełnomocnictwa. Gdyby ustalony z uwzględnieniem godzin i minut czas doręczenia
był wcześniejszy od czasu zawiadomienia, doręczenie byłoby skuteczne, gdyby zaś
był późniejszy, doręczenie byłoby nieskuteczne. Nie zawsze jednak da się ustalić
określony w godzinach i minutach czas obu zdarzeń, dlatego że w dziedzinie
postępowania cywilnego ustawa tylko wyjątkowo wiąże skutki prawne z chwilą
zdarzenia określoną w godzinach i minutach; minimalną jednostką czasu przy
obliczaniu terminów jest tu w zasadzie dzień (zob. postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 25 października I CZ 153/12). W związku z tym należy
odmówić skuteczności na podstawie art. 94 §1 k.p.c. doręczeniu odpisu wyroku
z uzasadnieniem byłemu pełnomocnikowi we wszystkich tych przypadkach,
w których
dzień doręczenia pokrywa się z dniem zawiadomienia sądu
o wypowiedzeniu pełnomocnictwa. Przyjęta wykładnia art. 94 § 1 k.p.c. pozostaje
w zgodzie z poglądami preferującymi takie rozumienie i stosowanie
przepisów
postępowania, które
w sytuacjach wątpliwych nie powoduje dla stron skutków
negatywnych
idących
dalej
niż
te,
które
wyraźnie
wynikają
z
ustawy
(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2010 r., IV CZ 107/09).
Prawidłowo więc przewodniczący w Sądzie Okręgowym zarządzeniem
z dnia 17 maja 2012 r. nakazał doręczyć odpis wyroku z uzasadnieniem
bezpośrednio pozwanej. Dopiero zatem od dokonanego w wyniku tego zarządzenie
doręczenia
w dniu 18 maja 2012 r. należało liczyć dwutygodniowy termin
do wniesienia apelacji od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 18 kwietnia 2012 r.
W rezultacie wniesienie apelacji przez pozwaną w dniu 1 czerwca 2012 r. nastąpiło
z zachowaniem ustawowego terminu.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art.
3941 § 3 k.p.c. postanowił jak w sentencji.
es