Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CSK 462/07 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses cassation appeal regarding invalidity of S.K.O.K. board resolutions on internal control training qualifications.

Numero d'incarto IV CSK 462/07
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by the National Cooperative Savings and Credit Union against a lower court ruling that declared specific board resolutions invalid. The appellant argued the dispute was not a civil matter, while the lower court held the resolutions exceeded the board's supervisory powers under the S.K.O.K. Act. The court affirmed that determining personnel qualifications for internal control roles falls outside the scope of permissible risk norms and that the action was a valid civil suit.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 35 pkt 5 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych; Art. 10 ust. 2 tej ustawy: The National Union may define risk norms but cannot set personnel qualifications for internal control roles, as such requirements constitute non-objective norms exceeding its supervisory authority.

Parole chiave

Generato dall'IA
spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe nieważność uchwały zarządu normy dopuszczalnego ryzyka uprawnienia nadzoru kwalifikacje pracowników art. 35 pkt 5 ustawy s.k.o.k. działalność bankowa

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 35 pkt 5 ustawy z 14 grudnia 1995 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych
uprawnieniach nadzorczych pozwanej, wynikających z art. 35 pkt 5 ustawy z 14 grudnia
art. 10 ust. 2 ustawy z 14 grudnia 1995 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych
wystarczające jest odwołanie się do art. 10 ust.
art. 189 k.p.c.
10 i 35 pkt 5, 40 ustawy s.k.o.k., a także art. 189 k.p.c., i zmierza do uchylenia
art. 2 k.p.c.
przysługuje droga sądowa przed sądem powszechnym (art. 2 k.p.c.).
art. 42 § 9 Prawa spółdzielczego
wynika z art. 42 § 9 Prawa spółdzielczego.
art. 3983 k.p.c
Skarga kasacyjna pozwanej - oparta na obu podstawach z art. 3983 k.p.c.
art. 379 pkt 1 k.p.c
199 § 1 pkt 1 i art. 379 pkt 1 k.p.c.
art. 189 k.p.c
10 i 35 pkt 5, 40 ustawy s.k.o.k., a także art. 189 k.p.c., i zmierza do uchylenia
art. 2 k.p.c
przysługuje droga sądowa przed sądem powszechnym (art. 2 k.p.c.).

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CSK 462/07

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 stycznia 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący)

SSN Antoni Górski

SSN Marian Kocon (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo - Kredytowej (…) w W.

przeciwko Krajowej Spółdzielczej Kasie Oszczędnościowo - Kredytowej w S.

o stwierdzenie nieważności uchwały ewentualnie ustalenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 stycznia 2008 r.,

skargi kasacyjnej strony pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 czerwca 2007 r., sygn. akt I ACa (…),

oddala skargę kasacyjną i zasądza od strony pozwanej na rzecz strony

powodowej

zł

(sto

osiemdziesiąt)

tytułem

kosztów

postępowania

kasacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 15 czerwca 2007 r. oddalił apelację pozwanej

Krajowej Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo – Kredytowej w S. od wyroku Sądu

Okręgowego G., którym ten Sąd ustalił, że nieważne są uchwały nr 2 i 3 zarządu

pozwanej z dnia 14 listopada 2003 r. zobowiązujące osoby odpowiedzialne za kontrolę

wewnętrzną i windykację w spółdzielczych kasach oszczędnościowo – kredytowych do

ukończenia wymienionych w tych uchwałach szkoleń zakończonych egzaminem. U

podłoża tego rozstrzygnięcia legło stanowisko, że podjęcie tych uchwał nie mieściło się

uprawnieniach nadzorczych pozwanej, wynikających z art. 35 pkt 5 ustawy z 14 grudnia

1995 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (Dz. U. z 1996 r. Nr 1,

poz. 2 ze zm.; dalej – „ustawa s.k.o.k.”). Zdaniem Sądu Apelacyjnego dla uznania, że

podejmując te uchwały pozwana

przekroczyła

swoje

kompetencje,

w istocie

wystarczające jest odwołanie się do art. 10 ust. 2 ustawy s.k.o.k., który upoważnia Kasę

Krajową do określenia kwalifikacji, jakie powinni mieć członkowie zarządu, a nie osoby

objęte zaskarżonymi uchwałami.

Skarga kasacyjna pozwanej - oparta na obu podstawach z art. 3983 k.p.c. –

zawiera zarzut naruszenia art. 1, 2 § 1, art. 199 § 1 pkt 1 i art. 379 pkt 1 k.p.c. oraz art.

10 i 35 pkt 5, 40 ustawy s.k.o.k., a także art. 189 k.p.c., i zmierza do uchylenia

zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Istota zarzutów skargi kasacyjnej sprowadza się do twierdzenia, że sprawa o

stwierdzenie nieważności uchwał nr 2 i 3 zarządu pozwanej z dnia 14 listopada 2003 r.

zobowiązujących osoby odpowiedzialne za kontrolę wewnętrzną i windykację w

spółdzielczych kasach oszczędnościowo – kredytowych do ukończenia wymienionych w

tych uchwałach szkoleń zakończonych egzaminem nie jest sprawą cywilną, w której

przysługuje droga sądowa przed sądem powszechnym (art. 2 k.p.c.).

Sąd Apelacyjny, wbrew odmiennemu zapatrywaniu skarżącej, trafnie uznał, że

działania podejmowane przez Kasę Krajową (jako meta – spółdzielnię), które dotyczą

praw i obowiązków jej członków, czyli spółdzielczych kas oszczędnościowo –

kredytowych, są działaniami w ramach stosunku członkostwa w Kasie Krajowej, czyli w

ramach stosunku cywilnoprawnego. Dotyczy to również - jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w

wyroku z dnia 12 stycznia 2007 r., IV CSK 342/06 Pr. Bankowe 2007/9/9 - działań

podejmowanych „na rzecz członków”, a przewidzianych w art. 35 ustawy s.k.o.k.

