Supreme Court allows land registry entry based on certified court register extract proving corporate merger succession.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned lower court decisions that rejected a request to register a new owner in the land registry. The applicant, a merged energy group, submitted a certified extract from the commercial register to prove legal succession following a corporate merger. The court ruled that such a certified extract serves as valid proof of succession because the merger entry in the commercial register is constitutive and carries public trust.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 34 ust. 2 u.k.s.w.h.; Art. 31 u.k.s.w.h.; Art. 494 § 1 k.s.h.; Art. 493 § 2 k.s.h.; Art. 17 ust. 1 k.r.s.: A certified extract from the commercial register documenting a merger constitutes valid proof of legal succession for land registry purposes, overriding the requirement for shareholder resolutions alone.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CK 495/04
POSTANOWIENIE
Dnia 16 marca 2005 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Henryk Pietrzkowski
SSN Tadeusz Żyznowski
w sprawie z wniosku Grupy Energetycznej E.(...) SA w P. Oddział w B.
przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta B.
o wpis,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 marca 2005 r., na skutek kasacji
wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w B. z dnia 29 kwietnia 2004 r.,
sygn. akt II Ca (…),
uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Sądu Rejonowego w B. z
dnia 14 stycznia 2004 r. sygn. akt Kw nr (…), dz. Kw (…) i przekazuje sprawę temu
Sądowi do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Grupa Energetyczna E.(...) – Spółka Akcyjna w P. – Odział w B. złożyła wniosek o
wpisanie jej w księdze wieczystej nr (…) prowadzonej dla nieruchomości położonej w B.
jako użytkownika wieczystego i właściciela budowli. W chwili złożenia wniosku w dziale
II tej księgi znajdował się wpis: „Skarb Państwa – w zarządzie Zakładu Energetycznego
B.”.
Wnioskodawczyni powołała się na:
-
decyzję Wojewody X. z 5 października 1999 r., stwierdzającą nabycie przez
Przedsiębiorstwo Państwowe Zakład Energetyczny B. z dniem 5 grudnia 1990 r.
użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, dla której prowadzona jest
księga wieczysta nr 59 214, oraz własności znajdującego się na niej budynku stacji
transformatorowej,
-
akt notarialny z dnia 12 lipca 1993 r. obejmujący przekształcenie Przedsiębiorstwa
Państwowego Zakładu Energetycznego B. w Zakład Energetyczny B. – Spółkę
Akcyjną,
-
odpis z dnia 8 kwietnia 2003 r. z rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze
Sądowym dotyczący wnioskodawczyni.
Ten ostatni dokument miał dowodzić przejęcia Zakładu Energetycznego B. – Spółki
Akcyjnej przez P.(...) – Spółkę Akcyjną, która zmieniła jednocześnie nazwę na „Grupa
Energetyczna E.(...) – Spółka Akcyjna” w P.
Sąd Rejonowy oddalił wniosek. W uzasadnieniu wyjaśnił, że zgodnie z art. 34 zd. 2
u.ks.w.h., do ujawnienia w księdze wieczystej nowego właściciela lub użytkownika
wieczystego nieodzowne jest wykazanie jego następstwa prawnego po osobie wpisanej
w księdze wieczystej jako właściciel lub użytkownik wieczysty. Dowodem następstwa
prawnego P.(...) – Spółki Akcyjnej po Zakładzie Energetycznym B. – Spółce Akcyjnej
mogą być tylko uchwały walnych zgromadzenia akcjonariuszy o przejęciu tej ostatniej
spółki, których to uchwał do wniosku nie dołączono. Dołączony do wniosku odpis z
Krajowego Rejestru Sądowego potwierdza jedynie zmianę nazwy wnioskodawczyni
z „P.(...) – Spółka Akcyjna” na „Grupa Energetyczna E.(...) – Spółka Akcyjna”.
Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawczyni. W ocenie Sądu Okręgowego, z
dołączonego do wniosku odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że nastąpiło
połączenie polegające na przeniesieniu całego majątku Zakładu Energetycznego B. –
Spółki Akcyjnej na P.(...) – Spółkę Akcyjną. Z odpisu tego nie wynika natomiast, że
obecna Grupa Energetyczna E.(...) – Spółka Akcyjna to dawna P.(...) – Spółka Akcyjna.
Treść rubryki 1 działu 1 rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym
wskazuje bowiem, że wymienia ona Grupę Energetyczną E.(...) – Spółkę Akcyjną, z
działu zaś 1 rubryki 6 wynika, że Grupa Energetyczna E.(...) – Spółka Akcyjna powstała
z Przedsiębiorstwa Państwowego Zakładu Energetycznego w P.
