Supreme Court dismisses appeal for invalidity as extraordinary appeal now renders it inadmissible.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court rejected the participant's appeal for invalidity of a final judgment from 2014. The participant argued the lower court violated procedural rights, but the Court noted that since April 2018, an extraordinary appeal serves as the sole remedy for such errors. Consequently, the original appeal was deemed inadmissible because the new extraordinary appeal mechanism made the change of the final judgment possible at the time of evaluation.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 4241 § 1 k.p.c.; Art. 4248 § 2 k.p.c.; Art. 89 i nast. ustawy o Sądzie Najwyższym: An appeal for invalidity of a final judgment is inadmissible if, at the time of its assessment, a change or revocation of that judgment is possible through other legal means, including the introduction of a new extraordinary appeal.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CNP 20/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 lutego 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie ze skargi uczestnika postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 27 listopada 2014 r., sygn. akt III Nsm (…), w sprawie z wniosku A. J. przy uczestnictwie Ł. J. o ustalenie miejsca pobytu małoletniej M. J. ,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 lutego 2020 r., odrzuca skargę.
UZASADNIENIE
Dnia 27 listopada 2016 r. uczestnik Ł.J. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w G. z dnia 27 listopada 2014 r., sygn. akt III Nsm (…), zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego przez pozbawienie wnioskodawcy możności swych praw.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, którego celem jest uzyskanie prejudykatu umożliwiającego dochodzenie od Skarbu Państwa roszczeń odszkodowawczych za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej.
Jest dopuszczalna w sytuacji, w której skarżący wykaże, że nie mógł w drodze użycia innych środków prawnych doprowadzić do zmiany lub uchylenia prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji (art. 4241 § 1 k.p.c.), co harmonizuje z wymaganiem konstrukcyjnym skargi wymienionym w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., polegającym na wykazaniu przez skarżącego, że wzruszenie prawomocnego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Powinno to nastąpić przez przeprowadzenie w skardze umotywowanego wywodu prawnego wykazującego, że w sprawie nie przysługuje skarżącemu jakikolwiek inny, niż wniesiona skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem, środek zaskarżenia prowadzący do zmiany lub uchylenia wyroku objętego rozpatrywaną skargą.
Nie chodzi tu przy tym tylko o skargę kasacyjną lub skargę o wznowienie postępowania, ale także o inne środki prawne pozwalające na zmianę lub uchylenie wyroku, ewentualnie służące pozbawieniu lub ograniczeniu wykonalności orzeczenia. Niemożność zmiany lub uchylenia zaskarżonego prawomocnego wyroku w drodze innych środków prawnych jako przesłanka dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności musi istnieć zarówno w przeszłości, jak i w chwili oceny dopuszczalności skargi (verba legis "zmiana lub uchylenie tego wyroku (...) nie było i nie jest możliwe").
Oznacza to, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna wtedy, gdy zmiana lub uchylenie wyroku było możliwe w przeszłości i nadal jest możliwe w chwili oceny dopuszczalności skargi, a także w sytuacji, w której zmiana lub uchylenie wyroku nie było wprawdzie możliwe w przeszłości, ale jest (stało się) możliwe w chwili oceny dopuszczalności skargi, wskutek zmiany stanu prawnego, polegającej na wprowadzeniu przez ustawodawcę do systemu prawnego - po uprawomocnieniu się wyroku, objętego skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem lub nawet już po wniesieniu tej skargi - nowego, dodatkowego środka prawnego, który może doprowadzić do zmiany lub uchylenia przedmiotowego wyroku.Taki nowy środek prawny stanowi (od dnia 3 kwietnia 2018 r.) skarga nadzwyczajna, której celem jest eliminacja prawomocnych orzeczeń naruszających zasady lub wolności i prawa człowieka i obywatela określone w Konstytucji RP albo w sposób rażący naruszających prawo przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 89 i nast. ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, Dz.
U. z 2018 r. poz. 5 z późn. zm. - dalej "ustawa o SN"). Z ustawy tej wynika, że uwzględnienie przez Sąd Najwyższy skargi nadzwyczajnej - zgodnie z art. 39815 i 39816 w związku z art. 95 ustawy o SN - prowadzi do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania albo do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy na nowo co do istoty sprawy, a więc do eliminacji przyczyny "szkody judykacyjnej", której wystąpienie zarzuca skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i której naprawieniu ma służyć orzeczenie stwierdzające tę niezgodność.W stanie prawnym istniejącym od dnia 3 kwietnia 2018 r., przy ocenie dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, należy uwzględniać istnienie skargi nadzwyczajnej.
Oceny tej należy dokonywać wobec skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem wniesionych przed dniem 3 kwietnia 2018 r. i po tym dniu, od orzeczeń, które uprawomocniły się przed dniem 3 kwietnia 2018 r. Ustawodawca nie zawarł bowiem w ustawie o SN przepisów międzyczasowych regulujących powyższe zagadnienie, co prowadzi do wniosku o bezpośrednim stosowaniu ustawy o SN. Oznacza to, że należy uwzględniać istnienie skargi nadzwyczajnej w sytuacji, w której skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia została wniesiona przed dniem 3 kwietnia 2018 r., jak i po tym dniu, ale od orzeczenia, które uprawomocniło się przed tym dniem (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2019 r., II CNP 60/18, nie publ.).W rozpoznawanej sprawie uczestnik Ł.
J. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem w dniu 27 listopada 2016 r. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia stała się z dniem 3 kwietnia 2018 r. niedopuszczalna i stąd podlega odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c. aj