Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III PSK 208/21 Generato dall'IA

Supreme Court dismissed cassation appeal regarding family allowance for judge's widow, citing settled Supreme Court precedent on statutory interpretation.

Numero d'incarto III PSK 208/21
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by the defendant against the Regional Court's decision to withhold a family allowance. The plaintiff, the widow of a deceased judge, argued that the law required a specific interpretation allowing the allowance despite her high income, while the defendant contended that existing Supreme Court rulings already settled this issue. The court ruled that the relevant statutory provisions had already received a definitive interpretation by the Supreme Court, rendering the cassation grounds invalid.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 102 § 1 Prawo o ustroju sądów powszechnych; Art. 3989 § 1 k.p.c.: The Supreme Court's cassation appeal is dismissed when the disputed statutory provision has already received a settled interpretation from the Supreme Court, eliminating the need for further judicial clarification.

Parole chiave

Generato dall'IA
family allowance judge's widow cassation appeal statutory interpretation Supreme Court precedent income threshold social benefits rendita per genitori

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 102 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, przez błędną jego wykładnię, skutkującą przyjęciem, że w zakresie warunków nabycia uposażenia rodzinnego odsyła on do przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS tylko w zakresie warunków wymaganych do uzyskania renty rodzinnej, tj.
art. 104 ust. 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
- decyzją Prezesa Sądu Okręgowego w Zamościu, została wstrzymana na podstawie art. 104 ust. 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U.
art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.
Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art.
art. 3989 § 2 k.p.c.
3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.[as]
art. 3989 § 1 k.p.c
Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art.
art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c
Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art.
art. 3989 § 2 k.p.c
3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.[as]

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, LEX nr 424365; z dnia 18 lutego 2015 r., II CSK 428/14, LEX nr 1652383).
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2015 r., II CSK 428/14
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 223/08
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2016 r., V CSK 692/15
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2018 r., I PK 78/17
III CSK 104/08
Supreme Court dismisses appeal for failure to cite legal grounds and request annulment with scope under Civil Procedure Code.
II CSK 428/14
Supreme Court dismisses cassation appeal in personality rights case for lack of obvious legal error.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III PSK 208/21 POSTANOWIENIE Dnia 6 września 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Romualda Spyt w sprawie z powództwa A. Ł.‎przeciwko Sądowi Okręgowemu w Zamościu‎o zapłatę,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 6 września 2022 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie‎z dnia 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt VIII Pa 114/20, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy Lublin - Zachód w Lublinie, wyrokiem z dnia 26 czerwca 2020 r., po rozpoznaniu sprawy z powództwa A. Ł. przeciwko Sądowi Okręgowemu w Zamościu o zapłatę, w punkcie I wyroku zasądził od pozwanego Sądu Okręgowego w Zamościu na rzecz powódki A. Ł. kwotę 50.039,90 zł brutto wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, w punkcie II wyroku oddalił powództwo w pozostałej części, a w punkcie III wyroku rozstrzygnął o kosztach postępowania.Sąd Okręgowy w Lublinie, wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2021 r., oddalił apelację strony pozwanej od powyższego wyroku.W sprawie ustalono, że powódka A.

Ł. była żoną sędziego Sądu Okręgowego w Zamościu Z. Ł.. Z. Ł. zmarł w dniu […] 2015 r. Dnia 21 kwietnia 2015 r. A. Ł., złożyła wniosek o ustalenie uprawnień do uposażenia rodzinnego. W chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat (ma 54 lata) i pozostawała z mężem we wspólności ustawowej małżeńskiej oraz jest jedynym członkiem rodziny zmarłego spełniającym warunki do uzyskania tegoż świadczenia. W chwili śmierci męża Z. Ł., sędziego Sądu Okręgowego w Zamościu, powódka A. Ł. spełniała warunki uzyskania uposażenia rodzinnego - osiągnęła wiek 50 lat.

Jednak wypłata tego świadczenia, za okres od dnia 1 sierpnia 2016 r. - decyzją Prezesa Sądu Okręgowego w Zamościu, została wstrzymana na podstawie art. 104 ust. 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2022 r., poz. 504.), bowiem powódka osiągała miesięcznie przychody ze stosunku pracy przekraczające 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.W ocenie Sądu Apelacyjnego, brak jest podstaw do stosowania w odniesieniu do uposażenia rodzinnego wszelkich uregulowań dotyczących świadczeń emerytalno-rentowych, poza wyjątkiem wskazanym w art. 102 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.

