Supreme Court dismisses appeal on procedural costs, ruling a clerical error in the appeal petition does not bar cost recovery.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the defendants' appeal against the appellate court's decision to award procedural costs to the plaintiff. The defendants argued that the plaintiff's appeal petition contained a clerical error by misidentifying the parties, claiming this prevented a valid request for cost recovery under the Civil Procedure Code. The court held that such an obvious writing mistake does not invalidate the plaintiff's right to costs, as the intent to challenge the first-instance judgment and obtain a favorable ruling was clear from the petition's substance.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 109 § 1 k.p.c.; Art. 98 § 1 k.p.c.: A clerical error in an appeal petition misidentifying the parties does not preclude the recovery of procedural costs if the substantive intent to challenge the judgment is evident.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CZ 123/10
POSTANOWIENIE
Dnia 20 maja 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Krzysztof Pietrzykowski
SSN Marta Romańska
w sprawie z powództwa Powszechnej Kasy Oszczędności Banku Polskiego SA
w W.
przeciwko A. K. i P. K.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 20 maja 2011 r.,
zażalenia pozwanych
na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 3 lutego 2010 r.,
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wyrokiem z 4 listopada 2009 r. zmienił wyrok Sądu
Okręgowego z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie z powództwa Powszechnej Kasy
Oszczędnościowej Banku Polskiego S.A. w W. przeciwko A. K. i P. K. w ten
sposób, że utrzymał w mocy w całości nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym,
wydany przez Sąd Okręgowy w E. w dniu 3 lipca 2007 r. (pkt 1), jak również
zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 5.400 zł tytułem zwrotu
kosztów postępowania apelacyjnego. Postanowieniem z dnia 3 lutego 2010 r.
Sąd Apelacyjny, działając na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 395 § 2
k.p.c., uchylił postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego. Rozpoznając
sprawę w przedmiocie kosztów ponownie, zasądził od pozwanych solidarnie na
rzecz powoda kwotę 41.697 zł, obejmującą koszty zastępstwa procesowego
powoda w postępowaniu apelacyjnym (5.400 zł) i opłatę od apelacji (36.297 zł). W
zażaleniu pozwani wnosili o uchylenie zaskarżonego postanowienia, powtórne
rozpoznanie i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c., wprowadzonym w następstwie wyroku
Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 marca 2007 r., SK 3/05 (OTK-A 2007, nr 3,
poz. 32), zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu
drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia
sądu pierwszej instancji..
Sąd Apelacyjny uwzględnił zażalenie powoda w przedmiocie kosztów
postępowania apelacyjnego. Pierwotnie zasądzono solidarnie od pozwanych kwotę
5.400 zł, która stanowiła koszty zastępstwa procesowego powoda. W wyniku
stwierdzenia, że wniesione przez powoda zażalenie jest oczywiście uzasadnione,
Sąd
Apelacyjny,
postanowienie
i
stosując
orzekł
na
instytucję
nowo
tzw.
w
autoremedury
przedmiocie
uchylił
kosztów
skarżone
postępowania
odwoławczego. Na zasądzoną kwotę w wysokości 41.697 zł, obok kwoty 5.400 zł,
składa się ponadto kwotą 36.297 zł tytułem opłaty od apelacji uiszczonej od
wniesionego środka zaskarżenia (k. - 411). W zażaleniu skarżący zarzucili
naruszenie art. 109 § 1 k.p.c. przez jego zastosowanie, w sytuacji, w której powód
nie złożył ich zdaniem wniosku o przyznanie zwrotu kosztów procesu.
Twierdzili oni, że powód w apelacji nie domagał się przyznania kosztów od
przeciwnika procesowego, lecz dosłownie wnioskował o zasądzenie ich od niego
dla drugiej strony postępowania. Takie sformułowanie nie pozwala zdaniem
skarżących uznać, że powód w apelacji złożył wniosek o przyznanie zwrotu
kosztów procesu w rozumieniu art. 109 § 1 k.p.c.
Zgodnie z art. 109 § 1 k.p.c. roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona
najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie
orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie
kosztów według norm przepisanych. Przepis ten ma charakter prekluzyjny wobec
strony zastępowanej przez zawodowego pełnomocnika – adwokata, radcy
prawnego oraz rzecznika patentowego. Nie ulega wątpliwości, że o zwrocie
kosztów postępowania należnych stronie reprezentowanej przez radcę prawnego
sąd nie orzeka z urzędu (por. postanowienie SN z 19 marca 1996 r., III CZP 23/96,
LEX nr 50559).
W sporządzonej w sprawie apelacji powód zaskarżył wyrok sądu pierwszej
instancji w całości oraz wnosił o jego zmianę poprzez utrzymanie nakazu zapłaty
w mocy (pkt a), jak również o „zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów
procesu, w tym wynagrodzenia pełnomocnika procesowego za obydwie instancje
według norm przepisanych” (k. - 406). Ponadto w uzasadnieniu apelacji
stwierdzono, że „pozwany kwestionuje również w całości samo rozstrzygnięcie
o kosztach procesu, a w szczególności pkt 3 wyroku, albowiem w ocenie powoda
brak jest podstaw do zasądzenia na rzecz pozwanych kwoty w tym punkcie
wskazanej, zaś orzeczenie Sądu wskutek braku wskazania motywów takiego,
a nie innego rozstrzygnięcia w uzasadnieniu wyroku nie poddaje się kontroli
instancyjnej” (k. 408).
Bez wątpienia wnoszący apelację popełnił w petitum pisma błąd polegający
na wadliwym określeniu podmiotów postępowania. Uchybienie to należy jednak
postrzegać w kategorii oczywistej omyłki pisarskiej, która nie powinna rzutować na
uprawnienie strony wygrywającej proces do uzyskania zwrotu jego kosztów.
Nie należy kierować się wyłącznie brzmieniem zawartego w piśmie sformułowania,
lecz należy mieć na względzie treść pisma i sformułowane żądania. Treść pisma
nie pozostawia wątpliwości co do rzeczywistego określenia stron i formułowanych
żądań. Intencją skarżącego, reprezentowanego przez radcę prawnego, było
zaskarżenie niekorzystnego wyroku oraz doprowadzenie do uzyskania innego
rozstrzygnięcia. Powód zaskarżył bowiem wyrok sądu pierwszej instancji w całości
oraz wnosił o jego zmianę poprzez utrzymanie nakazu zapłaty w mocy.
Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c., strona przegrywająca sprawę obowiązana jest
zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia
praw i celowej obrony. Przepis ten ustanawia dwie zasady rozstrzygania o kosztach
procesu, tj. zasadę odpowiedzialności za wynik procesu oraz zasadę orzekania
o zwrocie kosztów niezbędnych i celowych. Orzekanie o kosztach w procesie
zakłada zwrot kosztów przez podmiot przegrywający na rzecz podmiotu
wygrywającego. Odstępstwa od zasady odpowiedzialności za wynik procesu nie
uzasadnia oczywisty błąd pisarski, polegający na przestawieniu pojęć „powoda”
i „pozwanego”.
Z powyższych względów należy uznać, że zasądzenie od pozwanych
solidarnie na rzecz powoda kwoty 41.697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania
apelacyjnego było prawidłowe.
Należało w konsekwencji oddalić zażalenie (art. 39814 k.p.c. w związku z art.
3941 § 3 k.p.c.).