Supreme Court dismisses Health Minister's appeal against Chamber ruling suspending self-governance participation in medical board commissions.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland revoked the Regional Chamber's decision suspending its representatives from medical board commissions. The Health Minister argued this violated statutory duties requiring self-governance participation, while the Chamber claimed it had autonomously chosen a different method to fulfill its constitutional tasks. The court ruled that the Chamber's new resolution did not invalidate the previous one and that the Minister's appeal lacked merit.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 2 ust. 2 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych; Art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych: The professional self-governance body retains the right to autonomously determine the manner of fulfilling statutory obligations, including the selection of representatives for board commissions, without automatic invalidation of prior decisions by subsequent resolutions.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III ZS 13/12
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 listopada 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Małgorzata Gersdorf
SSN Maciej Pacuda
Protokolant Anna Pęśko
w sprawie ze skargi Ministra Zdrowia
na uchwałę Nr 39/IV/R/2012 Okręgowej Rady W. Okręgowej Izby Pielęgniarek i
Położnych z dnia 7 marca 2012 r.,
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw
Publicznych w dniu 13 listopada 2012 r.,
uchyla zaskarżoną uchwałę.
UZASADNIENIE
Okręgowa Rada W. Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położonych podjęła dnia 7
marca 2012 r. uchwałę nr 39/IV/R/2012 w sprawie zawieszenia udziału
przedstawicieli Izby w komisjach konkursowych na niektóre stanowiska kierownicze
w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami.
Minister Zdrowia zaskarżył przedmiotową uchwałę w całości zarzucając jej
sprzeczność z art. 2 ust. 2 i art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o
samorządzie pielęgniarek i położnych (Dz.U. Nr 174, poz. 1038) w związku z art. 49
ust. 8 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. Nr 112,
poz. 654 ze zm.) i § 10 pkt 2 lit. c, pkt 3 lit. d, pkt 4 lit. a i e oraz pkt 5 lit. a i f
rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 lutego 2012 r. w sprawie sposobu
przeprowadzania konkursu na niektóre stanowiska kierownicze w podmiocie
leczniczym niebędącym przedsiębiorcą (Dz.U. z 2012 r., poz. 182, dalej jako
rozporządzenie konkursowe).
Minister Zdrowia argumentuje, że zaskarżona uchwała pozostaje w
oczywistej sprzeczności z wynikającym z art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o samorządzie
pielęgniarek
i
położnych
obowiązkiem
przewodniczenia
i
uczestniczenia
przedstawicieli samorządu zawodowego pielęgniarek i położnych w komisjach
konkursowych na kierownicze stanowiska pielęgniarek i położnych oraz inne
stanowiska kierownicze w podmiotach leczniczych. Naruszenie pozostałych
przepisów powołanych w skardze Ministra Zdrowia polega na tym, że art. 49
ustawy o działalności leczniczej przewiduje obowiązek przeprowadzenia konkursu
na określone w nim stanowiska. Sposób przeprowadzenia konkursu, skład oraz
tryb, jak i warunki powoływania i odwoływania komisji konkursowej normują
przepisy rozporządzenia konkursowego, które przewidują udział w komisji
konkursowej przedstawicieli okręgowej rady pielęgniarek i położnych.
W odpowiedzi na skargę Okręgowa Izba Pielęgniarek i Położnych w W.
wniosła o utrzymanie zaskarżonej uchwały w mocy. Zdaniem Izby zaskarżona
uchwała utraciła de facto moc prawną w dniu 20 marca 2012 r., kiedy to XVII
Okręgowy Zjazd Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych w W. podjął uchwałę nr
6, dotyczącą tej samej materii, co zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała
Okręgowej Rady. Zarzut naruszenia art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o samorządzie
pielęgniarek i położnych jest nieusprawiedliwiony, ponieważ przewodniczenie i
uczestnictwo w komisjach konkursowych na kierownicze stanowiska nie jest
zadaniem samorządu pielęgniarskiego, a jedynie formą realizacji zadań tego
samorządu. Izba podnosi ponadto, że rozporządzenie konkursowe jako sprzeczne
z art. 92 ust. 1 Konstytucji nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa.
Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie art. 49 ust. 8 ustawy o
działalności leczniczej, który to przepis jest niezgodny z ustawą zasadniczą z
powodu zbyt ogólnikowo sformułowanych wytycznych zwartej w nim delegacji
ustawowej co do treści wydanego na jego podstawie aktu wykonawczego.
Dodatkowo Izba podniosła, że rozporządzenie konkursowe zostało wydane w
sposób pozbawiający uczestnika postępowania uprawnienia do opiniowania aktów
prawnych dotyczących organizacji ochrony zdrowia, co powoduje jego sprzeczność
z art. 4 ust. 2 pkt 8 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Skarga Ministra Zdrowia jest zasadna.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych,
samorząd ten wykonuje swoje zadania przez przewodniczenie i uczestnictwo jego
przedstawicieli
w
komisjach
konkursowych
na
kierownicze
stanowiska
pielęgniarskie lub położnicze oraz na inne stanowiska kierownicze w podmiotach
leczniczych, o ile odrębne przepisy przewidują taki obowiązek. Obowiązek taki
wynika z przepisów rozporządzenia konkursowego, które niewątpliwie są
„odrębnymi przepisami" w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o samorządzie
pielęgniarek i położonych. Przepisy te przewidują udział przedstawiciela okręgowej
rady pielęgniarek i położnych, w charakterze członka albo przewodniczącego, w
postępowaniach konkursowych
dotyczących stanowisk zastępcy kierownika
podmiotu leczniczego (§ 10 pkt 2), ordynatora (§ 10 pkt 3), naczelnej pielęgniarki
lub przełożonej pielęgniarek (§ 10 pkt 4) oraz w przypadku pielęgniarki oddziałowej
(§ 10 pkt 5).
