Supreme Court dismisses appeal regarding wrongful dismissal of cooperative manager by supervisory board.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the plaintiff's cassation appeal against a regional court judgment that rejected his claim for damages due to wrongful dismissal. The plaintiff argued that the supervisory board lacked proper authority to terminate his employment contract and that the board's resolution to remove him from his position was void. The court held that the supervisory board was duly authorized to terminate the contract and that the deputy chairman's signature constituted valid representation, thereby upholding the lower court's decision to reject the claim.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 46 § 1 pkt 8 Prawa spółdzielczego; § 44 pkt 9 statutu spółdzielni: The supervisory board of a cooperative is authorized to terminate employment contracts with board members, and the deputy chairman's signature on a dismissal notice constitutes valid representation of the board.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III PK 9/11
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 lipca 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Zbigniew Korzeniowski
SSN Jerzy Kwaśniewski
w sprawie z powództwa T. K.
przeciwko Społem Powszechnej Spółdzielni Spożywców
o odszkodowanie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 lipca 2011 r.,
skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych w L.
z dnia 16 września 2010 r.,
oddala skargę.
Uzasadnienie
Powód T. K., w sprawie przeciwko „Społem” Powszechnej Spółdzielni
Spożywców w C. o odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o
pacę, wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 16
września 2010 r. Zaskarżonym wyrokiem zmieniono wyrok Sądu Rejonowego w C.
– zasądzający od pozwanej na rzecz powoda kwotę 19.878 zł z odsetkami i koszty
procesu – w ten sposób, że oddalono powództwo i orzeczono o kosztach procesu.
Powód był zatrudniony u pozwanej od 2 lutego 2004 r., początkowo jako
zastępca kierownika działu ekonomiczno-finansowego, a od 13 lutego 2008 r.
został wybrany przez radę nadzorczą na prezesa zarządu. Uchwałą rady
nadzorczej nr 2 z 29 września 2008 r. odwołano powoda z funkcji prezesa zarządu
(pkt 1) oraz wypowiedziano mu umowę o pracę (pkt 2). Uchwała została podpisana
przez sekretarza i zastępcę przewodniczącego rady. Uchwałę doręczono powodowi
niezwłocznie w dniu jej pojęcia wraz z oświadczeniem o wypowiedzeniu umowy o
pracę zawartej 2 lutego 2004 r. Jako przyczynę wypowiedzenia wskazano
odwołanie ze stanowiska prezesa zarządu i utratę zaufania do powoda
spowodowaną okolicznościami szczegółowo wymienionymi w tym oświadczeniu.
Wypowiedzenie podpisały te same osoby, które podpisały uchwałę. Jak wynika z §
44 pkt 9 statutu Spółdzielni, rada nadzorcza podejmuje uchwały w sprawach
czynności prawnych między Spółdzielnią a członkiem zarządu, przy czym do
reprezentowania Spółdzielni wystarczy dwóch członków przez nią upoważnionych.
Analogicznie stanowi art. 46 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo
spółdzielcze (jednolity tekst: Dz.U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.). Natomiast
zgodnie z § 20 regulaminu rady nadzorczej, rada zawiera i rozwiązuje umowy o
pracę z członkami zarządu w ramach obowiązujących przepisów prawa pracy. Do
reprezentowania Spółdzielni przy wszelkich czynnościach prawnych dokonywanych
pomiędzy Spółdzielnią a zarządem upoważniony jest przewodniczący rady
nadzorczej.
Sąd Rejonowy przyjął, że prawidłowość podjęcia uchwały o odwołaniu
powoda ze stanowiska pozostaje poza jego kognicją, gdyż należy to do właściwości
sądu cywilnego. Uznał także, iż rada nadzorcza była upoważniona do rozwiązania z
powodem umowy o pracę, gdyż złożyła wypowiedzenie jednocześnie z odwołaniem
ze stanowiska prezesa zarządu. Rada była jednakże reprezentowana sprzecznie z
§ 20 jej regulaminu, gdyż wypowiedzenia nie podpisał jej przewodniczący lub
członek rady przez niego upoważniony, lecz zastępca przewodniczącego rady.
Upoważnienie przez przewodniczącego rady jego zastępcy do prowadzenia obrad
w dniu, w którym rada podjęła omawianą uchwałę, nie oznacza umocowania go do
dokonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy. Wypowiedzenie
umowy o pracę było zatem złożone przez osobę nieuprawnioną do działania za
pracodawcę w rozumieniu art. 3 § 1 k.p. i w następstwie tego Sąd Rejonowy
zasądził od pozwanej na rzecz powoda odszkodowanie na podstawie art. 45 § 2
k.p.
Uwzględniając apelację pozwanej i oddalając powództwo Sąd Okręgowy
podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, dokonał jednak innej jego oceny
prawnej. Zdaniem Sądu Okręgowego podstawą orzekania powinny być art. 46 § 1
pkt 8 Prawa spółdzielczego w związku z § 44 pkt 9 statutu Spółdzielni, czyli
przepisy upoważniające radę nadzorczą do podejmowania uchwał w sprawie
czynności prawnych dokonywanych między Spółdzielnią a członkiem zarządu.
