Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CSK 177/20 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses cassation appeal for lack of obvious error regarding contributory negligence percentage.

Numero d'incarto IV CSK 177/20
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the plaintiff's cassation appeal against the appellate court's partial judgment in a traffic accident compensation case. The appellate court found the plaintiff 60% at fault for failing to exercise special caution at a dark, unmarked crossing, while the driver was slightly over the speed limit. The Supreme Court rejected the appeal because it failed to demonstrate an obvious error in the assessment of contributory negligence, which requires a clear violation of law beyond individual interest.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 398 § 1 pkt 4 k.p.c.; Art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.; Art. 3989 § 2 k.p.c.: A cassation appeal is admissible only if it points to a glaring and serious error in the judgment that can be identified without complex reasoning, serving a public interest.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation appeal contributory negligence obvious error traffic accident public interest appellate court Supreme Court responsabilità per incidente stradale

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 398 § 1 pkt 4 k.p.c.
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.
Art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.
Art. 3989 § 2 k.p.c.
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.
Art. 102 k.p.c.
Pozwala to przyjąć, że w sprawie wystąpił szczególnie uzasadniony wypadek w rozumieniu art. 102 k.p.c. jw
Art. 98 § 1 and 3 k.p.c.
102 w związku z art. 98 § 1 i 3, art.
Art. 99 k.p.c.
98 § 1 i 3, art. 99, w związku z art.
Art. 391 § 1 k.p.c.
99, w związku z art. 391 § 1 w związku z art.
Art. 39821 k.p.c.
391 § 1 w związku z art. 39821 k.p.c.
art. 3989 § 1 k.p.c
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.
art. 3984 § 2 k.p.c
Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
II PR 248/72
141, z dnia 28 lipca 1970 r., I CR 304/70, niepubl., z dnia 28 listopada 1972 r., II PR 248/72, Inf.
II PR 311/72
9, z dnia 5 grudnia 1972 r., II PR 311/72, BSN 1973, nr 3, poz.55, z dnia 6 czerwca 1997 r., II CKN 213/97, OSNC 1998, nr 1, poz.
II CKN 213/97
9, z dnia 5 grudnia 1972 r., II PR 311/72, BSN 1973, nr 3, poz.55, z dnia 6 czerwca 1997 r., II CKN 213/97, OSNC 1998, nr 1, poz.
II CSK 842/16
Supreme Court dismissed cassation appeal regarding compensation amount for camel injury under Polish Civil Code. Appeal rejected due to lack of obvious error in appellate court's assessment. Court upheld lower court's discretion in setting damages based on medical recovery. Decision confirms standard of justice requires proportional compensation for physical and psychological harm. Appellate court independently re-evaluated facts and applied correct legal criteria. No obvious violation of statutory criteria was found in the compensation calculation.
III CSK 104/08
Supreme Court dismisses appeal for failure to cite legal grounds and request annulment with scope under Civil Procedure Code.
IV CSK 467/18
Supreme Court dismisses appeal against permanent registration denial due to lack of supporting documents and procedural limits.
IV CSK 45/19
Supreme Court dismisses cassation appeal for lack of clear legal violation and insufficient admissibility justification.
I PK 4/15
Supreme Court dismisses cassation appeal on work relationship establishment, ruling it does not require full employment contract elements.
I CSK 691/14
Supreme Court dismisses cassation appeal for lack of special importance and obvious legal error.
II PK 220/08
Supreme Court dismisses cassation appeal for failure to prove a significant legal issue under Labor Code provisions.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CSK 177/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 sierpnia 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Monika Koba w sprawie z powództwa K. M.‎przeciwko B. C. i P. Spółce Akcyjnej w W.‎o zapłatę,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 sierpnia 2020 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w […].‎z dnia 18 października 2019 r., sygn. akt […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) nie obciąża powódki kosztami postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 października 2019 r. Sąd Apelacyjny w […]. uwzględnił częściowo apelację powódki K. M. oraz oddalił w całości apelację pozwanego B. C. od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 16 października 2018 r., wydanego w sprawie o zapłatę zadośćuczynienia i odszkodowania z powodu wypadku komunikacyjnego. Sąd Apelacyjny podzielił wnioski Sądu pierwszej instancji co do przyczynienia się powódki do powstałej szkody i ustalenia rozmiaru przyczynienia na 60%. Miał na względzie, że powódka wchodząc na jezdnię w obrębie skrzyżowania, na łuku drogi, po zapadnięciu zmroku, na terenie niezabudowanym, w miejscu nieoznaczonym jako przejście dla pieszych, jedynie częściowo oświetlonym, nie zachowała szczególnej ostrożności, nie obserwowała sytuacji na drodze i nie ustąpiła pierwszeństwa poruszającym się pojazdom.

