Supreme Court dismissed co-ownership termination appeal, citing judge's discretion and factual findings on voluntary departure.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland dismissed the applicants' appeal against a final order terminating their co-ownership of a property. The applicants argued that they were deprived of compensation for exclusive use by other co-owners, but the Court found their claim based on facts already established in the lower court. The Court ruled that the lower court correctly determined the applicants voluntarily left the premises and that the legal interpretation of the relevant civil code article was not erroneous at the time of the decision.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 4241 § 1 k.p.c.; Art. 4244 in fine k.p.c.; A final court decision is inconsistent with the law only if it contradicts non-interpretation-able provisions or generally accepted standards, and the Supreme Court must respect the lower court's factual findings and the judge's discretionary power in applying open-textured legal concepts.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CNP 11/14 POSTANOWIENIE Dnia 20 sierpnia 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie ze skargi wnioskodawców o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S.z dnia 11 stycznia 2013 r., sygn. akt IV Ca […], w sprawie z wniosku E. C. i X. Y.przy uczestnictwie A. Z. i B. Z.o zniesienie współwłasności,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 sierpnia 2014 r., odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wnioskodawcy E. C. i X. Y. wystąpili ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 11 stycznia 2013 r. o zniesieniu współwłasności, podnosząc w pierwszej kolejności zarzut obrazy art. 206 k.c. w zw. z art. 224 § 2 k.c. w rezultacie pozbawienie ich wynagrodzenia w kwocie 67 461 za wyłączne i bezumowne korzystanie z całej nieruchomości wspólnej przez uczestników A. Z. i B. Z..Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego merytorycznego rozstrzygnięcia (wyroku, postanowienia co do istoty sprawy wydanego w postępowaniu nieprocesowym) sądu w zasadzie drugiej instancji, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a jego zmiana lub uchylenie w drodze innych środków prawnych, nie było i nie jest możliwe (art. 4241 § 1 k.p.c.).
Zasadą jest, że prawomocność, tworzy nowy stan prawny pomiędzy stronami albo erga omnes, jak też sanuje wszelkie ewentualne naruszenia prawa, którymi orzeczenie ewentualnie jest dotknięte. Dlatego przy wykładni zawartego w art. 4241 § 1 k.p.c. pojęcia „niezgodności z prawem" należy uwzględnić istotę i sens odpowiedzialności państwa przewidzianej w art. 4171 § 2 k.c. w zw. z art. 77 Konstytucji oraz naturę władzy sądowniczej. Swoboda ocen sędziego wynika nie tylko z jej istoty, ale często z pojęć niedookreślonych, czy klauzul generalnych.
W związku z tym w teorii prawa trafnie przyjmuje się istnienie tzw. luzu decyzyjnego, który oznacza możliwość wyboru przez sędziego jednego z możliwych rozwiązań.Poza tym treść orzeczenia zależy od wyników wykładni, które mogą być różne w zależności od przedmiotu i stosowanych jej metod. W związku z otwartością semantyczną języka w tym także języka prawnego mogą mieć miejsce różne poprawne z punktu widzenia metod interpretacje. Z tych przyczyn tezę o istnieniu jedynego trafnego orzeczenia należy odrzucić. Dlatego też należy uznać, że różnej treści orzeczenia wydane w podobnej sprawie mogą być „zgodne z prawem" (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 września 1991 r., III ARN 32/91, PUG 1992, nr 2- 3, poz. 4).Z tych wszystkich względów definicja bezprawności dotycząca art. 4241 § 1 k.p.c. jest nieco odmienna od tego ogólnego pojęcia funkcjonującego na gruncie prawa materialnego i procesowego.
Prawomocne orzeczenie jest niezgodne z prawem, gdy jest sprzeczne z niepodlegającymi różnej wykładni przepisami i z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06, OSNC 2007, nr 2, poz. 35, z dnia 31 marca 2006 r., IV CNP 25/050SNC 2007, nr 1, poz. 17, z dnia 14 grudnia 2006 r„ I BP 13/06, M. P.Pr. 2007, nr 5, poz. 253). Przy ocenie więc, czy skarga jest oczywiście bezzasadna należy uwzględnić „obostrzone" pojęcie bezprawności orzeczenia w rozumieniu art. 4241 k.p.c. Podkreślić należy, że Sąd drugiej instancji odwołując się do judykatury (uchwały Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2008 r., III CZP 3/08, Lex Polonica nr 1858134 i wyroku Sądu Najwyższego z 23 czerwca 2010 r., II CSK 32/10, Lex Polonica nr 2537352) wyszedł z trafnego założenia, iż współwłaściciel może domagać się od pozostałych współwłaścicieli, korzystających z rzeczy wspólnej z naruszeniem art. 206 k.c. w sposób wykluczający jego współposiadanie, wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy z zachowaniem przesłanek określonych w art. 224 § 2 lub art. 225 k.c.Nie uwzględnił jednak tego żądania wnioskodawców z tego względu, że oparł się na ustaleniu, iż wnioskodawcy opuścili przedmiotową nieruchomość dobrowolnie (nie zostali pozbawieni jej współposiadania przez uczestników), czego objawem było wywiezienie części wspólnych maszyn do hali w B..
Skarżący przeoczyli, że podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (art. 4244 in fine k.p.c.). Wskazane więc ustalenie wiąże Sąd Najwyższy, a można z niego wywieść wniosek, że uczestnicy nie naruszyli uprawnienia wnioskodawców do współposiadania rzeczy wspólnej, tj. iż nie naruszyli w sposób wyżej zasygnalizowany art. 206 k.c.Poza tym zwrócić należy uwagę że kwestia wykładni i stosowania art. 206 k.c. budziła kontrowersje w literaturze i judykaturze oraz została dopiero rozstrzygnięta w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2013 r., III CZP 88/12 (OSNC 2013, nr 9, poz. 103), a więc już po zapadnięciu zaskarżonego postanowienia.
Wcześniejsza więc, nawet odmienna od przyjętej, wykładnia art. 206 k.c. nie naruszała prawa w wyżej zasygnalizowanym znaczeniu.Z tych względów na podstawie art. 4249 k.p.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. [aw]