Supreme Court dismisses appeal for invalidating final judgment due to lack of proven material damage.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court rejected the plaintiff's appeal challenging the lower court's decision to vacate a lease agreement. The plaintiff argued she suffered financial loss by being denied use of her co-owned commercial space, but failed to prove the rent was below market value. The court ruled that without concrete evidence of actual economic harm caused by the final judgment, the appeal was procedurally inadmissible under the Civil Procedure Code.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 424 § 1 pkt 4 k.p.c.; Art. 424 § 8 § 1 k.p.c.: An appeal for invalidation of a final judgment is inadmissible if the appellant fails to substantiate that material damage occurred as a direct result of the judgment's issuance.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CNP 46/12
POSTANOWIENIE
Dnia 16 października 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Barbara Myszka
ze skargi M. M.
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku
Sądu Okręgowego w O.
z dnia 9 lutego 2012 r., w sprawie z powództwa M. M.
przeciwko "L. D." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością i B. J. – S.
o opróżnienie lokalu użytkowego,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 16 października 2012 r.,
1. odrzuca skargę,
2. zasądza od M. M. na rzecz każdego z pozwanych po 600 zł
(sześćset
złotych)
tytułem
zwrotu
wywołanego wniesieniem skargi.
Uzasadnienie.
kosztów
postępowania
Wyrokiem z
dnia 28 września 2011 r. Sąd Rejonowy w O. nakazał
pozwanym spółce pod firmą „L. D.” sp. z o.o. i B. J. – S., aby opróżnili i wydali
powódce M. M. lokal użytkowy w budynku położonym przy ul. W. 27 A w O.
Sąd Rejonowy ustalił, że lokal użytkowy bliżej opisany w sentencji wchodził
w skład majątku wspólnego M. i J. małż. M. oraz że w 2002 r. J. M., bez zgody
powódki, zawarł z pozwanymi umowę najmu tego lokalu. Od lutego 2007 r.
powódka i J. M. są współwłaścicielami lokalu w częściach ułamkowych.
Sąd Rejonowy uznał, że oddanie w najem lokalu objętego wspólnością
ustawową było czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu w rozumieniu
art. 36 § 2 k.r.o. w brzmieniu sprzed dnia 20 stycznia 2005 r. ( Dz.U. Nr 162, poz.
1691), w związku z czym do dokonania tej czynności potrzebna była zgoda
drugiego małżonka. Z kolei zgodnie z art. 37 § 1 k.r.o. w brzmieniu sprzed dnia
20 stycznia 2005 r., ważność umowy, która została zawarta przez jednego
z małżonków bez wymaganej zgody drugiego, zależała od potwierdzenia umowy
przez drugiego małżonka. Ze względu na to, że powódka nie potwierdziła umowy
najmu zawartej z pozwanymi przez J. M. i wytoczyła powództwo o opróżnienie
lokalu Sąd Rejonowy na podstawie art. 222 k.c. orzekł, jak w sentencji.
Na skutek apelacji pozwanych, Sąd Okręgowy w O. wyrokiem z dnia 9 lutego
2012 r. zmienił wyrok Sądu Rejonowego i oddalił powództwo. Sąd Okręgowy
dokonał odmiennej oceny zebranego materiału, w wyniku której przyjął, że
powódka co najmniej w sposób dorozumiany wyraziła zgodę na zawarcie umowy
najmu przedmiotowego lokalu. Niezależnie od tego Sąd Okręgowy stanął na
stanowisku, że oddanie lokalu w najem nastąpiło w ramach czynności zwykłego
zarządu, w związku z czym nie była potrzebna zgoda powódki na dokonanie tej
czynności. Stwierdził, że czynności podejmowane przez jednego z małżonków
w celu prawidłowego funkcjonowania prowadzonej przez niego działalności
gospodarczej, obejmującej składniki stanowiące przedmiot majątku wspólnego
obojga małżonków, w zasadzie mieszczą się w granicach zwykłego zarządu
majątkiem wspólnym. Dodał, że dokonane przez męża powódki rozporządzenie
w żaden sposób nie uszczupliło majątku wspólnego.
M. M. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego
wyroku Sądu Okręgowego z dnia 9 lutego 2012 r., zarzucając, że jest on sprzeczny
z przepisami: art. 36 § 2 k.r.o. w brzmieniu sprzed dnia 20 stycznia 2005 r. i art. 222
§ 1 k.c. w związku z art. 37 § 1 i 2 k.r.o. w brzmieniu sprzed dnia 20 stycznia 2005
r. oraz art. 386 § 1 i art. 373 w związku z art. 130 k.p.c.
Skarżąca
podniosła,
że
wzruszenie
prawomocnego
wyroku
Sądu
Okręgowego w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, gdyż
w sprawie nie przysługuje skarga kasacyjna. Wyrok ten wyrządza skarżącej
szkodę, została bowiem pozbawiona możliwości korzystania z lokalu użytkowego
o wartości 1 500 000 zł, a zawarcie przez J. M. umowy najmu tego lokalu
pozbawiło ją możliwości czerpania pożytków na poziomie odpowiadającym cenom
rynkowym podobnie usytuowanych nieruchomości.