Oznacza to, że możliwość kwestionowania ich zasadności przez członka

spółdzielni na drodze sądowej nie może być skutecznie podważana; do rozpoznawania

takich spraw nie są powołane sądy szczególne ani dla spraw takich przepisy szczególne

nie przewidują właściwości innych organów. Ustanowienie w statucie spółdzielni

postępowania wewnątrzspółdzielczego także nie ogranicza dochodzenia przez członków

ich praw na drodze sądowej (art. 32 § 3 Pr. spółdz.). Zarzuty skargi kasacyjnej

naruszenia art. 1, 2 § 1, art. 199 § 1 pkt 1 i art. 379 pkt 1 k.p.c. należało zatem uznać za

bezzasadne.

Za bezzasadny również należało uznać zarzut naruszenia art. 10 ust. 2 i art. 35

pkt 5 ustawy s.k.o.k. W art. 35 pkt 5 ustawy s.k.o.k., a także w jego pkt 9 zostały

określone funkcje nadzorcze Kasy Krajowej. W ramach tych funkcji Kasa Krajowa może

określać

normy

dopuszczalnego

ryzyka

w

działalności

spółdzielczych

kas

oszczędnościowo-kredytowych. Przy ustaleniu istoty norm dopuszczalnego ryzyka

zachodzi potrzeba odwołania się do regulacji tych norm w Prawie bankowym. Kasy

bowiem wykonują działalność bankową, a w takim razie muszą, podobnie jak banki, w

tej działalności kierować się normami określającymi poziom dopuszczalnego ryzyka

bankowego. Istota tych norm jest taka sama, ponieważ istota działalności banków i kas

jest identyczna – w jednym i drugim przypadku jest to działalność depozytowokredytowa. Działalność ta powinna być objęta nadzorem państwowym, najlepiej

specjalistycznym nadzorem bankowym, co występuje w przypadku banków. Natomiast

spółdzielcze kasy oszczędnościowo - kredytowe oraz Kasa Krajowa działają w tym

zakresie

bez

jakiegokolwiek

nadzoru

państwowego.

Niewątpliwie

normy

dopuszczalnego ryzyka wyznaczają granice działalności banków i kas, których

przekroczenie grozi ich prawidłowemu funkcjonowaniu. Chodzi tu o granice określające

możliwość podejmowania przedsięwzięć należących do zakresu ich działania, których

przekroczenie może spowodować naruszenie ich stabilności finansowej, podważać

bezpieczeństwo zgromadzonych w nich środków, a nawet powodować zagrożenie bytu

banku lub kasy. Granice te częściowo zakreśla już sama ustawa, np. w art. 126 i 128

ust. 1 Prawa bankowego, czy w art. 30 ustawy s.k.o.k. W pozostałej części granice te

dla banków dookreśla Komisja Nadzoru Finansowego (na podstawie art. 137 pkt 3 i art.

128 ust. 6 pkt 8 Prawa bankowego), a dla spółdzielczych kas - Kasa Krajowa

(na podstawie art. 35 pkt 5 ustawy s.k.o.k.). Uwzględniając bardziej szczegółową w tej

mierze regulację ustawy Prawa bankowego trzeba przyjąć, że normy dopuszczalnego

ryzyka mają charakter przedmiotowy. W takim zaś razie Kasa Krajowa może jedynie

określać normy dopuszczalnego ryzyka o charakterze przedmiotowym. Nie może

ustalać kwalifikacji, tzn. jakie kwalifikacje powinny mieć osoby odpowiedzialne w

spółdzielczych kasach za kontrolę wewnętrzną i windykację, gdyż byłyby to ewidentnie

normy o charakterze podmiotowym. Sąd Apelacyjny trafnie zatem uznał, że ustalenie

kwalifikacji

dla

tych

osób,

jako

nieprzewidziane

wprost

przez

ustawę,

było

niedopuszczalne w ramach norm dopuszczalnego ryzyka.

Na koniec, za bezzasadny także należało uznać zarzut naruszenia art. 189 k.p.c.

Ani ustawa s.k.o.k., ani Prawo spółdzielcze, do którego w zakresie w niej nie

uregulowanym odsyła ta ustawa (art. 2 i 33 ust. 2), nie wyłączają dopuszczalności

powództwa

o

ustalenie

nieważności

uchwały

zarządu

spółdzielczej

kasy

oszczędnościowo-kredytowej (spółdzielni). Powództwo o ustalenie nieważności uchwały

walnego zgromadzenia spółdzielni także nie jest wprost przewidziane żadnym

przepisem, ale w sposób nie budzący wątpliwości dopuszczalność takiego powództwa

wynika z art. 42 § 9 Prawa spółdzielczego. Jego podstawę, tak jak i podstawę

powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały zarządu spółdzielni, także uchwały

Zarządu Kasy Krajowej, stanowi art. 189 k.p.c.

Uchwały, których stwierdzenia nieważności dotyczy sprawa, tworzą obowiązki po

stronie spółdzielczych kas oszczędnościowo – kredytowych. Powódka ma więc interes

prawny w żądaniu ustalenia nieważności tych uchwał. Interes ten nie może zostać

zaspokojony w inny sposób niż przez wytoczenie powództwa o ustalenie nieważności

uchwały.

Z tych przyczyn orzeczono, jak w wyroku.