Supreme Court dismisses appeal against refusal of cassation due to conditional sentence and invalid grounds.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the defense's appeal against the appellate court's refusal to accept the cassation. The defense argued that the refusal was overly formalistic, claiming the defendant was convicted despite lacking statutory elements of the crime. The court ruled that because the defendant received a suspended sentence, only absolute grounds for appeal under Article 439 of the Criminal Procedure Code were admissible. Since the defense's arguments concerned the interpretation of substantive law rather than procedural violations, they were inadmissible.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 439 § 1 k.p.k.; Art. 523 § 2, § 4 k.p.k.: When a defendant is sentenced to a conditional deprivation of liberty, the grounds for cassation are limited to absolute grounds for appeal; arguments challenging the interpretation of substantive law or the existence of criminal elements are inadmissible.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III KZ 11/26 POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie P. K. , po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 21 maja 2026 r., zażalenia obrońcy skazanego na zarządzenie Przewodniczącego IV Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 3 marca 2026 r., IV WKK 7/26, o odmowie przyjęcia kasacji, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k., p o s t a n o w i ł zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 14 listopada 2025 r., IV Ka 256/25, został utrzymany w mocy wyrok Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 7 listopada 2024 r., V K 329/21. Wyrokiem Sądu I instancji P. K. został uznany za winnego czynu z art. 193 k.k., za który wymierzono mu karę 2 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I), czynu z art. 158 § 1 k.k. w zb. z art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za który wymierzono mu karę 7 miesięcy pozbawienia wolności (pkt II), czynu z art. 190 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę miesiąca pozbawienia wolności (pkt III).
Kary jednostkowe zostały połączone i jako karę łączną wymierzono P. K. 9 miesięcy pozbawienia wolności (pkt IV), a wykonanie tej kary warunkowo zawieszono na okres próby 3 lat (pkt V).Obrońca skazanego P. K. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie, w której podniósł zarzuty rażącego naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 193 § 1 k.k., art. 158 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. oraz rażącego naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. oraz art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.
Zarządzeniem Przewodniczącego IV Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 3 marca 2026 r., IV WKK 7/26, odmówiono przyjęcia kasacji. W zarządzeniu wskazano, że w tej sprawie nie doszło do skazania P. K. na bezwzględną karę pozbawienia wolności, w związku z czym wniesienie kasacji było możliwe jedynie, gdyby została ona oparta o zarzut wystąpienia uchybień z art. 439 k.p.k. lub też gdyby została wniesiona przez jeden z podmiotów, o którym mowa w art. 521 k.p.k. W sytuacji, gdy kasacja nie podchodzi od żadnego z tych podmiotów, jak również, gdy nie została wniesiona wobec wystąpienia uchybień z art. 439 k.p.k., należało stwierdzić, że jest ona niedopuszczalna z mocy ustawy, co determinowało odmowę jej przyjęcia.Zażalenie na to zarządzenie wniósł obrońca skazanego.
Zaskarżył je w całości, zarzucając:„1. obrazę art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 i § 4 k.p.k., polegającą na błędnym przyjęciu, że wniesiona kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, podczas gdy jej treść – oceniana według istoty podniesionych zarzutów, a nie jedynie ich redakcyjnego oznaczenia – zmierza do wykazania, że doszło do skazania mimo braku ustawowych znamion czynu zabronionego, a więc że odmowa przyjęcia kasacji nastąpiła wskutek nadmiernie formalistycznej i zawężającej wykładni przesłanek dopuszczalności;2. przedwczesne uznanie, że kasacja nie została oparta na uchybieniach kwalifikowanych, o których mowa w art. 523 § 4 k.p.k., mimo że podniesione w niej zarzuty w części materialnoprawnej kwestionowały samo istnienie podstaw odpowiedzialności karnej skazanego, a tym samym wymagały oceny merytorycznej przez Sąd Najwyższy, a nie eliminacji środka na etapie wstępnej kontroli formalnej”.Obrońca wniósł o „uchylenie zaskarżonego zarządzenia; przyjęcie kasacji do dalszego procedowania”.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenie okazało się niezasadne, co doprowadziło do utrzymania w mocy zaskarżonego zarządzenia.W zaskarżonym zarządzeniu Przewodniczący Wydziału trafnie wskazał, że należało odmówić przyjęcia kasacji obrońcy skazanego z uwagi na oparcie jej na niedopuszczalnych zarzutach.
