Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CK 695/03 Generato dall'IA

Supreme Court dismissed appeal; land registry entry valid against private claimant due to municipal acquisition.

Numero d'incarto IV CK 695/03
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Data della decisione
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the plaintiff's cassation appeal against a lower court ruling that rejected her request to correct the land registry. The plaintiff claimed she owned the property, but the court found the municipality legally acquired the land through a valid expropriation decision. The court held that the plaintiff failed to prove the registry entry contradicted the actual legal status of the property.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece z dnia 6 lipca 1982 r., art. 3 ust. 1; Ustawa o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z dnia 12 marca 1958 r., art. 18 ust. 1; Właściciel nieruchomości wpisany do księgi wieczystej na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej o nabyciu prawa własności jest właścicielem, a pozew o zmianę wpisu musi być udowodniony przez pozwaną.

Parole chiave

Generato dall'IA
land registry entry expropriation decision municipal ownership burden of proof legal title transfer cassation appeal property rights

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 1982 r. Nr 24, poz. 158)
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64)
Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 1990 r. Nr 32, poz. 191)
art. 156 § 2 k.p
829 m2 została wydana z naruszeniem prawa, ale ze względu na treść art. 156 § 2
art. 156 § 1 k.p
pogląd, że decyzja administracyjna, dotknięta wadą z art. 156 § 1 k.p.a.
art. 3931 pkt 2 k.p.c
Przedstawiając drugą podstawę kasacji (art. 3931 pkt 2 k.p.c.) – zarzuca
art. 233 § 1 k.p.c
a w szczególności art. 233 § 1 k.p.c.
art. 382 k.p.c
a w szczególności art. 233 § 1 k.p.c. i art. 382 k.p.c.
art. 39312 k.p.c
z art. 39312 k.p.c. i art. 98 § 1 i § 3 k.p.c., art. 99 k.p.c. i art. 107 k.p.c. w zw.
art. 99 k.p.c
98 § 1 i § 3 k.p.c., art. 99 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
uchwała SN z dnia 30/12/1992 r. III CZP 157/92
uchwała SN z dnia 29.07.1993 r. III CZP 64/93
III CZP 157/92
III CZP 157/92, OSNC 1993/5/84 i uchwała SN z dnia 29.07.1993 r.
III CZP 64/93
III CZP 64/93, OSNC 1993/12/209).

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CK 695/03

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 maja 2004 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący)

SSN Gerard Bieniek

SSA Zbigniew Cendrowski (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa M. D.

przeciwko Gminie Miasta G.

z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej Powszechnej Spółdzielni

Spożywców "Społem" w G.

o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2004 r.,

kasacji powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w B.

z dnia 25 września 2003 r.,

oddala kasację i zasądza od powódki na rzecz interwenienta

ubocznego 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych zwrotu

kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Powódka M. D. wniosła pozew przeciwko Gminie Miasta G. o uzgodnienie

treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, żądając, by w dziale

drugim księgi wieczystej nr [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym w G. dokonać –

zamiast wpisu Miasto G.– wpisu prawa własności na rzecz powódki. Sąd Okręgowy

w S. wyrokiem z dnia 5.06.2003 r. oddalił powództwo.

Z ustaleń faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia wynika, że

powódka nabyła dnia 9.03.1964 r. własność nieruchomości położonej w G. przy ul.

K. 10 o pow. 10 ar 77 m2.

Decyzją z dnia 4.12.1979 r. Urząd Miasta i Gminy w G. orzekł

o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w G. przy ul.

K. – w tym działki o pow. 829 m2 o nr 1606/1 stanowiącej własność Z. D. Decyzja ta

została utrzymana w mocy decyzją Wojewody Ł. z dnia 19.12.1979 r.

Decyzją z dnia 5.09.1991 r. Wojewoda Ł. stwierdził, że Gmina Miasta G.

nabyła z mocy prawa własność przedmiotowej nieruchomości.

Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższych decyzji wystąpili M. i Z.

małżonkowie D., podnosząc, że właścicielką wywłaszczonej nieruchomości była

wyłącznie M. D., a nie błędnie wpisany jej mąż Z. D. Decyzją z dnia 30.12.1996 r.

Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa stwierdził, że decyzja Wojewody

Ł. z dnia 19.12.1979 r. w części dotyczącej wywłaszczenia działki nr 1606/1 o pow.

829 m2 została wydana z naruszeniem prawa, ale ze względu na treść art. 156 § 2

k.p.a. nie można uznać jej za nieważną.

Obecnie wywłaszczona działka nr 1606/7 o pow. 829 m 2 wchodzi w skład

dwóch innych działek – nr 1858/6 oraz nr 1858/3.

W rozważaniach swoich Sąd Okręgowy powołał się na powszechnie przyjęty

pogląd, że decyzja administracyjna, dotknięta wadą z art. 156 § 1 k.p.a. jest aktem

administracyjnym i do czasu wyeliminowania jej z obrotu prawnego przez

stwierdzenie nieważności, korzysta z domniemania ważności i legalności. Powódka

zatem nie wykazała swoich twierdzeń zawartych w pozwie.

Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację powódki, w której kwestionowała ona

ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy, oddalił apelację.

Podniósł, iż nieprawdziwe są twierdzenia powódki zawarte w apelacji, że

księga wieczysta nr […] obejmuje również działkę nr 1858/3, podczas gdy

w rzeczywistości księga ta obejmuje tylko działkę nr 1858/6 o pow. 1663 m2.

W chwili orzekania prawo własności Gminy Miasta G. do wywłaszczonej

działki nr 1606/1 obejmującej powierzchnię 829 m 2, pozostaje prawem zgodnym

z rzeczywistym stanem prawnym.

