Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III PK 5/04 Generato dall'IA

Supreme Court dismissed appeal, ruling severance applies only to employees fired after the law's effective date.

Numero d'incarto III PK 5/04
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the plaintiff's cassation appeal against a lower court that had granted severance pay to an employee terminated in July 2000. The plaintiff argued that the law covering commercialization and restructuring of Polish Railways should apply retroactively to all terminations in 2000. The court rejected this, holding that the statutory rights are tied to the restructuring process which legally began only after the law's effective date in October 2000.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 48 ust. 1; Art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe": The right to a one-time severance payment under these provisions applies exclusively to employees whose employment contracts were terminated after the law's entry into force.

Parole chiave

Generato dall'IA
severance pay retroactive application commercialization law restructuring process effective date cassation appeal employment termination

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe"
przedziale czasowym, jest uprawniony do odprawy, o jakiej mowa w art. 48 tej
Art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe"
wynikającej z przepisu art. 49 ustawy z dnia 8 września 2000 r.
Art. 3 k.c.
w związku z art. 3 k.c. przez przyjęcie, że
Art. 50 ust. 3 ustawy o zwolnieniach grupowych
uwagę Sąd Najwyższy, że przepis art. 50 ust.
art. 3 k.c
ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. w związku z art. 3 k.c. przez przyjęcie, że
art. 39312 k.p.c
podlegała oddaleniu na podstawie art. 39312 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III PK 5/04

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 1 kwietnia 2004 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Katarzyna Gonera

SSN Andrzej Wróbel

Protokolant Halina Kurek

w sprawie z powództwa A. D.

przeciwko Polskim Kolejom Państwowym Zakładowi Taboru w L. w likwidacji

o odprawę,

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 1 kwietnia 2004 r.,

kasacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w L.

z dnia 8 października 2003 r.,

oddala kasację.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 8 października 2003 r.,

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w L. uwzględnił apelację pozwanych Polskich Kolei

Państwowych Zakładu Taboru w L. w likwidacji od wyroku Sądu Rejonowego –

Sądu Pracy w P., który w sprawie z powództwa A. D. zasądził od strony pozwanej

na jego rzecz kwotę 20 848, 32 zł z ustawowymi odsetkami tytułem odprawy

wynikającej z przepisu art. 49 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji,

restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje

Państwowe” (Dz.U. Nr 84, poz. 948 ze zm.). Rozstrzygnięcie zapadło po ustaleniu,

że powód był zatrudniony przez stronę pozwaną a jego stosunek pracy uległ

rozwiązaniu 31 lipca 2000 r. z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Sąd pierwszej

instancji uznał, że skoro ustawa z dnia 8 września 2000 r. objęła swoją regulacją

pracowników zwalnianych w latach 2000-2002, to powód, jako zwolniony w tym

przedziale czasowym, jest uprawniony do odprawy, o jakiej mowa w art. 48 tej

ustawy, mimo że ustawa ta weszła w życie z dniem 27 października 2000 r. Sąd

drugiej instancji, przyjąwszy, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do zastosowania

przepisów art. 48 i 49 ustawy do pracowników, z którymi rozwiązano stosunki pracy

przed jej wejściem w życie, zmienił zaskarżony wyrok i powództwo oddalił.

Kasację od tego wyroku wniósł powód, który zarzucił naruszenie art. 48 i 49

ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. w związku z art. 3 k.c. przez przyjęcie, że

ustawa dotyczy jedynie pracowników PKP, z którymi rozwiązano stosunek pracy po

dniu 27 października 2000 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie ma uzasadnionych podstaw.

Kwestia objęcia prawem do jednorazowej odprawy, określonej w art. 48 i 49

ustawy z dnia 8 września 2000 r. pracowników, z którymi rozwiązano umowy o

pracę w roku 2000, jednakże przed dniem wejścia w życie wyżej wymienionej

ustawy, była przedmiotem rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego. W uchwale

siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2004 r., III PZP 11/03

(jeszcze nieopublikowanej) Sąd Najwyższy stwierdził, że prawo do jednorazowej

odprawy pieniężnej określonej w art. 48 i 49 ustawy z dnia 8 września 2000 r.

