Supreme Court refused to refer labor law case to it as it concerns property right determination.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland refused to refer a legal question to it regarding the passive standing of the State in property right determination cases. The lower court had identified a legal issue concerning whether the privatized company or the State should be the proper party in a dispute over free share acquisition rights. The court ruled that Article 390 § 1 of the Code of Civil Procedure applies only to appeals where cassation is not available, which excludes property right determination proceedings.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 390 § 1 KPC; The power to refer legal questions to the Supreme Court does not extend to appeals in proceedings for the determination of property rights, as such proceedings are subject to cassation.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Postanowienie z dnia 5 listopada 1998 r.
III ZP 32/98
Możliwość przedstawiania Sądowi Najwyższemu zagadnień prawnych
budzących poważne wątpliwości przy rozpoznawaniu apelacji (art. 390 § 1
KPC) nie dotyczy spraw o ustalenie prawa majątkowego.
Przewodniczący SSN: Józef Iwulski, Sędziowie SN: Andrzej Kijowski (sprawozdawca), Barbara Wagner.
Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Prokuratury Krajowej Witolda Bryndy,
po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 1998 r. sprawy z powództwa Romana J. i Wojciecha M. przeciwko Kombinatowi Cementowo-Wapienniczemu „K.” S.A. w B. o ustalenie, na skutek zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki - Sąd
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 25 czerwca
1998 r. [...]
p o s t a n o w i ł:
odmówić podjęcia uchwały.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Szubinie wyrokiem z dnia 29 stycznia 1998 r. [...]
ustalił, że powodowie Roman J. i Wojciech M. są uprawnieni do nieodpłatnego nabycia akcji Skarbu Państwa w będącej jego Spółką Akcyjną pozwanym Kombinacie
Cementowo-Wapienniczym „K.” w B. W motywach swego rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy powołał się na ustalenie następującego stanu faktycznego.
Powodowie Roman J. oraz Wojciech M. pracowali w Kombinacie CementowoWapienniczym „K.” w B., jako przedsiębiorstwie państwowym, w charakterze murarzy
w brygadzie remontowej, zajmującej się wymurówką pieców oraz innymi pracami
budowlano - murarskimi. Dyrekcja przedsiębiorstwa zachęcała pracowników do two-
rzenia własnych podmiotów gospodarczych w celu odciążenia zakładowego funduszu płac. Z dniem 1 kwietnia 1991 r. przełożeni powodów utworzyli więc Spółkę „M.b.”, do której przeszli bez odprawy powodowie wraz z kilkoma innymi pracownikami
Kombinatu, składając prośby o rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron.
W Spółce „M.-b.” powodowie wykonywali w dotychczasowym miejscu i tymi samymi
narzędziami pracę świadczoną uprzednio w Kombinacie, w którym nie było już murarzy, gdyż ci, którzy pozostali - otrzymali inne stanowiska. W owym czasie był już gotów wniosek o przekształcenie przedsiębiorstwa w jednoosobową spółkę Skarbu
Państwa, którą zarejestrowano w dniu 5 czerwca 1991 r.
Kombinat i Spółkę „M.-b.” łączyła roczna umowa o współpracy, dzięki której
Spółka zatrudniająca powodów miała zagwarantowane roboty w Kombinacie. Sporządzono także umowę najmu pomieszczeń oraz umowę o dzierżawę urządzeń do
wykładania wymurówki oraz narzędzi pracy. Przed przejściem do Spółki powodowie
przepracowali w Kombinacie po 10 lat.