Wyrok ten powódka zaskarżyła w całości kasacją.

Skarżąca opiera kasację na obu podstawach naruszenia prawa (art. 3931

pkt 1 i 2 k.p.c.). W ramach pierwszej podstawy kasacji zarzuca naruszenie art. 10

ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece oraz art. 156

§ 1 k.p.a. – przez błędną interpretację tych przepisów.

Przedstawiając drugą podstawę kasacji (art. 3931 pkt 2 k.p.c.) – zarzuca

naruszenie

przepisów

postępowania

mające

wpływ

na

wynik

sprawy,

a w szczególności art. 233 § 1 k.p.c. i art. 382 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest pozbawiona uzasadnionych podstaw.

Co do pierwszej podstawy kasacji – to skarżąca nie wskazuje ani w petitum,

ani w uzasadnieniu kasacji, na czym polega błędna interpretacja wskazanych

przepisów prawa materialnego.

Błędna wykładnia polega na mylnym rozumieniu normy prawnej, skarżąca

nie próbuje zaś wykazać, by sąd orzekający niewłaściwie rozumiał wskazane

w kasacji przepisy prawa.

Przedstawiła

jedynie

swój

pogląd,

że

skoro

Minister

Gospodarki

Przestrzennej i Budownictwa decyzją z dnia 30.12.1996 r. stwierdził, że decyzja

Wojewody Ł. z dnia 19.12.1979 r. została wydana z naruszeniem prawa, to

„przedmiot objęty wadliwą decyzją wraca do stanu istniejącego przed jej

wydaniem”.

Jest to pogląd oczywiście błędny.

Powódka

w

niniejszym

procesie

ma

obowiązek

udowodnienia,

że

rzeczywisty stan prawny jest inny, niż wynikający z wpisu w księdze wieczystej.

Powołanie się na cytowaną już decyzję Ministra Gospodarki Przestrzennej

i Budownictwa nie może doprowadzić do wykazania, iż skarżąca uzyskała tytuł

prawny do nieruchomości objętej wywłaszczeniem.

Stwierdzenie

w

toku

postępowania

administracyjnego,

iż

decyzja

o wywłaszczeniu nieruchomości wydana na podstawie Ustawy z dnia 12 marca

1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. Nr 10, poz. 64

z 1974 r.) – wydana została z naruszeniem prawa – nie zmienia stanu prawnego

wywłaszczonej nieruchomości.

W dziale II księgi wieczystej Kw [...] jako właściciel wpisane jest Miasto G., a

jako wieczysty użytkownik gruntu: – właściciel budynku stanowiącego odrębny od

gruntu przedmiot własności – Powszechna Spółdzielnia Spożywców Społem w G..

Miasto G. nabyło nieruchomość wpisaną w cytowanej księdze wieczystej na

podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – przepisy wprowadzające

ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.

U. Nr 32, poz. 191 ze zm.).

Wojewoda Łomżyński decyzją z dnia 09.05.1991 r. stwierdził nabycie prawa

własności tej nieruchomości przez gminę. Decyzja ta jest ostateczna i stanowi

ustawowe poświadczenie, że gmina stała się z mocy prawa z dniem 27 maja

1990 r. właścicielem określonej w decyzji nieruchomości (uchwała SN z dnia

30/12/1992 r. III CZP 157/92, OSNC 1993/5/84 i uchwała SN z dnia 29.07.1993 r.

III CZP 64/93, OSNC 1993/12/209).

Decyzja taka stanowi dowód, iż prawo wpisane do księgi wieczystej na rzecz

Miasta G. istnieje i jest zgodne z rzeczywistym stanem prawnym. Powódka nie

obaliła domniemania wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6.07.1982 r.

o księgach wieczystych i hipotece.

Żądanie, by to ona została wpisana w dziale II księgi wieczystej nie ma

zatem żadnego uzasadnienia.

Co do drugiej podstawy kasacji – to skarżąca nie wskazuje, w jaki sposób

sąd uchybił zasadzie wyrażonej w art. 233 § 1 k.p.c., jak też, na czym polega

uchybienie przepisowi art. 382 k.p.c.

Uzasadnienie kasacji w tym zakresie sprowadza się do twierdzenia,

że decyzja wywłaszczeniowa z dnia 4.12.1979 r. dotyczy działki nr 1606/1 o pow.

829 m2 stanowiącej własność Z. D., nie dotyczy zaś działki o pow. 1077 m2

stanowiącej własność M. D.

Twierdzenie takie jest oczywiście nieprawdziwe, na co zwrócił też uwagę

Sąd Apelacyjny. Tak decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w G. z dnia 4.12.1979 r.

jak i decyzja Wojewody Ł. z dnia 9.12.1979 r. utrzymująca w mocy poprzednią

decyzję – dotyczą działki nr 1606/1 o pow. 829 m2. Działka ta zaś stanowi część

działki o powierzchni 1077 m2 zakupionej przez powódkę dnia 9 marca 1964 r.

Minister

Gospodarki

Przestrzennej

i

Budownictwa

decyzją

z

dnia

30.12.1996 r. dlatego właśnie stwierdził, że decyzja Wojewody Ł. została wydana

z naruszeniem prawa – że w decyzji Wojewody Ł., wskutek oczywistego błędu,

jako właściciela wskazano Z. D. zamiast M. D.

Wobec braku uzasadnionych podstaw kasacji Sąd Najwyższy orzekł zgodnie

z art. 39312 k.p.c. i art. 98 § 1 i § 3 k.p.c., art. 99 k.p.c. i art. 107 k.p.c. w zw.

z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39319 k.p.c.