Podkreślił, że gdyby powódka zachowała się rozważnie i adekwatnie reagowała na istniejącą sytuację drogową - czego zważywszy na jej wiek i znajomość terenu na którym doszło do wypadku - można było od niej oczekiwać - to mogła bezpiecznie opuścić jezdnię. Kierujący pojazdem B. C. przekroczył natomiast prędkość administracyjnie dozwoloną w obrębie skrzyżowania (70 km/ h) o około 10 - 20 km/h. Poruszając się zatem z mniejszą prędkością i właściwie obserwując pole jazdy, mimo niepełnej widoczności, również miał możliwość uniknięcia wypadku lub ograniczenia jego skutków.

Orzeczenie to zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez powódkę. Wnosząc o przyjęcie skargi do rozpoznania powołała się ona na występowanie w sprawie potrzeby wykładni przepisów prawa „dotyczących odpowiedzialności na zasadzie ryzyka i przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, na tle zapadłego wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 18 października 2019 r.”. Jako alternatywną podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca wskazała jej oczywistą zasadność, wynikającą z określenia stopnia jej przyczynienia się do powstania szkody na 60%.W odpowiedziach na skargę kasacyjną pozwani:

P. Spółka Akcyjna w W. oraz B. C. wnieśli o odrzucenie skargi kasacyjnej, ewentualnie o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania, oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżących, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania.Wbrew twierdzeniom podniesionym w obu odpowiedziach na skargę kasacyjną, w sprawie brak jest podstaw do odrzucenia skargi.

Zgodnie z art. 3984 § 2 k.p.c. do konstrukcyjnych wymagań skargi kasacyjnej należy wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania wraz z uzasadnieniem. Samo uzasadnienie musi przy tym odnosić się do przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c. i nie może ograniczać się jedynie do odniesienia do podstaw kasacyjnych sformułowanych w sprawie (tak m.in. Sąd Najwyższy w postanowieniach: z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, niepubl., z dnia 18 kwietnia 2019 r., IV CSK 467/18, niepubl. oraz z dnia 5 lipca 2019 r., IV CSK 45/19, niepubl.).

Skarga kasacyjna powódki zawiera wskazanie i krótkie rozwinięcie przesłanek, które zdaniem skarżącej uzasadniają przyjęcie tego środka do rozpoznania. Skarga kasacyjna zawiera więc argumentację, którą można uznać za uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania - mimo tego, że jest ona lakoniczna i rozproszona między różnymi fragmentami skargi. Odnosząc się do podstaw przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazanych przez skarżącą należy zauważyć, że oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na istnieniu potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć.

Nie istnieje przy tym potrzeba wykładni przepisów prawa ani nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne, jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii tego zagadnienia prawnego lub wykładni przepisów i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, a nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu (por. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 2015 r., I PK 4/15, niepubl., z dnia 23 kwietnia 2015 r., I CSK 691/14, niepubl., z dnia 17 marca 2015 r., I PK 4/15, niepubl., i z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, niepubl.).Argumentacja skarżącej nie pozwala stwierdzić, by przesłanka ta została spełniona w sprawie.