Spółka z o.o. pod firmą „L. D.” i B. J. – S. wnieśli o odrzucenie skargi jako
niespełniającej wymagania określonego w art. 424 5 § 1 pkt 4 k.p.c. ewentualnie o
oddalenie skargi jako pozbawionej uzasadnionych podstaw.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 424 5 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego wyroku powinna zawierać – obok oznaczenia wyroku, od którego
jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części,
przytoczenia jej podstaw oraz ich uzasadnienia, wskazania przepisu prawa,
z którym
zaskarżony
wyrok
jest
niezgodny,
wykazania,
że
wzruszenie
zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest
możliwie, a ponadto – gdy skargę wniesiono, stosując art. 424 1 § 2 – że występuje
wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi, oraz wniosku o stwierdzenie
niezgodności wyroku z prawem – uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody,
spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy. Wszystkie
przytoczone wymagania należą do wymagań konstrukcyjnych skargi, co oznacza,
że braki w zakresie tych wymagań nie podlegają uzupełnieniu, a dotknięta nimi
skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 424 8 § 1 k.p.c.
Szkoda jest przesłanką dopuszczalności skargi, zgodnie bowiem z art. 424 1
§ 1 k.p.c., można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego
wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez
jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego
wyroku w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest
możliwe. Innymi słowy, jeżeli szkoda nie wystąpiła albo wystąpiła z innej przyczyny
niż „przez wydanie” zaskarżonego wyroku, skarga jest niedopuszczalna i podlega
odrzuceniu. Z tej właśnie przyczyny do wymagań konstrukcyjnych skargi należy
uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku,
którego skarga dotyczy.
Sąd Najwyższy niejednokrotnie wyjaśniał w swoich orzeczeniach, na czym
polega
obowiązek
uprawdopodobnienia
wyrządzenia
szkody.
Przykładowo,
w postanowieniu z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05 ( OSNC 2006, nr 1,
poz. 17) wskazał, że spełnienie wymagania określonego w art. 424 5 § 1 pkt 4
k.p.c. polega na złożeniu przez skarżącego w skardze oświadczenia, że szkoda
wystąpiła – ze wskazaniem jej rodzaju i rozmiaru – oraz uwiarygodnienie tego
oświadczenia. W tym celu, w związku z treścią art. 243 k.p.c., skarżący może
powoływać i przedstawiać zarówno dowody, w tym tzw. dowody niedające
pewności, jak i inne środki, nieuznawane przez kodeks za dowody ( np. pisemne
oświadczenia,
surogaty
dokumentów,
tzw.
opinie
prywatne
itp.
Z
kolei
w postanowieniu z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05 ( OSNC 2006, nr 7-8,
poz. 141) wyjaśnił, że uprawdopodobnienie szkody polega na przedstawieniu
wyodrębnionego wywodu wskazującego, że szkoda została wyrządzona oraz
określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem
orzeczenia niezgodnego z prawem. Nie jest natomiast spełnieniem omawianego
wymagania wskazanie jedynie na możliwość wystąpienia szkody w przyszłości,
gdyż szkoda uzasadniająca wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności
prawomocnego wyroku z prawem powinna powstać po wydaniu zaskarżonego
wyroku,
a
przed
wniesieniem
skargi.
Nie
jest
też
równoznaczne
z uprawdopodobnieniem wyrządzonej szkody wskazanie w skardze wartości
przedmiotu zaskarżenia ( zob. też postanowienia Sądu Najwyższego z dnia
11 stycznia 2006 r., II CNP 13/05, OSNC 2006, nr 6, poz. 110, z dnia 23 marca
2006 r., IV CNP 23/06, nie publ., z dnia 2 sierpnia 2006 r., I BP 2/06, nie publ.,
z dnia 21 grudnia 2006 r., III CNP 57/06, nie publ., z dnia 30 września 2008 r., II
CNP 76/08, nie publ., z dnia 3 grudnia 2009 r., III CNP 48/09, nie publ., z dnia
7 kwietnia 2010 r., II BP 15/09, nie publ. i z dnia 17 sierpnia 2010 r., I CNP 35/10,
nie publ.).
Skarżąca ograniczyła się do stwierdzenia, że została jej wyrządzona szkoda
majątkowa, ponieważ została pozbawiona możliwości korzystania z lokalu
użytkowego, którego jest współwłaścicielką, a zawarcie przez J. M. umowy najmu
uniemożliwia jej czerpanie pożytków na poziomie odpowiadającym cenom
rynkowym podobnie usytuowanych nieruchomości. Konstatacja ta nie może być
uznana za spełnienie wymagania określonego w art. 424 5 § 1 pkt 4 k.p.c. Uszło
bowiem uwagi skarżącej, że nie podjęła nawet próby uprawdopodobnienia,
że ustalony czynsz najmu jest niższy od stawek pobieranych za podobne lokale na
terenie miasta.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 424 8 § 1 k.p.c. odrzucił
skargę i zgodnie z art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1, art. 398 21 i art. 424 12 k.p.c.
orzekł o kosztach postępowania wywołanego wniesieniem skargi.
es