przysługuje tylko tym pracownikom, z którymi rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło

po dniu wejścia ustawy w życie. W uzasadnieniu tej uchwały Sąd Najwyższy

zauważył, że za ewentualnym przyjęciem tezy, iż jednorazowa odprawa

przewidziana w art. 48 ustawy przysługuje każdemu pracownikowi zwolnionemu z

pracy w 2000 r. przemawiają wyłącznie argumenty językowe. Jednocześnie jednak

należy mieć na względzie, że art. 83 tej ustawy jednoznacznie stanowi, że ustawa

wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia (poza wyjątkami nie

dotyczącymi jednak przepisu art. 48), a odmiennego stanowiska nie można

wyprowadzić z przepisu art. 3 k.c., który dotyczy sytuacji, w których ustawa określa

w przepisach przejściowych datę jej wejścia w życie wcześniejszą niż data

opublikowania aktu prawnego w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim, albo nie

określa jej w ogóle. Należy przy tym zauważyć, że w art. 48 i 49 ustawy chodzi nie

tyle o czas przeszły, ile o tryb dokonany. Zauważył też Sąd Najwyższy pewną

niekonsekwencję ustawodawcy w zakresie form gramatycznych i poprawności

merytorycznej i formalnej w redagowaniu przepisów rozdziału 8, co nie pozwala z

pełnym zaufaniem odnieść się do rezultatów wykładni tylko językowej. Natomiast

nie ulega wątpliwości, że uprawnienia przewidziane w rozdziale 8 ustawy łączą się

z komercjalizacją i restrukturyzacją PKP, przeto nie mogą przypadać na czas

poprzedzający te procesy ani też po ich zakończeniu. Przepis art. 3 ustawy

zakreśla termin komercjalizacji PKP (do 27 stycznia 2001 r.), po komercjalizacji

następuje

etap

restrukturyzacji

(organizacyjnej,

finansowej,

majątkowej

i

zatrudnienia), przy czym restrukturyzacja organizacyjna, polegająca na utworzeniu

spółek pracowniczych (art. 14) i spółki akcyjnej do prowadzenia działalności w

zakresie zarządzania liniami kolejowymi (art. 15) ma być przeprowadzona w

terminie 6 miesięcy od jej wpisu do rejestru handlowego (art. 16), restrukturyzacja

majątkowa następuje z dniem wejścia w życie ustawy (art. 34 ust. 1). Zdaniem

Sądu Najwyższego, jeżeli powyższe działania mają nastąpić po wejściu w życie

ustawy, brak jest podstaw do przyjęcia, aby funkcjonalnie z nimi związana

restrukturyzacja zatrudnienia mogła je poprzedzać. Restrukturyzacja zatrudnienia

nie może być oderwana od celów ustawy, a brak jest podstaw do uznania, aby

celem regulacji rozdziału 8 ustawy było zagwarantowanie takich samych uprawnień

wszystkim pracownikom zwalnianym z PKP z przyczyn dotyczących pracodawcy i

wyrównanie poziomu osłon finansowych dla pracowników zwalnianych w różnych

okresach restrukturyzacji.

Zwolnienia z przyczyn ekonomicznych następowały w PKP także przed

wejściem w życie ustawy z dnia 8 września 2000 r., a zatem bez związku z

komercjalizacją

i

prywatyzacją,

a

uprawnienia

zwalnianych

pracowników

kształtowały postanowienia kolejnych paktów gwarancji pracowniczych, czyniąc to

korzystniej od przepisów powszechnie obowiązujących. Ostatni pakt z 19 marca

1998 r. obowiązywał do dnia 26 października 2000 r. tj. do dnia poprzedzającego

wejście w życie ustawy, a przepisy tej ustawy zastępują jego postanowienia w

przedmiocie preferencyjnego ukształtowania prawa do świadczeń dla pracowników

zwolnionych z przyczyn dotyczących pracodawcy, co „stanowi istotny argument

przeciwko nadawaniu przepisom rozdziału 8 ustawy „mocy wstecznej’”. Zwrócił też

uwagę Sąd Najwyższy, że przepis art. 50 ust. 3 ustawy stanowi, że pracownikom,

którzy nabyli prawo do jednorazowej odprawy, nie przysługuje odprawa na

podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o zwolnieniach grupowych, „ani żadne inne

świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu

pracy”. Przyjęcie zatem wcześniejszego prawa do odprawy niż data wejścia w życie

ustawy (27 października 2000 r.) spowodowałoby niczym nieusprawiedliwione

uprzywilejowanie pracowników, którzy zostali zwolnieni pomiędzy 1 stycznia a 26

października 2000 r. i otrzymali odprawy z art. 8 ust. 1 ustawy o zwolnieniach

grupowych, jak i na podstawie ponadzakładowego układu zbiorowego pracy, a

jednocześnie dyskryminację pracowników zwolnionych po dniu 26 października

2000 r. (pozbawionych przez przepis art. 50 ust. 3 ustawy rekompensat i odpraw z

PUZP i z ustawy o zwolnieniach grupowych), jak i pracowników zwolnionych przed

1 stycznia 2000 r.

Skład rozpoznający niniejszą sprawę podziela te poglądy i dlatego kasacja

podlegała oddaleniu na podstawie art. 39312 k.p.c.