W skardze kasacyjnej nie określono precyzyjnie jakichkolwiek przepisów, które wymagałyby wykładni - a tym bardziej, nie sformułowano żadnych konkretnych wątpliwości co do ich wykładni ani nie wskazano rozbieżnych poglądów, które kwestia ta wywoływałaby w orzecznictwie. Tak ogólny sposób uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazuje, że skarżąca w istocie kwestionuje prawidłowość zastosowania art. 362 k.c. w okolicznościach sprawy i przepisania jej 60% przyczynienia do powstania szkody, a nie formułuje problemów wykładniczych dotyczących problematyki przyczynienia, spełniających przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. W konsekwencji nie można uznać, by skarga kasacyjna zasługiwała na przyjęcie do rozpoznania na tej podstawie.Ponadto problematyka przyczynienia poszkodowanego do szkody w kontekście podnoszonym przez skarżącą jest przedmiotem bogatego orzecznictwa Sądu Najwyższego w którym podkreśla się, że decyzja sądu o odpowiednim zmniejszeniu odszkodowania z powodu przyczynienia się zależy od całokształtu okoliczności sprawy, a zwłaszcza stopnia winy obu stron, w tym również rozmiaru i wagi uchybień po stronie poszkodowanego (por. m.in. orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 1962 r., 3 CR 985/61, OSPiKA 1962, nr 11, poz. 298 i z dnia 2 czerwca 1971 r., I PR 430/71, OSNPG 1971, nr 12, poz. 60 oraz wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 1963 r., 2 CR 439/62, OSNCP 1964, nr 7-8, poz. 141, z dnia 28 lipca 1970 r., I CR 304/70, niepubl., z dnia 28 listopada 1972 r., II PR 248/72, Inf.

Pr. 1972, nr 12, poz. 9, z dnia 5 grudnia 1972 r., II PR 311/72, BSN 1973, nr 3, poz.55, z dnia 6 czerwca 1997 r., II CKN 213/97, OSNC 1998, nr 1, poz. 5, i z dnia 8 września 2017 r., II CSK 842/16, niepubl.).Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego przez oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) należy natomiast rozumieć sytuację, w której skarga jest uzasadniona w sposób ewidentny, wskazując na rażące i poważne uchybienia zaskarżonego orzeczenia, które są możliwe do stwierdzenia bez konieczności prowadzenia bardziej złożonych rozumowań.

Jedynie w takim wypadku możliwa jest kontrola prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji w postępowaniu kasacyjnym. Obciążenie go oczywistą i istotną wadą wskazuje, że usunięcie tego orzeczenia z obrotu leży w interesie publicznym - a tym samym, że może dojść do realizacji celu skargi kasacyjnej, jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 10 kwietnia 2013 r., III CSK 67/13, niepubl. i z dnia 29 września 2017 r., V CSK 162/17, niepubl.). Skarga kasacyjna nie wskazuje przekonujących argumentów, które wskazywałyby na wystąpienie tej przesłanki w sprawie.

Samo odwołanie się do „zasad współżycia społecznego, sprawiedliwości”, bez sprecyzowania konkretnych błędów popełnionych przez Sąd Apelacyjny, nie wystarcza jeszcze, by przyjąć, że w sprawie w rzeczywistości doszło do rażącego i kwalifikowanego uchybienia, odpowiadającego oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w opisanym wyżej rozumieniu. Kwestia przyczynienia się powódki była przedmiotem szerokich rozważań Sądów obu instancji, które doszły na tej podstawie do zgodnego wniosku - zarówno co do istnienia przyczynienia jak i co do jego stopnia.

Niezależnie od braku sprecyzowania przez pozwaną jej twierdzeń co do oczywistej zasadności skargi, także samodzielna analiza argumentacji Sądu Apelacyjnego w tym zakresie nie pozwala stwierdzić jakichkolwiek ewidentnych i poważnych uchybień, do których odnosi się art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu.Sąd Najwyższy odstąpił od obciążania powódki kosztami postępowania kasacyjnego na rzecz pozwanych na podstawie art. 102 w związku z art. 98 § 1 i 3, art. 99, w związku z art. 391 § 1 w związku z art. 39821 k.p.c. Rozstrzygnięcie to zostało przyjęte z uwagi na sytuację życiową powódki, a także szczególny charakter dochodzonych przez nią roszczeń, mających na celu zrekompensowanie poważnego osobistego uszczerbku wywołanego wypadkiem, którego skutki będą miały negatywny wpływ na funkcjonowanie i komfort powódki przez cały okres jej życia.

W tych okolicznościach szczególnie zrozumiałym pozostaje subiektywne przekonanie skarżącej o odmiennym kształcie jej przyczynienia się do powstania szkody i krzywdy oraz chęć zweryfikowania tego przekonania w postępowaniu kasacyjnym. Obciążanie jej kosztami postępowania należnymi pozwanym byłoby w tych okolicznościach niesłuszne. Pozwala to przyjąć, że w sprawie wystąpił szczególnie uzasadniony wypadek w rozumieniu art. 102 k.p.c. jw