Stosownie do art. 2 ust. 2 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych
samorząd jest niezależny w wykonywaniu swoich zadań, lecz przy ich realizacji
podlega przepisom prawa. Nie ulega wątpliwości, że uchwały organu samorządu
pielęgniarek i położnych mogą być wydawane w granicach zakreślonych
powszechnie obowiązującymi przepisami prawa i muszą pozostawać w zgodzie z
tymi przepisami. Przepisy te mogą zaś precyzować nie tylko, jakie są zadania
samorządu zawodowego, ale także w jaki sposób zadania te powinny być
wykonywane. Podzielając argumentację Izby, zgodnie z którą uczestnictwo
przedstawicieli samorządu pielęgniarek i położonych nie jest zadaniem samorządu,
ale jedną z form (postaci) realizacji tych zadań, Sąd Najwyższy stwierdza, że w
następstwie przedmiotowej uchwały Izba przestaje wykonywać ciążące na niej
zadania w jeden z prawnie przewidzianych sposobów, na określenie którego
pozwala zarówno art. 2 ust. 2 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych, jak i
art. 17 Konstytucji. Niezależność w wykonywaniu zadań samorządu zawodowego
dotyczy określenia przez samorząd sposobu wywiązania się z obowiązków
wynikających z przepisów prawa i w relewantnym dla rozstrzygnięcia niniejszej
sprawy zakresie odnosi się do autonomicznego wskazania przedstawicieli W.
Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położonych uczestniczących w postępowaniach
konkursowych
w
charakterze
przewodniczących
albo
członków
komisji
konkursowych.
Sąd Najwyższy nie podziela argumentów Izby podniesionych na obronę
zaskarżonej uchwały. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że podjęcie przez
XVII Okręgowy Zjazd uchwały nr 6 dotyczącej tej samej materii, co zaskarżona
uchwała Okręgowej Rady nie powoduje, że uchwała ta przestała obowiązywać lub
wywoływać skutki prawne.
Sąd
Najwyższy
nie
dopatrzył
się
również
sprzeczności
między
rozporządzeniem konkursowym a art. 92 ust. 1 Konstytucji. Z odpowiedzi na skargę
Ministra Zdrowia wynika, że Izba upatruje niekonstytucyjności rozporządzenia
konkursowego w zbyt ogólnikowo sformułowanych wytycznych co do treści
rozporządzenia. Przepis art. 49 ust. 8 ustawy o działalności leczniczej upoważnia
Ministra Zdrowia do wydania rozporządzenia, w którym określi on sposób
przeprowadzania konkursu na stanowiska wymienione w art. 49 ust. 1 ustawy o
działalność leczniczej; skład oraz tryb i warunki powoływania i odwoływania komisji
konkursowej, a także ramowy regulamin przeprowadzania konkursu na stanowiska,
które sprecyzowano w art. 49 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej. Zakres
upoważnienia ustawowego został, zdaniem Sądu Najwyższego ustalony w sposób
odpowiadający wymogom wynikającym z art. 92 ust. 1 Konstytucji i orzecznictwa
Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie z powołanym w odpowiedzi Izby wyrokiem
Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 maja 2010 r., U 4/09 (OTK-A 2010 nr 4, poz.
36) o niekonstytucyjności upoważnienia do wydawania rozporządzenia przesądza
całkowity brak wytycznych, podczas gdy w niniejszej sprawie wytyczne takie są
zawarte w art. 49 ust. 8 ustawy o działalności leczniczej, i polegają na obowiązku
Ministra
„kierowania
się
potrzebą
zapewnienia
przejrzystości
procedury
konkursowej”.
Dla oceny zasadności skargi Ministra Zdrowia bez znaczenia jest argument
dotyczący przebiegu konsultacji społecznych w toku prac legislacyjnych nad
rozporządzeniem konkursowym. Powołany przez Izbę art. 4 ust. 2 pkt 8 ustawy o
samorządzie pielęgniarek i położnych przewiduje dla samorządu tej grupy
zawodowej uprawnienie jedynie do opiniowania projektów aktów normatywnych
dotyczących ochrony zdrowia i zasad organizacji opieki zdrowotnej. Opinia zaś ze
swej istoty nie jest wiążąca dla zasięgającego jej podmiotu. Z przepisu tego nie
można wywodzić podstaw dla uznania rozporządzenia konkursowego za
niekonstytucyjne na tej podstawie, że ostateczna treść rozporządzenia odbiega od
treści poddanej konsultacjom społecznym.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 10 ust. 3
ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych.
/tp/