Regulamin rady wskazuje jedynie techniczny sposób rozwiązania umowy z
prezesem zarządu, wskazuje on, kto z członków rady powinien podpisać
oświadczenie o rozwiązaniu umowy. Jego podpisanie przez osobę nieupoważnioną
mogłoby jedynie spowodować jej odpowiedzialność porządkową wobec rady.
Niezależnie od tego stwierdzenia Sąd Okręgowy podniósł, że przekazanie
prowadzenia obrad w dniu 29 września 2008 r. przez przewodniczącą rady jej
zastępcy w obecności wszystkich członków rady stanowiło umocowanie zastępcy
do dokonywania również czynności w sprawach z zakresu prawa pracy. Przeciwne
rozumowanie jest pozbawione logiki, albowiem skoro jednym z punktów porządku
obrad było ewentualne odwołanie prezesa, to oczywiste jest, że opuszczając
posiedzenie i przekazując prowadzenie go zastępcy przewodnicząca rady
upoważniła go do podjęcia wszystkich czynności, jakie w wyniku obrad rady
wystąpią, w tym także do wypowiedzenia w jej imieniu umowy o pracę prezesowi
zarządu.
W skardze kasacyjnej pierwsza grupa zarzutów związana jest z odwołaniem
powoda ze stanowiska prezesa zarządu. Zarzucił on naruszenie art. 316 § 1 w
związku z art. 227, art. 228 § 2 i art. 382 k.p.c. oraz art. 378 § 1 w związku z art.
382 k.p.c., a także naruszenie art. 58 § 2 k.c. Jego zdaniem uchwała odwołująca go
ze stanowiska prezesa zarządu była bezwzględnie nieważna, gdyż zwołanie
zebrania rady nadzorczej było sprzeczne z prawem, a uchwała podjęta została na
podstawie nieprawdziwych przesłanek i przez to była sprzeczna z zasadami
współżycia społecznego. Druga grupa zarzutów dotyczy osoby uprawnionej do
rozwiązania z powodem umowy o pracę i skutków tego rozwiązania. Powód uważa,
że zostały naruszone art. 31 § 1 k.p. w związku z art. 46 § 1 pkt 8 Prawa
spółdzielczego oraz art. 106 k.c. w związku z art. 46 § 1 pkt 8 Prawa spółdzielczego
przez przyjęcie, że umowa została rozwiązana przez osobę uprawnioną, mimo że
przewodnicząca rady nie upoważniła do tego swego zastępcy oraz w ogóle nie była
upoważniona do udzielenia upoważnienia, gdyż nie przewidywał tego regulamin
rady ani statut Spółdzielni. Podniesiono także, iż po odwołaniu ze stanowiska
prezesa powód pozostawał w dalszym ciągu zatrudniony jako kierownik działu
ekonomicznego.
Pozwana wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Skarga jest nieuzasadniona. Bezzasadność pierwszej grupy zarzutów –
dotyczących uchwały o odwołaniu powoda ze stanowiska prezesa zarządu –
wynika z argumentów Sądu Rejonowego, który trafnie wskazał, że ta sprawa nie
należy do właściwości sądów pracy, lecz podlega kognicji sądów cywilnych.
Orzecznictwo jest w tym zakresie ustalone, por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia
23 lutego 1984 r., I PR 10/84 (LEX nr 8592) i z dnia 17 lutego 2004 r., I PK 305/03
(OSNP 2004 nr 24, poz. 421).
Także bezzasadne są zarzuty związane z wadliwą reprezentacją strony
pozwanej przy złożeniu oświadczenia o wypowiedzeniu powodowi umowy o pracę.
Uchwałę o wypowiedzeniu umowy podjął organ uprawniony do tego przez art. 46 §
1 pkt 8 Prawa spółdzielczego i § 44 pkt 9 statutu pozwanej Spółdzielni, co nie jest w
skardze kwestionowane. Sąd Najwyższy nie podziela poglądu skarżącego, że
regulamin
rady
przewodniczącego
nadzorczej
rady
przez
wyłącza
możliwość
przewodniczącego
upoważnienia
zastępcy
do
powodowi
złożenia
wypowiedzenia umowy o pracę. Z samej istoty funkcji zastępcy przewodniczącego
wynika, iż zastępuje on przewodniczącego podczas jego nieobecności. Nadto – jak
trafnie przyjął Sąd Okręgowy – przekazanie przez przewodniczącą rady
prowadzenia obrad jej zastępcy po opuszczeniu przez nią posiedzenia rady
oznaczało także upoważnienie do podjęcia czynności związanych z wykonaniem
uchwał rady zapadłych na tym posiedzeniu, czyli także podpisania wypowiedzenia
powodowi umowy o pracę.
Zatrudnienie powoda na stanowisku prezesa zarządu spowodowało trwałą
zmianę
stosunku
pracy
w
odniesieniu
do
rodzaju
wykonywanej
pracy.
Wypowiedzenie umowy o pracę nie powoduje, w takiej sytuacji, powstania po
stronie pracownika prawa powrotu na poprzednio zajmowane stanowisko. Wyjątek
od tej zasady może wynikać z ustawy lub umowy stron stosunku pracy, co nie
zachodzi w rozpoznawanej sprawie.
Z tych względów na podstawie art. 39814 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.