W świetle tych ustaleń Sąd Rejonowy przyjął, że do pracy w Spółce „M.-b.”
przeszli powodowie w trybie art. 231 K.P. Do podmiotowego przekształcenia stosunku pracy po stronie pracodawcy dochodzi bowiem ex lege i niezależnie od woli dotychczasowego oraz nowego pracodawcy. Bez znaczenia jest zatem okoliczność, że
powodowie zwracali się do Kombinatu z prośbą o rozwiązanie umowy o pracę za
porozumieniem stron. Istotny jest jedynie fakt, że Spółka „M.-b.” przejęła od Kombinatu część jego majątku (choćby w posiadanie zależne), a także część załogi i statutowe zadania brygady remontowej, co pozwoliło jej na samodzielne prowadzenie
działalności. Nastąpiło to również w okresie koniecznych skądinąd przekształceń
ustrojowo - gospodarczych. W konkluzji swoich rozważań Sąd Rejonowy uznał, że w
przedmiotowej sprawie znajduje zastosowanie art. 2 pkt 5 ppkt „c” i „d” ustawy z dnia
30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
(Dz.U. Nr 118, poz. 561 ze zm.), a powodowie na podstawie art. 36 powołanej
ustawy uzyskali prawo do nieodpłatnego nabycia akcji Skarbu Państwa w sprywatyzowanym przezeń Kombinacie.
Przy rozpatrywaniu apelacji wniesionej przez stronę pozwaną, Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy uznał, że w sprawie
występuje zagadnienie prawne budzące wątpliwości i postanowieniem z dnia 25
czerwca 1998 r. [...] przedstawił je Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia w trybie
art. 390 § 1 KPC pod postacią dwóch następujących pytań: 1) „czy w procesie o
ustalenie prawa do nieodpłatnego nabycia akcji spółki Skarbu Państwa w oparciu o
przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. z 1996 r. Nr 118. poz. 561 ze zm.) albo w procesie o
odszkodowanie za naruszenie takiego prawa legitymowana biernie jest ta spółka czy
Skarb Państwa reprezentowany przez Ministra Skarbu Państwa?”; 2) „czy właściwym
do rozpoznania sprawy, o której mowa w punkcie 1 jest sąd pracy w sytuacji gdy legitymacja bierna przysługuje Skarbowi Państwa?”. W obszernym uzasadnieniu tego
postanowienia Sąd Wojewódzki, powołując się m.in. na wypowiedzi w literaturze
przedmiotu (por. W. Sanetra: Nieodpłatne nabycie akcji jako uprawnienie pracownicze, Prawo Pracy 1997 nr 7, s. 19 -24), opowiada się za przyjęciem biernej legitymacji Skarbu Państwa do występowania w procesie o ustalenie prawa do nieodpłatnego
nabycia akcji należących do niego spółek, jak też w procesie o odszkodowanie za
naruszenie tego prawa, nie wyłączając naruszenia przez czynności samych spółek
(np. w oparciu o konstrukcję art. 474 KC), a także do uznania takich spraw za sprawy
z zakresu prawa pracy (art. 1 w związku z art. 476 § 1 pkt 1 KPC).
Prokurator Prokuratury Krajowej występujący przed Sądem Najwyższym
wniósł o odmowę podjęcia uchwały w przedmiotowej sprawie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 390 § 1 KPC, jeżeli przy rozpatrywaniu apelacji w sprawie, w
której nie przysługuje kasacja, powstanie zagadnienie prawne budzące poważne
wątpliwości, sąd może zagadnienie to przedstawić do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu, odraczając rozpoznanie sprawy. Kompetencja określona w powołanym
przepisie nie obejmuje zatem postępowań apelacyjnych w sprawach, w których kasacja przysługuje. Taki też charakter ma przedmiotowa sprawa, w której powodowie
domagają się ustalenia prawa do nieodpłatnego nabycia akcji jednoosobowej spółki
akcyjnej Skarbu Państwa. Ograniczeniom ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia podlega bowiem dopuszczalność kasacji jedynie w sprawach o świadczenie
(art. 393 pkt 1 KPC), a nie w sprawach o ustalenie prawa majątkowego. Wprawdzie
przedmiotowy zakres przedstawionego zagadnienia prawnego został rozciągnięty na
kwestię biernej legitymacji procesowej oraz właściwości sądu w sprawach o odszkodowanie za naruszenie prawa do nieodpłatnego nabycia akcji takiej spółki, ale rozs-
trzygnięcie tej kwestii nie jest konieczne dla rozpoznania niniejszej apelacji, więc
również nie jest objęte zastosowaniem art. 390 § 1 KPC.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy odmówił podjęcia wnioskowanej
uchwały.