Ze względu na fakt, że w tej sprawie wobec P. K. została prawomocnie orzeczona kara łączna o charakterze wolnościowym – z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, podstawy kasacyjne były zawężone do bezwzględnych przyczyn odwoławczych z art. 439 § 1 k.p.k. (art. 523 § 2 i § 4 pkt 1 k.p.k.). Wobec jednoznacznej treści art. 523 § 2 i 4 k.p.k., zarzuty kasacji, które wskazywały na rażące naruszenia prawa, są niedopuszczalne i, jako takie, nie mogły być rozpoznane jako kasacyjne. W przypadku, gdyby obrońca uznawał te zarzuty za zasadne, jedyną drogą procesową prowadzącą do ich rozpoznania jest wnioskowanie do jednego z podmiotów szczególnych o wniesienie tzw. kasacji nadzwyczajnej z art. 521 § 1 k.p.k.
– na co wskazano w zaskarżonym zarządzeniu.Mając na względzie treść zarzutów zażalenia nie sposób uznać, aby odmowa przyjęcia kasacji nastąpiła „na skutek nadmiernie formalistycznej i zawężającej wykładni przesłanek dopuszczalności”. Żaden zarzut kasacji nie wskazuje na zaistnienie uchybień z art. 439 § 1 k.p.k. nie tylko z uwagi na brak takiego wskazania w ramach ich stylistycznej redakcji, ale również merytorycznie. Zarzuty te bowiem w części sprowadzają się do kwestionowania wykładni przepisów prawa materialnego, które stanowiły kwalifikację prawną czynów przypisanych skazanemu.
Już samo rozwinięcie tych zarzutów w petitum kasacji sugeruje, że skarżący kwestionuje w ich ramach ustalenia faktyczne w sprawie. W drugiej części skarżący podważa dokonaną w sprawie ocenę dowodów i jakość uzasadnienia wyroku. Należy zwrócić uwagę, że Sąd odwoławczy nie przeprowadzał postępowania dowodowego, a także nie orzekał reformatoryjnie. Żadne z podniesionych przez obrońcę uchybień nie mieści się w kategorii bezwzględnych przyczyn odwoławczych. Takich uchybień nie wskazano także w uzasadnieniu kasacji.Obrońca argumentował, że kwalifikowanym naruszeniem prawa w tej sprawie ma być to, że „doszło do skazania mimo braku ustawowych znamion czynu zabronionego”, jak również, iż „zarzuty w części materialnoprawnej kwestionowały samo istnienie podstaw odpowiedzialności karnej skazanego”.
Nie można zgodzić się z obrońcą, że tego typu uchybienie stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Nie mieści się ono nie tylko w literalnym opisie, ale również w istocie kwalifikowanych wad prawnych orzeczenia, wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k. Istotnym argumentem za niezasadnością argumentacji obrońcy jest to, że kwestia braku znamion czynu zabronionego została wskazana jako negatywna przesłanka procesowa w art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. Przepis art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. odsyła do uchybień z art. 17 § 1 k.p.k. Zaistnienie wskazanej tam negatywnej przesłanki procesowej jest równoznaczne z zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Jednakże w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. nie ma odesłania do wszystkich przesłanek wyliczonych w art. 17 § 1 k.p.k., a jedynie do punktów 5, 6 i 8-11. Tym samym ustawodawca wprost nie zawarł przesłanki w postaci „braku znamion czynu zabronionego” w katalogu z art. 439 § 1 k.p.k.Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia. [J.J.][a.ł]