Supreme Court dismisses appeal claiming civil code interpretation violates law regarding easement inheritance rules.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court refused to accept the appeal filed by defendants against a final judgment establishing a residential easement. The defendants argued the lower court's interpretation of the Civil Code and the Real Estate Register Act was legally inconsistent and violated their rights. The court rejected this claim, ruling that the interpretation did not exceed judicial discretion and was consistent with established legal doctrine and statutory standards.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 4241 § 2 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c.; An appeal claiming a final judgment is inconsistent with the law is inadmissible if the judgment does not contradict fundamental legal principles or general standards of decision-making.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CNP 58/13 POSTANOWIENIE Dnia 28 marca 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie ze skargi pozwanych o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w G.z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt XVI Ca […], w sprawie z powództwa M. W.przeciwko D. T. i W. T.o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 marca 2014 r., 1) odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania, 2) zasądza od pozwanych na rzecz powódki kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku.
UZASADNIENIE
Prawomocnym wyrokiem z dnia 8 listopada 2012 r. Sąd Okręgowy w G. oddalił w zasadniczej części apelacje pozwanych D. T. i W. T. od wyroku Sądu Rejonowego w G., którym ten Sąd uzgodnił z rzeczywistym stanem prawnym, stan prawny ujawniony w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G. dla nieruchomości położonej w G. przy. Ul […] składającej się z działek o numerach […]/1 i […]/2 przez wpisanie w dziale III ograniczonego prawa rzeczowego tj. służebności mieszkania na rzecz powódki M. W. oraz wpisu następującej treści: służebność mieszkania i to całego domu mieszkalnego, stanowiącego samodzielną część domu bliźniaczego od strony wschodniej z prawem korzystania z dojścia do tego domu i ogródka obszaru około 200 m2.
Apelacja pozwanych została uwzględniona jedynie w odniesieniu do działki […]/1, która według Sądu nie była w chwili wyrokowania objęta przedmiotową księgą wieczystą. Sąd Okręgowy w uzasadnieniu wyroku przyjął między innymi, że art. 301 § 2 k.c. jest wyjątkiem od zasady, że służebność osobista mieszkania nie jest dziedziczna i wygasa najpóźniej wraz ze śmiercią uprawnionego. Dlatego zapis umowy ustanawiającej służebność mieszkania oznacza, że wolą K. D. ustanawiającej służebność było aby w domu mogli mieszkać na zasadzie służebności poza jej synem, również jej wnuki i prawnuki, których jeszcze na świecie nie było.
Poza tym, zdaniem Sądu drugiej instancji pozwani powinni przy nabyciu nieruchomości zapoznać się z treścią służebności i wyjaśnić jej zakres. Pozwani wnieśli o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego podnosząc, iż wyrok ten jest niezgodny z art. 65, 296, 301 § 2 k.c. oraz art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361 ze zm. – dalej, jako u.k.w.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Jak przyjmuje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego orzeczenie niezgodne z prawem – w rozumieniu art. 4241§ 2 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c. - to orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć (dyskrecjonalności) albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej (zob. m in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia23 listopada 2011, IV CNP 14/11, niepubl.).
Niezgodność z prawem powodująca powstanie odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa musi mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, tylko bowiem w takim wypadku orzeczeniu sądu można przypisać cechy bezprawności. Jeżeli zatem sędzia nie wykracza poza obszar przyznanej mu swobody, pozostaje w zgodzie z własnym sumieniem i prawidłowo dobiera standardy orzecznicze, to działa w ramach porządku prawnego nawet jeśli, wydane orzeczenie – oceniane a posteriori jest obiektywnie niezgodne z prawem (por. wyr. SN 17.5.2006 I CNP 14/04 niepubl.; z dnia 7 lutego 2007 r.
III CNP 53/06; niepubl.; z dnia, 21.2.2007 I CNP 71/06, niepubl.). Oceniając w ten sposób orzeczenie Sądu drugiej instancji nie sposób uznać je za sprzeczne i to niewątpliwie z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami art. 301 § 2 k.c. i art. 5 u.k.w. a także z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć (dyskrecjonalności) albo że zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa. Przeciwnie, zaprezentowana w zaskarżonym wyroku wykładnia i zastosowanie art. 296 i 301 § 2 k.c. jest akceptowana w doktrynie prawa cywilnego.
Prezentowane jest bowiem i takie stanowisko, że określony w art. 301 § 2 k.c. beneficjent może jeszcze nie istnieć w chwili zawierania umowy o ustanowienie służebności (tak A. Bieranowski w „Służebność mieszkania” s. 162). Z kolei wykładnia art. 5 u.k.w. i odmowa udzielenia ochrony nabywcy nieruchomości jest wynikiem określonych ustaleń faktycznych odwołujących się do wpisów uskutecznionych w księdze wieczystej w chwili nabycia nieruchomości przez pozwanych i możliwości dowiedzenia się przez nich o zakresie podmiotowym ustanowionej służebności mieszkania.
Nie ma również podstaw do uznania, iż przyjęta przez Sąd wykładnia umowy ustanawiającej służebność mieszkania wykracza poza zakres dyskrecjonalnej władzy sędziowskiej i rażąco narusza reguły określone w art. 65 k.c.Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art.4249 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania rozstrzygając o kosztach postępowania na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 108 § 1, 391 § 1 k.p.c., 39821 oraz art. 42412 k.p.c. [aw]