Podstawę skargi kasacyjnej wnioskodawczyni stanowią zarzuty naruszenia art. 628 8
§ 2 k.p.c. w związku z art. 4 ust. 3 i art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym
Rejestrze Sądowym (jedn. tekst: Dz. U. z 2001 r. Nr 17, poz. 209 ze zm.).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W toku postępowania nie budziło wątpliwości następstwo prawne Przedsiębiorstwa
Państwowego Zakładu Energetycznego B. po Skarbie Państwa, ani następstwo prawne
Zakładu Energetycznego B. – Spółki Akcyjnej po Przedsiębiorstwie Państwowym
Zakładzie Energetycznym B., zrodziły się natomiast wątpliwości co do następstwa
prawnego P.(...) – Spółki Akcyjnej po Zakładzie Energetycznym B. – Spółce Akcyjnej
oraz co do tożsamości obecnej Grupy Energetycznej E.(...) – Spółki Akcyjnej z dawną
P.(...) – Spółką Akcyjną, a ściślej - co do tego, czy odpowiednim dowodem w
postępowaniu wieczystoksięgowym następstwa oraz tożsamości, o których mowa, jest
dołączony do wniosku odpis z rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze
Sądowym.
Powyższe
wątpliwości
Sądów
orzekających
w
sprawie
należy
uznać
za
bezpodstawne.
W rubryce 1 działu 1 rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym
wpisana jest Grupa Energetyczna E.(...) – Spółka Akcyjna, czyli wnioskodawczyni, a
rubryka 4 działu 6 obejmuje wpis połączenia polegającego na przeniesieniu całego
majątku Zakładu Energetycznego B. – Spółki Akcyjnej na P.(...) – Spółkę Akcyjną na
podstawie uchwał nadzwyczajnych walnych zgromadzeń akcjonariuszy obu spółek,
podjętych 17 grudnia 2002 r., tj. wpis połączenia się Zakładu Energetycznego B. –
Spółki Akcyjnej z P.(...) – Spółką Akcyjną w trybie art. 492 § 1 pkt 1 k.s.h. Następstwo
prawne objęte tym ostatnim wpisem, choć wymienia on jako następcę tylko P.(...),
należy łączyć także z wnioskodawczynią. Zakładana przez Sąd Okręgowy możliwość
wpisania w rubryce 4 działu 6 rejestru następstwa prawnego niepołączonego ze spółką
ujawnioną w rubryce 1 działu 1 podważałaby całkowicie sens prowadzenia omawianego
rejestru. Treść obu wymienionych rubryk wskazuje więc łącznie na wnioskodawczynię
jako następcę prawnego Zakładu Energetycznego B. – Spółki Akcyjnej.
Dołączony do wniosku odpis z rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze
Sądowym jest przy tym odpowiednim dowodem w postępowaniu wieczystoksięgowym
następstwa prawnego wnioskodawczyni. Według art. 31 u.ks.w.h. wpis w księdze
wieczystej może być dokonany na podstawie dokumentu z podpisem notarialnie
poświadczonym, jeżeli przepisy szczególne nie przewidują innej formy dokumentu. W
sprawie
chodzi
o
przypadek
objęty
końcowym
zastrzeżeniem
przytoczonego
uregulowania. Artykuł 494 § 1 k.s.h. stanowi, że spółka przejmująca wstępuje z dniem
połączenia we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej, zgodnie zaś z art. 493
§ 2 k.s.h. dniem połączenia jest dzień wpisania połączenia do rejestru właściwego
według siedziby spółki przejmującej. Wpis połączenia do rejestru ma więc charakter
konstytutywny; same uchwały wspólników (art. 506 k.s.h.) nie wywierają skutku w
postaci połączenia. Dopiero zatem wykazanie dokonania wpisu połączenia do rejestru
może stanowić dowód następstwa prawnego wynikającego z połączenia. Takim
dowodem może być także poświadczony odpis z rejestru przedsiębiorców. W ścisłym
związku z domniemaniem, że dane wpisane do rejestru przedsiębiorców są prawdziwe
(art. 17 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym), pozostaje jawność rejestru
przedsiębiorców przejawiająca w tym, że każdy ma dostęp za pośrednictwem Centralnej
Informacji Krajowego Rejestru Sądowego do danych zawartych w rejestrze oraz może
otrzymać poświadczone odpisy, wyciągi i zaświadczenia o tych danych (art. 8 ustawy o
Krajowym Rejestrze Sądowym). Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o Krajowym Rejestrze
Sądowym, wspomniane odpisy, wyciągi i zaświadczenia mają moc dokumentów
wydawanych przez sąd - a więc taką samą jak odpisy postanowień sądu o wpisie
określonych danych do rejestru.
Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 13 § 1 w związku z
art. 5191 § 1 i art. 13 § 2 oraz art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy –
Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych
(Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98) orzekł jak w sentencji.