Prawo o ustroju sądów powszechnych (jednolity tekst: Dz.U. z 2020 r., poz. 2072), zgodnie z którym uposażenie rodzinne przysługuje uprawnionym członkom rodziny zmarłego sędziego albo sędziego w stanie spoczynku, spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej, w myśl przepisów o emeryturach i rentach z FUS. Sąd Apelacyjny przedstawił stanowisko, iż - wobec dosłownej treści przedmiotowego odesłania - należy je rozumieć wyłącznie jako odesłanie do przesłanek nabycia prawa do renty rodzinnej, tj. jedynie tych warunków, które przewidziane zostały w przepisach art. 68-71 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku strona pozwana zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego:1. art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, przez błędną jego wykładnię, skutkującą przyjęciem, że w zakresie warunków nabycia uposażenia rodzinnego odsyła on do przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS tylko w zakresie warunków wymaganych do uzyskania renty rodzinnej, tj. do art. 68-71 tej ustawy, a nie do zasad, na jakich renta rodzinna przysługuje, w szczególności do art. 104 ust. 7 i 8 ustawy o emeryturach i rentach z FUS,2. art. 104 ust. 7 i 8 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z art. 102 § 1 usp przez błędną wykładnię polegającą na ich niezastosowaniu i uznaniu, że przewidziane w art. 104 ust. 7 i 8 przesłanki zawieszenia wypłaty świadczenia traktować należy jako grupę odrębną od warunków jego uzyskania,3. art. 70 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z art. 102 § 1 usp przez błędną wykładnię polegającą na ich niezastosowaniu w sprawie.Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne, a mianowicie, jak należy interpretować pojęcie „warunków wymaganych do uzyskania renty rodzinnej” zawarte w art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, konieczność ustalenia, czy przepis ten odsyła do ustawy o emeryturach i rentach jedynie w zakresie warunków wymaganych do nabycia prawa do renty rodzinnej czy także odnośnie do zasad, na jakich prawo do renty rodzinnej można wypłacać.

Istnieje potrzeba wykładni art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, w szczególności użytego w nim sformułowania: „spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych”. Istnieją co najmniej dwie możliwe interpretacje tego przepisu. Pierwsza z nich, z którą utożsamia się pozwany oraz Ministerstwo Sprawiedliwości zakłada, że ponieważ art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych odsyła do ustawy o emeryturach i rentach z FUS w zakresie spełnienia warunków wymaganych do uzyskania renty rodzinnej i nie odwołuje się do konkretnego jej przepisu, to należy przyjąć, że warunkiem uzyskania uposażenia rodzinnego jest spełnienie zarówno przesłanek powstania prawa do renty rodzinnej (art. 68-71), jak i warunków jej wypłacania (m.in. art. 103-106).

Uposażenie rodzinne powinno więc przysługiwać tylko tym członkom rodziny zmarłego sędziego, którzy spełnią warunki do faktycznego otrzymywania renty rodzinnej. Druga z nich - przyjęta przez Sądy obu instancji w sprawie niniejszej - zakłada, że art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych odsyła do ustawy o emeryturach i rentach wyłącznie w zakresie warunków wymaganych do uzyskania renty rodzinnej (art. 68-71). Zagadnienie to wywołuje istotne wątpliwości, czego dowodem są przedstawione w postępowaniu przed Sądem Okręgowym interpretacje Ministerstwa Sprawiedliwości oraz orzeczenia sądów powszechnych w podobnych sprawach.

Przedstawione zagadnienie prawne ma istotne znaczenie w kontekście zagadnień ustrojowych związanych z zakresem systemowej odrębności sędziowskich uposażeń rodzinnych oraz zasady równego traktowania ubezpieczonych.Powódka, w odpowiedzi na skargę, wniosła o wydanie postanowienia o odmowie przyjęcia jej do rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie (1) występuje istotne zagadnienie prawne, (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy.Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że w sprawie zachodzi potrzeba dokonania wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.).

Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania, że określony przepis prawa, będący źródłem poważnych wątpliwości interpretacyjnych, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych.

Wątpliwości te i rozbieżności należy przytoczyć, przedstawiając ich doktrynalne lub orzecznicze źródła (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, LEX nr 424365; z dnia 18 lutego 2015 r., II CSK 428/14, LEX nr 1652383). Konieczne jest wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, a także przedstawienie własnej propozycji interpretacyjnej (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07, OSNP 2009 nr 3-4, poz. 43). Powołanie się na omawianą przesłankę wymaga również wykazania, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania, na czym polegają wątpliwości związane z jego rozumieniem oraz przedstawienia argumentacji świadczącej, że wątpliwości te mają rzeczywisty i poważny charakter, nie należą do zwykłych wątpliwości, które wiążą się z procesem stosowania prawa.

W przypadku, gdy w ramach stosowania tych przepisów powstały już w orzecznictwie sądów określone rozbieżności, skarżący powinien je przedstawić, jak też uzasadnić, że dokonanie wykładni jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, LEX nr 315351; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, LEX nr 448205; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, LEX nr 523522; z dnia 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, LEX nr 2054493).Po pierwsze, wskazany przez stronę skarżącą przepis art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów, którego wykładnia miałaby, w ocenie skarżącego, budzić poważne wątpliwości, doczekał się już wykładni ze strony Sądu Najwyższego i to dokładnie w zakresie wskazanym w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 czerwca 2018 r., I PK 78/17 (OSNP 2019 nr 1, poz.

5) stwierdził, że wypłata uposażenia rodzinnego nie ulega zmniejszeniu lub zawieszeniu z powodu osiągania przez uprawnionego członka rodziny zmarłego sędziego przychodu z innego tytułu, ponieważ art. 102 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych odsyła do ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS wyłącznie w zakresie warunków wymaganych do uzyskania renty rodzinnej (art. 68-71 tej ustawy). Po drugie, skarżąca - we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania - powołuje się jedynie na interpretację przestawioną przez Ministerstwo Sprawiedliwości oraz niezidentyfikowane „orzeczenia sądów powszechnych w podobnych sprawach”, co w świetle przedstawionych wyżej uwag, nie potwierdza potrzeby wykładni przepisów.Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.[as]